Verrotte Amerikaanse waarden. Regime change in Iran? 2026 wordt een heftig jaar

De Iraanse bevolking verdient een nieuwe, democratische en seculiere staatsvorm, zónder buitenlandse inmenging.

Het is een heftig begin van het nieuwe jaar. Venezuela, Groenland, Iran, de van de Nederlandse nieuwsagenda verdwenen verschrikkingen in Palestina, Soedan, Congo, de nepverkiezingen in Myanmar, de onrust in Syrië, en de alsmaar voortdurende aanvallen van Rusland op Oekraïne. Ik kan me niet eerder januaridagen herinneren die met zoveel onrust zijn begonnen.

Ook kan ik me niet eerder een nieuw jaar herinneren waarin ik me daadwerkelijk zorgen begon te maken over onze eigen veiligheid en de toekomst van onze planeet nu er aan de andere kant van de oceaan een dictatoriale president zit die alleen nog zijn eigen moraliteit zegt te volgen. Want vandaag wordt het gelijk van de moeder van Donald Trump meer dan ooit bevestigd: “He’s an idiot with zero common sense, and no social skills. I just hope he never gets into politics. He’d be a disaster.”

“Het land waarmee we de meeste waarden delen”
Vorige week schreef ik al over de kidnapactie in Venezuela. Het meest bijzondere van deze Amerikaanse agressie was misschien wel dat president Trump de illegaliteit ervan niet eens probeerde te verhullen. Waar de Amerikanen militaire interventies gewoonlijk met een omhaal van woorden ‘moreel’ proberen te ‘rechtvaardigen’, vertelde de Amerikaanse president keer op keer en onomwonden dat het hem maar om één ding gaat: de olie. Minister van Buitenlandse Zaken Rubio had met zijn leugens over ‘law enforcement’ het nakijken.

Bij al die eerlijkheid van Trump geldt overigens nog wel een kanttekening. Want nu duidelijk is geworden dat nog maar 1% van de Epstein files is vrijgegeven, kan niet worden uitgesloten dat afleiding van het Epstein schandaal eveneens een rol speelde. Dat belooft nog wat voor de komende weken.

Hoe dan ook, na lang aandringen door onze parlementariërs vroeg de Nederlandse regering zich vorige week alsnog af of de internationale rechtsorde met de Amerikaanse actie in Venezuela misschien toch is geschonden. Het is een vraag waarop onze regering tot ieders verbijstering het antwoord niet zegt te weten en naar ik vrees ook nooit zal durven geven. Tot ontzetting van velen wist onze minister van Buitenlandse Zaken bovendien nog te melden dat de Verenigde Staten het land zijn waarmee we de meeste waarden delen.

Tja, dan ben ik toch echt benieuwd wélke waarden wij met de Verenigde Staten delen. Die van de ingebakken corruptie in de Amerikaanse ‘democratie’ die talloze belangengroeperingen - en met een hoofdrol voor AIPAC - in staat stelt via campagnefinanciering de politieke keuzes van toekomstige congresleden te kopen? De waarden van de politisering van Amerika’s rechterlijke macht? De waarden van de doodstraf, bovengemiddeld vaak opgelegd aan African Americans en geregeld aan onschuldigen?

De waarden van huwelijken met minderjarigen in 34 van de 50 Verenigde Staten? Het geheel of gedeeltelijke verbod op abortus in 21 van de 50 staten? En die van de Second Amendment, die mensen toestaat zelfs bij de Amerikaanse ‘Gamma’ wapens te kopen ter ‘zelfverdediging’, resulterend in een samenleving waarin niemand zich nog veilig voelt? De hogere morele waarden van de moorden op vermeende drugshandelaren op bootjes, zonder enig bewijs en zonder reguliere strafvervolging? De waarden van razzia’s op immigranten? Die van politiegeweld tegen vooral zwarten en Latino’s? En het door ICE overnemen van IDF-methodes, waardoor deze maand onder meer een onschuldige witte vrouw standrechtelijk werd geëxecuteerd? De waarden van 27 miljoen Amerikanen zonder zorgverzekering? En die van een kleine groep alsmaar méér graaiende miljardairs ten koste van de Amerikaanse én wereldbevolking?  

Welke waarden delen wij eigenlijk met de Verenigde Staten? De Amerikaanse waarden van genocide op het Palestijnse volk? De waarden van de minstens half miljoen doden als gevolg van de door de VS gesteunde en bewapende inval van Irak in Iran? Die van de door de VS in 1988 neergeschoten Iran Air Flight 655, het Iraanse passagiersvliegtuig waarbij nooit iemand voor de moord op 290 burgers strafrechtelijk is vervolgd laat staan veroordeeld? De waarden van de honderdduizenden burgerdoden als gevolg van de Amerikaanse inval in Irak? De waarden van vele honderden illegale militaire interventies in de wereld - waaronder vele tientallen in Zuid-Amerika met als doel regime change? De waarden van de sancties tegen het Internationaal Strafhof? En het opleggen van exportverboden aan niet in de VS gevestigde niet-Amerikaanse bedrijven zoals ASML? Het saboteren van de Verenigde Naties?

Welke waarden delen wij eigenlijk met de op wereldniveau dictatoriale Verenigde Staten? Zou onze Nederlandse regering dat misschien eens een keer concréét kunnen maken? Want ik heb werkelijk geen flauw idee! De waarden van het afschaffen van het internationaal recht misschien, omdat de Amerikaanse president ‘zijn eigen moraliteit’ volgt?

De toekomst van Iran
Het volgens onze minister van Buitenlandse Zaken grote aantal waarden dat ons land met de Verenigde Staten deelt, roept ook de vraag op vanuit welke van deze waarden onze ‘moreel superieure’ bondgenoot mogelijk gaat ingrijpen in Iran.

Niet uitgesloten kan worden dat Trump door de actie in Venezuela overmoedig is geraakt. Overweegt hij grootayatollah Khamenei te kidnappen of misschien wel te vermoorden? Zodat hij het Iraanse regime op eenzelfde manier onder druk kan zetten als interim-president Delcy Rodriguez in Venezuela? En ook de Iran-Wikipediapagina kan laten aanpassen met ‘Donald Trump, President of Iran’?

Nu buitenlandse bondgenoten wegvallen, de dreiging vanuit de VS en Israël toeneemt en de huidige protesten werden geïnitieerd door de invloedrijke handelaren van de Grote Bazaar van Teheran, neemt de druk op het sterk verzwakte genderapartheidsregime toe. Al in 2018 maakte de toenmalige Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Pompeo duidelijk dat sancties tegen Iran waren bedoeld om de Iraanse bevolking aan te moedigen in opstand te komen tegen het regime. De sancties raken immers vooral de burgerbevolking, niet de machthebbers.

Dat de al in december begonnen terechte demonstraties tegen de repressieve Iraanse machthebbers vooral sinds afgelopen donderdag zó blóedig zijn verlopen, is ongekend. Naast de waarschijnlijk duizenden burgers die door de Iraanse veiligheidstroepen zijn vermoord, wijzen berichten erop dat er dit keer ook minstens honderd veiligheidsagenten zijn gedood. Of dat komt door infiltratie van ISIS en Mossad binnen de demonstraties, zoals de dictatoriale regering beweert, kan niet onafhankelijk worden geverifieerd.  

Kennissen van mij in Iran zijn sinds eind vorige week grotendeels onbereikbaar. Gisteren wist een van hen een zus in Rotterdam kort te bellen. Een nicht had al dagenlang gedemonstreerd, maar gezien het bloedvergieten deed de familie er alles aan haar ervan te overtuigen vanaf nu thuis te blijven. Té gevaarlijk.

Tijdens de succesvolle Iraanse revolutie van eind jaren zeventig tegen de Sjah gingen miljoenen burgers de straat op. De beelden die we tot op heden hebben binnengekregen duiden er niet op dat deze aantallen nu ook al zijn bereikt, iets dat natuurlijk niet onlogisch is als je daarbij het risico loopt te worden doodgeschoten. Of het huidige criminele regime daarom zónder buitenlands ingrijpen zal omvallen, is twijfelachtig. En of het regime überhaupt op omvallen staat, valt nog moeilijk te beoordelen.

Maar stel dát de Islamitische Republiek Iran valt, wat dán? Omdat critici in Iran de afgelopen decennia zwaar werden onderdrukt, is er binnen het land géén georganiseerde oppositie. Bovendien is er niets bekend over concrete plannen voor de periode na de val van het regime en is het maar zeer de vraag of er zoiets als een draaiboek klaarligt.

Het veiligst voor de Iraanse bevolking is nog steeds als er forse democratische hervormingen van binnenuit zouden kunnen plaatsvinden. Daarbij moeten die hervormingen wel een seculier karakter dragen, in de wetenschap dat een groot deel van de Iraanse bevolking geen praktiserend moslim is.  

Gebeurt dat niet en ontstaat er na de val van het regime toch een machtsvacuüm, dan is het gevaar van een rampscenario groot. Verschillende regionale spelers willen maar al te graag bijdragen aan het uiteenvallen van Iran. De scenario’s van Irak, Syrië en Libië liggen nog vers in ons geheugen.

De Iraanse bevolking verdient een nieuwe, democratische en seculiere staatsvorm, zónder buitenlandse inmenging. Maar omdat de Verenigde Staten én regionale landen en groeperingen maar al te graag hun stempel op zo’n nieuw Iran willen drukken, is de dreiging van wanorde groot.

Chaos en wetteloosheid
We zijn nog maar twee weken in het nieuwe jaar, maar de chaos en wetteloosheid in de wereld verspreidt zich sneller dan ooit. Politici en burgers radicaliseren. Regeringsleiders nemen impulsieve beslissingen met onvoorspelbare gevolgen. Extremistische en egocentrische politici dreigen onze planeet in een nieuwe wereldoorlog te storten.

De apocalyptische beelden van Gaza staan misschien wel symbool voor de wereld waarin we vandaag leven. En hoewel het VN-Handvest de basis van onze wereldwijde veiligheid blijft, weet niemand de toepassing ervan nog af te dwingen.

En dat alles onder dictatoriale ‘leiding’ van een volslagen idioot als Amerikaans president, een man zónder gezond verstand, zónder sociale vaardigheden, zónder ook maar het begin van empathische vermogens. Een president met als belangrijkste doel zelfverrijking van zichzelf en zijn familie.

Ik wens ons allemaal - en de Iraanse en Palestijnse bevolking in het bijzonder - veel sterkte toe in 2026.