Rifherstel-XL mikt op grootschalig rifherstel in de Noordzee

Natuurversterking Noordzee heeft een project gestart om te onderzoeken hoe riffen kunnen worden hersteld op de Noordzee. In Rifherstel-XL slaan wetenschappers, offshorebedrijven, overheid en natuurorganisaties de handen ineen, onder leiding van het Koninklijk Nederlands Instituut voor Onderzoek der Zee (NIOZ).

Harde structuren zoals oesterriffen zijn de kraamkamers van biodiversiteit op zee. Maar deze zijn de afgelopen decennia bijna volledig verdwenen, door menselijk ingrijpen, klimaatverandering en ziektes. Het doel van Rifherstel-XL is om de komende vier jaar te onderzoeken welke rifstructuren geschikt zijn om op grote schaal uit te rollen en daarmee het onderwaterleven op weg te helpen.

In dit voorbereidingsjaar ontwerpt en verbetert het projectteam verschillende rifstructuren. Denk aan ‘treereefs’: afgedankte fruitbomen die fungeren als houten rifstructuur om onderwaterleven aan te trekken. Of  ‘spat on substrate’: miljoenen jonge oesters op stenen. Op basis van de resultaten worden de definitieve ontwerpen in productie genomen. Ook worden alle voorbereidingen getroffen die nodig zijn om volgend jaar de riffen op de zeebodem te plaatsen en nauwkeurig te monitoren.

In 2027 worden die rifstructuren onder natuurlijke omstandigheden op de Noordzee getest. Pilots vinden plaats op open zee, op het Friese Front: een natuurgebied ten noorden van de Waddeneilanden. Hoe de nieuwe rifstructuren zich ontwikkelen en wat voor impact ze hebben op het zeeleven, wordt daarna twee jaar lang intensief gemonitord. Het project levert inzichten op hoe riffen op grote schaal kunnen worden uitgerold om zo de biodiversiteit op zee een sterke impuls te geven.

Dankzij het jarenlange pionierswerk van verschillende organisaties en initiatieven is er al veel kennis opgebouwd over rifherstel. “Tegelijkertijd missen we nog de schaal voor serieus natuurherstel. Dit project brengt daar verandering in, door die kennis verder te brengen en samen te werken met partijen in de maritieme infrastructuursector”, zegt Nienke Oostenbrink, projectleider bij Natuurversterking Noordzee. “Hiermee hebben we de slagkracht om als rifherstellers de stap te zetten van experimenteren naar standaardiseren, om van startup naar scale-up te gaan.”  

Omdat rifherstel nog een jonge wetenschap is, is het nu puzzelen om riffen te ontwerpen die aan de eisen van biodiversiteit, regelgeving én schaalbaarheid voldoen. Oostenbrink:  “Om de rifherstelmaatregelen op grote schaal uit te kunnen rollen, is het belangrijk om de structuren veilig en efficiënt te kunnen installeren op zee. Tegelijkertijd moeten ze een natuurlijke 3D-structuur hebben die veel leven aantrekt en het ecosysteem ondersteunt.” 

Bron: Natuur en Milieu