
Na iedere wedstrijd van Marokko gebeurt het weer. Weer dezelfde vraag en opnieuw dezelfde discussie.
"Ben je voor Marokko of voor Nederland?" In mijn hoofd klinkt die vraag ook zeurderig.
En iedere keer denk ik: waarom wordt die vraag eigenlijk steeds aan Marokkaanse Nederlanders gesteld? Nee dit gebeurt het gehele WK al en dus niet omdat toevallig vandaag Nederland tegen Marokko speelt.
Ik hoor bijna nooit dat Nederlanders met Antilliaanse roots moeten uitleggen waarom ze voor Curaçao juichen. Ik hoor ook niet dat andere diaspora gemeenschappen zoals bijvoorbeeld Ghana, Cabo Verde of Congo zich steeds opnieuw moeten verantwoorden voor hun verbondenheid met het land van hun ouders of grootouders.
Waarom dan wel bij Marokkaanse Nederlanders? Volgens mij zegt die vraag veel meer over Wit Nederland dan over Marokkaanse Nederlanders.
Marokkaanse Nederlanders zijn al jaren onderwerp van het maatschappelijk debat. Vrijwel alles lijkt over hen te gaan: integratie, veiligheid, islam, criminaliteit, loyaliteit, normen en waarden. Het lijkt wel een obsessie. Alsof één gemeenschap zich steeds opnieuw moet bewijzen dat zij erbij horen.
Want als je voor Marokko juicht, ben je blijkbaar niet Nederlands genoeg. Maar als je voor Oranje juicht, krijg je soms ook te horen: "Sinds wanneer ben jij zo Nederlands?" Wat een Marokkaanse Nederlander ook doet, voor sommige mensen is het nooit goed.
En misschien is dat wel de kern van het probleem.
Niet dat Marokkaanse Nederlanders meerdere identiteiten hebben. Dat hebben miljoenen mensen wereldwijd. Je kunt je verbonden voelen met het land waar je bent geboren en met het land waar je familie vandaan komt. Hoezo is dat een tegenstelling? Dat is de werkelijkheid van een wereld die globaliseert waarin mensen migreren en meerdere wortels hebben.
De echte vraag moet dus niet zijn waarom Marokkaanse Nederlanders voor Marokko zijn. De echte vraag zou moeten zijn waarom Wit Nederland het daar zo moeilijk mee lijkt te hebben? En waarom wordt juist deze gemeenschap steeds opnieuw getest op loyaliteit? Waarom moeten juist zij zich steeds opnieuw bewijzen?
Misschien omdat Marokkaanse Nederlanders al jaren het symbool zijn geworden van een veel groter debat over wie er “wel en niet écht" Nederlands zou zijn? En misschien zit daar ook wel een ongemakkelijke waarheid in?
Ondanks alle vooroordelen, ondanks alle uitsluiting en ondanks tientallen jaren van negatieve beeldvorming, zien we Marokkaanse Nederlanders overal. In de politiek. In het onderwijs. In de wetenschap. In het bedrijfsleven. In de kunst. Op televisie. Op universiteiten. En ja, ook op het voetbalveld. Ze zitten overal. En misschien is dat precies wat sommige mensen ongemakkelijk maakt.
Niet omdat ze voor Marokko juichen. Maar omdat ze zich niet meer laten definiëren door de verwachtingen van anderen.
Dus misschien moeten we stoppen met steeds dezelfde vraag te stellen aan Marokkaanse Nederlanders.
En onszelf eens afvragen waarom juist zij al tientallen jaren de gemeenschap zijn waarop Nederland zijn vragen over identiteit, loyaliteit en burgerschap projecteert. Misschien ligt het antwoord namelijk niet bij hen.
Misschien ligt dat antwoord wel bij jou.