Zwichten voor boeren ondergraaft de democratie structureel

In mijn jeugd was het liedje ‘De politie is je beste kameraad’ populair. Onterecht, want ik voel na meer dan een halve nog steeds die klap van een lange lat op mijn bovenarm.

Progressief Nederland zat altijd al aan de kant waar de wapenstok neerbeukt. Denk aan Extinction Rebellion en actievoerders tegen de Israëlische genocide. Behalve links zijn ook de migranten vaak het doelwit van buitenproportioneel politiegeweld.

Het kabinet-Jetten wil het demonstratierecht van progressieve actievoerders beperken, terwijl juist die groep veel minder geweld gebruikt dan bijvoorbeeld anti-azc’ers en boeren.

Een wet die de facto twee groepen verschillend behandelt, is strijdig met de grondwet. Maar dat is ook de huidige praktijk van fluwelen handschoenen bij boerenprotesten. Verantwoordelijke bewindslieden zijn Van Weel (VVD) en Van Bruggen (D66).

Even voorspelbaar als het boerentheater na de presentatie van de petieterige stikstofplannen was het laconieke gedrag van de politie, die bij boerenprotesten altijd de kampioen van het demonstratierecht speelt. 

Boeren die op 3 augustus de A35 blokkeerden, werden niet beboet omdat ‘de kentekens van de trekkers waren afgeplakt’. Raar, iemand wordt niet beboet voor een strafbaar feit omdat hij een ander strafbaar feit begaat. Dubbele boete, zou je zeggen.

Twee dagen later was het raak op de A1 bij Apeldoorn en in de gemeente zelf. Verkeersregels werden daarbij aan de laars gelapt. Trekkers reden bijvoorbeeld door rood en kruisingen werden geblokkeerd, zodat medestanders konden doorrijden. Achteraan de stoet reed een busje van de politie, maar die greep niet in.

De politie had van tevoren al aangekondigd boeren niet tegen te houden die vandaag met de trekker op de snelweg naar Den Bosch rijden.

Interessant is het motief van de demonstranten, namelijk te verhinderen dat de provincie een vijftal megapiekbelasters (ook wel ‘veelplegers’ genoemd) hun vergunning ontneemt. De rechter had namelijk vastgesteld dat ze veel te veel stikstof uitstoten. Brabant is overigens een van de weinige provincies waar de BBB geen deel uitmaakt van de gedeputeerde staten.

In plaats van, zoals het betaamt, provincie en rechter te steunen, doet kabinet-Jetten het tegenovergestelde. Het leek namelijk de boerendemonstranten op te hitsen bij monde van minister Jaimi van Essen (D66) Landbouw). ‘Alles moet op alles worden gezet om intrekkingsbesluiten te voorkomen', antwoordde de bewindsman op Kamervragen.

De regering is uiterst bezorgd over de onverhoedse files die Duitse grenscontroles veroorzaken, met soms dodelijke ongelukken. De twee doden en enige gewonden door een boerenfile op de A59 zetten het kabinet dus misschien aan het denken.

Ik hoop dat vannacht niet alleen Jetten (D66), Van Weel (VVD) en Van Bruggen (D66) wakker liggen. Want zwichten voor de boerenprotesten ondergraaft de democratie structureel.