Joop

Wat betekent de EU nog voor 'Generatie 700 euro'?

  •  
18-03-2014
  •  
leestijd 4 minuten
  •  
BNNVARA fallback image
De huidige generatie raakt meer en meer gedesillusioneerd met het Europees samenwerkingsproject
Volgens de jongste Eurobarometer is het vertrouwen in de EU sinds 2007 continue gedaald tot het vorig jaar een historisch dieptepunt bereikte. Terwijl de Eurozone zich uit de crisis probeert te bezuinigen, blijft de werkloosheid stijgen.
Vooral de werkloosheid onder jongeren is schrikbarend hoog. Deze ontwikkelingen zijn koren op de molen van de eurosceptische partijen die met pakkende oneliners op de EU af geven. Impopulaire maatregelen, zoals de miljardenbezuinigingen, worden gewijd aan een ‘dictaat van Brussel’ – waarbij voor het gemak vergeten wordt dat het de lidstaten zelf zijn die vrijwillig bevoegdheden aan de Europese Commissie hebben overgedragen.
Veel politici en commentatoren die het nut van de EU wél inzien, reageren op dit ‘euro bashing’ door het historisch of politiek belang van de Unie te onderstrepen. Helaas maken deze argumenten minder indruk op mijn generatie, de Generatie Y (geboren na 1980), dan op de oudere generaties.
Zonder overdrijven kan worden gesteld dat de Europese samenwerking heeft gezorgd voor vrede, veiligheid en welvaart in een werelddeel waar volkeren en landen elkaar het leven sinds eeuwen hebben zuurgemaakt. Dat leer je op school. In het RKK-programma ‘Eeuwigh gaat voor Oogenblick’ benadrukt de Europese Raadsvoorzitter Herman van Rompuy dit unieke feit, dat met de recente geboorte van zijn kleinzoon al drie generaties in zijn familie in vrede kunnen opgroeien. Ook dat is een abstracte waarheid die tijdens de geschiedenis- en maatschappijleerlessen wordt benadrukt.
Toch lijkt het welbekende adagium dat de EU bijdraagt aan vrede, veiligheid en welvaart zijn kracht en welvaart te verliezen met de generaties. Voor de twintigers van nu is dit immers een vanzelfsprekendheid. Dat is an sich een bewijs dat het Europese experiment al een groot succes is, maar in die luxe schuilt ook een probleem: hoe kunnen wij deze verworvenheden, en de rol van de Europese samenwerking erin, goed op waarde schatten, als wij het tegenovergestelde nooit hebben gekend? Wij hebben immers nooit de dreiging van de Koude Oorlog bewust meegemaakt, laat staan de verschrikkingen van de Tweede Wereldoorlog, of de economisch zware tijden van de naoorlogse dagen en de armoede van de jaren 30. Ook hebben wij nooit hoeven strijden voor sociaaleconomische rechten en zekerheden, zoals onze (groot-)ouders dat wel hebben moeten doen.
In het recent verschenen “Global Risks Report 2014” waarschuwt het World Economic Forum voor de toenemende teleurstelling onder de jeugd over transnationale en supranationale bestuursorganen zoals de EU en het IMF. Het rapport beschrijft dat de meeste jongeren niet meer automatisch naar de staat kijken als orgaan waarop je kunt terugvallen, maar vooral in de privésfeer zoeken naar oplossingen voor hun financiële problemen. De staat lijkt minder op de radar te verschijnen als de aangewezen actor om grote sociaal-economische vraagstukken aan te pakken. Deze perceptie is o.a. gevormd door de ogenschijnlijke onmogelijkheid van nationale overheden en internationale organen om de crisis te beteugelen.
Het beeld dat ‘wij’ van de EU hebben is dat van politieke leiders die met frisse tegenzin naar Brussel togen om met de grootste moeite een oplossing voor de eurocrisis te zoeken. Ondertussen betreden ieder semester opnieuw duizenden Europese studenten met goede opleidingen – en hoge schulden – een arbeidsmarkt die weinig banen en nog minder baanzekerheid biedt. Het is niet ongebruikelijk om eerst een reeks van (onbetaalde) stages aaneen te rijgen alvorens je ‘in the league’ komt voor tijdelijke betaalde functies. In Zuid-Europa wordt de term ‘Generation 700 euros’ gebruikt om dit fenomeen te beschrijven.
De EU is onbegrijpelijk, en dat nog niet eens zo zeer vanwege de wirwar aan instituten en commissies, maar vooral omdat het zich enerzijds bezighoudt met futiele zaken zoals de etikettering op flesjes olijfolie in restaurants, terwijl het zich anderzijds geen raad weet met zoiets fundamenteels en ingrijpends als de eurocrisis. Het feit dat de EU, en de monetaire unie in het bijzonder, het product zijn van de onbereidwilligheid van de lidstaten om ze genoeg institutionele ‘body’ te geven om met daadkracht op te kunnen treden in een crisis, maakt het verhaal alleen nog maar complexer. Doordat visies en belangen uiteen liepen, is het absolute minimale aan bevoegdheden overgedragen. Het is een recept voor ellende gebleken.
De enige uitweg is meer samenwerking, maar vooral ook betere samenwerking. Een economische crisis kan niet op een duurzame manier opgelost worden via politieke compromissen. De huidige crisis is te groot om door de lidstaten individueel opgelost te kunnen worden. Maar juist doordat de lidstaten te veel nationaal en te weinig Europees denken, blijft doormodderen in de marge het devies. Het logische gevolg daarvan is dat eurosceptische sentimenten sterker worden, maar zorgwekkender is dat op die manier de huidige generatie meer en meer gedesillusioneerd raakt met het Europees samenwerkingsproject.

Meer over:

opinie, economie,

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (17)

RosaLange
RosaLange18 mrt. 2014 - 10:48

Je moet wel durven om generaties lange vrede als een abstracte waarheid te betitelen. Zou de schrijver weten waar Syrië ligt? Zou hij eens moeten googlen, merkt hij misschien ook dat kwesties van oorlog en vrede allesbehalve abstract zijn. Wellicht dat deze stuitende onwetendheid het gevolg is van opgroeien in vrede en welvaart. Het enige wat dan overblijft is zeuren dat je te weinig geld in je portemonnee hebt en dat dat de schuld is van de EU.

Rode druppel
Rode druppel18 mrt. 2014 - 10:48

De EU is een prachtig idee. Echter de uitvoering is een ramp. Ten eerste is er geen democratie. We mogen een parlement kiezen met nauwelijks bevoegdheden. Ten tweede, economisch wanbeleid. De Euro problemen zijn op te lossen met een parallelmunt. Dat doet men niet, omdat de Euro nu gebruikt wordt als wapen om lidstaten te dwingen tot hervormingen ( lees afbraak sociale voorzieningen ). Men doet volop mee met de globalisatie. Zo moeten bedrijven concurreren met bedrijven in China. Multinationals verplaatsen de arbeidsplaatsen naar lage lonen landen, voeren het product in tegen grote winsten. Werknemers in de EU verliezen daardoor hun baan. Gewoon de invoerrechten drastisch verhogen biedt hier uitkomst, dusdanig verhogen dat multinationals hier geen extra winst meer mee maken. Dan de financiele sector. De bankenunie gaat falen. Een bankentest die gaat uitwijzen dat er voor 1200 miljard aan slechte leningen zijn. Banken splitsen is hier de oplossing. Dan de reactie op een democratisch referendum in Zwitserland . Hieruit blijkt dat de EU democratie goed vindt als ze in haar voordeel is. Is het in haar nadeel volgen maatregelen. Dan de vrede. De EU heeft onlangs bewezen dat vrede niet haar doel is. In de Oekraine zijn vele mensen gedood. Aanleiding was de EU met haar ongebreidelde drang om haar macht uit te breiden, zonder oog te hebben voor Russische belangen. Dit alles maakt mij zeer kritisch op deze EU. Wat echter de doorslag geeft is het TTIP verdrag. Dit verdrag doet ons in een dictatuur belanden van multinationals met slavernij voor de bevolking. http://www.dewereldmorgen.be/artikels/2013/11/12/euvs-vrijhandelsakkoord-frontale-aanval-op-de-democratie Dit alles maakt voor mij het onmogelijk om dit project nog te steunen. Weg met de EU en Euro.

neutralist
neutralist18 mrt. 2014 - 10:48

Hoe groter de club hoe slechter de samenwerking. Net als in het echte leven. Europa is onbestuurbaar, eens temeer daar er geen gemeenschappelijke achtergrond is of een 'wij'-gevoel zoals in Amerika. Het is een politiek construct rond een verzameling zeer verschillende landen en culturen en daarom gedoemd te mislukken. Alleen politieke wil is voor zoiets niet genoeg, er moet draagvlak zijn. Ja, fijn natuurlijk de afspraken over telefoonopladers en ladderlengtes van schilders, maar de echte zaken krijg je niet geregeld met zo'n bonte verzameling landen.

Jensbos
Jensbos18 mrt. 2014 - 10:48

Het enige antwoord is m.i. Indamming van de globaliserende, monetaristische, laissez-faire aanbod economie.

vanessa2
vanessa218 mrt. 2014 - 10:48

''Zonder overdrijven kan worden gesteld dat de Europese samenwerking heeft gezorgd voor vrede, veiligheid en welvaart in een werelddeel waar volkeren en landen elkaar het leven sinds eeuwen hebben zuurgemaakt. Dat leer je op school. '' Larie van de bovenste plank. Van de vorming van de EU af (EEG en zo) heeft het volgestaan met raketten om zonodig de Russen en Oosteuropeanen de nek om te draaien en heeft daarmee na de 2e wereldoorlog tot 1990 de verschrikkelijkste oorlog ooit geriskeerd. Dat dat goed gegaan is, is een wonder en aan wie we dat ook danken, niet aan het stelletje Risk-spelers in de EU.

JoopSchouten2014
JoopSchouten201418 mrt. 2014 - 10:48

'Europa' vandaag in Griekenland.: 'In 2009 stond de overheidsschuld nog op 120 procent van het Griekse BNP. In 2014, na het volgen van het trojka-recept, staat de teller op ongeveer 170 procent. Na de haircut van februari 2012 is de schuld weer opgeklommen tot 360 miljard euro. In 2009 waren er 400.000 werklozen. Op vijf jaar tijd zijn er 1 miljoen werklozen bij gekomen. Dat zijn er dus 200.000 per jaar, of gemiddeld 548 elke dag gedurende vijf jaar lang. 34 procent van de Grieken leeft onder de armoedegrens. In 350.000 huizen is de elektriciteit afgesloten omdat de bewoners de rekeningen niet meer kunnen betalen. 270.000 gezinnen vrezen dat ze in 2014 hun huis zullen worden uitgezet omdat ze hun leningen bij de bank niet langer kunnen afbetalen.' Bron.: http://www.dewereldmorgen.be/artikels/2014/03/18/toespraak-in-kader-van-greek-presidency-in-london-onderbroken-in-imperial-colleg 'Bedankt' 'Europa'.

lembeck
lembeck18 mrt. 2014 - 10:48

Ik ben blij over 20-25 jaar dood te mogen zijn om het droombeeld van de schrijver van dit stuk niet meer te hoeven meemaken. Het is een onderdeel van een wereldregering en dan zijn onze democratie en vrijheid naar de gallemiesjes, maar dat heeft Sander Ruben nog niet door. Mooie VVD namen trouwens. Dat wel. Alleen niet mijn smaak.

Spelchecker2
Spelchecker218 mrt. 2014 - 10:48

Ook deze schrijver maakt, zoals vele Eurofielen met hem, geen onderscheid tussen het de EU en de Euro. Veel eurosceptici zijn helemaal niet tegen Europese samenwerking. De positieve uitwerking op de vrede tussen de West-Europese staten is aannemelijk. Maar dat de Euro ons veel welvaart heeft gebracht lijkt me, na afboeking van de vele miljarden sinds 2008, zeer aanvechtbaar. De groeicijfers van NL in de EU vóór de Euro waren voorbeeldig en géén zeepbel! Wat de EU zeer te verwijten valt is de lichtzinnige uitrol van de vrije markt zonder parallelle uitrol van sociale beschaving. Daardoor is het sociale putje van Bulgarije ook voor ons de maat der dingen geworden. En waarvoor de EU zeker nog verantwoording moet afleggen is de bewuste lichtzinnige invoering van de euro. Men wist dat die niet levensvatbaar was zonder politieke integratie maar voerde die desondanks door in de verwachtring dat de nood dan de EU-landen zou dwingen tot die integratie. Daarmee zette de EU willens en wetens de democratie buiten spel en toonde ze haar dedain voor democratische besluitvorming. Als ik moet kiezen tussen democratie of meer EU dan is de keuze voor mij niet moeilijk.

ThomasWagenaar
ThomasWagenaar18 mrt. 2014 - 10:48

Even voor mijn.. mede-SP'ers: Dit is juist eens een keer een genuanceerd stuk over Europa, wat volgens mij de vinger op de zere plekken legt. Er wordt niet gerept over 'World Government', noch worden de huidige acties van de EU in Zuid-Europa opgehemeld. Ik vind het eerlijk gezegd jammer dat er zo dogmatisch op wordt gereageerd, zo komen we er nooit. Wat er is mis gaat is, volgens Sander Ruben, mijn parafrase: 1. Lidstaten die niet door hebben hoe het nou eigenlijk werkt, maar er wel lekker populistisch mee omspringen 2. Het weggooien van de economie met allerlei neoliberale onzin 3. Het gebrek aan vertrouwen bij 30'ers en jonger in de EU vanwege bovenstaande punten. Het probleem ligt dus bij falende pseudo-rechtse regeringen, zoals in Nederland en Duitsland. Volgens mij hebben de meeste mensen dat historisch besef wel degelijk, maar zijn ze behoorlijk ontevreden met hoe het wordt uitgevoerd. Voor mij is het hetzelfde als Groenlinks: Prachtig programma, afgrijselijke uitvoering. Dat kan veel beter. Begin eens met die Straatsburg onzin opheffen, en maak duidelijk waarom er wordt gesproken over futiele zaken als olijfolieflessen. Dat heeft namelijk wel degelijk zin, het is alleen nogal complex.

[verwijderd]
[verwijderd]18 mrt. 2014 - 10:48

--- Dit bericht is verwijderd —

1 Reactie
ZwareVanNelle
ZwareVanNelle18 mrt. 2014 - 10:48

Of de obligaties met de laagste rating besmetten de sterkere landen, zoals we hebben gezien bij de Amerikaanse hypotheek-obligaties. Zwak trekt sterk altijd naar beneden in de financiële wereld; het is sinds Gresham's law niet anders geweest.

[verwijderd]
[verwijderd]18 mrt. 2014 - 10:48

Vrede door de EU? Net als vrede tussen Servie en Kroatie door de Joegoslavische federatie? Laat me niet lachen. Het is wel heel erg makkelijk om voordelen die toch wel zouden zijn gekomen te danken aan de EU, terwijl alle nadelen zogenaamd niets met de EU te maken hebben. Te triest en zielig voor woorden, maar goed, ook dat past perfect bij de EU.

1 Reactie
Gogol
Gogol18 mrt. 2014 - 10:48

"Vrede door de EU? Net als vrede tussen Servie en Kroatie door de Joegoslavische federatie? " Appels en peren. "Laat me niet lachen. Het is wel heel erg makkelijk om voordelen die toch wel zouden zijn gekomen..." Als je dat denkt dan heb je geen benul van de langetermijnsgeschiedenis van Europa. Dat de Europese landen zo nauw zouden samenwerken als ze nu doen was in 1945 alles behalve een voldongen feit. Eerder was het logisch dat het patroon zich zou herhalen van oorlog over en weer tussen de grote mogendheden, met de burgers als slachtoffers. Andere waarschijnlijke scenario's: als de EEG en later de EU zich niet als economische spelers hadden gemanifesteerd, was het VK eerder een soort van Landing Strip One van de VS geworden en had de Sovjet Unie zich wellicht verder naar het westen kunnen uitbreiden. Nee, hoe eurosceptisch ik ook ben, de gang van de geschiedenis in de tweede helft van de 20e eeuw is uniek voor Europa en voor een groot deel te danken aan de nauwe samenwerking tussen de West-Europese mogendheden. Dit is voor het grootste deel van bovenaf opgelegd, en daar ben ik ook niet gelukkig mee. Maar om te zeggen dat de voordelen anders ook wel gekomen waren is flauwekul. Het is tijd voor een andere invulling van de EU, tijd dat de EU evolueert. Maar laten we in vredesnaam blijven samenwerken.

JoopSchouten2014
JoopSchouten201418 mrt. 2014 - 10:48

'... waarbij voor het gemak vergeten wordt dat het de lidstaten zelf zijn die vrijwillig bevoegdheden aan de Europese Commissie hebben overgedragen.' Dit is een flagrante leugen.

1 Reactie
toshiba
toshiba18 mrt. 2014 - 10:48

Nee dat is geen leugen. Brussel is niet bij machte om onze soevereiniteit aan te tasten, tenzij we daar zelf mee akkoord gaan.

vriest
vriest18 mrt. 2014 - 10:48

reactie op Erwin Lamme . Indien jij zo een voorstander van EUROBONDS bent .Ben ja dan ook genegen om de dan ontstane schulden die door die bond overgenomen worden zelf te bekostigen .

1 Reactie
toshiba
toshiba18 mrt. 2014 - 10:48

Je denkt eenzijdig. Als eurobonds veel eerder waren doorgevoerd was europa sneller uit de crisis gekomen. Dan betalen we misschien wel meer rente, wat heet we betalen nu eigenlijk niets, maar je hebt er een stijging van je economie tegenover. Dat betekent minder failliete bedrijven, minder werkelozen etc. je moet wel het hele rekensommetje dan maken. En die is gemaakt door economen. En niet voor niets roepen die al jaren om toch vooral dit door te voeren. Alleen nationalistische partijen als de VVD houden dit tegen uit angst voor electorale ressentimenten.