Onderwijsinspectie zet in op flitsbezoek: geen toneelstukjes meer

De onderwijsinspectie heeft sinds januari 2026 een nieuwe werkwijze: naast ingeplande bezoeken worden er nu ook ‘flitsbezoeken’ afgelegd. Oftewel: de inspectie is het zat om gefopt te worden door schoolleidingen die het personeel ruim van tevoren instrueren en zo de perfecte schooldag naspelen. De Voedsel- en Warenautoriteit kan ook zomaar bij een restaurant binnenvallen, dus waarom de onderwijsinspectie niet bij een school?

Om 8:00 staan ze voor de school en bellen de rector. ‘Zet de koffie maar klaar.’ De rector alarmeert in allerijl het personeel en nog geen uur later staan een paar willekeurig uitgekozen docenten met klotsende oksels les te geven, terwijl een inspecteur achter in de klas kritisch meeschrijft. Natuurlijk is de docent gespannen – het oordeel dat over zijn les geveld wordt, heeft impact op de hele school. Voor onervaren docenten is zo’n bezoek een nachtmerrie.

Dit schooljaar kunnen vijfentwintig VO-scholen rekenen op een onverwachte visitatie en ongetwijfeld zal de uitkomst niet positief zijn. Hier is het klassenmanagement niet op orde, daar sluit de lesstof niet goed aan op het niveau van de leerlingen en ergens anders laat de administratie te wensen over. Het nieuws komt naar buiten en de samenleving kijkt nóg neerbuigender naar het onderwijs.

De inspectie zou haar rol moeten veranderen. In plaats van controleren en beoordelen, zou ze scholen moeten ondersteunen. Scholen waar de resultaten achterblijven en waar men moeite heeft om de vinger op de zere plek te leggen, zouden de hulp in moeten kunnen schakelen van de inspectie. Op verzoek van vaksecties zouden coaches langs kunnen gaan om hen te voorzien van tips en adviezen. Een lesbezoek omdat een docent erom vraagt, omdat een docent er ook van baalt dat het maar niet wil lukken. Niemand heeft namelijk zin om mooi weer te spelen.