Het kabinet-Jetten levert Bonaire een luizenstreek

Met een hoger beroep probeert het onder afdoende bescherming van de bevolking tegen klimaatverandering uit te komen.

Het inkomen per hoofd van de bevolking bedraagt in Europees Nederland €63.000. Dat van Bonaire beweegt zich iets boven de €16.000. Het leven is er duur en de toch al beperkte koopkracht van de gewone mensen daalt al jaren.

Onlangs won Bonaire samen met Greenpeace een zaak tegen de Nederlandse staat. De rechter vindt dat die het Caribische eiland niet genoeg beschermt tegen de gevolgen van de klimaatverandering, minder ook dan de burgers in het Europese deel van het koninkrijk en dat is discriminatie. De uitleg van Greenpeace maakt dat klip en klaar.

Het kabinet-Jetten - op andere punten nogal afwachtend - reageerde onmiddellijk en als door een wesp gestoken. Minister Stientje van Veldhoven (D66) ging onmiddellijk in hoger beroep. Bonaire heeft namelijk veel last van wat schepen en vliegtuigen wereldwijd uitstoten en daar ken ons land natuurlijk helegaar niks aan doen. Dat mag de rechter niet bij zijn uitspraak betrekken.

De gevolgen van de klimaatverandering zijn voor Bonaire ingrijpend. Greenpeace somt op: door de zeespiegelstijging kalft het eiland af. Daardoor worden juist plekken ontoegankelijk waar nu toeristen graag duiken. De meeste historische monumenten zoals slavenverblijven staan op bedreigde grond. Daardoor zal het toerisme - wezenlijke bron van inkomsten - schade lijden. De kans op extreem weer en zware hittegolven wordt steeds groter. Zo ontstaat een klimaat waarin tal van tot nog toe bestreden ziektes nieuwe kansen krijgen.

Het eiland Bonaire (26.500 inwoners) is sinds 2010 een "bijzondere gemeente van Nederland". Die status kreeg het samen met de eilanden Saba en Sint Eustatius tijdens een bijzonder commissariaat van VVD-icoon Henk Kamp. Als die zich op een zaak werpt, weet je dat hij een monument van onrechtvaardigheid optrekt. Dat is ook in Caribisch Nederland gebeurd. Het Franse eiland Martinique is als departement een gelijkwaardig onderdeel van Frankrijk. Het hoort derhalve bij de Europese Unie. Dat geldt ook voor het Franse deel van het eiland Sint Maarten, dat bestuurlijk tot Martinique behoort. Men betaalt er met de euro. Wezenlijk detail: Martinique behoort niet tot het Schengen-gebied.

Het had natuurlijk voor de hand gelegen als Nederland deze regeling voor honderd procent had overgenomen. De grotere eilanden van Caribisch Nederland krijgen, zoals ze dat wensen, zelfbestuur, de kleintjes worden gemeentes zoals we die in het Europese deel van het koninkrijk kennen.

Zo niet de bijzondere gemeentes van Henk Kamp. Die maken nadrukkelijk géén deel uit van de Europese Unie. De bijbehorende regulering geldt er niet. Wel gelden de inwoners als Europese burgers. Als muntheenheid voerde onze VVD-held de Amerikaanse dollar in, die de Antilliaanse gulden verving. Bonaire is nu een land met hogere prijzen dan Europees Nederland. Dat komt niet alleen door de dollar maar ook omdat vrijwel alles moet worden geïmporteerd.

Als inwoners van een bijzondere gemeente genieten de burgers van Bonaire niet dezefde sociale rechten als de Europese Nederlanders. John Samson van het Caribisch netwerk rekent voor: De "onderstand" is 30% lager dan in Nederland en dat bij een veel hoger gemiddeld prijsniveau. Een sociaal minimum is nog niet ingevoerd. De WW bestaat niet. Het minimumloon is nu $10,69 per uutr In Nederland is dat €14,71 per uur.

De inwoners zijn dan ook op grote schaal het kind van de rekening geworden.

Tegen dit bedreigde eiland waarvan het inkomen per hoofd nog geen kwart bedraagt van dat in Europees Nederland, tegen deze bijzondere gemeente, die je beter een gediscrimineerde gemeente kunt noemen, gaat minister Stientje van Veldhoven (D66) in beroep. Er zullen best wel formeel juridische argumenten zijn voor haar standpunt maar het blijft een vuile luizenstreek van het kabinet-Jetten om een arm deel van het koninkrijk zo weinig te gunnen, zo hard te vervolgen. Het doet allemaal sterk denken aan dat andere besluit: vooral mensen bij wie het onbekend is dat ze recht hebben op bijstand niet wijzer te maken.

Antisociaal kutkabinet!

Voor het overige ben ik van mening dat het toeslagenschandaal niet uit de publieke aandacht mag verdwijnen en de affaire rond het Groninger aardgas evenmin zeker nu de laatste putten open blijven en Friesland zo'n schandelijke compensatie geboden wordt voor het toestaan van nieuwe winningen.

Beluister Het Geheugenpaleis, de wekelijkse podcast van Han van der Horst en John Knieriem over politiek en geschiedenis. Nu: Iran wint niet — maar Amerika kan wel verliezen.