Voedselzekerheid vraagt om voedseltechnologie

Geachte minister Van Essen,

Op 2 juli jl. riep een brede coalitie van Nederlandse voedseltechnologiebedrijven en kennispartijen u op om minimaal 200 miljoen euro via de Europese IPCEI (Important Project of Common European Interest) Biobased Food and Feed Ingredients in voedseltechnologie te investeren. Met deze bijdrage kan Nederland naar verwachting circa 400 miljoen euro aan private investeringen ontsluiten.

Ik wil deze oproep graag kracht bijzetten, niet in de laatste plaats om de weerbaarheid van ons voedselsysteem te versterken. Voor de productie van dierlijke eiwitten zijn we sterk afhankelijk van de import van veevoer, nutriënten en kunstmest. Voedseltechnologie zoals kweekvlees en -zuivel (cellulaire agricultuur) vraagt minder input en landgebruik, en kan zo een beschermingslaag vormen tegen voedselschokken door geopolitieke afhankelijkheid en klimaatverandering. 

Een recent uitgekomen rapport van de Britse inlichtingendiensten waarschuwt: “Groot-Brittannië heeft niet genoeg land om de bevolking te voeden en vee te houden: een grootschalige verandering in de consumentendiëten is nodig.” [...] “Degradatie of ineenstorting van ecosystemen die grote voedselproducerende regio’s treffen, zou de schaarste van hulpbronnen vergroten en de mondiale voedselprijzen opdrijven.” [...] “Zowel bestaande (veredeling van planten, regeneratieve landbouw) als opkomende technologieën (AI, in laboratorium gekweekte eiwitten, insecteneiwitten) bieden potentiële oplossingen.”

Ook in het rapport Wennink wordt cellulaire agricultuur genoemd als essentieel voor strategische autonomie: “Voedselzekerheid staat daarnaast opnieuw hoog op de agenda door toenemende geopolitieke spanningen en de urgentie om onze landbouw te verduurzamen. [...] Met precisieveredeling, duurzamere teeltmethoden en nieuwe eiwitten wordt onze voedselvoorziening zowel duurzamer als zekerder. [...] De maatschappelijke baten zijn groot: economische groei, werkgelegenheid, innovatie, emissiereductie, versterking van de strategische autonomie en een duurzamere, circulaire economie.” 

In het Coalitieakkoord staat: “AI, drones, groen gas, sensortechnologie, robotisering, biotechnologie/genetica, kweekvlees en innovatieve fermentatie dragen allemaal bij aan de voedselproductie van de toekomst. Met subsidies en kredieten ondersteunen we private investeringen.”

In de Kabinetsvisie op biotechnologie 2025–2040 staat: “Daarnaast willen we dat technologie een belangrijke rol gaat spelen in de voedselproductie, en investeren we in cellulaire agricultuur (precisiefermentatie en kweekvlees). Deze biotechnologische benaderingen van voedselproductie kunnen zorgen voor een robuuster voedselsysteem met minder landgebruik en lagere CO2-uitstoot, door efficiëntere productie van dierlijke eiwitten en nutriënten.”  

In de Kamerbrief Innovatiebeleid staat: “Een groeiende wereldbevolking betekent een toenemende vraag naar eiwitten. Innovaties kunnen oplossingen bieden voor eiwittekorten, bijvoorbeeld door andere manieren van eiwitproductie te ontwikkelen en daarmee in een aanvulling te voorzien op de huidige productie van (dierlijke) eiwitten. Cellulaire Agricultuur (CA) biedt dergelijke alternatieven: dit betreft een reeks technologieën waarmee dierlijke producten zoals (ingrediënten voor) melk en vlees rechtstreeks uit cellen kunnen worden geproduceerd.” 

De IPCEI Biobased Food and Feed Ingredients biedt Nederland een unieke kans om de voedseltechnologiesector een flinke boost te geven. Met een publieke investering van minimaal 200 miljoen euro kan de sector doorgroeien naar een wereldwijde koppositie - een investering die onze strategische autonomie versterkt en bijdraagt aan een weerbaar voedselsysteem.

Hoogachtend,

Armanda Govers - LLM en Expert Public Affairs