Sfeerfoto van Zembla
Zembla

Zembla

Iedere donderdag om 21.10 uur opnpo2

Hét onderzoeksjournalistieke televisieprogramma van BNNVARA.

VOLG ONS

Zembla

Nederlandse banken betrokken in grote Russische witwaszaak

5 mrt 2019
  •  
leestijd 2 minuten
Moskou
Nederlandse banken vormden een schakel in een grote Russische witwaszaak, waarbij miljarden euro's werden witgewassen in Europa en de Verenigde Staten. Dat zou blijken uit 1,3 miljoen gelekte banktransacties, contracten en mails van twee Litouwse banken. De documenten zijn in handen van journalistencollectief OCCRP en in Nederland gedeeld met Platform voor onderzoeksjournalistiek Investico, dagblad Trouw en De Groene Amsterdammer.
Een deel van het geld in de witwasmachine is volgens de onderzoekers rechtstreeks afkomstig van bedrijven die betrokken waren bij georganiseerde misdaad of fraude in Rusland. Zo zou er op de Litouwse bankrekeningen 100 miljoen zijn binnengekomen van bedrijven die betrokken zijn bij de zaak rond de Russische advocaat Sergei Magnitski.
Magnitsky
Sergei Magnitsky kwam om het leven in een gevangeniscel toen hij een complot onthulde van maffiosi en politiefunctionarissen, die samen de grootste belastingfraude in de Russische geschiedenis pleegden. De miljoenenopbrengst werd weggesluisd naar ogenschijnlijk onschuldige bankrekeningen in het Westen, onder meer in Nederland.  De ZEMBLA-uitzending 'Bankieren voor Moskou' gaat over de Magnitsky-gelden. 
Bankieren voor Moskou
Kijk de uitzending 'Bankieren voor Moskou'
Miljoenen van het witgewassen geld kwamen volgens het onderzoek van de Nederlandse journalisten terecht bij de cellist Sergei Roldoegin, een goede vriend van de Russische president Vladimir Poetin en peetoom van diens eerste dochter. Hij dook eerder op in de Panama Papers en zou worden gezien als stroman voor Poetin. In totaal vloeide naar verluidt tussen 2006 en 2013 zo’n 3,5 miljard euro aan betalingen door wat de onderzoekers de Troika Laundromat hebben genoemd.
Nederlandse scheepsbouwer
Er zou 3 miljoen euro zijn gegaan naar de Rabobank-rekening van scheepsbouwer Heesen in Oss, voor de bouw van twee jachten voor de Russische senator Valentin Zavadnikov. Dit lid van de Russische Federatieraad liet uit de witwasmachine betalen voor zijn luxe jachten. Ook ING en ABN AMRO waren volgens de onderzoekers betrokken bij betalingen die kenmerken hebben van witwassen.
ING
Afgelopen jaar trof ING de hoogste schikking in de Nederlandse geschiedenis.  Het is de hoogste boete die ooit in Nederland is opgelegd. Bijna 800 miljoen euro betaalde ING, omdat de bank jarenlang niets heeft gedaan aan witwaspraktijken van dubieuze klanten. Volgende week onderzoekt ZEMBLA de witwaspraktijken van ING in de uitzending 'De witwasbankiers van ING'.
Lees meer over de uitzending 'De witwasbankiers van ING'
Hart van de Russische witwasoperatie zou de Russische Troika-bank zijn geweest. Die gebruikte naar verluidt de Litouwse banken Ukio Bankas en Snoras AB tussen 2006 en 2013 als toegangspoort naar Europa. De Litouwse financiële opsporingsdienst zou zijn omgekocht. Vanuit de Litouwse banken stroomde bijna een miljard naar Nederlandse bankrekeningen, grotendeels via de door Russen geleide Amsterdam Trade Bank en de Nederlandse vestiging van de Turkse GarantiBank.
Een voormalig onderdeel van ABN AMRO is volgens de onderzoekers ook betrokken bij de grote witwasoperatie. Een Nederlandse bankrekening wordt daarin gebruikt voor betalingen van ruim 190 miljoen euro in opdracht van de Russische Troika Bank. 

Altijd op de hoogte zijn van het laatste nieuws?

Schrijf je in voor de ZEMBLA-nieuwsbrief en ontvang wekelijks als eerste onze beste nieuwsverhalen, achtergrondartikelen en exclusieve video's.

Sfeerbeeld BNNVARA programma's