Crisisbijeenkomst bij de VVD, partijtop stapelt flater op flater op flater

Het heeft even geduurd, maar zelfs EW (voorheen Elsevier) heeft nu door dat het niet zo lekker loopt bij de VVD. “Waar is de VVD mee bezig?”, vraagt het rollator-rechtse blad zich deze week vertwijfeld af op de voorpagina. En: “De VVD worstelt met zichzelf en met anderen.”

Op vrijdag worstelt de VVD nog even door. In Veghel zal de altijd lachende en immer liegende Dilan Yesilgöz de Brabantse en Limburgse VVD-afdelingen op een besloten crisisbijeenkomst ervan proberen te overtuigen dat het veel beter gaat dan iedereen denkt. Vorige week probeerde ze dat ook al door erop te wijzen dat er 21 nieuwe leden bij waren gekomen. Wat Zeliegtdös ‘vergat’ te zeggen: er waren ook 78 opzeggingen.

Het gelieg en gedraai is extra pijnlijk, omdat zelfs voor de achterban duidelijk wordt dat Yesilgöz en de rest van de partijtop de VVD de afgelopen jaren vakkundig in de hoek hebben geschilderd. De mensen die bij de voormalige liberale partij aan de touwtjes trekken, ontberen het tactische vernuft van Mark Rutte en stapelen flater op flater op flater.

Voor Yesilgöz het stokje overnam van Rutte was de VVD de grootste: in 2021 haalde de VVD nog 34 zetels. Yesilgöz en Ruben Brekelmans maakten in de campagne in 2023 echter een enorme blunder: door de deur open te zetten naar de PVV maakten ze de uitgerangeerde Geert Wilders de grootste.

In 2025 ging de partijtop opnieuw in de fout. Door voor een uiterst rechtse koers te kiezen, verloor de VVD meer gematigde stemmers aan het CDA en D66 dan ze er aan de andere kant bij kreeg. Een nieuwe verkiezingsnederlaag was het gevolg.

Omdat de VVD tijdens de campagne PRO had uitgesloten, kon er geen meerderheidscoalitie worden gevormd. Maar omdat het door de totaal onrealistische eisen van ultrarechtse partijen als de BBB, SGP en JA21 onmogelijk is om in de Eerste Kamer een rechtse meerderheid te vinden, is de minderheidscoalitie toch aangewezen op PRO om ingrijpend nieuw beleid en de begrotingen voor volgend jaar door de Staten-Generaal te loodsen.

Dat is ingewikkeld voor de VVD die de ene na de andere blokkade opwerpt. Dat gaat zelfs zover dat zelfs de ChristenUnie-leider Mirjam Bikker deze week moest constateren dat de VVD te veel “heilige huisjes” heeft.

Door toedoen van minister van Financiën Eelco Heinen (VVD) ontstaat er in de eerste jaren na de invoering van de door de VVD gewenste vermogenswinstbelasting een begrotingsgat van ruim 15 miljard euro. Tegelijkertijd wil Heinen ook graag bekendstaan als iemand die zuinig begroot.

Dat is lastig omdat hij het begrotingsgat niet wil dichten door het geld te halen bij de allerrijksten. Daarom stelde hij de afgelopen weken onder meer voor om de hardwerkende Nederlander zwaarder te belasten en om het geld te halen bij honderdduizenden kleine spaarders die nu nog zijn vrijgesteld van het betalen van vermogensbelasting. De Tweede Kamer zag dat – van links tot rechts – niet zitten.

Diverse partijen droegen alternatieve belastinginkomstenbronnen aan, maar de VVD lag telkens dwars, schrijft Het Parool:

“PRO pleitte voor een miljonairstaks, maar dat wil de VVD pertinent niet. Tornen aan de hypotheekrenteaftrek? Neen. Een voorstel van het CDA om op de hoogste vermogens een hogere taks te heffen dan op kleinere vermogens? Dat wil de VVD ook niet. JA21 stelde voor om geld dat over lijkt van de hersteloperatie van box 3 te gebruiken. Maar begroten met geld dat er misschien niet is, staat haaks op netjes boekhouden, wat Heinen voorstaat.”

Een voorstel uit de koker van Pieter Grinwis, de financiële expert van de ChristenUnie, kan op een Kamermeerderheid rekenen. Grinwis stelt voor om vermogende belastingontwijkers aan te pakken. Dat kan door een einde te maken aan een fiscale truc met papieren schenkingen. Het gaat om een gat in de belastingwetgeving waarbij rijke Nederlanders maximaal 158.669 euro kunnen schenken aan hun kinderen. Je kunt wel raden wat de reactie van VVD-fractievoorzitter Brekelmans was: njet. Het Parool schetst het dilemma voor Heinen en de VVD:

“Heinen zit zodoende klem: om de vermogenswinstbelasting te kunnen bekostigen moet hij welhaast de eigen achterban gaan treffen, maar zijn eigen VVD-fractie blokkeert veel routes.”

Yesilgöz mag het vrijdag weer eens gaan uitleggen aan de achterban – of wat daarvan over is.