Sfeerfoto van Joop
Joop
Joop

GroenLinks-leden mogen stemmen over fusie met PvdA in Eerste Kamer

Ledenreferendum over verdere linkse samenwerking
Joop

Weidevogels red je niet met vossen schieten

  •  
07-03-2016
  •  
leestijd 3 minuten
  •  
grutto

© cc-foto: Frank Vassen

Wij als samenleving hebben het huidige naoorlogse landschap gecreëerd en kunnen daar ook best een nieuwe koers aan gaan geven
Elk voorjaar staat het nieuws weer bol over de discussie rondom een oude traditie: het eerste kievitsei. Opvallend, want rapen is onverantwoord nu het zo slecht gaat met onze weidevogels. Voor kievit en grutto is het zelfs al 5 over 12, want ze brengen niet genoeg jongen groot. De grutto liep in vijftig jaar terug van 130.000 naar 30.000 exemplaren. Daarmee is onze nationale vogel eigenlijk ten dode opgeschreven. De vos wordt vaak aangewezen als boosdoener. Laten we die allemaal maar afschieten, hoewel dat niet lukt en ook niet helpt. Ligt de schuld dan bij de landbouw?
Wij als samenleving hebben het huidige naoorlogse landschap gecreëerd en kunnen daar ook best een nieuwe koers aan gaan geven. Het beheer van graslanden ten bate van weidevogels is niet moeilijk. Voor goed weidevogelbeheer zijn vijf maatregelen noodzakelijk. Als deze op orde zijn is een comeback van weidevogels als de kievit en grutto goed mogelijk. Wordt niet aan deze vijf maatregelen voldaan, dan is de bestrijding van predatoren als de vos bovendien zinloos.
De vijf gouden regels voor goed weidevogelbeheer 1. Niet maaien vóór 15 juni (juni = hooimaand volgens de oude almanak) Wil je grutto’s kweken, dan is 15 juni een goede richting voor het maaien. Als er kieviten, tureluren of kwartelkoningen in je terrein zitten is 15 juni maaien zelfs nog te vroeg.
2. Beweiding op zo’n 40% van het bedrijfsoppervlak. Beweiding door een beperkt aantal dieren kan bijdragen aan het broedsucces van weidevogels in gebieden waar het gras erg hard groeit. Hier wordt de grasmat zonder beweiding al tijdens het broedseizoen ongeschikt voor weidevogelkuikens. De kuikens kunnen dan terecht op de begraasde delen. Vaak zijn deze graslanden ook rijker aan bloemen, wat meer insecten aantrekt en dus meer voedsel oplevert voor de kuikens.
3. Stem de grasgroei af met je waterstand Als je op 15 juni met moeite door een dik pakket gras loopt, zal er geen tureluurtje groot worden. Door een hoge waterstand wordt de grasgroei geremd en krijgen kuikens de tijd om te groeien. Een waterstand van zo’n 10 centimeter onder het maaiveld is perfect. Je hebt dan altijd wat drogere en wat nattere delen. Bovendien komt het bodemleven zo dichter onder de oppervlakte en is het beter bereikbaar voor volwassen vogels.
4. Stem je bemesting af op de grasgroei De huidige graslanden zijn eigenlijk niet geschikt voor weidevogels. Het gewas is te dicht en weinig bloemrijk. Verarmen van de bodem en een grasmengsel met kruiden die langzamer groeien zijn een must. Dergelijke weidevogelgraslanden vormen bovendien een beter voerproduct voor runderen, het mes snijdt dus aan twee kanten. Voor weidevogelbeheer van graslanden heeft ruige mest de voorkeur op drijfmest.
5. Zorg voor een open landschap Weidevogels houden van open landschappen. Bomen zijn prachtig, maar trekken andere diersoorten aan die een risico kunnen vormen voor de kuikens.
Als deze schijf van vijf op orde is, herstellen de weidevogels als vanzelf. Alleen dan heeft het zin om te kijken naar de eventuele bestrijding van predatoren in brede zin.

Meer over:

natuur, opinie, groen, jacht

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (7)

MartinStevens
MartinStevens27 feb. 2017 - 19:26

melkboerenklagen steen en been dat ze onder de prijs melk moeten leveren of nu net iets erboven. Feitelijk dus een failliete bedrijfstak, maar middels subsidieregelingen in leven gehouden. Als ik met mijn onsuccesvolle fotobedrijf aanklop bij de belastingbetaler krijg ik niets dan hoon... als we dan toch moeten bijdragen aan de overlevingskansen van boeren laten we dan subsidie geven voor maatregelen waar weidevogels ook kunnen overleven. Want helaas kunnen boeren met een productiedoelstelling het wel goed regelene in tegenstelling tot de meeste natuurbeheerders. Daar mist ook echt altijd wat, op enkele uitzonderingen na. Daar heeben ze een handigheidje voor trouwens. Wanneer ze weiland laten verruigen omet als doelstelling "weidevogels" en dat werkt niet dan maken er ze gewoon doelstelling "natuurontwikkeling" van oid. Zo'n gebied kan ik aanwijzen... En inderdaad, predatoren uitschieten is zinloos en zorgt zelfs, aangetoond in wetenschappelijke onderzoeken, voor meer predatoren met kleinere territoria. En dat voor 3 maanden van het jaar. De rest van het jaar hebben de opvreters ook te eten, in de broedtijd zullen ongetwijfeld de weidevogels meegenomen worden. Dan eten ze muizen, ook een bijverschijnsel van intensieve grasbouw met lage waterstanden...

omaoeverloos
omaoeverloos7 mrt. 2016 - 12:35

De vos is slechts een factor die meeweegt wanneer de populatie al onder druk staat. Overigens zijn het in de meeste weidevogelgebieden meestal de kraaiachtigen die zorgen voor de grootste praedatie. Het echte probleem is natuurlijk dat het hier gaat over landerijen gaat die geen bezit zijn van natuurbeschermingsorganisaties of ander publiek bezit, maar gronden die gebruikt worden voor de bedrijfsvoering van boeren. We kunnen deze bedrijven niet zo maar verplichten hun bedrijfsvoering om te gooien of ervoor zorgen dat ze geen windmolens op hun land plaatsen of dat ze hun land verkopen waarna er een vinexwijk of bedrijventerrein op gesticht wordt. Net zo goed als dat je je buurman niet kunt verplichten zijn tuin zo te beplanten dat de insecten, vogels en egels er graag toeven. wanneer de goede man hardsteen in zijn tuin wil, heb je je er maar bij neer te leggen. Daarnaast gaat de schrijver er ook aan voorbij dat de bedreiging niet slechts het broedgebied, maar zeker ook het overwinteringsgebied betreft. Helaas wordt daarnaar nog te weinig onderzoek gedaan. De boeren zijn weliswaar mede schuldig aan de teloorgang van de weidevogels, echter de rol van de vinexwijkbewoners, de milieufanaten en de consumenten die voor een dubbeltje op de eerste melkrang willen zitten moet natuurlijk niet onder het tapijt geveegd worden.

1 Reactie
DanielleDefoe
DanielleDefoe7 mrt. 2016 - 14:20

Bevolking terug naar een beschaafd aantal, 6 miljoen of zo net als in Denemarken, zou een hoop schelen veronderstel ik. Hoe het daar staat met de weidevogels weet ik niet, maar naar ik heb begrepen is/was het Nederlandse weidelandschap tamelijk uniek.

Frans Akkermans
Frans Akkermans7 mrt. 2016 - 9:28

Landbouwkundig gezien draai je de klok terug met dit soort maatregelen. De bekostiging van de 'productie' van weidevogels moet ergens vandaan komen. Je kunt dit complex op verschillende manieren benaderen maar zonder begroting is het luchtfietserij.

Zephyr2
Zephyr27 mrt. 2016 - 9:09

Met deze maatregelen kun je als melkveehouder de tent sluiten. Niet maaien voor 15 juni? Onder welke steen heeft deze boswachter geleefd? Tegen die tijd oogsten de meeste melkveehouders te tweede snede gras voor kuilvoer. Als je het gras laat doorgroeien tot half juni is het stro zonder veel voedingswaarde. Grasgroei afremmen door hoge waterstand. Ja dank je de koekoek om in vogeltermen te blijven. Dus als boer moet je actief de groei van het gras gaan remmen? Alles wat voorgesteld wordt raakt direct het economische rendement van de melkveehouder. Door dit aspect volledig te negeren geeft de schrijver blijk van of naïviteit of totaal gebrek aan respect voor de melkveehouders in dit land.

[verwijderd]
[verwijderd]7 mrt. 2016 - 8:24

--- Dit bericht is verwijderd —

1 Reactie
DanielleDefoe
DanielleDefoe7 mrt. 2016 - 15:04

Zouden die natuurgebieden niet gewoon veel te klein zijn? Sommige natuur heeft ruimte nodig eventueel op een plaats die het mensdom meent nodig te hebben voor andere activiteiten.