Volgzaam leiden

Wie volgt. Leidt. Scherpe slogan waarmee Het Financieele Dagblad momenteel adverteert. Altijd leuk, zo’n klein hersenkrakertje waarbij men in de eerste plaats denkt dat de tekst niet klopt. Niet kan kloppen. Leiders die volgen, volgers die leiden? Maar deze nieuwsvorsers hebben natuurlijk gelijk, precies zoals de dames en heren van Follow The Money dat doen. Leiden door zich vast te bijten, het betere spoorzoeken in journalistiek Nederland. Geinige variaties op: ‘Ik denk dus ik ben’ of recenter; ‘Geld Geldt’. Reclamejongens blijven van de snedige rijmpjes en de betere limerick.

Die rijmelarij deed mij deze middag even met marketing-ogen kijken naar een dorpsschooltje dat ook opvallende en vooral hoopgevende vermeldingen onder de naam voert: Ik ben nieuwsgierig, Ik werk samen, Ik denk door, Ik ontdek, ik denk kritisch.

Minder slim, cryptisch op het eerste gezicht, tot duidelijk werd dat het hier een christelijke basisschool betrof. De inzichten van de ideale leerling is men geneigd te denken. In het oog springend begrip; Ik geloof is echter de cruciale, ontbrekende, vermelding. Toch de grondslag van het christelijk onderwijs.

Een eveneens christelijk schooltje even verderop voerde onder de naam de slogan: Ik ontdek, Ik leer, Ik groei. Een wat kernachtiger omschrijving van het onderwijs en hoewel op het eerste gezicht soortgelijk, toch de wijzere keus. Vooral door dat ‘Ik groei’, een hint richting de vorming van intellect, intrigeerde.

Het nieuwsgierig zijn, doordenken en een algeheel kritische blik lijken namelijk niet in de eerste plaats voorbehouden aan een christelijke doelgroep. Verre daarvan zelfs. Hoe wenselijk is het immers wanneer een christelijk opgevoed kind nieuwsgierig wordt, zelf na gaat denken en vervolgens zijn geloof kritisch beschouwt? Waarheidsvinding is überhaupt het laatste begrip waaraan men denkt als het een religieuze groep betreft.

En dat hoeft natuurlijk ook helemaal niet, want men gelooft, en drijvend op dat geestelijk wrakhout is kritisch nadenken, en een al te grote nieuwsgierigheid alleen maar verwarrend.

Geloven en (zelf) nadenken hebben altijd op gespannen voet met elkaar gestaan.“Er is meer reden om te vloeken dan te bidden, of zou dat eigenlijk hetzelfde zijn misschien”, zong de briljante tekstdichter Jules de Corte al. Een diepe gedachte, en zeker niet voor gelovigen alleen.                                                                                                            

Het bevragen van eigen geloof culmineerde wellicht in de meest verlichte geloofsgemeenschappen denkbaar, maar geloof blijft in de eerste plaats natuurlijk wel geloof en daar waar men gelooft sterft de ratio een stille dood.

Bewandelde Christus de aarde in dit tijdsgewricht dan had zijn marketeer ongetwijfeld allang een pakkende slogan gemunt. Dan ontbrak op geen enkele, christelijke muur, geheel in lijn met de levenswandel van zijn opdrachtgever, het in neon uitgevoerde; Wie Lijd. Leidt. En hij had nog gelijk ook.

Enfin, nog één uitsmijter van onze beminnelijke oud-katholiek, de conferencier Fons Jansen:“Binnen de Kerk is alles verboden, behalve wat mag, en dat is verplicht”. Wellicht wat orthodox maar in de kern toch een dijk van een waarheid. Óók leuk op een T-shirt trouwens!