Prachtige roestschimmels op planten

De Nieuwe Driemanspolder in Zuid-Holland is populair onder vogelaars, maar wie goed speurt kan bijzondere andere soorten tegenkomen. Insecten, planten, mossen en zelfs schimmels en parasieten. Want wie onder de plantenbladeren kijkt, kan daar roestschimmels vinden.

Nick Kroesse monitort verschillende soorten in de Nieuwe Driemanspolder om te kijken wat leeft in dit relatief nieuwe gebied. Vleermuizen, waterslakken, planten, van allerlei soortgroepen onderzoeken ze trends en ontwikkelingen.

Lopend in het veld, zoekend naar verschillende planten, viel roest hem op. Roestschimmels leven op planten, zijn een soort paddenstoeltjes en hebben allerlei verschillende verschijningsvormen. Je ziet het pas, wanneer je het ziet!

Roest bestaat vaak uit rood-oranje plekjes aan de onderkant van bladeren. Het is een soort parasiet, de schimmel haalt voedingsstoffen uit de plant. Uiteindelijk kan zo’n roestschimmel de plant doden, maar meestal leven ze wel even samen.

Er zijn in ons land alleen al zo’n tweehonderd verschillende soorten bekend! Sommige roestsoorten leven op een enkele plant, hun waardplant. Anderen passen zich weer aan en leven op verschillende plantensoorten.

Kijk bijvoorbeeld naar kroontjeskruid, een algemene plant, die je hier in de berm kan vinden. Hierop groeit wolfsmelkroest, die is dan weer een stuk zeldzamer dan de plant. Met bijvoorbeeld sporen verspreidt roest zich door de atmosfeer.

Op het klein kruiskruid groeit het Australische composietenroest. Roest kan wel vijf type sporen maken. Dat maakt ze heel wendbaar. Van dichtbij zie je bijvoorbeeld spectaculaire feloranje kratertjes waar die sporen uitkomen.

In de tuinbouw zien ze roest ook wel als een ziekte, omdat de planten er dus dood aan kunnen gaan. Maar elke soort heeft zijn eigen plek in het ecosysteem, dus ook deze parasieten dragen bij aan de biodiversiteit. Bovendien hebben ze een bijzondere levenswijze en kunnen ze heel mooi zijn!

Kijk zondag 10 mei 2026 om 19.25 naar de aflevering over de Nieuwe Driemanspolder op NPO 2!