Sfeerfoto van Joop
Joop
Joop

De Nederlandsche Bank biedt excuses aan voor slavernijverleden

President Klaas Knot vertelt over de praktijken van zijn historische voorganger
Joop

Klimaatsmoezen

  •  
10-03-2019
  •  
leestijd 6 minuten
  •  
134 keer bekeken
  •  
Schermafbeelding 2019-03-10 om 16.10.59

© cc-foto: Pxhere

De meeste Nederlanders zijn wel overtuigd dat klimaatverandering bestaat en dat we er iets aan moeten doen. Maar in hun gedrag zijn ze toch nog ontkenners
Er zijn gradaties van klimaatontkenning. Het meest extreem is ontkennen dat het klimaat verandert. Dat horen we niet veel meer, zeker niet in Nederland. Er zijn nog wel veel mensen die stellen dat klimaatverandering niet door de mens komt. Drogredeneringen die deze standpunten onderbouwen zijn hier te vinden.
Na deze twee komen redeneringen in de stijl van: het is er wel, maar we hoeven er niks aan te doen. Bijvoorbeeld:
  • De natuur regelt zichzelf, het ecologisch evenwicht herstelt zich vanzelf weer. We werden ook gewaarschuwd over zure regen en het gat in de ozonlaag, daar hoor je niets meer van. (Maar dat dit niet meer zulke urgente problemen zijn, komt juist doordat we er wél iets aan gedaan hebben.)
  • CO2 is goed voor de bomen, er komt meer groen en dat zal CO2 compenseren. (Onjuist)
  • Juist lekker, een paar graadjes warmer! Kunnen we in februari al een terrasje doen.
  • Als er echt iets moest gebeuren, dan werd dat toch allang gedaan? (een mooi voorbeeld van het omstandereffect: allemaal niets doen omdat anderen ook niets doen)
Klimaattreuzelaars
De meeste Nederlanders zijn wel overtuigd dat (a) klimaatverandering bestaat, dat het (b) door de mens komt, en dat (c) we er iets aan moeten doen; ze maken zich vaak zelfs zorgen. Maar in hun gedrag  zijn ze toch nog ontkenners. Want ze doen niets, of te weinig, of te laat. Deze mensen worden ook wel klimaattreuzelaars (‘climate delayers’) genoemd. Dit label is van toepassing op het leeuwendeel van de mensen in de westerse wereld, die vrijwel allemaal op te grote ecologische voet leven. Klimaattreuzelarij is ook een heel algemeen verschijnsel onder politici. Hoe rechtvaardigen deze mensen (wij bijna allemaal dus) het contrast tussen hun opvattingen en hun gedrag? Ik heb dat via twitter gepeild en dat heeft het volgende rijtje opgeleverd (niet in volgorde van belangrijkheid of prevalentie).
1. Er zijn veel ergere problemen. Dit excuus is bruikbaar voor élk probleem, er bestaan immers altijd ook nog andere problemen. Uit onderzoek dat ik in de jaren negentig deed (ja, toen deed men dit ook al, maar ging het niet om klimaat) bleek dat mensen die andere problemen belangrijker vinden, gewoonlijk aan geen enkel probleem werken; dus ook niet aan het probleem dat ze ‘erger’ vinden. Wijzen naar ‘ergere problemen’ is dus duidelijk een smoes om niets te hoeven doen.
2. Technologische vooruitgang gaat zo snel, daarmee lossen we het wel op. Deze categorie omvat ook alle technologische oplossingen die al bestaan en waarvan al is vastgesteld dat ze onvoldoende effect hebben, niet op tijd gerealiseerd kunnen worden of onbetaalbaar zijn. Bijvoorbeeld CO2 opslaan, weer kernenergie introduceren.
3. Ik doe al genoeg. Bijvoorbeeld: ik heb geen kinderen, ik fiets, ik scheid mijn afval. Dit zogenoemde ‘moral self-licensing’ is een grote valkuil: je doet één ding goed en verdient daarmee permissie om verder niets te doen. Vaak is dat ene ding ook nog iets dat weinig zoden aan de dijk zet. Om vast te stellen of je inderdaad genoeg doet, kun je je CO2-voetafdruk testen.
4. Er moeten gewoon minder mensen komen. Dat klopt. Maar het betekent niet dat je verder niks hoeft te doen. De grootste vervuilers zijn westerse mensen; die kunnen nu per direct minder vervuilen, terwijl het effect van bevolkingskrimp veel te lang op zich laat wachten.
5. We hoeven de klimaatdoelen pas te halen in 2030/2040/2050 enz. Dus er is geen haast ( Rutte ). Ook argumenten als ‘we moeten het eerst doorrekenen’ en ‘we moeten het er eerst over eens zijn hoe de lasten verdeeld worden’ vallen in deze categorie. Het is een bekende drogreden die ik uitgebreid heb beschreven in Je bent wat je doet : de later-illusie. Alles wat we vervelend vinden stellen we uit, alsof het later makkelijker wordt. Terwijl het juist moeilijker wordt. Het is zoiets als iemand die 20 kilo wil afvallen en zegt: dat doel hoef ik pas over een jaar te halen, dus kalmpjes aan (‘Morgen doe ik aan de lijn’). Als je in de tussentijd teveel blijft eten, wordt met elke dag de kans kleiner dat je je doel haalt.
6. We mogen helemaal niks meer. We worden betutteld door de overheid/ groene lobby/ klimaatkerk. Ik bepaal zelf wel hoeveel energie ik verbruik/wat ik eet. Ik wil best meewerken aan een oplossing, maar niet als het me zo door de strot wordt geduwd. Dit is een bekend probleem in de psychologie van gedragsverandering: reactance. Wanneer mensen het gevoel krijgen dat ze een bepaalde kant op geduwd worden, komen ze in verzet. Om hun keuzevrijheid te beschermen willen ze juist des te meer díé kant op. De vraag is natuurlijk of mensen die dit zeggen, wel iets aan klimaatverandering zouden doen als het niet werd gevraagd.
7. Het is iets van de linkse kerk/elite en daar wil ik niet bij horen.
8. Ik heb hard gewerkt en daarom heb ik recht op die vliegreis/biefstuk/extra lang douchen.
9. Ik wil wel maar ik kan niet. Bijvoorbeeld: Ik heb mijn auto nodig, er zijn nog te weinig laadpalen, ik kan het niet betalen, ik heb geen tijd om me erin te verdiepen. Voor een deel zijn dit geen smoezen maar reële belemmeringen: het zou veel helpen als de overheid klimaatvriendelijke producten goedkoper maakt en klimaatonvriendelijke duurder, en betere voorlichting geeft over wat mensen concreet kunnen doen. Daar is ook behoefte aan volgens een recente peiling.
10. Ik kan in mijn eentje geen verschil maken. ‘Dat kleine beetje dat ik doe heeft geen invloed op dit wereldwijde probleem.’ Of, op landelijk niveau: Nederland is te klein om verschil te maken. In deze categorie zitten ook alle argumenten die erop neerkomen dat anderen (mensen of landen) veel vervuilender zijn. Vaak ook in de vorm van beschuldigingen naar anderen: ‘zo lang XX zo veel vliegt ga ik me niet opofferen’. Zo wijst de individuele burger naar bedrijven/industrie, bedrijven wijzen naar het buitenland (‘Als wij stoppen met gas, gaat ergens anders op de wereld een smerige kolencentrale open’), het buitenland wijst naar een ander buitenland. Mensen/ wijken/ gemeenten/ provincies/ landen om me heen doen niets, waarom ik/wij dan wel? Bij elke deeloplossing die naar voren geschoven wordt, is de reactie: ja maar, de industrie/ veehouderij/ cruiseschepen/ India/ China/… hebben een veel grotere impact, dus dit heeft geen zin. Mijn/onze bijdrage is een druppel op de gloeiende plaat. Ook in deze categorie: die vliegtuigen vliegen toch wel, wat maakt het dan uit of ik erin zit? Dat vlees was toch al dood, dan kan ik net zo goed opeten.
Smoes of reëel bezwaar Sommige van deze argumenten klinken wel erg smoezerig, maar ook dit punt is wel een reële belemmering. Het klimaatprobleem is groot en wereldwijd, en het ís veel gevraagd om het goede te doen wanneer je denkt dat anderen dat niet doen of dat jouw bijdrage nihil is. Maar bedenk ook dit:
a) Als de bijdrage van Nederland echt nihil was, dan was de uitstoot van Nederland 0. En als jouw individuele bijdrage er niets toe doet, dan zie je dat aan je CO2-voetafdruk (zie punt 3). Met z’n allen, met ieders kleine verwaarloosbare bijdrage hebben we klimaatverandering veroorzaakt; dus met z’n allen, met ieders kleine verwaarloosbare bijdrage kunnen we het ook weer afremmen.
b) Alle gedrag van mensen is besmettelijk. Doe je niets, wacht je af, wijs je naar anderen, dan steek je elkaar aan met dat gedrag (het omstandereffect). Kom je in actie, dan kan zich dat als een olievlek verspreiden. Dat proces is al gaande. De mensen die nu nog stil zitten, komen ook heus wel in beweging. Een minderheid van ongeveer 25% kan al voldoende zijn om een kantelpunt te creëren waar de meerderheid makkelijk omslaat.
c) Je doet het niet alleen. We doen het met z’n allen. Zoals Jelmer Mommers zegt: met je individuele bijdrage ben je deel van een grotere groep die gezamenlijk het verschil maakt. Alle vooruitgang is te danken aan mensen die níet wachten tot anderen iets doen.

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (65)

Jacoba2
Jacoba217 mrt. 2019 - 8:11

Roosje, ik heb 1 vraag: wat is er mis met CO2?

Frits Jansen
Frits Jansen16 mrt. 2019 - 14:22

Binnen Europa reis ik graag met de trein. Ik heb geen auto meer. Maar met de trein naar het Verre Oosten is vooralsnog een illusie, al zie ik de Chinezen er voor aan een nieuwe "zijderoute" aan te leggen die dat mogelijk maakt. Maar hoe kom je in de VS per trein? CO2 sparen om te kunnen blijven vliegen?

robheus2
robheus213 mrt. 2019 - 1:48

De grootst ontkenner is dit kabinet dat de bossen kapt, schiphol laat uitbreiden en lelystad opent, geen maatregelen neemt in de scheepvaart en landbouw, en dan de bevolking oplegt dat ze allemaal "van gas af" moeten waar dan miljarden tegenaan gegooid worden, terwijl corporaties niet in staat gesteld worden de doelen om voor 2020 alle huurwoningen minimaal label B te maken te halen omdat de verhuurdersheffing die investeringen onmogelijk maken. De geloofwaardigheid van dit beleid is dan ook 0,0 en levert de kiezers uit aan rechts-populistische partijen die helemaal geen klimaat beleid willen....

Gare Raap2
Gare Raap211 mrt. 2019 - 15:37

Bij punt 4 wordt beweert: De grootste vervuilers zijn westerse mensen. Daar zou ik wel graag een bron van willen zien want volgens mij klopt dit helemaal niet.

8 Reacties
punt2
punt211 mrt. 2019 - 21:28

Dat is ook helemaal niet waar, de meeste vervuiling komt van China.

henk-alexander
henk-alexander11 mrt. 2019 - 23:53

Historisch gezien is China pas de laatste 15 jaar topvervuiler. Daarvoor waren het de westerse economieën - zij zijn het die de trekker hebben overgehaald. http://www.globalcarbonatlas.org/en/CO2-emissions

HM van der Meulen
HM van der Meulen12 mrt. 2019 - 5:30

Gare Raap: "Daar zou ik wel graag een bron van willen zien." Dat is natuurlijk niet zo moeilijk - https://www.welingelichtekringen.nl/natuur-en-milieu/870023/welk-land-heeft-de-grootste-ecologische-voetafdruk-per-inwoner.html In 2012 - https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_countries_by_ecological_footprint Het is dus wel waar

punt2
punt212 mrt. 2019 - 19:01

@HMvanderMeulen, een ecologische voetafdruk heeft in het geheel niets te maken met uitstoot per land. China stoot het meest CO2 uit dat stijgt 5% per jaar... dat is 500 miljoen ton CO2... En zoals u weet stoot Nederland 170miljoen ton uit Succes met de voetafdruk, maar feitelijk stelt het niets voor

punt2
punt212 mrt. 2019 - 19:02

Doe 500 miljoen ton CO2 is de jaarlijkse stijging!!

robheus2
robheus213 mrt. 2019 - 1:50

@punt Domme uitspraak, want China heeft 80x meer inwoners dan NL. En veel NL-se consumenten goederen worden in China gemaakt. China heeft pp toch echt minder CO2 uitstoot dan NL, en aandeel duurzame energie in de electra opwekking is in China ook ruim meer dan NL.

HM van der Meulen
HM van der Meulen13 mrt. 2019 - 6:24

Punt: "een ecologische voetafdruk heeft in het geheel niets te maken met uitstoot per land." De ecologische voetafdruk heeft alles te maken met uitstoot, want die geeft aan voor welke hoeveelheid een land, als gevolg van het consumptieniveau van haar burgers, mede verantwoordelijk is. Op dezelfde wijze als de intensieve veehouderij mede verantwoordelijk is voor de teloorgang van het Amazonegebied.

punt2
punt214 mrt. 2019 - 12:38

Met een ecologische voetafdruk vergelijken kom je nergens... wanneer 1,4 miljard Chinezen met kleinere eco voetafdruk alleen maar meer uitstoten doet dat meer pijn dan wanneer 27 miljoen Nederlanders hun eco voetafdruk gelijk houden ... Complete onzin wat jullie zeggen. Symbool politieke onzin!!

Keilstra
Keilstra11 mrt. 2019 - 12:25

Neem nou de universiteiten. Zij trekken massaal buitenlandse studenten aan. Je ziet tegenwoordig duizenden Chinezen, Zuidamerikanen, Canadezen, Amerikanen en Afrikanen op de universiteit rondlopen. Al die studenten gaan met kerst en in de zomer lekker met het vliegtuig naar huis, en vliegen dan weer lekker terug naar Schiphol. De uitstoot van deze mondialiseringsslag is gigantisch. Maar een "internationale beleving" tijdens de studie heeft prioriteit voor de universiteiten, de CO2-afdruk ervan is van secundair belang. Zolang universiteiten alleen anderen oproepen het beleid te veranderen neem ik ze niet 100% serieus. Prioriteiten stellen is zelf offers brengen, en die bereidheid zie ik niet. Niet bij de bevolking en niet bij de instituties.

8 Reacties
HM van der Meulen
HM van der Meulen11 mrt. 2019 - 15:59

Het totale aantal buitenlandse studenten in Nederland is ongeveer de helft van het aantal passagiers op Schiphol op een mooie zomerdag en daarvan is ook nog eens 20% uit Duitsland afkomstig. Als lid van het VfD kun je misschien zelf wel het percentage uitrekenen en anders vraag je het maar aan Baudet. De kreet: "prioriteiten stellen is zelf offers brengen" slaat helemaal nergens op, maar als je er in gelooft moet je dat vooral zelf doen.

HM van der Meulen
HM van der Meulen11 mrt. 2019 - 16:24

Toevoeging om rechtse slimmeriken voor te zijn: Twintig procent van het totale aantal buitenlandse studenten in Nederland komt uit Duitsland, dus die gaan met de bus naar huis.

Keilstra
Keilstra12 mrt. 2019 - 9:49

Hoezo FvD ?? Ik ben SP. Gezond verstand links.

Buitenstaander
Buitenstaander12 mrt. 2019 - 15:37

@HM Weet je wat nou pas echt irritant is: als iemand terecht ook iets stelt over Universiteiten, die zelf van de week zo flink waren om allerlei maatregelen aan te kondigen tegen klimaataantasting, maar dit topic er fijntjes even buiten lieten, en u weer direct aankomt met de jij- bak, 'ja maar Schiphol..' en dan ook nog meteen begint met wegzetten van iemand in een politieke hoek. Nou dat schiet lekker op. PS: dan hoeft niemand meer wat te doen in NL aan z'n eigen footprint, want Schiphol....

HM van der Meulen
HM van der Meulen12 mrt. 2019 - 17:36

Over buitenlandse studenten beginnen in dit verband getuigt niet van links gezond verstand, de kreet: “prioriteiten stellen is zelf offers brengen” slaat echt helemaal nergens op en degene die met de jij- bak, ‘ja maar Schiphol..’ aankomt is Norm zelf, want als ik -buitenlandse- studenten een prioriteit vind, betekent dat nog lang niet dat ik Schiphol een prioriteit vind. Ik betoogde zelfs -in tegendeel- dat Schiphol dat aantal in een halve dag verwerkt en dat lijkt me geen reden om uit te breiden. Alleen snapt Norm er zo weinig van dat hij dan maar jij-bakken verzint.

Buitenstaander
Buitenstaander12 mrt. 2019 - 23:00

@HM Misschien is het toch eens handig als iemand z'n eigen stukken eens overleest, en vooral wat ie bedoelt te schrijven, voordat hij over links gezond verstand begint.

DanielleDefoe
DanielleDefoe14 mrt. 2019 - 12:16

Internationale studenten blijven ook nog wel eens de hele periode in het land van studie (4/5 jaar voor een volledige BA+MA studie, 1/2 voor alleen een MA). Ze zijn niet allemaal rijk genoeg om op en neer te vliegen en die bus kan best eens kloppen. Maar naar conferenties wordt gevlogen en de top van de UNI reist nog wel eens naar China. Maar dat zijn geen giga aantallen mensen.

Frits5
Frits516 mrt. 2019 - 8:32

Wel bij jezelf?

Keilstra
Keilstra11 mrt. 2019 - 12:19

Het gekke henkie-syndroom. Als je het gevoel hebt verplicht voor de troepen uit te moeten lopen, en daardoor meer schade te lijden dan de anderen die gewoon in de groep meelopen, dan word je opstandig. Dat is het gekke henkie-syndroom, wat eigenlijk een hele gezonde aandoening is.

2 Reacties
HM van der Meulen
HM van der Meulen11 mrt. 2019 - 16:03

Het probleem is dat jij voorop loopt bij het schade toebrengen aan anderen/de gemeenschap, dus al je daar nu maar gewoon mee ophoudt, mag je achter aansluiten.

vdbemt
vdbemt11 mrt. 2019 - 17:10

Dat voor de troepen uit willen lopen zijn vooralsnog alleen maar woorden. Wat woorden van bijv. Rutte, of Dijkhof (luchtballonnen) betekenen, weten we. Voorlopig lopen wij niet vooraan, maar sluiten we de troepen.

Arend van L
Arend van L11 mrt. 2019 - 10:11

Het artikel is als een geloofsbrief: ik heb gezondigd, dus is het logisch dat ik moet boeten. 'Iets doen is beter dan niets'. Een ter dood veroordeelde voor een vuurpeleton die een stap naar achteren zet, doet ook 'iets'. Hij had net zo goed niets kunnen doen. 'Iets' doen heeft pas zin als het resultaat oplevert. Is dat resultaat nul of extreem dicht bij nul, dan is het een verspilling. Van geld, en energie. In plaats van vele, vele miljarden te investeren om gidsland te worden, in de hoop dat de rest van de wereld zo begeesterd raakt door die verdraaide Hollanders dat ze ook massaal volgen en we daarmee het klimaatprobleem oplossen, is het wellicht verstandiger om eens uit te rekenen hoeveel geld we nodig hebben als de rest van de wereld opeens toch niet blijkt te volgen. En het klimaatprobleem gierend uit de hand loopt met als resultaat dat we hier opeens de randstad richting oosten moeten verplaatsen... Hebben we daar dan geld voor, of is dat in warmtepompen en isolatie gestoken?

Geesteman
Geesteman11 mrt. 2019 - 9:30

Een beetje opwarming is voor mij geen bezwaar. Maar ik steun alle maatregelen die de extreme luchtvervuiling in Nederland terug weten te dringen. Het zal de geestelijke volksgezondheid in Nederland ten goede komen. Luchtvervuiling is vergif voor het verstand. Met meer schone lucht is warmte ook veel beter te verdragen.

Herr Vorragend
Herr Vorragend11 mrt. 2019 - 8:28

Als je in de veronderstelling verkeert dat w.b. het klimaat het vijf vóór twaalf is heeft Roos Vonk helemaal gelijk. Echter steeds meer mensen onder wie ikzelf komen zo langzamerhand tot de conclusie dat het helaas al minstens kwart óver twaalf is. Dat we inmiddels een snelle klimaatverandering in gang gezet is die op korte termijn niet omkeerbaar is. Zelfs niet als we nu onmiddellijk zouden stoppen met elke uitstoot van broeikasgassen. Wat het nog erger maakt is dat niet alleen de vorige zin een illusie is maar ook het doel om de wereld in 2050 CO2-neutraal te hebben. Dat gaat namelijk helemaal niet gebeuren. Integendeel. Zelfs de technieken die we nu hebben zouden in het ideale geval niet toereikend zijn en zelfs als we nu zouden besluiten om massaal over te stappen op kernenergie zouden we pas over tientallen jaren alle centrales in bedrijf hebben. De realiteit is echter dat de CO2 uitstoot alleen maar toeneemt o.a. door economische ontwikkeling in Azië en Afrika. Daar zullen het komend decennium meer dan 1000 nieuwe kolencentrales geopend worden. Daarnaast zal de komende 30 jaar de wereldbevolking van 7 naar 10 miljard groeien. En zo kan ik nog wel even doorgaan. Toch is het zaak om richting duurzaamheid te werken al is het alleen maar om daar ervaring mee op te doen en de effecten van het naderend onheil iets te verzachten zodat de mensheid iets meer tijd heeft zich aan te passen aan de nieuwe werkelijkheden. Daarnaast is het vooral zaak ons voor te bereiden op de veranderingen. Er zal veel meer energie gestoken moeten worden in onderzoek naar de veranderingen en de aanpassingen die we daarvoor moeten doen. Een sterke zeespiegelstijging is waarschijnlijk. Als al het landijs gesmolten zou zijn heeft dat nog een stijging van minstens 40 meter tot gevolg. Als het landijs nu met hetzelfde tempo verder smelt is het over 200 jaar al zo ver. En alle tekenen wijzen er op dat het smelten juist in een steeds sneller tempo gaat. Op dit moment zijn alle klimaatplannen helaas een achterhoedegevecht van een strijd die inmiddels op die plek verloren is. Toch is een achterhoedegevecht vaak nuttig om de verliezen verder te beperken. Beter is het om daarnaast vooral realistisch naar de werkelijke toekomst te blijven kijken en je daarop voor te bereiden/ aan te passen.

5 Reacties
HM van der Meulen
HM van der Meulen11 mrt. 2019 - 16:18

Als je vroeger tegen rechtse mensen zei dat we een probleem hebben, dan was het antwoord altijd dat er niets aan de hand is, of veel te vroeg om stappen te ondernemen. Als je dat tegenwoordig doet, dan is het antwoord dat het al veel te laat is.

Herr Vorragend
Herr Vorragend11 mrt. 2019 - 21:48

@HM Wat is er rechts aan de constatering dat het kwart over twaalf is ? En hoe kom je erbij dat ik die constatering gebruik als argument om niks te doen ? Voortaan niet alleen de eerste zin lezen en dan meteen reageren zoals je ook bij alle andere reacties schijnt te doen.

Herr Vorragend
Herr Vorragend11 mrt. 2019 - 21:49

@HM Wat is er rechts aan de constatering dat het te laat is om op korte termijn klimaatopwarming te voorkomen ? En hoe kom je erbij dat ik die constatering gebruik als argument om niks te doen ? Voortaan niet alleen de eerste zin lezen en dan meteen reageren zoals je ook bij alle andere reacties schijnt te doen.

gerryj
gerryj12 mrt. 2019 - 3:40

Uw reactie is mij uit het hart gegrepen.

HM van der Meulen
HM van der Meulen12 mrt. 2019 - 5:41

En dan heb je natuurlijk ook nog mensen die niet goed kunnen lezen: natuurlijk ben jij al 50 jaar groener dan links, maar je bouwt nu liever dijken dan windmolens.

Grietje Genot
Grietje Genot11 mrt. 2019 - 8:10

Ach, ja, die drogredenen. Zijn er anderen dan? Zoals meestal sjok ik - enigszins indolent - enige meters achter de voorhoede - die in ignorante mist drijvende wijsvingers - aan. Je wordt toch altijd bij de neus genomen, nietwaar?

Buitenstaander
Buitenstaander11 mrt. 2019 - 7:39

Roos, helder gesteld, maar je vergeet nog een belangrijk punt: er zijn ook Oplossingssmoezen: zgn oplossingen voor het probleem, die als zodaning verkocht worden, en telkens niet goed of gewoonweg slecht onderbouwd zijn, of door degenen die het voorstellen zelf niet worden nageleefd. Practise what you preach heet dat. Dan worden mensen sceptisch….

Eric Minnens
Eric Minnens11 mrt. 2019 - 6:08

Men doet het liefst niets. En verzint daar dan argumenten bij. Zo blijkt uit vrijwel elk door Roos Vonk opgesomd argument. Het dolce-far-nientisme van de gemiddelde Nederlander. Geniet van het leven. Pluk de dag. Pas na ons komt immers de zondvloed. Maar dit keer niet figuurlijk. Dit keer letterlijk. Vandaar die acties van de jeugd. Want zij gaan hem meemaken.

Extra belegen
Extra belegen11 mrt. 2019 - 4:42

Ik heb zonnepanelen, mijn apparatuur zoals wasmachine, droger, koelkast ect allemaal A++ zuinigheidsklasse, mijn huis heeft energieklasse A. Ons verbruik zit onder het gemiddelde, vliegen doe ik gemiddeld 1 keer per 8 jaar. Electrische auto heb ik niet (veel te duur voor iemand met een gewone baan), en vlees opgeven doe ik ook niet. Voel ik mij schuldig? In het geheel niet.

1 Reactie
korheiden2
korheiden211 mrt. 2019 - 15:49

@Extra belegen : Ditzelfde argument gebruikte ik ook op twitter, maar daar kreeg ik de wind van voren (wel lekker duurzaam natuurlijk) van Chris Klomp en geliked door Gerrit Hiemstra. Want de Nederlandse CO2-uitstoot is hoger dan het Europees gemiddelde en hoger dan dat van China (per inwoner gerekend). We moeten ons dus schuldig voelen, ook al leven we naar eigen zeggen best milieubewust. Ik kan hier nog aan toevoegen dat wij niet eens een wasdroger hebben en de auto alleen voor langere ritten gebruiken. Ik pleit onschuldig.

henk-alexander
henk-alexander10 mrt. 2019 - 23:59

De mensen hebben, zoals IPCC-rapportages al hebben aangetoond, onweerlegbaar de opwarming van de aarde a.h.w. gekatalyseerd. Dit proces van opwarming is niet meer te stoppen en niet af te remmen want het is een zelfversterkend proces. De huidige kinderen en hun nakomelingen zullen dan ook voor de komende eeuwen moeten leren leven met extreme klimatologische omstandigheden. De huidige voorgestelde internationale en nationale maatregelen zijn goed bedoeld en zullen de pijn ongetwijfeld verzachten maar kunnen niet anders opgevat worden als een aflaat voor ons eigen westerse zielenheil. Want het licht wat we aan het eind van de tunnel gewaarworden, is niets anders dan de koplamp van een naderende trein (om Slavoj Zizek te parafraseren). De illusie wekken dat de mensheid de door haar veroorzaakte milieuramp kan keren, grenst aan massahysterie. Massademonstraties hebben een mobiliserende functie maar laten we ook het hoofd koel houden. We moeten alvast leren te leven met het ongeluk dat wij, als witte westerse beschaving en haar obsessieve welvaartsgroei over de rest van de wereld heeft afgeroepen. Het komt er nu op aan de schade voor de arme landen te beperken - dus geen smoes meer verzinnen.

Thomas Toverbal
Thomas Toverbal10 mrt. 2019 - 22:10

Aardig dat Roos Vonk de anders dan veel andere roependen inderdaad serieus te nemen klimaatdeskundige Jelmer Mommers, ook door mij erkend, aanhaalt. Dat degenen die van alles roepen en vinden van wat waar en nodig is en wat niet met een kritische blik door klimaatdeskundigen gecorrigeerd als hij dienen te worden onderschrijf ik dan ook zeker. Maar dat betreft wat Jelmer Mommers behalve ontkenners van de klimaatproblematiek dan zeker ook degenen binnen de klimaatbeweging zelf die er een antikapitalistisch links stokpaardje van maken. Dat bewees Mommers door op de Correspondent een andere erkende klimaatdeskundige Pepijn Vloemans daar een podium te geven. Lees maar: https://decorrespondent.nl/1989/wie-niet-voor-naomi-klein-is-is-tegen-haar-en-dat-is-nu-precies-het-probleem/47001780540-9a783ce6

3 Reacties
HM van der Meulen
HM van der Meulen11 mrt. 2019 - 14:55

Het oude -en doorzichtige- trucje: uitgaan van de onbewezen stelling dat kapitalisme en technische vooruitgang op significante en positieve wijze aan elkaar gerelateerd zouden zijn. Dat juist het belangrijkste kenmerk van het kapitalisme -het winstoogmerk- de motor is achter alle milieuproblemen blijft zorgvuldig onbenoemd. Het doet denken aan de manier waarop goochelaar en illusionisten te werk gaan: de aandacht afleiden met zoveel mogelijk bijzaken, teneinde de hoofdzaak aan de aandacht te onttrekken.

punt2
punt212 mrt. 2019 - 19:06

@HMvsnderMeulen, jammer dat er nu meer te verdienen is met milieumaatregelen, je zal maar isolatiemateriaal, autosccu’s, zonnepanelen of warmtepompen produceren... Dat zijn de echte winstpakkers!!! Regeringen die hun producten verplichten!!

Minoes&tuin
Minoes&tuin13 mrt. 2019 - 3:31

Maar ik kan ook niet te voet naar Brazilië!

robheus2
robheus210 mrt. 2019 - 21:55

De grootste klimaat ontkenner is de VVD regering dat de luchtvaart laat groeien maar de energie gebruikers torenhoge belastingen oplegt die voor de CO2 compensatie geen effect heeft (tenzij je in de kou gaat zitten wat velen genoodzaakt zijn te doen door de absurde prijsverhogingen op boodschappen en energie). Men maakt zich dus totaal geen zorgen om het klimaat anders zou je nl. BIJ VOORKEUR de vermijdbare vliegreizen gaan terugdringen, ook al zou je maar beginnen met geen vluchten naar Brussel! Maar het interesseert ze geen moer! De bevolking betaald immers wel de rekening, en de rijken zullen hun overconsumptie (de van de armen gestolen welvaart) nooit vrijwillig opgeven, en worden door dit criminele beleid daarin niet gehinderd. Men meet zichzelf een duurzaam imago aan door electrisch te rijden en met warmtepomp te verwarmen, met subsidies betaald door mensen met hoge gasrekeningen in ongeïsoleerde huurwoningen die door kabinets beleid 25% belasting moeten betalen op de huurkosten door de verhuurdersheffing.

3 Reacties
Cave Canem
Cave Canem11 mrt. 2019 - 6:27

Je gaat helemaal voorbij aan het verhaal van Roos Vonk of hebt het niet begrepen, maar draait voor de zoveelste keer dezelfde grammafoonplaat af.

Buitenstaander
Buitenstaander11 mrt. 2019 - 7:34

@Rob Ik weet het is te verleidelijk om werkelijk elk onderwerp aan de VVD te kunnen koppelen. Maar laten we eerlijk zijn van Links tot Rchts wordt een hoop beleden met de mond, maar doen is toch iets anders. en misschien is het wel veel hypocrite om heel de stoere taal te bezigen over klimaat, maar dan vervolgens met 'oplossingen' te komen die mensen afschrikken omdat ze niet realistisch zijn, of ze sceptisch maken. Kijk even naar de peilingen over dit onderwerp, daar zit t probleem…..

Xitipu
Xitipu11 mrt. 2019 - 9:51

"De bevolking betaald immers wel de rekening, en de rijken zullen hun overconsumptie (de van de armen gestolen welvaart) nooit vrijwillig opgeven," Klopt, daarin onderscheidt de rijke zich van de arme, de rijke kan meer consumeren. Dat zal altijd zo blijven, er is geen systeem dat dat kan veranderen. Ook in socialistische staten is dit zo. Een bijkomend voordeel is wel dat er maar weinig rijken zijn, en dat hun overconsumptie dus niet erg opvalt op de CO2 balans. Maar dat is ook zo oud als de mensheid is. Rijken worden rijker genoemd, omdat ze zich van een veel grotere groep armen onderscheiden. Dus jaloezie op de rijken lost geen enkel probleem op. Het zijn de armen die zuinig moeten zijn met CO2, tenminste, als het doel is om de wereld voor een catastrofe te behoeden.

TwoTone
TwoTone10 mrt. 2019 - 20:51

Aanvulling - om het simpel te stellen: het klimaat is iets anders dan het klimaatplan. Dat moet niet door elkaar gehaald worden. Je kan dus voor het klimaat zijn en voor dit plan, maar je kan ook voor het klimaat zijn en tegen het huidige klimaatplan. Waarschijnlijk is 98% van de kiezers voor het klimaat. Het debat moet dus gaan over wat het beste klimaatplan is , niet of je voor of tegen het klimaat bent.

Minoes&tuin
Minoes&tuin10 mrt. 2019 - 20:08

Het zegt toch wel iets dat de laagste inkomens de kleinste ecologische voetafdruk hebben? Als we dan de bedrijven geen CO2opslag op kunnen/willen leggen dan kunnen we natuurlijk wel al die hoge inkomens flink verlagen. Dan volgt het een het ander vanzelf.

2 Reacties
vdbemt
vdbemt11 mrt. 2019 - 9:18

Mee eens. Bijvoorbeeld met een progressief belastingstelsel. Maar dat gaat in ons steeds lberalere land natuurlijk nooit gebeuren. Het tegendeel juist. Met het net ingevoerde belastingstelsel is het laagste tarief een fractie verhoogd en het hoogste tarief het meest verlaagd. Ofwel: hoe meer je al verdient, hoe gunstiger. Te meer reden om de vervuiler te belasten naar de mate van vervuiling.

Minoes&tuin
Minoes&tuin13 mrt. 2019 - 3:24

vdBemt Dat hebben ze zojuist grotendeels afgeschaft toch. Als het aan het CDA ligt gaan we naar een volledige vlaktaks, dit was het begin.

robheus2
robheus210 mrt. 2019 - 19:23

Ik was al overtuigd. Niettemin betaal ik 25% belasting over mijn huur (doorberekening van de verhuurdersheffing) met als gevolg van mijn label C woning niet wordt geïsoleerd tot minimaal label B, hetgeen de verhuurder verplicht is te doen vóór 2020. En ik ontvang 0 euro huurtoeslag. Dan heb ik via mijn energie-leverancier wind-energie en CO2 gecompenseerd gas (windprojecten in China) en doneer ik daarnaast elke maand 10 euro aan www.treesforall.nl waarmee voor elke 10 euro donatie 10 ton CO2 wordt gecompenseerd. Aangezien ik geen auto rijdt en nog nooit gevlogen heb, is mijn CO2 compensatie ongeveer 3x mijn gebruik. Niettemin moet ik die energieheffing betalen en die verhuurdersheffing, bijelkaar een bedrag van ruim 1500 euro per jaar! Door ook de hoge kosten op voedsel heb ik maar 3 warme maaltijden per week en stook ik noodgedwongen 15 graden. Ik vindt dit beleid een schandaal, want deze VVD regering wil Schiphol en Lelystad laten uitbreiden, en maken voorts geen enkele haast om elders CO2 te besparen. Wij worden dus gewoon genaaid. 80% van de subsidies komt bij de 10% rijksten terecht, weggehaald bij de armsten die hun woning niet zelf kunnen isoleren, het geld voor de isolatie wordt bij de verhuurder weggeroofd, en die zitten dus in de kou!

1 Reactie
robheus2
robheus210 mrt. 2019 - 21:45

Correctie: Via http://treesforall.nl wordt een bijdrage van 10 euro omgezet in 1 ton CO2 reductie door boomaanplant projecten wereldwijd. De werkelijke kosten van 1 ton CO2 reductie zijn waarschijnlijk wat hoger dan 10 euro.

Paddy3
Paddy310 mrt. 2019 - 19:22

Andersom worden overigens ook de nodige drogredeneringen gebruikt. Misschien goed om daar ook oog voor te hebben.

punt2
punt210 mrt. 2019 - 18:21

De dwang om stappen te ondernemen die onmogelijk zijn om te nemen. Vanuit een leunstoel is het erg makkelijk om te verkondigen wat we allemaal moeten doen voor het klimaat en elk tegengeluid is “ontkenning van het gevaar” Maar om toch een poging te wagen ( en natuurlijk als ontkenner weggezet te worden) het volgende. Het is onmogelijk om de 85% van de huidige woonhuizenaannte passen aan warmtepompen, er is een tekort aan materiaal ( wat met hoge CO2 uitstoot geproduceerd moet worden) en aan bouwvakkers . Het is onmogelijk om voldoende accu’s te produceren voor de elektrische auto’s die de gewone brandstof auto’s moeten vervangen en de productie daarvan heeft enorm veel CO2 uitstoot. Het is onmogelijk om binnen de gewenste periode van “ het gas” af te gaan, er is te weinig productie van groene energie voorradig en Nederland zal nooit voldoende zelf op kunnen wekken, zal in moeten kopen in het buitenland waar ze niet van het gas afgaan. Om maar een paar kleine opstakels te noemen. Het is onmogelijk dit te organiseren. Maar wanneer ik dit zeg ben ik een klimaatontkenner of noem maar op. Het is de naïviteit van veel dromers die zeggen dat dit allemaal haalbaar zal zijn. En nog even dit, Nederland kapt procentueel meer bomen dan Brazilië nu doet. En bomen nemen CO2 op, en het duurt jaren voordat ze veel CO2 opnemen. Dus het planten van veel bossen zal helpen, duurt alleen een paar jaar voordat het merkbaar zal zijn.

6 Reacties
Paddy3
Paddy310 mrt. 2019 - 19:18

In plaats van te focussen op wat allemaal niet haalbaar is, kun je natuurlijk ook kijken wat er wel gedaan kan worden. Isolatie bv. Zonnepanelen zijn een rendabele investering. Etc. Je bewering “het is onmogelijk dit organiseren”, lach ik toch wel weg. Want Nederland (loopt totaal niet voorop), is al bezig dit te organiseren. En niet alles hoeft meteen nu, maar op korte termijn zijn er heel veel stappen te zetten.

punt2
punt210 mrt. 2019 - 21:08

@paddy, mooi voorbeeld zonnepanelen, ik heb bij twee bedrijven gevraagd om panelen en beiden wisten mij te vertellen dat mijn dak te weinig opbrengt om panelen op te plaatsen. Ik ga rondom mijn huis van 1895 een buitenmuur plaatsen met voldoende isolatiemogelijkheden... helaas gaat de gemeente nog niet akkoord... Mijn kruipruimte is slechts 40 cm hoog en met de houten vloer is vloerverwarming onmogelijk. Dus verder dan isolatie van de vloer kom ik niet. Wel alle kozijnen laten vervangen en dubbel glas laten plaatsen. Van het gas kan ik niet en een warmtepomp kan ik vergeten... de hele buurt hier zijn oude huizen en de nieuwbouw die er is is van voor 2000, dus ook ongeschikt. Wat kan ik doen? Meer dan de meest zuinige ketel kom ik niet. Met mij zeer veel bewoners van oudere huizen. Oh ja , de aannemer voor de nieuwe buitenmuur heeft half 2020 misschien tijd.

korheiden2
korheiden210 mrt. 2019 - 22:10

@punt : zo is het. We krijgen steeds maar te horen dat onze ecologische voetafdruk te groot is. Maar ook mijn huis heeft een piepkleine kruipruimte die bovendien vol ligt met beton. Ik heb mijn huis laten isoleren en er is dubbel glas geplaatst. We stoken ca. 1000 kuub gas per jaar. De ligging van ons huis is niet erg geschikt voor zonnepanelen. Ik eet weinig vlees, rijd een klein autootje en vlieg nooit. Ik maak me wel zorgen over de kosten van vergroening, die zijn met een bescheiden inkomen niet op te brengen. Verder voel ik me niet schuldig.

Arend van L
Arend van L11 mrt. 2019 - 10:14

@Paddy: Zonnepanelen zijn alleen maar een rendabele investering omdat de overheid subsidie geeft op teruggeleverde electriciteit. Zou dat niet gebeuren dan moeten diezelfde panelen opeens 30 jaar op je dak liggen, voor je de kosten eruit hebt. En dan mag je hopen dat optimaliseerders etc het niet al een ker begeven hebben.

vdbemt
vdbemt11 mrt. 2019 - 14:50

@Korheiden. "Ik maak me wel zorgen over de kosten van vergroening, die zijn met een bescheiden inkomen niet op te brengen. " Neen, Inderdaad. Maar die zouden ook niet, zoals dit kabinet doet, vooral bij die kleinere inkomens neergeld moeten worden. Maar bij de hogere inkomens, die een grotere ecologische voetafdruk hebben, en de grote, vervuilende bedrijven. Hun winst mag best een beetje minder.

vdbemt
vdbemt11 mrt. 2019 - 17:12

correctie bij @Korheiden: neergeld = neergelegd

Pjotr Kropotkin
Pjotr Kropotkin10 mrt. 2019 - 16:56

De ijstijd is weer terug, van even weggeweest, de kou is doorgedrongen tot voorbij Karlstad, de aarde is met lagen sneeuw bedekt, hier en daar zijn sneeuwbergen ontstaan, die doen onze naam aller eer aan, de rivier is al maanden met een dikke laag ijs bedekt, de stroom is tot stilstand gekomen, hier en daar zie je een verdwaalde toerist, (een Nederlander misschien), ijsvissen, dat is in de kou naar en gat in het ijs kijken, Ach hadden we maar wat van jullie warmte, dan konden ook wij hier op ons terras buiten zitten. Ach hadden we maar meer van jullie genoegens, dan konden we wat meer buiten spelen. Maar nee jullie verlangen naar meer koude, voor het klimaat, omdat jullie wens is, dat de ijstijd wederkeert.

1 Reactie
Pjotr Kropotkin
Pjotr Kropotkin10 mrt. 2019 - 18:14

dat is in de kou naar een gat in het ijs kijken.

tempest
tempest10 mrt. 2019 - 16:39

‘we moeten het eerst doorrekenen’ ‘we moeten het er eerst over eens zijn hoe de lasten verdeeld worden’ Deze twee zaken zijn volstrekt geen drogreden. Juist die “we moeten iets doen, dit is iets” en “eerst doen, dan denken” houding is de doodsteek voor het succes van elke grote verandering. Dingen doen die werken is van belang, een wetenschappelijke houding, niet zomaar iets doen zonder dat je je de schaal beseft. Niet je doelstelling laten kapen voor ander activisme etc. De gewichts-verlies vergelijking gaat hier totaal niet op. We weten helemaal niet hoe een fossiel-loze economie eruit ziet en ook niet hoe we er moeten komen. Als je dan toch een “lijnen” vergelijking moet maken, dan lijken de “klimaatdrammers” nog het meest op de mensen die van mening zijn dat je helemaal niet hoeft te eten en enkel op lucht kan bestaan: een “breatharian” Uiteraard moet wachten geen excuus zijn om niets te doen, maar de zorgen geuit bij deze houding zijn momenteel totaal terecht! Zeker voor mensen met lagere inkomens en meestal ook voor midden inkomens (= dus veruit het merendeel van de Nederlandse bevolking).

1 Reactie
vdbemt
vdbemt10 mrt. 2019 - 17:59

"we moeten het eerst doorrekenen’ ‘we moeten het er eerst over eens zijn hoe de lasten verdeeld worden’ Deze twee zaken zijn volstrekt geen drogreden. Juist die “we moeten iets doen, dit is iets” en “eerst doen, dan denken” houding is de doodsteek voor het succes van elke grote verandering." Je haalt een paar dingen door elkaar. Er IS doorgedacht. Het blijkt nodig niet langer (want er is al zo lang gewacht) te wachten. Dat dat geld kost, en dat je wilt weten hoeveel en hoe je dat verdeelt, maakt de INHOUDELIJKE noodzaak niet anders. Of wil jij, als er iemand op sterven ligt, maar die te behandelen valt, eerst doordenken over de kosten ervan? Om dan misschien te beslissen dat je het er niet voor over hebt? Terwijl het geld er wel is?

ruma ankka
ruma ankka10 mrt. 2019 - 16:35

“Er moeten gewoon minder mensen komen. Dat klopt. Maar het betekent niet dat je verder niks hoeft te doen. De grootste vervuilers zijn westerse mensen; die kunnen nu per direct minder vervuilen, terwijl het effect van bevolkingskrimp veel te lang op zich laat wachten” Dat komt dan goed uit want in vrijwel alle westerse landen is het aantal kinderen per vrouw ruim onder de 2,1 wat geldt als minimum om de bevolking stabiel te houden.