
Beeld: Google Streetview
Het publieke debat erover is verstomd maar de graaicultuur is onder topbestuurders nog springlevend. Bijvoorbeeld bij het Amsterdamse beurs- en tentoonstellingsbedrijf RAI, deels eigendom van de gemeente Amsterdam, dat deels wordt verkocht. De gemeente is voor 25 procent eigenaar van RAI Holding. De overige 75 procent van de aandelen is in handen van de verenigijng RAI, een lobbyclub voor de autombielindustrie. De afkorting RAI staat oorpronkelijk voor Rijwiel- en Automobiel Industrie., de ondernemersvereniging is al ruim 125 jaar actief.
Drie bestuursleden van de vereniging zijn op zoek naar een koper voor de aandelen van de vereniging. Omdat ze een forse bonus ontvangen als ze daarin slagen, rijzen er vragen over belangenverstrengeling. AT5 meldt:
De bestuurders verdienden vorig jaar gezamenlijk 1,1 miljoen euro. Als ze een geschikte koper vinden die alle betrokken partijen tevreden stelt, krijgen ze nog eens dat bedrag in de vorm van een bonus. En dat terwijl ze al meer verdienen dan de 'Wet normering topinkomens' als grens stelt, stipt Pro-wethouder Sofyan Mbarki (Deelnemingen) aan in een brief aan de gemeenteraad. Maar de hoogte van de bonus is niet de enige reden waarom het college niet blij is. Volgens Mbarki kan het ook 'vragen oproepen' over de onafhankelijkheid van het bestuur bij de beoordeling en selectie van potentiële kopers en bij bepaalde afspraken die de RAI met die kopers maakt. "Dit raakt ook de belangen van de gemeente als blijvende aandeelhouder", schrijft Mbarki.
De vereniging RAI verklaart dat de extreem vette bonussen nodig zijn om te voorkomen dat de bestuursleden andere functies gaan zoeken terwijl de verkoop nog gaande is. Omdat de vereniging 75 procent van de aandelen in handen heeft, kan ze namens de holding - waar ook de gemeente aandeelhouder van is - besluiten nemen zonder dat de gemeente daar iets tegen in te brengen heeft.
De gemeente vindt daarnaast dat die bonus een verkeerde prikkel kan geven. Het zou bij de zoektocht naar een nieuwe koper snelheid en onzorgvuldigheid in de hand kunnen werken. De gemeente is daar huiverig voor, want voor haar is het belangrijk dat de koper een partij is die graag met de gemeente wil samenwerken bij het doorontwikkelen van het RAI-gebied en het moderniseren van het vastgoed. Ook moet de nieuwe partij kennis hebben van zowel beurzen als gebiedsontwikkeling.
De RAI Vereniging verklaart dat de bonus bedoeld is "voor de extra inzet van de betrokken bestuurders en directeur tijdens dit proces en voor het behoud van hun kennis en ervaring. (...) Wij hebben kennisgenomen van de reactie van de gemeente Amsterdam en respecteren dat zij een ander standpunt hebben ingenomen."