Sfeerfoto van Joop
Joop
Joop

Louise Fresco draait lezers een rad voor ogen met tegenstelling stad-platteland

Zembla-journalist Ton van der Ham prikt beweringen over Nederlandse landbouw door
Joop

Waarom Uber (nu) geen belasting ontwijkt

  •  
09-08-2019
  •  
leestijd 3 minuten
  •  
40058499252_9c2fcf3d60_k

© cc-foto: The Semi-Frozen Trombone https://flic.kr/p/242Qhdd

Uber maakt al jaren verliezen in Nederland, dus heel veel fiscaal plezier zal het bedrijf nou ook niet hebben van dit extra ‘afschrijvingspotentieel’
Ophef! Uber heeft een ‘sweet heart deal’ gesloten in de vorm van een ruling met een Nederlandse belastingdienst waarbij miljarden zijn gemoeid. Politici en opiniemakers buitelen over elkaar heen om het fiscale handjeklap van de taxidienst streng te veroordelen. Uber heeft al een slechte reputatie op het gebied van arbeidsomstandigheden en oneerlijke concurrentie, en het feit dat ze nu nog eens haar intellectuele eigendom verplaatst van Bermuda (of all places!) naar Nederland is koren op de molen voor de critici van het bedrijf.
Maar is die kritiek wel terecht? De waarheid is volgens mij veel genuanceerder.
In 2013 is de OECD het BEPS (‘base erosion and profit shifting’) project gestart met als doel om het internationale fiscale speelveld te hervormen. Na de financiële crisis is pijnlijk duidelijk geworden dat multinationals en vermogende particulieren agressief belasting wisten te ontwijken, waardoor belasting betalen voor deze groep belastingplichtigen meer een selectieve bezigheid was geworden dan het betalen van de prijs van onze beschaving. De OECD heeft via verschillende actiepunten stappen gezet om paal en perk te stellen aan de meest flagrante vormen van agressieve belastingontwijking en landen hebben deze aanbevelingen grotendeels overgenomen.
Een van de uitgangspunten van het BEPS-project was om winst te belasten daar waar de bedrijfsactiviteiten plaatsvinden. Want wat bleek? Amerikaanse (met name) multinationals parkeerden massaal hun intellectuele eigendom in fiscaal zonnige oorden. Uber, maar ook Google en Apple, hielden hun intellectueel eigendom (IE) op de balans van bedrijven op Bermuda of andere fiscaal vriendelijke landen (lees: 0% winstbelasting) met de gedachte dat de eigenaar van het intellectuele eigendom gerechtigd is op het leeuwendeel van de winst.
Dus als je een iPhone koopt in een Apple store, of een taxirit bij Uber bestelt, dan gaat maar een klein deel van de winst die Apple of Uber maakt naar de Nederlandse schatkist. Het overgrote deel belandt, via een Ierse omleiding, in een Caribische tax haven.
Dat moest maar eens afgelopen zijn vonden de OECD landen. Om dergelijke wassen neus-opzetjes te bestrijden moeten bedrijven die intellectueel eigendom bezitten nu ook functies uitoefenen die gerelateerd zijn dat IE (zoals R&D, exploitatie en patentbescherming). En Bermuda leent zich daar niet voor.
Dus moest Uber wel op zoek naar een nieuwe stek voor haar IE. Uit de SEC filing die Uber heeft gedeponeerd blijkt dat Uber een van de bedrijven in Bermuda heeft verplaatst naar Nederland. Waarschijnlijk vanwege het feit dat Uber in Nederland actief is en een relatief grote aanwezigheid heeft. Fiscaal is een dergelijke verhuizing een niet al te lastige exercitie omdat je in Bermuda nou niet veel hoeft achter te laten, maar ik vermoed dat dit een van de gespreksonderwerpen was met de Nederlandse fiscus: kan de fiscus bevestigen dat de IE aan Nederland kan worden toegerekend?
Een direct gevolg van de verhuizing is dat op basis van Nederlandse boekhoudregels Uber de verhuisde IE op haar openingsbalans mag waarderen tegen de waarde in het economisch verkeer en daarop afschrijven. Geen fiscale truc, gewoon Nederlands boekhouden. En op basis van de waardering ten tijde van haar beursgang, is de Uber IE enorm waardevol. Dat leidt er toe dat Uber de afschrijving van haar Nederlandse winst mag brengen. En daarmee was de ophef geboren.
Nederlandse winst? Uber maakt al jaren verliezen in Nederland, dus heel veel fiscaal plezier zal Uber nou ook niet hebben van dit extra ‘afschrijvingspotentieel’. Zou Apple dezelfde route kiezen, dan zouden de vlaggen uitgaan. Immers tegenover de afschrijving van de Apple IE staan de inkomsten die komen uit de verkoop van Apple-producten, waar ook ter wereld gemaakt.
Kortom, op het eerste gezicht lijkt het alsof Uber een odieuze truc heeft uitgevoerd met als doel om de Nederlandse schatkist een loer te draaien. De waarheid is echter dat een in Nederland gevestigd bedrijf (zij het met tropische roots) hoogwaardige technologie op haar balans heeft staan. De vraag is of, gezien de substantiële verliezen die Uber maakt, die in de toekomst vruchten gaat afwerpen. Maar echt armer zijn wij er niet van geworden.

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (38)

Henk Joh
Henk Joh11 aug. 2019 - 12:53

"Maar echt armer zijn wij er niet van geworden". Dat is nu net het probleem bij fiscale constructies. Nederland is de afgelopen decennia nooit armer geworden van tax rulings. Maar de landen waar de omzet werd behaald, en die minder fiscale vrijheden hebben wél. Nederland is één van de landen (absoluut niet de enige) die fiscale sluipwegen hebben gefaciliteerd. Nu zie ik wel een trendmatige verbetering om alle constructies te verminderen. Weet alleen niet wat de impact en effectiviteit is. U schrijft dat wij niet benadeeld worden. Maar kan er in het land van de bronheffing dan ook niet meer gebruik worden gemaakt van buitenlandse verliezen? Is de OECD regelgeving in alle aangesloten landen ook geïncorporeerd en wordt deze dan ook concreet toegepast? Is het de aangesloten landen dan ook uitgesloten om op individuele basis afspraken te maken afwijkend van de regelgeving? Voor de volledigheid van uw stuk, verneem ik graag van u. Met vriendelijke groet,

Rearden7
Rearden711 aug. 2019 - 9:37

Haha, een fiscalist die de schimmige deals van Uber verdedigt? Amazon zou zgn. ook al 20 jaar verlies draaien, terwijl Amazon oprichter en "filantroop" Jeff Bezos de rijkste man ter wereld is, met een geschat vermogen van US$110 miljard (na echtscheiding) (1). Men kan er dus vanuit gaan dat de 7 miljard die Uber via Nederland "bespaart" rechtsstreeks in de zakken van de oprichters van Uber verdwijnt, die het verder gaan investeren in privé-eilanden en-jachten, en niet in het afbrokkelende Amerikaanse wegennet of onderwijssysteem. 1. https://fortune.com/2018/10/29/amazon-lost-quarter-trillion-dollars-market-cap-8-weeks/

Rutger Groot
Rutger Groot10 aug. 2019 - 19:30

Dus de vraag is waarom de Belastingdienst kostbare tijd moet besteden aan een schimmige deal als dit niets oplevert voor Nederland (behalve voor een clubje fiscalisten) - hebben ze bij de Belastingdienst niets beters te doen? Met andere woorden: de ophef is terecht. En voor de kritische Jooper: denk hier ook even aan als je bijv. bij de maatschappelijk verantwoorde Starbucks een Latte oid besteld - die betalen namelijk ook nauwelijks belasting in NL....

Frits Jansen
Frits Jansen10 aug. 2019 - 16:27

Getuigt de ophef hierover onder Kanerleden van een akelig gebrek aan kennis, of van populistische demagogie?

1 Reactie
pseudoleuk
pseudoleuk10 aug. 2019 - 23:35

Beangstigend maar naar ik vrees het laatste. De artikelen in de dagbladen, geschreven door de economische redacties, zijn eveneens van een bedroevende kwaliteit en staan vol met feitelijke onjuistheden. Niet gemakkelijk je over dit type onderwerpen goed te laten informeren. Zo werd over het afschaffen van de dividendbelasting -wat je daar veder ook van vindt- altijd geroepen dat de Shells van deze wereld daar rijker van zouden worden c.q. voordeel van hebben. De afschaffing daarvan vermindert 'slechts' de belastingdruk bij een bepaald type -doorgaans UK- aandeelhouders van dergelijke 'Shells'. Voor de belastingdruk bij de dividend uitkerende bedrijven zou de afschaffing geen enkel effect hebben gehad. Als u dat uit de berichtgeving heeft afgeleid, heeft u mijn bewondering.

MartinvanderLinde
MartinvanderLinde10 aug. 2019 - 10:05

Voor mij is dit onbekend terrein. Daarom mijn vraag, wat heeft Uber eraan en wat de Nederlandse overheid? Uber betaalt niets maar Nederland ontvangt ook niets. Of is het balanstotaal - vanwege die hoogwaardige technologie - van belang voor ons BNP? Ik roep maar wat.

4 Reacties
pseudoleuk
pseudoleuk10 aug. 2019 - 17:55

NL heeft zicht op het op termijn kunnen heffen van vennoostschapsbelasting ('Vpb.). De beurswaarde van Uber suggereert dat dit daadwerkelijk zal gebeuren. Uber gaat Vpb. betalen -in het kort- als haar (royalty)inkomsten de waarde van het IP (belangrijkste activum) overstijgt. De hoogte van deze royalties dienen op zakelijke wijze vastgesteld te worden. De buitenlandse belastingdiensten, waar de betaling doorgaans een aftrekpost vormt, ziet er op toe dat deze vergoeding inderdaad zakelijk is. Uber is gebaat bij zekerheid omtrent haar fiscale positie. Deze zekerheid (lees: vaststelling waarde van het IP) verkrijgt zij door de ruling. Uiteraard zullen andere NLse voordelen (hoog opgeleide beroepsbevolking etc.) eveneens een rol gespeeld hebben, dunkt mij.

wegmetons
wegmetons10 aug. 2019 - 20:02

Uber zit niet meer in een belastingparadijs, goed voor het image. En als ze ooit is winst gaan maken zitten ze nog steeds in een land waar de belastingen niet sky high zijn.

MartinvanderLinde
MartinvanderLinde11 aug. 2019 - 11:34

Dank voor jullie reactie. Als ik het goed begrijp moest Uber uitkijken naar een legale én fiscaal aantrekkelijke oplossing die op termijn zekerheid zou geven. Dus wanneer de pegels echt gaan rollen er een constructie is die overeind kan blijven. Zo lang het legaal is en er uiteindelijk, ondanks het belastingvoordeel, belasting over betaald wordt, lijkt het me een goede oplossing. Het alternatief voor Nederland zou zijn ze weg te sturen. Maar waarom zou ze dat doen?

pseudoleuk
pseudoleuk11 aug. 2019 - 15:38

Eigenlijk is er niet eens sprake van enig "belastingvoordeel". De ruling biedt Uber slechts zekerheid ten aanzien van de waarde van het IP. Dat IP volgt verder de normale fiscale regels ten weten dat er afgeschreven kan worden op activa welke afschrijvingen de te belasten winst drukt. Van enig voordeel is geen sprake. Er lijkt mij geen enkele reden Uber weg te sturen, afgezien van mogelijke afkeer van multinationals en hun vermeende onethische bedrijfsvoering. Toegegeven, deze multinationals hebben de mazen van de fiscale wet opgezocht en gevonden. Iedere fiscalist kent deze overigens en niet direct hogere wiskunde. Niet geheel toevallig is het Uber IP afkomstig van Bermuda dat geen vennootschapsbelasting heft. Deze multinationals stellen overigens zich aan de wet te houden hetgeen m.i. juist is en blijkt uit de praktijk. Overheden verwijten hen geen onrechtmatige constructies maar niet te handelen naar "de geest van de wet", welke dat ook precies mag zijn, maar verzuimen de wet aan te wijzigen. Ook verwijzen multinationals er naar dat zij hun " fair share" aan belastingen willen betalen maar wel op basis van een "level playing field", inhoudende dat de concurrentie dat dan ook doet.

Minoes&tuin
Minoes&tuin10 aug. 2019 - 8:20

Uber heeft een speciale ruling, die is geheim.

4 Reacties
pseudoleuk
pseudoleuk10 aug. 2019 - 17:30

Van een speciale ruling is geen sprake. Alle rulings zijn geheim, ook die worden afgesloten door het MKB, hetgeen ook gebeurt. Sterker; mijn en uw eventuele aangifte inkomstenbelasting is eveneens geheim voor derden. Niets bijzonders.

Minoes&tuin
Minoes&tuin11 aug. 2019 - 6:43

pseudoleuk Ik bedoel ook dat een ruling en individuele belastingdeal is en geheim.

frankie48
frankie4811 aug. 2019 - 7:40

Beste pseudoleuk, Het opvragen van inkomensgegevens door verhuurders is een vast ritueel geworden. Trouwens bedankt voor het beantwoorden van de vragen.

Minoes&tuin
Minoes&tuin12 aug. 2019 - 4:09

pseudoleuk de speciale en afwijkende belastingregels, individueel overeengekomen, los van de algemene wetgeving, is geheim, daar heb ik het over. Niet over de uitwerking van de belastingregels op individuele burgers. Dat is m.i. toch echt wat anders.

pseudoleuk
pseudoleuk10 aug. 2019 - 7:47

Uitstekend genuanceerd stuk over fiscaliteit, waar zie je dat nog, de vakliteratuur daargelaten. En dat gewoon hier op JOOP. Omtrent de gemoedstoestand van Paul Tang, opdat wij niet vergeten: de geïdentificeerde en toegegeven lekker van de 2010 begrotingscijfers, na lezing kan ik slechts gissen. Deze zal echter niet best zijn, waarvoor hulde ????

madbako
madbako10 aug. 2019 - 7:42

Waarom Uber (nu) geen belasting ontwijkt Impliceert schrijver hier nu mee dat, dat door deze constructie als Uber winst gaat maken wel gaat gebeuren? En als dat dan zo is dan is de verontwaardiging daarover nu toch terecht. Nu kan je zo'n deal namelijk nog afblazen.

frankie48
frankie4810 aug. 2019 - 7:37

Is er nou gedeald of niet? Of is over de hoogte van het bedrag overeenstemming bereikt via een rekensom die standaard door elke andere belastingdienst in deze wereld ook gebruikt zou worden? Dus ook onbelangrijke toevoegingen bij eerder gemaakte genereuze belastingafspraken met dit bedrijf door onze belastingdienst is een standaard procedure? "De vraag is of, gezien de substantiële verliezen die Uber maakt, die in de toekomst vruchten gaat afwerpen. Maar echt armer zijn wij er niet van geworden." Dan blijft de vraag openstaan, wie gaan er dan de rekening voor betalen?

1 Reactie
pseudoleuk
pseudoleuk10 aug. 2019 - 17:38

Het waarderen van IP is geen gemakkelijke opgave en geschiedt zeker niet door een standaard rekensom. Enig " dealen" zal betrekking hebben gehad over de waarde van het IP. Dat dealen tussen Uber en de Belastingdienst lijkt logisch daar de vaststelling daarvan geen zuivere wetenschap betreft. Het vaststellen van een WOZ waarde voor een woning leidt al veelvuldig tot verschil van inzicht met de fiscus; laat staan IP. Voordat Uber naar NL kwam was er niets/weinig te belasten voor NL betreffende Uber. Na het overhevelen van het IP bestaat de kans dat Uber in de toekomst vennootschapsbelasting dient te betalen. Dit grofweg vanaf het moment dat de te ontvangen royalties voor het IP gebruik de waarde daarvan overstijgt. De waarde van het IP daalt door afschriijvingen. Terugkomend op uw vraag: voor NL lijkt er geen downside te bestaan en betaalt Uber de rekening.

JaapBo
JaapBo10 aug. 2019 - 7:14

“echt armer zijn wij er niet van geworden” Nee, zeker niet, maar een ander land waar dat IE eigenlijk hoort wordt wel benadeeld. NL is hiermee parasitair bezig. Misschien betaalt Uber hier straks een beetje belasting, maar elders ontwijkt het het tienvoudige daarvan. Als NL-er schaam ik mij hiervoor!

1 Reactie
pseudoleuk
pseudoleuk10 aug. 2019 - 17:41

Waar zou het IP naar uw mening dan " thuishoren" ? Welke belasting wordt precies waar ontweken, hierbij aannemend dat in het buitenland een zakelijke vergoeding wordt betaald voor het gebruik van het IP, waar buitenlandse belastingdiensten op toezien ?

Gi Raf
Gi Raf10 aug. 2019 - 7:08

Helemaal waar hoor. Belastingparadijs Nederland wordt niet armer van dit soort verachtelijke trucs. Sterker nog, belastingparadijs Nederland verdient er een fooitje aan, een andere reden is er voor de Ruttes en gedogers echt niet. Die brievenbus staat tenslotte hier en moet wel af en toe geleegd. Werkgelegenheid dus. Als ze daar maar geen ZZPer voor inzetten want dan kost het de belastingbetaler ZZP subsidie. Waar een soort ''fiscaal-juristen'' graag aan voorbij gaan is dat als de ''ubers'' op enig moment besluiten om te cashen de poen wel belastingvrij naar de rijken stroomt. De rekening is dan al lang betaald door arbeiders die onder de prijs werken voor uber. En de belastingbetaler die de ZZP en Tesla subsidie mag ophoesten. En last but not least natuurlijk de taxibedrijven (inclusief de arbeiders) die over de kop zijn gegaan omdat ze niet kunnen concurreren met de ubers die geen belasting betalen en alleen maar (ZZP/Tesla) subsidie opstrijken. En dan hebben we het er nog maar niet over dat belastingparadijs Nederland, behalve rijke landen als de VS, Frankrijk, Duitsland etc., ook ontwikkelingslanden enorme schade toebrengt. Per saldo wordt daar meer gestolen dan aan hulp geboden, behoudens dan misschien een enkele uitzondering als Palestina. https://www.volkskrant.nl/nieuws-achtergrond/verdrag-met-nederland-kost-arme-landen-fortuin~b99502d6/?referer=https%3A%2F%2Fwww.google.com%2F https://www.quotenet.nl/financien/belasting/a216294/goh-nederland-is-wel-een-belastingparadijs-216294/

2 Reacties
Cruise
Cruise10 aug. 2019 - 19:25

@Giraf: om tegenwoordig als Internationaal bedrijf in Nederland gevestigd nog in aanmerking te komen voor een ruling of andere afspraak met de belastingdienst en te profiteren van de vele belastingverdragen die Nederland in de wereld heeft afgesloten dien je als bedrijf wel echt economische activiteiten in ons land ontplooien en dan vooral werkgelegenheid te verschaffen; een pure brievenbusmaatschappij krijgt dit dus niet meer ! Uber is in Nederland danook geen brievenbusmaatschappij maar een groot bedrijf met inmiddels rond de 1000 medewerkers die in twee kantoren in de nabijheid van het Amstel Station in Amsterdam zijn gevestigd.

Gi Raf
Gi Raf11 aug. 2019 - 7:35

Precies, slechts 1.000 man terwijl er miljarden belasting worden ontdoken. Een fooi dus. Wel even alles in zijn juiste proporties blijven zien svp. Het zal bovendien niet verbazen als van die 1.000 man het grootste deel buitenlander is. ''Schaarse specialisten'' die elke dag weer expatsubsidie opstrijken voor arbeiders van buiten de EU. En voor het onaangename werk een paar oostblokkers die onder de prijs werken. https://www.belastingdienst.nl/wps/wcm/connect/bldcontentnl/belastingdienst/prive/internationaal/werken_wonen/tijdelijk_in_een_ander_land_werken/u_komt_in_nederland_werken/30_procent_regeling/ En natuurlijk 1.000 Amsterdamse woningen nodig hebben waarvoor eerst de vorige bewoners hebben moeten opzouten omdat ze in de uitverkoop van woningcorporaties zaten Kinderen naar elite scholen etc. Ongetwijfeld verdienen profiteurs dik aan de ubers. Daar doen we het allemaal voor.

Anoniempje5
Anoniempje510 aug. 2019 - 6:58

Moeten eigenlijk de aandeelhouders bij verlies ook bijbetalen ipv dividend uitgekeerd te krijgen?

3 Reacties
pseudoleuk
pseudoleuk10 aug. 2019 - 17:27

Nee, dat hoeven zij niet.

Anoniempje5
Anoniempje511 aug. 2019 - 9:18

Dank je. En Nederlandse aandeelhouders ook geen belasting over het uitgekeerde dividend bij winst toch?

pseudoleuk
pseudoleuk11 aug. 2019 - 15:18

Dat hangt er vanaf wie het ontvangt en welk percentage aandelen wordt gehouden in de dividend-uitkerende vennootschap. In zijn algemeenheid is slechts dat dividend vrijgesteld van belasting als et ontvangen wordt door een rechhtspersoon die een belang houdt van 5% of meer in de dividend uitkerende vennootschap ("deelnemingsvrijstelling"). Dividend ontvangen door particulieren/prive personen is doorgaans belast hetzij in box II (aanmerkelijk belang) of fictief in box III.

L.Brusselman
L.Brusselman10 aug. 2019 - 5:19

Ik hoop dat de samenleving zo snel mogelijk van deze vorm van kapitalisme wordt bevrijd.

2 Reacties
pseudoleuk
pseudoleuk10 aug. 2019 - 17:57

Welke vorm bedoelt u precies ?

L.Brusselman
L.Brusselman11 aug. 2019 - 15:18

Uitbuiting.

Freek3
Freek39 aug. 2019 - 22:26

En laten we daarnaast vooral niet vergeten HOE je belastingontwijking aanpakt. Dat doe je door regelgeving in het lang van waaruit belasting wordt ontweken. Als men over Über in de VS ontevreden is over deze NL-bocht, dan kunnen ze DAAR twee dingen doen. 1. Dezelfde aftrek van IE als wij in NL hebben invoeren. 2. De aftrek van afschrijvingen op IE in het buitenland verbeiden Belastingontwijking voorkomen doe je NIET door te vragen buitenlanden hun tarieven en aftrekmogelijheden aan te passen, er is altijd een land met een gunstigste regeling voor dat wat je bestrijdt... Zo is in het verleden in NL voor Nederlandse bedrijven de Guernsey-bocht afgesloten, niet door zolang in Guernsey te zeuren totdat zij besloten ongunstiger te worden, nee door in NL de wetgeving aan te passen.

JanKlaasen
JanKlaasen9 aug. 2019 - 21:16

Goed en genuanceerd stuk, zal vast niet goed ontvangen worden.

1 Reactie
pseudoleuk
pseudoleuk10 aug. 2019 - 11:03

Als fiscaal jurist, spijtig genoeg niet zo'n hele goede, lees ik het stuk eveneens met veel plezier vanwege de genuanceerdheid.

wegmetons
wegmetons9 aug. 2019 - 19:11

Dat werpt wel een ander licht op het verhaal, als je het zo bekijkt gaat het om de kosten die gemaakt zijn om het systeem van uber te ontwerpen. Het is logisch dat je kosten van omzet mag aftrekken voor je belasting betaald, dat geld voor elk bedrijf. Want winst is uiteindelijk inkomsten - kosten.

3 Reacties
rvb2
rvb210 aug. 2019 - 6:35

Het is niet logisch, ik mag toch ook niet mijn huur aftrekken van de inkomstenbelasting? Bedrijven moeten net als mensen belasting betalen over de hele omzet. Dat is logisch.

pseudoleuk
pseudoleuk10 aug. 2019 - 17:44

@RvB. Het voor prive genot huren is geen inkomsten generende activiteit, maar een inkomensbesteding en mitsdien niet aftrekbaar. Daarom is de huur betaald voor een bedrijfsruimte voor het uitoefenen van ondernemingsactiviteiten wel aftrekbaar. Niet zo heel onlogisch dus. Bedrijven betalen, afgezien van BTW, belasting over hun winst, niet omzet.

wegmetons
wegmetons10 aug. 2019 - 20:06

@rvb, dat doen ze ook al. Dat noemt men de btw. En jij als prive persoon heeft ook aftrekkosten. Je krijgt huurtoeslag als je huur heb. Dat is wellicht geen aftrekpost van je belasting maar wordt wel vanuit de belastingen betaald. Ik heb een huis, en voor mensen gaan roeptoeteren het is gewoon een klein appartementje van anderhalve ton, en ik mag de hypotheekrente aftrekken. Maar hoe dan ook, het is niet logisch om belasting te betalen over verliezen...