
Het 2025 met VS-president Trump was een wilde rit, en toch is de aanval op Venezuela uniek en schokkend. Niet eens omdat Trump de wereld wil beheersen, beroven of veroveren. Wel omdat Europese landen en voorheen respectabele westerse media na Palestina nu opnieuw meebuigen. Al dreigt nu een invasie op ons eigen grondgebied: als we al weerstand konden bieden tegen de imperiale juggernaut dan willen we het niet. Dat is duidelijker dan ooit.
Niemand pretendeert dat Trumps aanval en ontvoering legaal zijn. Een agressie-oorlog is de hoogste misdaad en alleen het VS-Congres mag oorlogen starten. De juridische aanklachten tegen Maduro zijn lachwekkend. Over het doel is ook geen twijfel, want Trump zelf zegt dat hij de grootste voorraad olie ter wereld wil hebben. Dat gaat dan om 20 duizend miljard dollar. Tegelijk toont hij daadkracht aan zowel zijn achterban als aan onvolgzame burgers en landen. Defensieminister Hegseth bluft niet als hij zegt: “we kunnen en zullen overal ter wereld onze wil doen gelden”. De boodschap is helder: wie zich niet onderwerpt wordt getroffen met tarieven, aangevallen of zonder pardon verwijderd. Intimidatie is een mooi bijeffect.
Europa lijkt goed te luisteren, want er heerst stilte en steun. Alleen Spanje durft te zeggen dat dit een naakte, gevaarlijke misdaad is en niets anders. De rest houdt het bij stilte, zoals Nederland, of bij een verklaring van opluchting dat Maduro in New York is. Waarom dat fijn is, of hoe de nog niet gedode mensen van Venezuela er beter van af zijn, wordt er niet bij gezegd. Ook onze media, kamerbreed, steunen de VS door Maduro een dictator te noemen die “gearresteerd” is en impopulair zou zijn, zonder de VS-sancties te melden die Venezuela zo schaden. Bij de BBC verbiedt een intern memo om het woord “ontvoering” te gebruiken (en ze zeggen dat Groenland “momenteel” Deens is). Dat Trump minder verkozen is dan Maduro, dat mag u zelf bedenken. Net als de constatering dat Europese leiders de aanval meer steunen dan te kiezers in de VS.
Die Europese stilte rondt een jaar van capitulatie af en maakt die definitief. We accepteerden een oneerlijke handelsdeal onder chantage. De VS krijgen een uitzondering op belastingregels voor multinationals. Gaza werd onder complimenten cadeau gedaan aan de keizer. Ons land en rechtssysteem kwamen onder cynische sancties omdat het ICC een arrestatiebevel tegen de Israëlische leider Netanyahu uitvaardigde. Er zijn geen coherente plannen om onze betalings-, besturings-, software- en AI-systemen snel uit de klauwen van Trump te halen: klauwen die officieel de EU willen ontmantelen, veroveren (Groenland) en onze democratie vervangen door witte dictatuur.
Europa heeft ook niet de sterkste kaarten. We zijn niet alleen qua bovenstaande systemen een wingewest van de VS, maar ook militair. Erger nog: we zijn energieafhankelijk. Door het opblazen van de Nordstream-pijplijn en de gevolgen van de aanval op Oekraïne zijn we af van Russisch gas. Door decennia politieke roofbouw op Groningen hebben alleen nog wat Noors gas. Dan houd je naast de VS nog het gas onder Qatar, Saoedi-Arabië en Palestina over. En die voorraden zijn van Trumps vriendjes.
Onze afhankelijke positie in energie maakt een stoere opstelling lastig. Maar alleen als je je laat chanteren. Hoe meer Trump ons als wingewest behandelt, hoe meer we op de knieën gaan. De hoop dat we in ruil clementie krijgen, is bij een wispeltuur als Trump ijdel. En onthoud: ook Hirohito, Mussolini, Netanyahu, Poetin en Hitler vielen exact aan wat ze beloofden te pakken. Trump raast door tot hij gestopt wordt.
Een bully bestrijd je niet met appeasement, maar met tegenmacht. Trump haalt regelmatig bakzeil. Normaal gesproken reageer je op oorlogsmisdaden met veroordeling en sancties tegen Trump en zijn trawanten; recht wordt niet tenietgedaan door criminelen, maar door gebrek aan handhaving. We maken dingen waar de VS van afhankelijk is. Europa kan en moet dus de bluf van Trump inroepen of terugdreigen, maar doet dat nooit. Dat komt door onze losse eenheid, maar ook door een politieke cultuur die nog leeft in een wereld van recht en redelijkheid — en die zo helpt die wereld ten grave te dragen.
De bezorgde burger hoopt dat Europa publiekelijk meebeweegt met de VS, maar achter de schermen zichzelf sterker maakt zonder te veel de boot te laten schommelen. Die hoop is weg. De aanval op Venezuela is zó illegaal en gevaarlijk dat een veroordeling er best af had gekund. Het gebrek aan inhoudelijke kritiek, en het papegaaien van VS-propaganda, zijn een sterke aanwijzing dat Europa niet zo denkt. Onze leiders hebben er bewust of onbewust de kracht niet meer voor. Dan maar de vlucht vooruit als vazalstaat. Dit weekend bombardeerden Frankrijk en het VK lekker mee met de VS en Israël in Syrië, om dat nog maar eens extra te benadrukken.
De aanloop naar de aanval op Venezuela rondde een jaar van woede af. Niet zozeer op Trump, die gewoon doet wat deze maffiose fascist beloofde, maar op de politici in de VS en Europa die ons moeten verdedigen en slechts kwispelend op hun rug liggen terwijl onze beschaving, milieu en vrijheid snel worden afgebroken. Op het Nobelcomité en FIFA die ruimte maken voor Trumps misdaden. En op onze massamedia, die consequent redeneren vanuit de framing die rechtse leiders kiezen: de roof van Gaza als zelfverdediging van een beschaafd land, minderheden en vluchtelingen als gevaar, en imperialisme als veiligheid. En zelden of nooit onze eigen extreme politici als het existentiële gevaar benoemen die ze zijn. We zijn niet machteloos. We staan toe dat we het worden.
Meld je hieronder gratis aan voor Joop NL. Iedere donderdag een selectie opvallende nieuwsverhalen, opinies en cartoons in je mailbox.