Ik snak naar vrede, u ook?

Nico schrijft een serie over oorlog, dit is aflevering 95

Ik snak naar vrede en snap mensen niet goed die oorlog als een noodzakelijk kwaad beschouwen. Waarom ik naar vrede verlang?

• Ik ben in de 2e wereldoorlog geboren en heb mijn hele leven geprobeerd nieuwe wereldoorlogen te voorkomen. Via dienstweigering, actief pacifisme en journalistiek. Maar dat is dus niet gelukt.

• Ik verlang naar vrede omdat ik niet wil dat miljoenen onschuldige medemensen door oorlogen omkomen. Waarom veel mensen het logisch vinden dat zoiets deel uitmaakt van de dagelijkse realiteit, zal ik nooit begrijpen.

• Ik wil vrede, aangezien de totale wereldeconomie op dit moment door oorlog ontwricht wordt. In Het Financieele Dagblad lees ik dat de prijsstijgingen van olie en gas miljarden kunnen kosten. (3/3/2026) Het AD kopt: ‘Hoge olieprijs maakt alles duurder’. Want, zo wordt uitgelegd, de hoge prijzen voor olie en gas jagen de inflatie op. Peter Hein van Mulligen van het Centraal Bureau voor de Statistiek zegt: ‘Alles wat met energie te maken heeft, stijgt al in prijs. De rest volgt later.’ (AD 4/3/2026). Waarom moeten mensen in een groot deel van de wereld financieel opdraaien voor het feit dat twee autocraten hebben besloten om Iran te bombarderen, zonder dat aan die aanval een doordacht plan ten grondslag ligt? Als men uit was op een regiemverandering, dan is nog maar zeer de vraag of het daarvan komt. De opvolger van opperleider Khamenei zit alweer in het zadel en de Revolutionaire Garde beschikt, los van het leger, over 190.000 manschappen; de garde domineert de politiek en het bedrijfsleven en zou een derde van de Iraanse economie controleren. Zo’n positie geef je niet snel prijs. Wilden Trump en Netanyahu de nucleaire wapenproductie stoppen? Je moet wel lef hebben om zelf een groot kernwapenarsenaal te hebben, maar een ander land te verbieden daar ook over te beschikken. 

Hoe overtuig ik u ervan dat oorlog een vorm van waanzin is, waartegen wij ons veel sterker moeten verzetten? 

In een opinie in de Volkskrant over het fenomeen autocratisering (die een verkorte versie van de Socrateslezing is, die zij op 4 maart in Den Haag uitsprak) betrekt Sheila Sitalsing de oorlog ook in haar betoog. Ze heeft het over de Eerste Wereldoorlog, de Balkanoorlogen en de Russische bezetting van de Krim. (Vk 5/3/2026). Sheila vraagt: “Wanneer valt jou het sluipende verlies van vrijheid en democratie in de wereld op? En grijp je dan alsnog in? 

Sitalsing geeft een huiveringwekkend beeld van verkruimelde illusies: de illusie van een vredig Europa, van het Westen als paradijs van democratie en vrijheid en van een rechtvaardige wereldorde. In Nederland constateert zij de normalisering van rechts radicaal gedachtegoed. Sheila Sitalsing denkt dat de verkruimeling van de wereld een gevolg is van een combinatie van lethargie en onderschatting. Aan het eind van haar lezing werpt zij de vraag op: “Wat nu? Verzet is het kortste antwoord. Verantwoordelijkheid nemen het iets langere. Voor het eigen handelen, stemgedrag, consumptiepatroon en keuzes. En voor de omgeving waarbinnen de verkruimeling zich voltrekt. Dat betekent anderen bevragen over hun keuzes, ze uitdagen, jezelf laten uitdagen, en actief te verdedigen wat er te verliezen valt. Want als het systeem faalt, faalt iedereen mee.”

Wat zou ik het op prijs stellen als u als reageerder naar een antwoord op zoek gaat van de vraag: ‘Snak ik naar vrede, en zo ja, hoe denk die iets dichterbij te brengen?’