Advocaat van de natuur en spreekbuis van het milieu.

Reptielen van Nederlandse bodem

  •    •  
19-08-2024
  •  
leestijd 3 minuten
  •  
10182 keer bekeken
  •  
Onopvallend aanwezige zandhagedis

© Joke van de Poppe

Op vakantie in Zuid-Europa zie je ze overal wegschieten, maar in Nederland zijn reptielen een stuk zeldzamer. Toch zitten er zeven inheemse soorten in ons land. Je ziet ze met name in de lente of zomer, want reptielen zijn koudbloedig en hebben dus warmte nodig om zich goed te kunnen voortbewegen. Daarom gaan ze in ons kikkerlandje rond oktober in rustfase.

Helaas wordt het ook op zonnige zomerdagen steeds lastiger om de diertjes te spotten. Het gaat namelijk niet goed zo met reptielen in Nederland. Zes van de zeven soorten staan op de Rode Lijst. De oorzaak is, zoals voor veel diersoorten, de toegenomen druk op het leefgebied. Toch kunnen natuurfotografen af en toe prachtige exemplaren vastleggen. In deze fotoserie zetten we ze voor je op een rijtje.

Adder (Vipera berus)

© Peter Liebe

Advertentie
Dit is reclame van STER

Er is maar één reptiel dat giftig is in Nederland: de adder (Vipera berus). De slang is te herkennen aan de driehoekige kop, verticale pupillen en zigzagtekening op de rug. Slangen gebruiken hun tong om mee te ruiken en zo hun prooi te lokaliseren. Op deze foto van Peter Liebe zie je er eentje in actie.

Ringslang (Natrix helvetica) met pad

© Koen de Gans

De ringslang (Natrix helvetica) komt voornamelijk voor op waterrijke plekken. Het zijn goede zwemmers, die graag jagen op muizen, slakken en amfibieën. Fotograaf Koen de Gans legde zo’n aanval vast, al kwam deze pad uiteindelijk met de schrik vrij!

Gladde Slang (Coronella austriaca)

© Nature1966

Gladde slangen (Coronella austriaca) zijn vrij zeldzaam in Nederland en leven verborgen. Je ziet ze dan ook het minst frequent van deze reptielen. Mensen verwarren het diertje regelmatig met de adder. Toch zijn de twee gemakkelijk uit elkaar te houden. Zo is de tekening op de rug van de gladde slang minder duidelijk te zien en is de pupil rond in plaats van verticaal. Ook zijn ze wat slanker en hebben ze een langere staart. Wel zitten ze net als de adder het liefst op zandgronden. In het Drentse veenland bijvoorbeeld, waar dit exemplaar met een telelens werd gefotografeerd. 

Hazelworm

Bij de soortnaam 'hazelworm' verwacht je wellicht een worm. En met z'n uiterlijk waarschijnlijk een slang. Maar in werkelijkheid is de hazelworm (Anguis fragilis) een pootloze hagedis! Eén van de onderscheidende kenmerken is dat hagedissen vele rijen kleine schubjes op hun buik hebben. Slangen hebben slechts één enkele rij brede schubben. Dat zie je mooi terug op deze foto gemaakt door Anne van Rijn. In dit weetje lees je meer over de verschillen tussen slangen en hazelwormen.

Levendbarende hagedis (Zootica vivipara; synoniem Lacerta vivipara)

© Willeke013

Levendbarende hagedissen (Zootica vivipara) ontlenen hun naam aan het feit dat hun eieren al in het moederlichaam, of zéér kort na afzetting, uitkomen. Dat is overigens bij wel meer reptielensoorten het geval. In tegenstelling tot de meeste hagedissen uit deze familie, overleeft de soort zelfs onder koele en vochtige omstandigheden. Toch zitten ze bij lekker weer ook graag zonnend op boomstammetjes.

Zandhagedissen (Lacerta agilis)

© Kees van Dommele

Fotograaf Kees van Dommele kon deze lente een tweetal zonnende zandhagedissen (Lacerta agilis) vastleggen. Het mannetje heeft een felgroene kleur op zijn flanken, terwijl het vrouwtje een stuk minder opvalt. Oorspronkelijk komen ze voornamelijk voor bij kustduinen, de Veluwe en de Utrechtse Heuvelrug, maar recentelijk zijn ze ook in Flevoland te vinden. Wil je meer weten over de zandhagedis? Bekijk dan dit fragment van Vroege Vogels TV uit de aflevering over het Roggebotzand!

Muurhagedis (Podarcis muralis) in het zonnetje

© Gert Paassen

De muurhagedis (Podarcis muralis) is een echte warmteminnaar en komt in ons land van nature enkel in Maastricht voor. De foto hierboven is dan ook in de nabijgelegen Ardennen genomen. Als je ze op andere plekken tegenkomt, betreft het waarschijnlijk een uitgezette populatie.

Heb je ook een reptiel van Nederlandse bodem gefotografeerd? Upload deze dan op onze fotopagina!

Heb je een ander reptiel gezien dan deze zeven? Dan was het waarschijnlijk een dwaalgast of een exoot, daarover lees je hier meer.

Bron: RAVON

Delen:

Praat mee

Onze spelregels.

Omschrijving *

Typ hier je reactie...


0/1500 Tekens
Bedankt voor je reactie! De redactie controleert of je bericht voldoet aan de spelregels. Het kan even duren voordat het zichtbaar is.

Reacties (6)

Robert Follon
Robert Follon
24 jan. 2014 - 13:13
Wie weet hoeveel koeien en varkens er zijn gespaard door het 'offer' van deze walvis(sen)? Lijkt me toch heel 'groen'; eetbaar zoogdier A wordt het leven gered door eetbaar zoogdier B (ongeacht de herseninhoud)...
bv-user-84072
bv-user-84072
24 jan. 2014 - 13:13
Hypocriet geneuzel, wel alles opvreten wat in de wei staat en in de zee zwemt, maar de walvis is zwaar strafbaar. Noorwegen is verstandig bezig met quotum.
1 Reactie
edgarmat
edgarmat24 jan. 2014 - 13:13
@PVVer: "Noorwegen is verstandig bezig met quotum." Ten eerste zijn Noorwegen, IJsland en Japan helemaal niet goed bezig met hun quotum. Zeker niet als het onder het mom gaat van "onderzoek." En ten tweede vind u het kennelijk goed dat we de zeeën leegvissen. Bijvoorbeeld, een volwassen tong wordt nauwelijks nog gevangen. Om over de "bijvangst" nog maar te zwijgen. Oh, en bijvangst bestaat niet alleen uit soorten die men eigenlijk niet wil vangen, dolfijnen bijv., maar ook uit te kleine of misvormde vissen waarop men wel vist. Die bijvangst wordt dan dood teruggegooid in zee. Fijne duurzame bedrijfstak...
bv-user-84072
bv-user-84072
24 jan. 2014 - 13:13
Als wij 25 jaar lang geen walvissen gaan vangen, hoeveel walvissen zijn er dan over 25 jaar ? 1286 dieren/jaar komt bij mij al over als heel veel.
3 Reacties
poelly12
poelly1224 jan. 2014 - 13:13
ten eerste, DE walvis bestaat niet. er zijn zeer veel soorten. en je kunt 1286/jaar veel vinden, maar dat is uiteraard relatief, bestaat de populatie waarin gevangen wordt uit 10.000 , 100.0000 of een miljoen exemplaren ?
lembeck
lembeck24 jan. 2014 - 13:13
Misschien handig, als je je eerst zou informeren? Ik ben even gaan kijken bij Sea Shepherd: http://www.seashepherd.nl/whales/
MichelReiziger
MichelReiziger24 jan. 2014 - 13:13
Je kunt niet op aan van gegevens van org. zoals Sea Sheppherd en je kunt niet aan op gegevens van visserij org. zoals die uit Noorwegen of Japan. Hierdoor is het moeilijk om een goed beeld te krijgen.
toshiba
toshiba
24 jan. 2014 - 13:13
Een beurs over voedseltrends is geen Groene Beurs
1 Reactie
MichelReiziger
MichelReiziger24 jan. 2014 - 13:13
Een trend in de voedsel industrie is o.a. het gebruik van duurzame grondstoffen in voedsel. woorden als 'eerlijk' en 'groen' u kent ze wel...
Rootman
Rootman
24 jan. 2014 - 13:13
Walvissen hebben een grotere herseninhoud dan de mens. De kleine bruinvis eentje van een 6 jarig kind. Ik zou nog eerder kannibaal worden dan een dier met meer hersens dan de helft van mezelf te eten (tenzij natuurlijke dood). Uiteraard geldt dit ook voor alle bedreigde soorten. Ik sta in het geheel niet afwijzend tegenover het eten van wild: zelf stroop ik ganzen, eenden, meerkoeten, hazen, en heb ik wasbeer, konijn iguana, agouti, kaaiman en slang gegeten. Sommige dingen, daar kom je niet aan, want op een dag kom je zelf aan het spit!
1 Reactie
HenkdeKort
HenkdeKort24 jan. 2014 - 13:13
@Bob: Uit nieuwsgierigheid: waarom is herseninhoud voor u een factor van belang?
Dehnus
Dehnus
24 jan. 2014 - 13:13
In Eigenland kan conservatief Noorwegen het niet meer kwijt, dus gaan ze op deze manier eventjes achterbaks stemmetjes winnen. Conservatief Noorwegen is achterbaks hoor ;), daar kom je wel achter ;). Niet te vergelijken met Normaal Noorwegen, ik heb het over de politieke stroming niet het land. Conservatief Nederland heeft ook zo zijn trekjes. En Meneer De PVVer: Nee dat zijn ze niet, de opslag ligt vol met opgeslagen Walvis vlees! Zowel vissers als handelaren die realistisch zijn willen niet meer vangen want het puilt uit. Maar onder Japanse lobby druk word hier door de regering druk uitgeoefent om toch meer te vangen zodat het naar Japan verscheept kan worden zonder dat Japan nare gezichten krijgt. Veel vissers kaarten dit al aan omdat ze het niet meer op kunnen slaan, Walvisvlees word gewoon bijna niet gegeten in Noorwegen. Ook om de gevaren met kwik in het vlees. Quota's klinken leuk, alsof ze gebruikt worden om deze te beperken, maar het is in dit geval juist tegenovergesteld. Maar goed, u was tock "Academisch" pret studie Economie of management zeker? Want anders had u dit met een paar zoekopdrachtjes echt wel al geweten. Of lult u de grote lijder gewoon maar na? (Nee lijder is geen spelfout in dit geval).
1 Reactie
lembeck
lembeck24 jan. 2014 - 13:13
Mooie aanvulling over de opslagcapaciteit en de afspraken met Japan... Maakt het nog duidelijker.
BNNVARA LogoWij zijn voor