Gouden tijden voor complottheoristen

Complottheorieën zijn van alle tijden. Sinds het internet werd het makkelijker voor bezorgde burgers om elkaar te vinden en zijn er overal complotten. Qanon, omvolking, satanische cultussen, een geplande Covid-pandemie en de Rothschild-dynastie achter alles: je kunt het zo gek niet verzinnen. De onthulling van miljoenen Epsteindocumenten gooit olietankers aan brandstof op het vuur. Het vervelende is: niet alleen maar onterecht.

Een complottheorie is een theorie over een complot. Het is meestal een uitlaatklep voor wantrouwen. Als er genoeg bewijs is, wordt een complottheorie iets goeds. De moordcomplotten in de jaren ‘40 tegen Adolf Hitler zijn bijvoorbeeld gewoon gebeurd. Wat telt is discipline: het kalm wegen van bewijs, of bij gebrek daaraan, aanwijzingen. Bij voldoende aanwijzingen zijn vragen en twijfel gerechtvaardigd. En dan klapt soms een complottheorie om naar geloofwaardig of algemeen geaccepteerd. Of eigenlijk: best vaak. 

We weten nu dat de CIA in de jaren ’50 wel degelijk experimenten deed met LSD op proefpersonen. Operation Northwoods wilde een invasie van Cuba rechtvaardigen met valse vlagincidenten. Edward Snowden onthulde dat de VS-overheid aan massasurveillance doet. In Nederland bleek Prins Bernhard inderdaad omgekocht door Lockheed, en een enthousiaste nazi. Het IRT van de overheid liet drugs door. En het Gladio-netwerk tegen Sovjetinvasie werd in 1990 door het kabinet bevestigd.

Velen denken op basis van de Epsteindocumenten dat Bill Gates met Epstein de Covid-pandemie in elkaar heeft gezet voor speculatie, staatscontrole en het injecteren van DNA van Epstein in ieder mens. Bill Gates sprak inderdaad herhaaldelijk met zijn vriend Epstein over pandemieën en was volgens die laatste betrokken bij misbruik. Maar de pandemietheorie kan in het rijk der fabelen blijven. De ooit-complottheorie dat Covid per ongeluk uit een lab kwam lijkt wel waar. Laat Epstein en Gates er verder buiten.

Over 9/11, de vliegtuigaanslagen op het World Trade Center en het Pentagon in 2001, is altijd veel te doen geweest. Vragen ontstonden terecht over de instorting van WTC-7, een gebouw dat niet eens geraakt werd door een Boeing. De eigenaar Larry Silverstein en Howard Lutnick, buurman van Epstein en nu minister onder Trump, gingen die dag niet naar hun werk met een raar excuus. Vijf Israëli’s werden opgepakt omdat ze feest stonden te vieren bij de blik op de ramp, en hun bedrijf werd na de aanslagen gauw opgeheven. Het was niet voldoende voor serieuze twijfel.

Nu wekt de Epstein-datadump meer vragen op. Ghislaine Maxwell, de vrouw naast Epstein, sprak op 18 september 2001 in een mail over “wie is de echte piloot”.  Ze zei in een mail na de aanslagen te hopen dat alle Arabieren zouden worden uitgeroeid. Maar echte bijzonder is dat blijkt dat de 3 miljoen recent vrijgegeven documenten goed gespreid zijn over de jaren vanaf 1995 tot 2019, maar een vrijwel volledig gat in 1999, 2000 en 2001 tonen. Het Trump-regime censureert heel veel aan de Epstein-files, dus dit is geen vergissing. Het kan van alles betekenen, maar een mogelijke hypothese is dat geheime diensten de aanval aan zagen komen en niets deden, zoals Israël in oktober 2023. Conclusies zijn niet te trekken, maar dit verdient onderzoek.

De stelling dat de Rothschild-bankenfamilie de wereld beheerst is een populaire complottheorie. Hoe pijnlijk ook, deze familie is wel degelijk betrokken bij Epstein’s netwerk. Hij zei “namens de Rothschilds” te spreken en ontving miljoenen van de Zwitserse tak (na zijn gevangenisstraf voor misbruik). De naam Rothschild komt 12.000 keer voor in de documenten – geen bewijs op zich, maar het zijn geen positieve vermeldingen. Bank of America, JP Morgan Chase en Deutsche Bank moesten al miljoenen boeten voor hun omgang met Epstein, en komen met de nieuwe onthullingen verder in de moeilijkheden. Ook de Rothschild-banken verdienen verder onderzoek – zowel voor rekenschap als om wilde beschuldigingen te bestrijden.

De wereld valt de afgelopen weken uiteen in wegkijkers en complottheoristen-op-steroïden. 

De meeste commentatoren en kranten proberen verder te leven in de comfortabele wereld van voorheen. Ze focusen op schokkende maar lokale schandalen in bijvoorbeeld Noorwegen en Engeland. De schrandere Maarten van Rossem vraagt zich af waarom al die VIP’s niet gewoon een date op Tinder kunnen regelen. Maar misbruik van tieners is slechts een klein deel van het verhaal, weten we nu. Aan de andere kant raast het op internet van nieuwe theorieën die nu bekende feiten veel te ver brengen, met als risico haat en wantrouwen.

Er is een derde weg. De documenten zijn helaas echt, en er is wel degelijk een internationaal netwerk dat geloofwaardig en al goeddeels bewezen aan corruptie, spionage, misbruik, marteling en moord doet. Dat netwerk overlapt met de controle die Rusland over Trump heeft. Het is de plicht van onze instituties, maar ook van ons als burgers, om discipline te combineren met gepaste schok. De Epsteinfiles zijn een kans om onze democratische instituties en veiligheid te versterken. Transparantie, onafhankelijk onderzoek en versterkte verdediging tegen dergelijke corruptie zijn urgent nodig. Meer afstand van het vijandige VS-regime van de schunnige misdadiger Trump is ook noodzakelijk. Als we dat nalaten, erven we zowel voortbestaan van dergelijke misdaden als een steeds grotere groep woedende burgers die onze democratische instituties als vijand zien.