Sfeerfoto van Joop
Joop
Joop

Energierekening wordt voor velen onbetaalbaar

FNV pleit voor maximumprijs
Joop

Vaccineren op de markt is nodig om de gezondheidskloof te dichten

  •  
11-07-2021
  •  
leestijd 4 minuten
  •  
51249005533_a31db7597a_w

© cc-foto: Yvelines

Veel mensen in onze wijken hebben het gevoel dat ze er niet toe doen, dat ze achtergesteld zijn. Dat is helaas ook zo.
Ondanks alle inspanningen van de afgelopen decennia zijn de gezondheidsverschillen helaas nog steeds groot en hardnekkig. Mensen met een laag inkomen en minder opleiding leven gemiddeld 7 jaar korter en 18 jaar minder in goede gezondheid dan mensen met een hoge opleiding. Mensen in kwetsbare wijken hebben vaker gezondheidsproblemen en leven gemiddeld vijf jaar korter dan in andere wijken. Reis je bijvoorbeeld met de metro van Nesselande naar Spangen dan daalt de gemiddelde levensverwachting van mannen van 79 jaar (Nesselande) naar 74 jaar (Spangen).
De morele verontwaardiging over deze sociaaleconomische gezondheidsverschillen is groot maar de politieke moed ontbreekt als het gaat om de aanpak van de oorzaken. Dat zijn materiële (inkomen, wonen, werk) en immateriële levensomstandigheden (psychosociale stress, minder gevoel van controle over eigen leven).
COVID-19 vergroot gezondheidskloof De coronacrisis dreigt deze gezondheidskloof te vergroten. Het wordt steeds duidelijker dat het coronavirus harder toeslaat in kwetsbare wijken. Mensen leven dichter op elkaar, in vaak (te) kleine behuizing, hebben een beroep waar ze geen afstand kunnen houden of thuis kunnen werken of hebben geen auto om naar een teststraat te gaan. Hierdoor neemt de kans op een besmetting met het virus toe. Het is niet dat mensen niet willen, de omstandigheden belemmeren hen om zich aan beschermende maatregelen te houden, zich te laten testen of te vaccineren.
Met een slechtere gezondheidstoestand heb je ook meer kans op een slechte prognose na besmetting. Arme Nederlanders hebben twee keer meer kans door COVID-19 te overlijden dan rijke Nederlanders van dezelfde leeftijd, stelt hoogleraar Anton Kunst na onderzoek door het CBS en het Amsterdamse UMC. Mensen met een migratie-achtergrond worden vier keer zo vaak opgenomen in het ziekenhuis volgens de GGD Amsterdam. Dat heeft te maken met armoede en gezondheidsproblemen als suikerziekte en hartziekten die bepaalde migrantengroepen harder treffen.
Dreigende vaccinatiekloof voorkomen Huisartsen, zeker in kwetsbare wijken zoals Delfshaven in Rotterdam, ervaren dat dagelijks: meer opnamen en sterfte onder arme mensen en migranten. Daarom schreven ze vorig najaar samen met ons samenwerkingsverband ‘Delfshaven Helpt’ (opgericht na de corona-uitbraak) hierover een brandbrief naar de gemeente. Een van de resultaten was een testbus en nu zelfs een vaste testlocatie in Delfshaven. Een groot succes, gemiddeld tweehonderd mensen per dag laten zich testen. Als je de drempels weghaalt willen mensen wel.
Tijdens de vaccinatiecampagne merkten huisartsen dat bewoners van onze wijken zich minder laten prikken. Mensen twijfelen vanwege onrust en desinformatie op sociale media. Om een vaccinatiekloof te voorkomen, zijn huisarts Shakib Sana en Robin Petters, hoofd corona-afdeling van het Erasmus MC, een landelijke petitie begonnen voor een snelle en toegankelijke informatievoorzieningen. Minister De Jonge reageerde, bracht een bezoek aan onze wijk en beloofde meer inzet.
Voor een prikkie op de markt Onze huisartsen wachtten dit niet af, op initiatief van enkele huisartsen zoals Bunyamin Meral gingen ze zelf de markt op. Vanuit hun intrinsieke motivatie om de gezondheidskloof niet verder te vergroten stonden ze zaterdag al voor de zevende keer op de Delfshavense markt. Met een informatiekraam en de mogelijkheid direct te prikken. Ondersteund door de buurtmaatjes van Delfshaven Helpt die mensen in verschillende talen kunnen aanspreken.
En het werkt! Op de laatste zaterdag 10 juli is de duizendste prik gezet in Pier 90 bij de Visserijmarkt. De energie van de bewogen professionals sloeg dan ook al snel over op GGD en verschillende ziekenhuizen. Al snel ontstond een uniek samenwerkingsverband van huisartsen, medisch studenten, GGD en ziekenhuizen (apothekers en internisten) die de afgelopen zes zaterdagen op drie plekken (in Noord en op de Afrikaandermarkt) informatie en vaccineren organiseerden. Met alle steun van welzijnspartijen, migrantenorganisaties, (zoals Spior en SKIN)  burgemeester en politiek.
Gelijke behandeling volstaat niet Equality (gelijke behandeling) volstaat niet; om gelijke kansen te creëren (equity) moet je bijvoorbeeld groepen met taal- en informatieachterstand extra inzet geven. Er is een extra stap nodig om betrouwbare en toegankelijke informatie bij hen te brengen. Zeker om het gegroeide wantrouwen in overheidsinstanties – onder andere na het toeslagenschandaal – te overwinnen. Huisartsen kunnen deze kloof overbruggen, merken wij op de markt. Zij kennen hun patiënten en in  hun eigen huisartsen hebben mensen nog vertrouwen. Zeker wanneer die op hun vrije zaterdag naar de markt komen om voorlichting te geven, vragen te beantwoorden, helpen met gezondheidsverklaringen en prikken.
markt
Een tweede succesfactor is dat er direct geprikt kan worden. Net als laagdrempelige testlocaties blijkt vaccineren in de wijk te helpen.  Vaccineren nabij, ook zonder afspraak. Het ruimt veel kloven op: informatie, afspraken, afstand. Dat is wat nodig is. Onze huisartsen begrijpen dat. Bij meer inzet van huisartsen in de public Health zou het wel goed zijn te kijken naar enige vorm van financiering hiervan. Bijvoorbeeld via het achterstandsfonds, ingesteld voor huisartsen in kwetsbare wijken.
Veel mensen in onze wijken hebben het gevoel dat ze er niet toe doen, dat ze achtergesteld zijn. Dat is helaas ook zo. Met een testlocatie in de wijk, prikken door GGD op plekken in de wijk zoals buurthuizen, markten en moskeeën in combinatie met voorlichting door huisartsen kunnen we dat gevoel doorbreken en zo de gezondheidskloof verkleinen.
Dit artikel verscheen eerder in verkorte versie in Trouw

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (20)

Bart Kuipers2
Bart Kuipers222 jul. 2021 - 12:45

Nederland, het land van knuffelen en pamperen, ofwel bevoordelen van de groepen mensen die hun eigen verantwoordelijkheid niet nemen. Wie geen zin heeft, wordt maximaal gefaciliteerd, wie van goede wil is, zoekt het zelf maar uit.

karel b
karel b17 jul. 2021 - 21:35

het conservatieve neoliberale Nederland heeft de grootste vermogensverschillen van Europa, nog groter dan het VK, alleen het autocratische Rusland heeft nog grotere vermogensverschillen in Europa , er vind al tientallen jaren omgekeerde herverdeling plaats van laag naar hoog, ipv omgekeerd, kapitaal word t nauwelijks belast, (lagere) arbeid juist des te meer, wel dus steeds regressiever belastingen vanaf de jaren '80 ipv progressieve directe bronbelasting heffing . Nu heb je naast de gezondheidskloof tussen rijk en arm , hoog- en laagopgeleiden nb 16 jaar en de leeftijdsverwachting gemiddeld 6 jaar, nu ook nog een vaccinatiekloof, terwijl juist lagere inkomensgroepen en migranten de kwetsbaarste groepen zijn in deze covid crisis (met vaak de vitale beroepen)

Minoes&tuin
Minoes&tuin12 jul. 2021 - 7:06

Het gaat hier niet eens om gevoel, het is gewoon de naakte werkelijkheid. Ze weten het.

Minoes&tuin
Minoes&tuin12 jul. 2021 - 5:54

Prima Maar belangrijker is te beginnen bij het begin. Betere en ruimere huisvesting zodat mensen niet zo op elkaar behoeven te zitten. Beetere werkomstandigheden en voorwaarden. Daarna volgt ingeval van....de rest!

6 Reacties
Minoes&tuin
Minoes&tuin12 jul. 2021 - 5:55

betere

Mini2
Mini212 jul. 2021 - 8:49

Dat is nogal een gigantische open deur die je daar intrapt, want hoe wil je dat gaan doen in een stad?

adriek
adriek12 jul. 2021 - 10:41

Ruimere huisvesting? Nog grotere huizen met nog meer kamers (en dus nog onbetaalbaarder)? Of grotere tuinen vol betontegels? Mensen kruipen dicht bij elkaar in de stad, bij vookeur op loopafstand van het centrum omdat ze van de faciliteiten en elkaar willen genieten. Natuur 'doen' we in het weekend, maar bij voorkeur ook weer allemaal tegelijk op dezelfde plaats. Werken (kantoren) 'moeten' ook allemaal bij elkaar, zodat reizen onvermijdelijk is, en de locaties (vraag en aanbod) krankzinnig duur, dus moet er op ruimte bespaard worden. In de dorpen zijn de bakker en de slager allang verdwenen, net als de rest van de kleine winkels, met wat geluk blijft er een supermarkt over. Alle andere faciliteiten worden ook op een hoop geveegd dankzij voortvarend beleid van het gemeentebestuur na de zoveelste gemeentelijke herindeling. Alles kleiner dan honderdduizend inwoners verwordt tot een slaapstad waar men massaal in files en overvolle treinen uittrekt om te gaan werken of recreeren. Ik snap wat je schrijft Minoes, maar ik begrijp niet waar je heen wilt (hoe dan?)

DanielleDefoe
DanielleDefoe12 jul. 2021 - 16:16

Betaalbare grote huizen komen er niet. Als je een groot gezin wilt moet je niet in de stad gaan wonen.

Minoes&tuin
Minoes&tuin13 jul. 2021 - 0:53

DanielleDefoe Ze wonen er echter wel. Woningen worden niet versterkt op het aantal bewoners maar op hoeveel geld je hebt. We hebben gezien waar het toe geleid heeft tijdens de lock-down en het thuisonderwijs. Het geheugen is blijkbaar kort. Soms wonen er meerdere gezinnen in een huis of inclusief opa en oma. Blijkbaar willen sommigen dat alleen mensen die veel geld hebben in de stad mogen wonen en veel 'ruimte' mogen bezetten, maar niet de onderwijzer en de schoonmaker of de werker in de openbare ruimte., de agent, havenarbeider etc...

Minoes&tuin
Minoes&tuin13 jul. 2021 - 0:57

Mini Ik houd van open deuren. Zeker waar die volkomen gesloten blijven voor anderen.

Paleocon
Paleocon11 jul. 2021 - 22:19

“ Mensen leven dichter op elkaar, in vaak (te) kleine behuizing” Hhahahaha wat een complete onzin. In Amsterdam betaal je 20k de m2 en in Oost Groningen 1k. Leuke hoor die ouwe vooroordelen maar de mensen betalen juist veel om op elkaar te zitten.

Geen3
Geen311 jul. 2021 - 17:59

‘Ondanks alle inspanningen van de afgelopen decennia zijn de gezondheidsverschillen helaas nog groot en hardnekkig’. U zegt dat goed: Ondanks alle inspanningen. Hoe ver kan en moet je gaan om mensen te overtuigen? Zijn ze wel te overtuigen? Ook in de arme wijken weten mensen, dat roken slecht is , maar ‘flauwekul, opa hep zijn hele leven gerookt en die werd 100’. Ik word er wel eens moedeloos van.

1 Reactie
JasDon
JasDon12 jul. 2021 - 7:35

Dat is nurture en niet nature. Veel mensen zijn een soort van 'slachtoffer' van de opvoeding en de omgeving. Maar er zijn grenzen in hoeverre je dat als maatschappij moet willen corrigeren.

Cave Canem
Cave Canem11 jul. 2021 - 16:30

“Het is niet dat mensen niet willen, de omstandigheden belemmeren hen om zich aan beschermende maatregelen te houden, zich te laten testen of te vaccineren”. Een onbeargumenteerde losse flodder die ik op de Nederlandse televisie meermaals weersproken heb zien worden door onder meer een vrouwelijke arts van Turkse afkomst uit de Schiderswijk. Zij sprak over veel - al dan niet in eigen kring aangemoedigd - vaccinatiewantrouwen onder de bewoners, die ook in persoonlijke gesprekken heel moeilijk was weg te nemen. Ook door anderen is dit wantrouwen vooral waargenomen in de sociaal-economische achterhoede van onze samenleving.

adriek
adriek11 jul. 2021 - 15:40

Correctie. De laatste decennia zijn onder de bezielende leiding van de VVD alle initiatieven tot nivellering juist stopgezet.

2 Reacties
JasDon
JasDon12 jul. 2021 - 7:40

Er wordt continu genivelleerd in deze maatschappij, in Nederland zelfs bovenmatig veel vergeleken met andere EU-landen. Alleen er zijn grenzen. De discussie is vooral waar die liggen.

Minoes&tuin
Minoes&tuin13 jul. 2021 - 0:55

Die nivellering hebben ze al lang teruggedraaid. Nu betalen mensen met zelfs het meeste vermogen het minst.

Griezel in post-gezellig Nederland
Griezel in post-gezellig Nederland11 jul. 2021 - 14:26

Dat klinkt goed . Van Rutte hoef je niks te verwachten tenslotte

2 Reacties
Cave Canem
Cave Canem11 jul. 2021 - 16:34

Met dit statement levert u een bewonderenswaardige en puntsgewijs beargumenteerde bijdrage aan de discussie. We weten nu hoe het precies zit.

karel b
karel b17 jul. 2021 - 21:37

het conservatieve neoliberale Nederland heeft de grootste vermogensverschillen van Europa, nog groter dan het VK, alleen het autocratische Rusland heeft nog grotere vermogensverschillen in Europa , er vind al tientallen jaren omgekeerde herverdeling plaats van laag naar hoog, ipv omgekeerd, kapitaal word t nauwelijks belast, (lagere) arbeid juist des te meer, wel dus steeds regressiever belastingen vanaf de jaren '80 ipv progressieve directe bronbelasting heffing . Nu heb je naast de gezondheidskloof tussen rijk en arm , hoog- en laagopgeleiden nb 16 jaar en de leeftijdsverwachting gemiddeld 6 jaar, nu ook nog een vaccinatiekloof, terwijl juist lagere inkomensgroepen en migranten de kwetsbaarste groepen zijn in deze covid crisis (met vaak de vitale beroepen)