Zou de Kamer dat durven, Trump openlijk veroordelen en opkomen voor een vrij Venezuela?

Vriendelijke adviezen aan onze volksvertegenwoordigers.

Een Kamermeerderheid wil zo snel mogelijk een spoeddebat over ons buurland Venezuela. In de praktijk zal het gaan over uiteenlopende moties waarin de regering tot (in)actie wordt aangezet.

Eigenlijk staan er twee afzonderlijke onderwerpen op de agenda: de binnenlandse situatie in Venezuela en de agressie van de Verenigde Staten. Die moet je uit elkaar houden. Dat doet Trump zelf ook. De interne toestand in het aangevallen land interesseert hem geen zier, zolang Amerikaanse maatschappijen en alleen zij maar greep krijgen op de olievoorraden en waarschijnlijk ook de rest van de economie.

Het is niet in het belang van Nederland en Europa als de Verenigde Staten hun oude rol van politieman in Zuid-Amerika weer op zich nemen. Daarom dient de Europese Unie niet langer te dralen maar het Mercosurverdrag met betrekking tot vrijhandel zonder dralen en zonder geouweteringhoer – term na lang dubben met overtuiging gekozen – te ondertekenen. Er is haast bij als we Latijns-Amerikaanse landen een goed alternatief willen geven voor nog meer economische onderhorigheid aan de Verenigde Staten.

Dat is motie één.

Motie twéé gaat over de ontvoering van het echtpaar Maduro. Die is totaal in strijd met het internationaal recht. Dat de Venezolaanse president door vervalsing van de verkiezingen aan de macht kwam, is in dit opzicht niet relevant en geen enkel excuus.

Het is jammer dat we nog niet weten hoe Frankrijk zich in de Veiligheidsraad zal opstellen. President Macron heeft al verklaard dat hij de methodes van de Verenigde Staten om Maduro te pakken te krijgen niet ondersteunt of goedkeurt. Daaruit hoort voort te vloeien dat zijn land zich in de Veiligheidsraad wat dat betreft achter de veroordeling door China en Rusland schaart. Dit is des te belangrijker omdat beide landen daarmee impliciet aangeven dat interventies als die van Trump in het huidige tijdsgewricht niet meer kunnen. Daarmee veroordeelt Rusland in feite zijn aanval op Oekraïne en China elke actie om Taiwan met geweld in te nemen.

De Nederlandse regering dient – onder het noemen van man en paard -  de kidnapping in heldere bewoordingen te veroordelen met een beroep op het Internationaal Recht. Vervolgens moet ons land erop aandringen dat de Europese Unie dezelfde duidelijke houding aanneemt.

Dan nu motie drie.

De Tweede Kamer moet vaststellen dat Venezuela zijn soevereiniteit en zelfbeschikking alleen kan behouden als de huidige dictatuur vervangen wordt door een bestuur met breed draagvlak onder de bevolking. Daarom zou het huidige bewind in overleg moeten treden met de oppositie. Daarvoor bestaan modellen. Dat zijn de DDR en Polen. Toen de communistische regimes niet meer houdbaar bleken, kwam in die landen een ronde tafel overleg tot stand tussen de krachten van het establishment en die van de oppositie. Niet alleen op nationaal maar ook op plaatselijk niveau. En met veel deelnemers. Dit soort overleg past historisch gezien niet direct in de Venezolaanse traditie om het maar zachtjes te zeggen. Toch is dit enige manier om de soevereiniteit te behouden en te voorkomen dat de Verenigde Staten de zaak in handen nemen. Macron dringt er ook al op aan dat het regime in onderhandeling treedt met de oppositie. Nederland zou zich daar openlijk bij aan moeten sluiten en zelfs als buurman goede diensten kunnen aanbieden. Mocht een dergelijk proces op gang komen, dan kan de Europese Unie onmiddellijk economische steun bieden. Wellicht kunnen Europese oliemaatschappijen zoals het Franse TotalEnergies, het Noorse Equinor, het Italiaanse Eni, het Spaanse Repsol (nu al behoorlijk actief in Latijns-Amerika) Shell en BP met goede deals helpen de Venezolaanse olieproductie weer op peil te krijgen.

Bij dit alles is het van wezenlijk belang te beseffen dat de Verenigde Staten niet onze bondgenoot zijn maar onze vijand. Trump denkt immers dat we bij hem op het menu staan. Dat ziet men aan zijn steeds brutalere houding in de kwestie Groenland. Slijmen en lijmen helpt niet, dat heeft Mark Rutte voldoende aangetoond. En we zijn lang niet zo zwak als het Trump fanfarekorps in de Nederlandse politiek en media beweert.

De Tweede Kamer heeft van de week kans ruggengraat te tonen. Laten we zien of ons parlement er een heeft.

Voor het overige ben ik van mening dat het toeslagenschandaal niet uit de publieke aandacht mag verdwijnen en de affaire rond het Groninger aardgas evenmin zeker nu de laatste putten open blijven.

Beluister Het Geheugenpaleis, de wekelijkse podcast van Han van der Horst en John Knieriem over politiek en geschiedenis. Nu: dreigt censuur in Europa