Hoe gezond is tanden bleken? Drie vragen over het krijgen van een hagelwit gebit

Een mooi glanzend wit gebit, zonder er veel voor te doen, wie wil dat nou niet? Tanden bleken is al jaren populair en kan op verschillende manieren. Van bleken bij de tandarts tot aan zelf aan de slag gaan met je online gekochte tandbleekset. Welke opties om witte tanden te krijgen werken het beste? En welke zijn juist niet goed voor je gebit?

Je kent het wel, je praat met iemand en het valt je op dat die persoon wittere tanden heeft dan jijzelf. Hoe kan zoiets? Volgens Dagmar Else Slot, mondhygiënist en hoogleraar Preventie in de mondzorg bij het Academisch Centrum Tandheelkunde Amsterdam (ACTA), is dat heel logisch. “Dat komt simpelweg omdat de ene persoon een geler tandbeen heeft dan de ander. Dit heeft met je DNA te maken. De ene persoon heeft bruine en de andere heeft blauwe ogen. Zoiets geldt ook voor de natuurlijke kleur van je gebit.”

Daarnaast maakt tandverzorging ook uit. Goed poetsen helpt om je tanden een witter aanzien te geven. “Gelere tanden ontstaan doordat je tandglazuur dunner wordt. In dat geval is je tandbeen, ook wel dentine genoemd, zichtbaarder. Dit tandbeen is altijd geel gekleurd”, zegt Slot. “Als je poetst, krijg je weer een nieuwe beschermlaag glazuur op je tanden en is die dentine dus weer minder goed te zien.”

Tanden bleken is ook een optie, voor wie een witter uitziend gebit wil. Dat is een proces waarbij verkleuringen in het tandoppervlak worden verminderd. Dit gebeurt met behulp van een chemisch middel, meestal op basis van waterstofperoxide of een afgeleide daarvan. “Deze stoffen zorgen ervoor dat kleurmoleculen in de tandstructuur worden afgebroken, waardoor je tanden witter ogen”, geeft Slot aan.

Volgens hoogleraar en mondhygiënist Slot dringt het middel door tot je tandglazuur en komt de kleur tijdens het bleken op je tandbeen terecht. “In de kern zit je zenuw, daaromheen zit de dentine, ook wel het tandbeen genoemd. Daaromheen zit weer het glazuur. Dat glazuur is gewoon doorzichtig. Dus hetgeen wat uiteindelijk jouw tand kleurt, is je tandbeen. Tijdens het bleken wordt dat laatste, je tandbeen, witter van kleur gemaakt.”

Daarom zie je ook dat mensen die hun tanden hebben gebleekt langer die witte glans op hun tanden behouden dan mensen die alleen poetsen. Ondanks dat de glazuurlaag dunner wordt door eten en drinken, blijft die witte kleur zichtbaar, omdat hun tandbeen zelf witter is. 

Voor het laten bleken van je tanden heb je een aantal opties: je kunt je tandarts het laten doen, een bezoekje brengen aan een mondhygiëniste of je kunt naar een speciale tandenbleeksalon gaan:

Je brengt een bezoek aan de tandarts die met een bitje gel aanbrengt op de tanden. Het gaat hierbij vaak om een tandheelkundig bleekmiddel met een hogere concentratie aan waterstofperoxide, een kleurloze vloeistof die fungeert als ontsmettingsmiddel.

Volgens Slot is bleken bij een tandarts of mondhygiëniste effectiever dan bij een salon. “Zo mogen tandartsen en mondhygiënisten die werken in een tandartspraktijk cliënten van 18 jaar en ouder producten verstrekken die tussen de 0,1 procent en 6 procent waterstofperoxide bevatten of afgeven. Een bleeksalon mag maximaal 0,1 procent waterstofperoxide gebruiken waardoor de werking minder lang is.”

Ook geeft Slot aan dat tandartsen in tegenstelling tot mondhygiënisten, webshops, drogisterijen en bleeksalons de stof carbamideperoxide mogen gebruiken.

Carbamideperoxide is waterstofperoxide gemixt met de stof ‘ureum’. Ureum bindt zich aan waterstofperoxide, waardoor het mengsel stabieler is dan als je alleen waterstofperoxide gebruikt. Dit zorgt ervoor dat het bleekmiddel niet te snel uiteenvalt en langer houdbaar blijft.

De prijzen kunnen erg verschillen per praktijk en behandelmethode. Vaak kost tanden bleken in-office tussen de 200 en 500 euro.

Je kunt er ook voor kiezen om je tanden te laten bleken bij een bleeksalon. Wel is dit anders dan dat je bleekt bij een tandarts, geeft Slot aan. “De praktijkproducten van een tandarts zijn essentieel verschillend van de praktijkproducten in een bleeksalon, bij de sportschool of bij de schoonheidsspecialisten. Want zij mogen alleen maar gebruikmaken van producten die vallen onder de cosmeticawet.”

Slot verwijst hierbij naar hoofdstuk 1.5.3 van de cosmeticawetgeving:

“Drogisterijen, webshops, bleekstudio's, vrijgevestigde mondhygiënisten en schoonheidssalons die bleekproducten rechtstreeks aan consumenten verkopen, mogen uitsluitend producten verstrekken die maximaal 0,1 procent waterstofperoxide bevatten of afgeven.”

“Drogisterijen, webshops, bleekstudio's en schoonheidssalons die bleekproducten rechtstreeks aan consumenten mogen afstellen, mogen dus maximaal 0,1procent waterstofperoxide gebruiken. Ze gebruiken wel veilige producten, alleen werkt het gewoon minder goed,” geeft Slot aan.

In de salon bleken kost tussen de 80 en 150 euro. Ook dit verschilt erg per praktijk en duur van de behandeling. Vaak bieden bleeksalons meerdere behandelingen aan op basis van aantal minuten dat ze bezig zijn.

Thuis je gebit bleken, onder begeleiding, is ook een mogelijkheid. Volgens mondhygiënist Slot krijg je in dat geval goedgekeurde producten mee naar huis. “De tandarts geeft je dan ‘in-office'-producten mee. Het gaat dan bijvoorbeeld om een bitje en gel met een peroxide, een stof die zuurstof afgeeft, waardoor vlekken in je tanden worden afgebroken en ze witter lijken.”

Eerst maakt de tandarts of mondhygiënist een afdruk van je gebit. Hiermee maakt de tandtechnicus in het tandtechnisch laboratorium een bleeklepel van een zachte, transparante kunststof, die precies over je gebit past en ruimte laat voor de bleekgel. Een goed passende bleeklepel is belangrijk om irritatie van het tandvlees te voorkomen.

De bleeklepel is de mal waarmee je de blekende gel op de tanden aanbrengt. “De gel bevat evenveel concentratie waterstofperoxide als bij de tandartspraktijk, 3 tot maximaal 6 procent. Deze hoge concentratie aan mag echter alleen als de behandeling in de praktijk is gestart en thuis wordt doorgezet.”

Na een goede instructie over hoe je de gel moet aanbrengen en wanneer je de bleeklepel moet dragen, krijg je de bleeklepel en enkele spuitjes bleekgel mee naar huis. Daarom wordt deze methode ook wel ‘thuis bleken onder begeleiding van een tandarts’ genoemd. De tandarts geeft aan hoe lang je de bleeklepel met de gel (meestal ‘s nachts) moet dragen voor het gewenste resultaat. Afhankelijk van de verkleuring zie je na enkele dagen of weken effect.

Thuis bleken onder begeleiding kan tussen de 150 en 400 euro kosten. Dit is duurder dan wanneer je bij een salon bleekt omdat je officiële middelen van de praktijk mee krijgt die alleen tandartsen mogen meegeven.

Daarnaast zijn er ook nog verschillende tandenbleekkits online te koop waarmee je zelf aan de slag kan zonder begeleiding van een tandarts. Volgens Slot is dit vaak geen effectieve manier om je tanden te bleken. Wat de verpakking belooft, lijkt vaak iets te mooi om waar te zijn. “Omdat de gel bij een tandarts een hogere concentratie waterstofperoxide heeft dan de gel die je online mag kopen, heeft zo’n thuisbleekkit dus een minder goeie werking.”

Slot ziet ook risico’s bij het kopen van zo’n thuisbleekkit. “Als jouw mond niet geschikt is voor bleken, omdat je bijvoorbeeld een kroon hebt, heeft bleken niet veel zin.” Met een kroon heeft Slot het over een op maat gemaakt kapje van porselein of metaal die een beschadigd deel van je tand bedekt. “Omdat die kroon dan niet gaat bleken en de rest van je gebit wel, zie je een duidelijk kleurverschil.”

Tot besluit ziet Slot ook nog risico’s in de gel in een thuisbleekkit, want wat koop je precies? “Het is lang niet altijd duidelijk wat de concentratie waterstofperoxide is in zo’n gel. Een te hoge concentratie brengt gezondheidsrisico’s mee. Zo zie je veel van die kits ook reclame maken met termen als ‘Power bleaching', terwijl je online niks mag verkopen van dezelfde hoge concentratie als die van de gel bij een tandarts.”

De gezondheidsrisico’s voor een te hoge gehalte waterstofperoxide zijn:

·      Schade aan het tandglazuur.

·      Aantasting van de tandwortel.

·      Aantasting van het tandvlees door ontsteking. Soms kunnen er zelfs chemische brandwonden ontstaan.