We doen alsof Epstein een uitzondering was. Dat is de leugen die misbruik mogelijk maakt

De Epstein-files domineren het nieuws als sensatie. Namen, vluchtlijsten, netwerkkaartjes. Een paar dagen collectieve verontwaardiging, talkshows vol “hoe kon dit gebeuren?”, en daarna weer door. Wat vrijwel volledig ontbreekt, is de enige vraag die ertoe doet: waarom blijven we doen alsof Epstein een uitzondering was? Want wie dat gelooft, kijkt bewust weg van een realiteit die al jaren bekend is. Seksueel misbruik van kinderen is geen ontsporing, geen incident, geen buitenlandse perversie. Het is structureel, georganiseerd en ingebed in macht. Ook hier. Ook in Nederland. Juist hier.

Georganiseerd seksueel misbruik van kinderen komt veel vaker voor dan het publieke debat suggereert. Niet als los incident, maar in netwerken: met ronselaars, facilitators, locaties, digitale infrastructuur en sociale bescherming. Dat is geen mening, dat is wat opsporingsdiensten, zedenrechercheurs en kinderrechtenorganisaties al jaren zeggen. Toch blijft het in de media hangen op het niveau van “schokkend” en “onvoorstelbaar”, alsof verbazing een vorm van journalistiek is.

Een van de hardnekkigste leugens die in stand wordt gehouden, is het beeld van de dader. Die zou herkenbaar zijn. Afwijkend. Arm. Sociaal ontspoord. De realiteit is preciesomgekeerd. Veel plegers opereren vanuit posities van status en macht. Ze dragen maatpakken, rijden dure auto’s en bewegen zich moeiteloos in bestuurlijke, zakelijke of culturele kringen. Dat is geen toeval. Macht koopt niet alleen toegang tot slachtoffers, maar ook ongeloof voor wie hen beschuldigt.

Nederland speelt hierin een sleutelrol die consequent wordt gebagatelliseerd. Al jaren komt ons land in internationale onderzoeken naar voren als een belangrijk knooppunt voor de hosting van seksueel misbruikmateriaal.

Door onze uitzonderlijk sterke digitale infrastructuur, commerciële hostingsector en beperkte verplichtingen voor aanbieders, is Nederland structureel aantrekkelijk voor dit soort criminaliteit. Schattingen verschillen per jaar en methode, maar dat Nederland een van de grootste hostinglanden ter wereld is voor dit materiaal, staat buiten kijf. Toch ontbreekt politieke urgentie. Alsof het een technisch probleem is. Of erger: een vervelend neveneffect van een “succesvolle digitale economie”.

Die laksheid is geen toeval, maar een direct gevolg van wetgeving die structureel achterloopt en bewust voorzichtig is richting commerciële belangen. Hostingbedrijven hebben nauwelijks een actieve zorgplicht, toezicht is versnipperd en sancties zijn zeldzaam en traag.

Opsporingsdiensten klagen al jaren over capaciteitstekorten, terwijl wetgevers blijven praten over “balans” en “uitvoerbaarheid”. In de praktijk betekent dat: bekende risico’s, bekende daders, bekende infrastructuur – en toch geen harde verplichtingen. Niet omdat het niet kan, maar omdat men niet wil botsen met een lucratieve sector.En dan de media. Die falen misschien wel het meest structureel. Misbruik wordt óf gepersonaliseerd tot een enkel monster, óf gereduceerd tot een incident. Zelden wordt doorgevraagd naar patronen, infrastructuur en verantwoordelijkheid. Nog zeldzamer is aandacht voor wat er ná het misbruik gebeurt. Voor het leven daarna. Voor de schade die niet eindigt bij de daad, maar een leven lang doorgaat.

Mensen die seksueel misbruikt zijn, moeten niet alleen omgaan met trauma, schaamte en beschadigd vertrouwen. Ze leven ook in een samenleving die hen permanent wantrouwt. Het hardnekkige, ongefundeerde idee dat “misbruikten later zelf misbruikers worden” blijft rondzingen, ondanks dat onderzoek laat zien dat de overgrote meerderheid dat níét wordt. Toch worden slachtoffers levenslang verdacht verklaard. Alsof hun trauma hen moreel besmet heeft. Alsof zij zich voortdurend moeten verantwoorden voor iets wat hun is aangedaan.

Dat stigma is geen bijzaak. Het is een tweede laag geweld. En ook daarover zwijgen media en politiek opvallend vaak.

De Epstein-affaire had een keerpunt kunnen zijn. Een moment om eindelijk te erkennen dat seksueel misbruik van kinderen geen uitzondering is, maar een structureel maatschappelijk probleem dat floreert waar macht, geld en stilte samenkomen. In plaats daarvan kregen we verontwaardiging zonder consequenties. Woede zonder beleid. Aandacht zonder verantwoordelijkheid.

Zolang we blijven doen alsof dit gaat over “een paar rotte appels”, blijven de boomgaarden intact. En zolang respectabiliteit belangrijker wordt gevonden dan bescherming,is niet Epstein het schandaal – maar onze collectieve weigering om te kijken.