D66 en CDA betreuren deal van D66 en CDA met PRO en Volt, Jetten wil verder met Yesilgöz

De bewindspersonen van D66 en het CDA staan niet achter het akkoord van de Kamerfracties van D66 en CDA met oppositiepartijen PRO en Volt. Woensdag bleek dat de partijen tot een overeenkomst waren gekomen om op constructieve wijze het Belastingplan te wijzigen. Dit tot grote woede van die andere coalitiepartner VVD, waarna partijleider Dilan Yesilgöz direct dreigde met een kabinetsval. De Kamer wordt nu door het kabinet afgeraden om donderdagavond voor het voorstel te stemmen.

Staatssecretaris Eelco Eerenberg (Financiën, D66) komt niet met politieke bezwaren tegen het voorstel, maar vindt de financiële dekking niet goed genoeg. Dat meldt ANP. Een aanzienlijk deel van de beoogde lastenverzwaring van 1 miljard euro op vermogen is volgens Eerenberg niet ingevuld. Een bedrag van ruim 400 miljoen euro moet komen uit de aanpak van fiscale constructies. Daarvan wordt er maar één concreet genoemd, aldus de staatssecretaris.

Eerenberg valt er verder over dat de partijen al volgend jaar de lasten van werkenden willen verlagen (iets waar nota bene de VVD campagne mee voerde, "werken moet lonen"), terwijl de extra belastingopbrengsten op vermogen pas later binnenkomen. Structureel is het voorstel wel meer dan voldoende gedekt. De beoogde miljonairsbelasting in box 3 "is uitvoerbaar per 2029, maar leidt wel tot meer complexiteit".

De weigering van het kabinet om samen te werken met de progressieve partijen, betekent overigens niet dat dan toch maar klakkeloos de samenwerking op rechts wordt gezocht De meeste wijzigingsvoorstellen die de (extreem)rechtse oppositiepartijen hebben ingediend, zijn eveneens ontraden. JA21, BBB en SGP wilden onder meer de lastenverhoging ten behoeve van investeringen in defensie voor 2028 uit de boeken hebben. Deze wens kwam nog bovenop de eisen die zij stelden op het gebied van asiel (lees: grenzen dicht), stikstof (lees: doen of er geen crisis is) en medische ethiek (lees: vrouwenrechten inperken).

'Doorstart' met de VVD
Premier Rob Jetten (D66) zei desgevraagd tijdens het debat van donderdag dat hij graag door wil met de huidige drie partijen in het kabinet. De VVD lozen en nieuwe samenwerkingen zoeken met partijen die wel het landsbelang voor ogen hebben in plaats van slechts de belangen van de rijken behartigen, is voor Jetten geen optie.

ANP schrijft:

Hij [Jetten, red.] zei eerder al dat er een "doorstart" nodig is. Zo'n vervolggesprek zou volgens Jetten gericht moeten zijn "op hoe je met deze drie partijen de samenwerking in kabinet en coalitie verbetert en ook heel serieus kijkt: hoe kan je je dan beter verhouden tot die verschillende meerderheden die hier in de Kamer te vinden zijn?"

De VVD pleitte eerder voor een "fundamentele reset", en fractievoorzitter Ruben Brekelmans zei tegen de premier dat zijn doorstart "iets eufemistischer" is. Als het belastingplan sneuvelt, is er niet "slechts een doorstart" nodig, aldus Brekelmans.

De VVD'er pleitte ervoor om de stemmingen uit te stellen als de Kamer afstevent op het verwerpen van het belastingplan omdat het wijzigingsvoorstel van PRO en Volt wordt aangenomen. Hij zei eerder op de dag dat hij tegen het belastingplan stemt als de linkse aanpassing het haalt.

Volgens de VVD gaat het akkoord dat de Kamerfracties van D66 en CDA met PRO en Volt hebben gesloten ook in tegen het coalitieakkoord. CDA-leider Henri Bontenbal bestrijdt dit en zegt dat er binnen het akkoord alle ruimte is om de voorgestelde wijzigingen door te voeren.

Update 20:00 uur:

Een Kamermeerderheid heeft donderdagavond voor het amendement van PRO en Volt gestemd. De toekomst van het hele Belastingplan hangt daardoor nu aan een zijden draadje: de VVD dreigt het eigen plan te torpederen.