Chaira Koops: ‘Dit gaat niet over straatnamen, maar over associaties die sommige mensen hebben bij alles wat Arabisch klinkt’

In een nieuwbouwwijk in Bleiswijk leidde de keuze voor drie Arabisch klinkende straatnamen tot bezwaren van bewoners. Maar het debat gaat nauwelijks over straatnamen, maar vooral over de associaties die sommige mensen hebben bij alles wat Arabisch klinkt, aldus columnist Chaira Koops.

Poepershoek, Eendekotsweg, Hoerejacht en als kers op de taart: Voor de Blanken. Het zijn nogal opvallende straatnamen in Nederland. Maar in een nieuwbouwwijk in het Zuid-Hollandse Bleiswijk ontstond ophef over zes andere straatnamen: Wadi Musa, Wadi Damm, Wadi Rum, Wadi Shab, Wadi Draa en Wadi Mansour.

Deze Arabische namen verwijzen naar zogeheten wadi’s: droge rivierbeddingen die regenwater opvangen. Juist omdat de nieuwe wijk zulke waterbergingsvoorzieningen krijgt, vond een speciale straatnamencommissie die verwijzing passend.

Toch tekenden 44 bewoners bezwaar aan. Volgens hen passen ‘Arabische namen niet in een Nederlandse woonwijk’. Sommigen vonden dat de straatnamen zouden moeten verwijzen naar de lokale geschiedenis van de tuin- en akkerbouw. (Al denk ik dat iets met Oranje-, Kaas- of Kerk- voor hen ook prima was geweest.)

De gemeente trok de namen vervolgens in. Oftewel: de gemeente heeft geluisterd naar de kortzichtigheid – inclusief discriminerende ondertoon – van een aantal burgers. 

Hoe ‘Nederlands’ moet een straatnaam eigenlijk zijn? Nederland staat vol straten die verwijzen naar buitenlandse plaatsen, niet-Nederlandse historische figuren, wetenschappelijke termen of woorden die niet direct herkenbaar zijn voor de gemiddelde Nederlandse inwoner. We hebben straten vernoemd naar Griekse filosofen, Romeinse keizers en Tolkien-personages. Ja, Frodo, Gandalf en Gloin hebben gewoon hun eigen straat. Blijkbaar vormt dat geen bedreiging voor de Nederlandse identiteit. 

Maar zodra een naam een Arabische oorsprong heeft, blijkt voor sommige mensen ineens een grens bereikt.

Dat argument wordt nog zwakker als je bedenkt dat de namen niet willekeurig waren gekozen. Ze verwezen rechtstreeks naar het watersysteem van de nieuwe wijk. Hun betekenis was dus functioneler dan die van veel bestaande straatnamen.

Gelukkig zijn er ook inwoners van Bleiswijk die de ophef niet begrijpen. Zij wijzen erop dat het debat nauwelijks over straatnamen gaat, maar vooral over de associaties die sommige mensen hebben bij alles wat Arabisch klinkt. 

Inderdaad. Want pas maar op: straks trek je nog Arabieren aan met een straatnaam als Wadi Musa.

...Ik ben benieuwd naar de inwoners van de Hoerejacht.