Kan een oliescherm de waterteunisbloem in toom houden?

De Zuid-Amerikaanse waterteunisbloem is een plaag voor de natte natuur in West-Europa. Staatsbosbeheer experimenteert in de Biesbosch met een drijvend scherm om het probleem een klein beetje binnen de perken te houden.

De waterteunisbloem is aan het begin van de vorige eeuw door een Franse tuinman uit Zuid-Amerika naar Europa gehaald. Dat had 'ie beter niet kunnen doen, want diverse Franse watergangen zitten inmiddels vol met deze woekerende exoot. Sinds een dikke dertig jaar komt de plant ook in Nederland voor; sinds 2020 wordt 'ie ook in de Biesbosch gezien. "Op zichzelf is het best een mooie plant, met z'n grote gele bloemen", erkent Boswachter Jos Koopman van Staatsbosbeheer in de Biesbosch. "Maar ze veroorzaken wel grote problemen!"

Koopman maakt zich grote zorgen. De Biesbosch kent als zoetwatergetijdegebied een unieke flora van onder andere driekantige bies. En juist op de plekken waar die bijzondere inheemse planten zich thuisvoelen, daar woekert de waterteunisbloem. "De exoot drukt de bijzondere inheemse flora weg en belemmert ook de vrije stroom van watergangen", vertelt hij.

Samen met Rijkswaterstaat heeft Staatsbosbeheer nu geëxperimenteerd met drijvende schermen om losse stukjes waterteunisbloem tegen te houden en zo verspreiding te voorkomen. "Een snippertje kan al voldoende zijn voor een nieuwe haard", weet Koopman. Hij zou het ook enorm waarderen als terreinbeheerders bovenstrooms ook dit soort schermen gaan gebruiken, om te voorkomen dat stukjes plant naar gebieden benedenstrooms komen drijven.

Koopman roept natuurliefhebbers ook op om groeiplekken van waterteunisbloemen te melden op bijvoorbeeld waarneming.nl. Dan kunnen beheerders proberen het probleem bij de bron aan te pakken. "En als je de plant toevallig nog in een vijver hebt staan, gooi hem dan niet in de groenbak en zeker niet in de natuur, maar doe ze in het gewone afval!", adviseert Koopman.