BNNVARA
Een eerlijk gelijkwaardig Nederland. Wij zijn voor. Jij ook?

Hoezo wordt het steeds moeilijker om rond te komen?!

  •  
27-07-2022
  •  
leestijd 4 minuten
  •  
940 keer bekeken
  •  
pexels-pixabay-53621

Steeds meer mensen komen in geldnood. Niet alleen de laagste inkomens hebben het moeilijk, ook de middeninkomens houden weinig (of niets) over. 

Je hebt vast weleens gehoord van de term ‘werkende armen’. Dat is iets wat helaas steeds vaker voorkomt: mensen die werken, geld verdienen, maar toch niet of moeilijk kunnen rondkomen. Dat komt door de toenemende inflatie. Boodschappen, de huur, de energierekening en ander levensonderhoud worden duurder terwijl de lonen niet voldoende meegroeien. Met hetzelfde geld kan je tegenwoordig dus minder kopen. En dat levert voor steeds meer mensen problemen op aan het einde van de maand.

Ondanks de compensatie van de overheid raken niet alleen mensen met een laag inkomen, maar ook mensen met een modaal of bovenmodaal inkomen in de financiële problemen, zo blijkt uit onderzoek van het Nibud. Mensen zoals Stef van der Werf, met een goede baan en zo’n tweeduizend euro netto om iedere maand van rond te komen. ‘Ik ben een alleenstaande vader van twee hele mooie kinderen. En ik moet zeggen dat ik nu wel echt bezig ben om me voor te bereiden om minder uit te geven. Ik heb bijvoorbeeld een kookwekkertje. Die gebruik ik bij het douchen.’

Deze problemen komen nu duidelijk aan het licht door de toenemende inflatie. ‘Eigenlijk is dit contrastvloeistof’, aldus Van der Werf. Want dit speelt al veel langer. Dat blijkt ook uit het Nibud-onderzoek. ‘We zien dat steeds meer groepen het lastig hebben om rond te komen’, aldus Arjan Vliegenthart, directeur van het Nibud. ‘We zien dat het ook de middenklasse begint te raken. Iemand die kostwinner is en een gezin moet onderhouden zit echt al te puzzelen.’

Daaronder zit een groep waarbij – ook wanneer zij geweldig budgetteren – het budget niet voldoende is om rond te komen. En dat is een grote groep, weet Vliegenthart. ‘Er zijn 2,5 miljoen huishoudens aan het puzzelen, waarvan ongeveer 1,2 miljoen de puzzel eigenlijk niet kunnen leggen omdat ze te weinig stukjes hebben.’

Hoe komt dat?
Doorgaans is het zo dat hoe lager het inkomen is, des te hoger het deel is dat je uitgeeft aan de vaste lasten, legt Marieke Blom, hoofdeconoom van ING, uit. ‘Neem bijvoorbeeld energie; daar geven juist de laagste inkomens relatief het meeste aan uit. Als de energieprijzen dan in sommige gevallen zelfs verdubbelen, dan voel je dat natuurlijk heel hard. Hoge inkomens houden aan het einde van de maand wat geld over, lage inkomens hebben vaak geen buffer op de bank en geen buffer aan het einde van de maand.’

Schermafbeelding 2022-07-21 om 12.14.30

Stef van der Werf (links) en Arjan Vliegenthart, directeur van Nibud (rechts)

© Op1

Onder andere die energieprijsstijgingen doen nu ook de middenklasse de das om. ‘Dat tikt door tot de middeninkomens.’ Daar komen de duurdere boodschappen nog bij. En dan moeten er financiële keuzes gemaakt worden. ‘Ik heb de vakantie uitgesteld, of eigenlijk afgesteld’, vertelt Van der Werf. ‘Vorig jaar zijn we nog wel op vakantie geweest, maar dat kan ik nu beter niet doen want de banden van mijn auto moeten vervangen worden. Wel probeer ik zo min mogelijk met mijn auto te rijden. Ik nodig vrienden bij mij thuis uit, in plaats van in het café. (…) ik merk het behoorlijk.’

Van der Werf merkt in zijn directe omgeving hoe de kloof tussen arm en rijk steeds groter wordt. ‘Mijn kinderen zitten op een redelijk goede school, daar vliegen de Tesla’s je om de oren. Ik werk in de Van Baerlestraat, daar wordt de ene na de andere Dom Perignon (dure champagne met een prijs van tussen de twee- en zeshonderd euro, red.) gedronken.Dan merk je toch dat die verschillen steeds groter worden. Ik denk dat het goed is voor de samenleving om te kijken hoe je dat kunt veranderen.’

Wiens verantwoordelijkheid is dat?
De werkgevers hebben daar een belangrijke taak in, volgens Van der Werf. ‘Ik werk bij de grootste werkgever van Nederland, die heeft goed geboerd tijdens de corona. Wat mij betreft zou die echt het goede voorbeeld kunnen geven. Want als die dat doet, zijn er ook andere bedrijven die daarin mee kunnen gaan.’ Nou geldt niet voor alle bedrijven dat ze tijdens corona een goede omzet hebben gedraaid, waarschuwt Blom. ‘Dat is het lastige: je kunt niet zomaar zeggen dat alle werkgevers loon kunnen bijbetalen. Maar ik denk wel dat daar wat ruimte zit. Ook kunnen werkgevers loonsverhoging in procenten of in euro’s doorberekenen. Wat je nu vaak ziet is dat er een bedrag van honderd of tweehonderd euro bij gaat. Voor je lagere inkomens is dat een heel relevant bedrag.’

Daarnaast is er ook een taak weggelegd voor de overheid: ‘Ik hoop dat daar ook andere accenten gelegd kunnen worden’, aldus Van der Werf. Daar sluit Blom zich bij aan. ‘Dit is een ontwikkeling waarbij de hoge inkomens eigenlijk veel minder geraakt worden dan de lage inkomens. Dat zegt iets over rechtvaardigheid. Maar ook economisch is het eigenlijk heel onhandig: de compensatiepakketten zijn tot nu toe voornamelijk terechtgekomen bij de hoge inkomens; die houden nu geld over.’

Vliegenthart pleit voor een grootschaligere aanpak: ‘We moeten breder kijken dan die allerlaagste inkomens en breder dan eens een toeslag hier en een toeslag daar. Wat je ziet is dat er een energietoeslag is gekomen en je ziet de gemeenten worstelen met de uitvoering daarvan. (…) er ontbreekt een aanpak om mensen van een inkomen te voorzien waarmee ze rond kunnen komen. Veel mensen zijn ontzettend afhankelijk van toeslagen. De verantwoordelijkheid voor het aanvragen van die toeslagen ligt ook geheel en al bij hen en als zij dat niet goed doen krijgen zij de rekening dubbel en dwars terug. Dat leidt tot ongelofelijk veel stress. Geldproblemen hebben altijd twee elementen: een tekort aan geld, maar ook enorm stressverhogende impact. Dat betekent dat mensen vaker ziek zijn en minder productief zijn op hun werk. Ook dat is een reden om het aan te pakken. Dan moet je kijken naar een bredere inkomenspolitiek, in plaats van een toeslag hier of daar. Dat betekent dat de bijstand en het minimumloon sneller omhoog moeten.’

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (12)

JoepJos
JoepJos1 aug. 2022 - 18:03

Ik denk dat de meeste mensen nog nooit de inkomsten en uitgaven van een arm iemand hebben gezien.

Noordermeer2
Noordermeer229 jul. 2022 - 7:44

Nederland is bezig een derdewereldland te worden. Een hoop kinderen kunnen binnenkort niet meer één keer per dag douchen en hebben het de hele dag koud. En vergis je niet : kou is minstens net zo erg als honger. Er wordt altijd gesproken over hongersnood, omdat die bijna altijd plaatsvindt in landen waar kou geen rol speelt. ‘Kounood’, waarbij je het de hele dag koud hebt, ondanks dat je met 3 lagen kleding en 2 dekens op de bank zit, is echter minstens net zo erg en staat de komende winter te wachten voor honderdduizenden en misschien wel miljoenen mensen in Nederland.

1 Reactie
HaloOfFlies
HaloOfFlies29 jul. 2022 - 8:17

Flauwekul, ik zou zeggen ga eens kijken in een ECHT derdewereldland. Daar hebben de 'honderdduizenden en misschien wel miljoenen mensen' niet eens EN een bank, EN drie sets kleding EN 2 dekens. En maar klagen.... Ons geld zit in eten en medische zorg. Zie de grote aantallen mensen met verzucht en obesitas - en maar klagen (en maar vreten).... Plus dat we ondanks al dat gevreet toch nog heel erg oud worden. Dat komt doordat we voor iedere welvaartsziekte wel een pil of een behandeling hebben. In een echt derdewereldland ga je dan gewoon dood. Met een veel lagere levensverwachting tot gevolg.

Flash825
Flash82529 jul. 2022 - 7:43

In Groningen zit nog 450 miljard kuub gas in de grond, de huidige gasprijs is +-/ € 3,00 per kuub. Dat is zo'n € 75.000,00 per inwoner van Nederland daar kun je een hoop armoede mee oplossen.

1 Reactie
HaloOfFlies
HaloOfFlies29 jul. 2022 - 8:12

Meer nog, want de Groningers hoeven niets te krijgen. Die liggen dan al onder hun ingestorte huizen.

DaanOuwens
DaanOuwens29 jul. 2022 - 6:34

De belangrijkste oorzaak van het probleem is het idee dat mensen moeten werken voor hun eten. Dat is achterhaald. In de samenleving van nu is een grote groep mensen niet in staat om door middel van salaris voldoende inkomen te verwerven om in hun levensonderhoud te voorzien. Enerzijds vanwege werkloosheid of beperkingen anderzijds omdat er een paar miljoen banen van de 9 miljoen banen onvoldoende inkomen opleveren. De kern van het probleem zit dus aan de vraagzijde en aan de aanbodzijde van de arbeidsmarkt. En dat heeft dus ook gevolgen voor de hoogte van de uitkeringen. Als de samenleving niet van iedereen eist om te werken maar voldoende inkomen aan iedereen garandeerd is het probleem opgelost. De bullshit banen in tuinbouw en logistiek bijvoorbeeld verdwijnen en de lonen gaan over de hele breedte omhoog. Dit is dan ook geen economisch probleem maar een politiek probleem. Het gaat gewoon over het herverdelen van geld. En de rechtse meerderheid van de kiezers voelt daar weinig voor.

3 Reacties
HaloOfFlies
HaloOfFlies29 jul. 2022 - 8:11

En dat gegarandeerde inkomen komt waar vandaan, dan? Als je niet meer hoeft te werken zal er weinig inkomen te verdelen zijn. Ik stop er dan in ieder geval meteen mee! Ik vind 'n werk best leuk, maar als ik zo ook geld krijg doe ik liever niets - en ik vrees met mij miljoenen meer.

DaanOuwens
DaanOuwens29 jul. 2022 - 15:36

@ Halo Jij kan zo stoppen met werken. Veruit de meeste mensen werken omdat zij dat willen en omdat zij hun baan belangrijk vinden voor zichzelf en de samenleving. Maar natuurlijk zijn er mensen die liever niets doen en weinig van waarde kunnen of willen bijdragen. Het is onzinnig die mensen verplicht aan het werk te houden. Je moet jezelf bijvoorbeeld goed realiseren dat het verstrekken van een bijstanduitkering van 1000 netto per maand in de meeste gemeenten ongeveer 3000 euro per jaar aan uitvoeringskosten oplevert. Dus het simpel verstrekken van een inkomen aan een beperkt aantal onwilligen zonder de rest van de flauwekul levert al snel een besparing op.

Wie o Wie
Wie o Wie1 aug. 2022 - 19:28

Daan jij schrijft “ Maar natuurlijk zijn er mensen die liever niets doen en weinig van waarde kunnen of willen bijdragen. ” Die mensen moeten toch inkomen generen of moeten andere mensen dan voor hun werken? Lijkt me niet. Heel veel mensen zouden liever niet willen werken of niet naar school willen gaan.

Rode Diesel
Rode Diesel27 jul. 2022 - 15:13

"Hoezo wordt het steeds moeilijker om rond te komen?!" Omdat heel veel Nederlanders van bovenmodaal, middeninkomens, tot en met de laagste inkomens levend in een van de meest rijke landen ter wereld gewoon zijn geraakt om allerlei zaken te hebben, te kunnen verkrijgen, en te consumeren zonder het eigenlijk nodig vermogen om te kunnen leven zoals een zelfde deel van de Nederlanders nog deed in de jaren zestig en zeventig en die generatie wel gewoon gelukkig was en zich kon redden.

2 Reacties
Jansen7
Jansen727 jul. 2022 - 16:27

Huren van 200 tot 300 gulden waren in jouw jaren '60 en ' 70 toen heel normaal. Of maak er 500 gulden van terwijl het inkomen meestal het viervoudige was. Of was dit je punt eigenlijk niet en wil je de ' working poor ' wegrelativeren tegen de ellende in de ontwikkelingslanden of als aanstellerij?

annevelinck
annevelinck1 aug. 2022 - 12:02

Bijna idereen die ZZP er is verdomd het om pensioen op te bouwen. Als je bedenkt dat dat max € 850 is hoe ha je dan tijdens je pensioen je hypotheek nog betalen. 'HET' antwoord: Wie dan leeft dan zorgt. Nou suc6 ermee en geef gewoon alles uit wat je als ZXP er binnenharkt met daarbaast al die btw vrije onkosten vergoedingen..