Sfeerfoto van Joop
Joop
Joop

Coronavirus is begonnen aan najaarsoffensief, aantal besmettingen neemt razendsnel toe

Duitsland scherpt maatregelen aan
Joop

Tweede schoolstrijd is nodig

  •  
10-11-2020
  •  
leestijd 4 minuten
  •  
open-book-2809972_1280

© cc-foto: Hudsoncrafted

De vraag is of het onderricht in de eigen religie naast of binnen het schoolsysteem moet plaatsvinden
De algehele gelijkstelling tussen bijzonder en openbaar onderwijs kan leiden tot meer tweedelingen in de samenleving en zelfs aanzetten tot haat en geweld richting individuen en groepen. Religieuze, levensbeschouwelijke en ideologische ideeën mogen nooit een belemmering vormen voor de kwaliteit van opleidingen, voor het objectief lesgeven, en mogen geen onverdraagzame muur bouwen voor een optimale participatie binnen de maatschappij waaraan een ieder moet kunnen deelnemen.
De bijzondere scholen staan onder druk. Niet alleen door de islamitische scholen waar hetzelfde onderwijs plaatsvindt als bij openbare scholen en er ook lessen zijn in de islamitische geloofstraditie. Moet er plaats zijn in het onderwijs waar gezegd wordt dat Allah homoseksualiteit verafschuwt en mogen er lesboeken zijn die een vertekend beeld geven van de positie van vrouwen? Natuurlijk is er veel te zeggen voor ieder argument dat de vrijheid van godsdienst verdedigt. Het beschermen van religies en geloofsovertuigingen tegen staatsinmenging is een groot goed. De vraag waar de grenzen liggen is een discussie wel degelijk meer dan waard. Waar botsen vrijheid van meningsuiting en vrijheid van godsdienst en waar komt het recht om vrij te zijn van discriminatie in het gedrang?
Deze speciale vorm van onderwijs heeft de grondslag in artikel 23, lid 2 van de Grondwet. De klassieke grondrechten tegenover de gelijkheidsrechten en de sociale rechten. Welk recht mag en kan prevaleren boven het andere recht? De klassieke grondrechten lijken in steen te zijn gebeiteld waarbij het heiligschennis is op de stenen regels kritiek te leveren. Maar er is natuurlijk een verschil in het verbieden dat de staat slechts één godsdienst toelaat en het openstellen en instandhouden van religieuze scholen. Ieder heeft het recht zijn godsdienst of levensovertuiging, individueel of in gemeenschap met anderen, vrij te belijden, behoudens ieders verantwoordelijkheid volgens de wet. De vraag is of het onderricht in de eigen religie naast of binnen het schoolsysteem moet plaatsvinden.
Minister Slob vindt dat religieuze scholen het recht hebben om ouders in een verklaring afstand te laten nemen van homoseksualiteit. En daar is gelijk het probleem van het speciale onderwijs zichtbaar. Net zoals bij de islamistische scholen kan er sprake zijn van aanzetten tot discriminatie of erger. Wat voor beelden krijgen kinderen en jongeren voorgeschoteld en hoe bepaalt dit hun kijk op anderen? Wat is het doel eigenlijk van het onderwijs en is er een subdoel door het bijzondere onderwijs? Op de eerste plaats is het doel van het onderwijs het voorbereiden op het leven. Hoe functioneer ik binnen een samenleving waarin ik leef met anderen? Het onderwijs is misschien al veel jaren verworden tot het doel van het voorbereiden op de arbeidsmarkt. De economische mens die klaar wordt gestoomd voor een carrière. Daar ligt een spanningsveld want doordat het openbare onderwijs zich vooral richt op de homo economicus waarbij bevrediging van behoeften centraal staat komt er door het bijzondere onderwijs een homo religiosus tot stand die handelt op basis van zijn godsdienst en zo ook de wereld bekijkt.
Het onderwijs moet op de schop De vorming van de homo sociologicus die bij fundamentele keuzes niet doet wat het meeste nut oplevert of wat zijn God van hem eist, lees zijn geloofsgemeenschap vraagt, maar dat hij dat doet wat de heersende collectieve normen en waarden die door zijn openbare scholing zijn voorgeschreven van hem verlangt omdat het bijdraagt aan de gemeenschap. Openbare scholen krijgen nog steeds het voordeel van de twijfel omdat het gaat om religie en alles wat met godsdienst te maken heeft kan leiden tot gevaarlijke situaties. Daarom is het onderwerp een taboe. Dit taboe mag van de heilige berg af. De essentiële vorming van kinderen en jongeren vindt plaats door ouders, familie, de gemeenschap waarin zij verkeren en door het onderwijs. En over het laatste vormen wij een gezamenlijke mening waarbij politieke keuzes nodig zijn.
Wanneer je in vier kringen van socialisatie, zeg maar het ontstaan van je identiteit, voornamelijk wordt opgevoed tot een economisch arbeidsmiddel en een religieus of ideologisch mens is het denken in wij versus zij geboren. Met afwijzing van de ander om de hoek van de groep. Wil deze maatschappij verklaringen van ouders dat zij homo’s, joden, moslims, christenen, socialisten, liberalen, vleeseters, vegans of transgenders afwijzen? Wat voor mensen worden er dan ‘geboren’ door scholing en hoe kunnen zij met respect voor andersdenkenden en anderslevenden functioneren en samen leven en samen werken?
Alhoewel de vrijheid van onderwijs een internationaal erkend grondrecht is betekent dit niet dat een discussie een taboe moet zijn. Het nationale en internationale recht is altijd in beweging en verandert door nieuwe inzichten. Tijd, cultuur en plaatsgebonden gedachten hebben geen eeuwige waarde zoals misschien de tien geboden voor christenen of de vijf zuilen bij moslims. Een nieuw debat over onderwijs is aan de orde. Zo’n debat moet gaan over de collectieve verantwoordelijkheid om jonge mensen te vormen door kennis, vaardigheden, wetenswaardigheden en verhalen. Over waarden, normen, idealen, ideologieën, ideeën en religies in de volle breedte. De vorming van mensen gaat ons allemaal aan en het tegenaan van discriminatie is één van de belangrijkste doelen van het onderwijs.

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (32)

Minoes&tuin
Minoes&tuin13 nov. 2020 - 5:14

Mijn kinderen hebben allemaal op het katholiek onderwijs gezeten, ze hebben nooit iets behoeven te tekenen, iedereen was daar welkom. Het ging nl. primair om het onderwijs. Ze hebben er niets van geleden, bleven gewoon die ze waren en zijn er ook niet katholiek van geworden, al waren wij als ouders wel katholiek, dat ben je nl., eenmaal gedoopt, voor het leven. Ook al heb je het afgezworen. Het enige was dat ze wel wat jaloers waren als kinderen die bijvoorbeeld de communie deden allemaal cadeautjes kregen. Verder heb ik ze er nooit over gehoord, ze vonden dat heel gewoon. Verschil mocht er zijn en dat kun je niet vroeg genoeg leren.

2 Reacties
DanielleDefoe
DanielleDefoe13 nov. 2020 - 12:16

In Noorwegen zijn nog vijf katholieke lagere scholen, waaronder 1 in Oslo, St Sunniva, gesticht in 1865 door de zusters van St Jozeph die uit Franrijk waren overgekomen. De school was aanvankelijk bedoeld voor de kinderen van katholieke buitenlanders zoals Italiaanse gipsmakers en Duitse bierbrouwers. De laatste zusters-leraressen zijn inmiddels met pensioen. Tot de illustere gasten behoorden Desmond Tutu, moeder Teresa en Johannes Paulus II. Bij het bezoek van de laatste was het even wennen met de scherpschutters op de daken maar een en ander verliep verder zonder incidenten.

DanielleDefoe
DanielleDefoe13 nov. 2020 - 12:55

PS "nog" doorstrepen.

fortis
fortis11 nov. 2020 - 13:08

Hoewel er veel uitstekende bijzondere scholen zijn, is de invoer van het bijzonder onderwijs niet iets om trots op te zijn. Het is te danken aan de weigering om om akkoord te gaan met het algemeen kiesrecht, eerst voor mannen en later voor vrouwen, als er geen financiering voor het bijzonder onderwijs kwam. Alleen al deze ondemocratische oorsprong is al reden voor een herziening. In mijn ogen zou een geleidelijke afbouw de voorkeur genieten. Laat de huidige scholen bestaan maar onder dezelfde voorwaarden als openbare scholen en zorg dat er geen nieuwe worden opgericht. Omdat veel bijzondere scholen zeer goed onderwijs geven lijkt het mij belangrijk dat wordt gekeken wat het openbaar onderwijs hiervan kan leren en waar daar extra ruimte gegeven kan worden.

Mokker
Mokker11 nov. 2020 - 5:57

Lijkt me niet verkeerd als we naar een seculier schoolsysteem gaan zoals in Frankrijk, waar alle medewerkers zich op school neutraal moeten gedragen, en waarin geen onderwepen worden vermeden of verdoezeld wegens religieuze gevoeligheden. Het zal nog wel een strijd worden, en je kunt natuurlijk nog steeds niet voorkomen dat leerlingen in het weekend naar een indoctrinerende bijbelschool/koranklas/zencursus worden gestuurd, maar het lijkt me wel de juiste richting als je een open samenleving wilt houden.

1 Reactie
Zandb
Zandb11 nov. 2020 - 8:16

Mokker Wanneer er geen onderwerpen vermeden kunnen worden, moeten we dan ook aandacht besteden aan de mogelijkheid dat de aarde plat is, dat god bestaat, dat homofilie een keuze is, dat de wereld in zeven dagen is geschapen, dat mannen en vrouwen hun rol moeten spelen...... Neutraal onderwijs bestaat gewoonweg niet. Hoe je het ook draait of keert. Ik ben er voor om onderwijs zo neutraal mogelijk te geven, maar doe niet net of een samenleving open is, wanneer je alle kinderen op dezelfde manier lesgeeft. Als er één ding is, wat 'staatsgeleide onderwijssystemen' ons leert, is dat er net zo min (nog minder?) een open samenleving ontstaat als het systeem wat wij er op na houden.

Dave Velzen
Dave Velzen10 nov. 2020 - 20:52

Het verzuilde scholensysteem is extra duur en niet meer van deze tijd en religieuze zuilen wil je helemaal niet. Bovendien bevorderd het niet de integratie. Onderwijs en godsdienst dien je te scheiden. Godsdienst onderwijs doet men maar buiten schooltijd. Maar ook daar zeker bij de islam moet je het goed in de gaten houden. Want indotrinatie en extremisme beginnen daar vaak al.

2 Reacties
Zandb
Zandb11 nov. 2020 - 8:20

Dave Dat valt wel mee, dat het extra duur is. Er zijn zelfs mensen, die beweren dat het goedkoper voor de staat is. En dat het een integratie bevordert? Hoe zit dat dan bijvoorbeeld in Frankrijk? Verder is er natuurlijk geen enkele sprake van "neutraal onderwijs" wanneer je iets als de godsdienst die mensen belijden buiten het onderwijs houdt en zelfs met wantrouwen tegemoet treedt.

Satya
Satya11 nov. 2020 - 10:16

Ik wil niet met jou integreren. Jij bent voor strafrecht op basis van afkomst en tegen vrijheid. Jij vindt overduidelijk dat anderen minderwaardig zijn aan jou. Voor mij vallen dat soort mensen af

JasDon
JasDon10 nov. 2020 - 19:50

Er zou nooit belastinggeld mogen worden aangewend om -al is het maar indirect- kleine kinderen te indoctrineren.

1 Reactie
Zandb
Zandb11 nov. 2020 - 8:24

JasDon Dat gebeurt dan ook niet. Althans, zo gauw we indoctrinatie bewezen achten, treden we op. Je kunt toch moeilijk optreden, voor dat er ook maar een wet wordt overtreden. Ook wanneer we het onderwijs 'neutraal' noemen, kan er sprake zijn van 'indoctrinatie'. Ik bedoel, we zullen altijd eisen stellen aan de kwaliteit van het onderwijs. En de grens, tussen wat opvoeding heet en wat indoctrinatie, is echt niet zo makkelijk vast te stellen als u suggereert.

Buitenstaander
Buitenstaander10 nov. 2020 - 16:47

Misschien nog even breder: Niet alleen de school-grondslag heeft vaak een invloed op hoe er lesgegeven wordt, maar wat en hoe is de rol (kleur) van school / universiteit / leraar moo beinvloeding. Streven we naar een zo objectief mogelijke lesstof of hebben we een voorkeur om alles door een sec rode of blauwebril te doceren? Hoe 'geindoctrineerd' verlaat bv een student de UvA?

3 Reacties
Satya
Satya10 nov. 2020 - 17:49

Al voor Plato waren er diverse scholen. Die diversiteit leverde verschillende inzichten op, ze daalden elkaar uit. De dominantie wisselde elkaar af, daagde de onderliggende school uit tot betere onderbouwing. Dat iemand op een bepaalde school zat betekende nooit dat hij niet op een andere school overstapte. Zelfs Plato's academie betwiste later enige van zijn theorieën. Kun je mij vertellen waar volgens jou die linkse indoctrinatie te zien is? Ik heb geen enkele moeite de verrechtsing van de maatschappij te onderbouwen mocht dat nodig zijn. Ik las pas over Janmaat en hoe hij terecht werd weggezet. Het geweld tegen hem was natuurlijk niet geoorloofd, er waren argumenten genoeg. Ik ben in een tijd opgegroeid dat ik alleen maar hoor hoe slecht migranten zijn, dat de NL cultuur zo geweldig is en andere culturen minderwaardig, de lonen stijgen al jaren niet. Waar zit dan precies die linkse indoctrinatie?

adriek
adriek10 nov. 2020 - 22:49

Er is niets mis met een linkse, rechtse of christelijke docent, als het schoolsysteem er maar op gericht is dat kinderen (studenten) zelfstandig leren nadenken. Indoctrinatie is uit den boze.

Zandb
Zandb11 nov. 2020 - 8:33

Norm Objectieve lesstof bestaat eenvoudigweg niet. En zou die al bestaan, dan wordt het effect daar van teniet gedaan door de wijze waarop je meent dat kinderen zich die lesstof eigen moeten maken. U kunt framen wat u wilt maar aan de wetmatigheid hierboven, kunt u ook echt niets doen. Elke voorkeur is in uw visie een vorm van indoctrinatie, is het links, rechts of troelala. Zelfs wanneer we ons richten op 'zelfstandig nadenken' lopen we tegen het probleem op, dat mensen geloven; dat de aarde plat is, dat Trump een goede president is, dat je bepaalde mensen anders mag behandelen dan andere mensen........ Een poging om zulk denken te corrigeren is 'indoctrinatie' en om het maar te laten zo het is, onverschilligheid.

Norsemen
Norsemen10 nov. 2020 - 16:16

Alleen het feit al hoe bijzonder onderwijs tot stand is gekomen is al een rede om het af te schaffen.

8 Reacties
JasDon
JasDon10 nov. 2020 - 19:52

Eensch, naast religieus geïnspireerd onderwijs is er overigens ook kwakzalverij geïnspireerd onderwijs. Arme kinderen.

Zandb
Zandb11 nov. 2020 - 8:54

Norsemen Het idee dat mensen kunnen kiezen hoe ze hun kind onderwezen willen hebben is natuurlijk een gruwel in de ogen van mensen die menen dat de staat zoiets veel beter kan bepalen. Maar om daar nu een drogreden voor aan te voeren.

Norsemen
Norsemen11 nov. 2020 - 11:27

Zandb Vind jij dat je een kind mag onderwijzen dat een donker iemand minder is dan een blank iemand? Nee toch mag ik hopen. Er worden al grenzen gesteld aan waarin de school vrij is te onderwijzen, en deze kwestie van homoseksualiteit zou één van die grenzen moeten zijn. En hoezo drogreden? Je weet blijkbaar niet hoe bijzonder onderwijs in Nederland tot stand is gekomen. En waarom verdedig jij deze idioten toch altijd?

Zandb
Zandb11 nov. 2020 - 16:22

Norsemen Doe niet zo ongelooflijk belachelijk met uw "Vind jij dat je een kind mag onderwijzen dat een donker iemand minder is dan een blank iemand? Nee toch mag ik hopen." Daar kan in Nederland NIEMAND voor kiezen, om op zo'n discriminerende wijze onderwijs te verzorgen. Het lijkt of u niet weet of net doet dat u niet weet, dat 'zelfs' het bijzonder onderwijs zich aan de regels moet houden, net als het openbaar onderwijs. En het is wel degelijk een drogreden om het tot stand komen van het bijzonder onderwijs als een reden om het maar af te schaffen te presenteren. Nog steeds vindt een grote meerderheid in dit land het bijzonder onderwijs een prima zaak. Blijkbaar speelt dat 'tot stand komen er van' geen enkele rol. Uw 'vraag', waarom ik idioten verdedig, mag u zelf beantwoorden. U beweert, dat ik idioten verdedig en dan moet ik uitleggen waarom u dat vindt? Kom op. Hoe dom wilt zich met dit soort fratsen eigenlijk presenteren? JasDon Elke onderwijsinstelling moet aan regels voldoen. Wie zich er niet aan houdt komt in de problemen. Dus ik ben bang, dat uw 'kwakzalveronderwijs' niet zo veel reden tot bestaan heeft, als het dan werkelijk kwakzalverij betreft.

JasDon
JasDon11 nov. 2020 - 16:54

@Zandb Er zijn genoeg scholen die zich laten inspireren, nee de methode baseren op ideeën van notoire kwakzalvers.

Zandb
Zandb11 nov. 2020 - 18:33

JasDon U zegt het. Maar waarom zou het dan ook zo zijn? Weet er iemand bijvoorbeeld dan, wat u in deze context onder een "notoire kwakzalver" (waar er ook nog de nodige van zijn, suggereert u!) verstaat?

Norsemen
Norsemen11 nov. 2020 - 19:02

Zandb Je bent aan het bazelen. Waarom verdedig jij het recht van religieuzen om homo’s te mogen discrimineren ipv het recht van homo’s om niet gediscrimineerd te worden? En tegen bijzonder onderwijs zijn is een zeer legitieme opvatting. Het is niet voor niets dat, voordat het werd ingevoerd, vrijwel iedereen, behalve streng christelijke partijen, er op tegen was.

Zandb
Zandb12 nov. 2020 - 7:10

Norsemen Weer zo'n 'leuk' waarom vraag. U stelt dat ik nota bene "het recht" verdedig dat religieuzen homo's (ook nog eens) mogen discrimineren. En vraagt aan mij, waarom ik zoiets onzinnigs zou doen? En dan zou ik bazelen? Niemand heeft het recht om te discrimineren en iedereen heeft recht op dezelfde vrijheid, als het er om gaat zijn/haar mening kenbaar te maken. Wanneer mensen als u dergelijke wezenlijke simpele zaken niet begrijpen, dan houdt het gewoon op. Verder is het met mensen die niet kunnen lezen moeilijk discussiëren. Ik beweer nergens dat u niet tegen bijzonder onderwijs mag zijn. Het afschaffen van bijzonder onderwijs is een uitstekend iets, wanneer dat op de gebruikelijke democratische manier tot stand komt. Het bijzonder onderwijs is ooit niet zo netjes misschien maar wel rechtmatig ingevoerd. Op dezelfde rechtmatige manier (al dan niet 'netjes') zou het weer afgeschaft kunnen worden. Ik zeg dan ook niet voor niets, natuurlijk, dat u een drogreden aanvoert.

Sam V
Sam V10 nov. 2020 - 16:01

Een mooi pleidooi om de normen en waarden van de meerderheid in de maatschappij de basis te laten te zijn voor de ontwikkeling van de jeugd. Natuurlijk met respect en aandacht voor de afwijkende meningen, maar dan wel als de uitzonderingen. De school voor de ontwikkeling van het individu in deze maatschappij, niet in een andere of in een parallelle subcultuur. Ik zeg doen en dan mag men buiten de school organiseren wat men wil binnen de wettelijke kaders.

2 Reacties
Griezel in post-gezellig Nederland
Griezel in post-gezellig Nederland10 nov. 2020 - 16:51

Fuck de normen en waarden van de meerderheid . De meerderheid van de mensen zijn volkomen krankzinnig .

Satya
Satya10 nov. 2020 - 18:19

De normen en waarden in Nederland hollen achteruit. De vrijheid van het individu beschermen is de taak van de overheid, dus ook de vrijheid je kind binnen een geloofsgedachte op te voeden die je zelf kiest.

Sailor2
Sailor210 nov. 2020 - 15:33

"De algehele gelijkstelling tussen bijzonder en openbaar onderwijs kan leiden tot meer tweedelingen in de samenleving en zelfs aanzetten tot haat en geweld richting individuen en groepen" Dat is klinkklare borrelpraat. Waar zijn de voetnoten, wie heeft hier bewijs van gevonden. Het zou zomaar kunnen dat de vrijheid van onderwijs dermate emanciperend werkt dat we maar héél weinig terroristen van eigen bodem hebben. En nee daar heb ik ook geen bewijs van. Dus moeten we uitzoeken ( met voetnoten ) hoe groot het binnenlands terrorisme is. Zonder bewijs dan maar stel ik dat het beklimmen van een keukentrapje véél gevaarlijker is. Kortom: onderzoek en feiten graag.

4 Reacties
Zandb
Zandb10 nov. 2020 - 16:39

Sailor Het ene zou zo maar kunnen en het andere ook. En nee, daar hebben we geen bewijs van. Daarom hebben we er een (liefst redelijk onderbouwde) mening over. U stelt, zonder bewijs, dat het beklimmen van een keukentrapje gevaarlijker is dan terrorisme. En dat kan ik zonder onderzoek zelfs nog wel tot onzin verklaren. Als u bedoelt, dat er vaker ongelukjes gebeuren met keukentrapjes dan dat er slachtoffers zijn ten gevolge van een terroristische daad, dat zullen de feiten inderdaad wel uitwijzen. Maar dat een keukentrapje op zichzelf gevaarlijker is dan een terreurdaad, dat is onzin.

GoudenBergen
GoudenBergen10 nov. 2020 - 19:03

@Sailor Artikel 23 van de Grondwet biedt ouders de mogelijk om zelf scholen op te richten waar onderwijs wordt gegeven dat in overeenstemming is met hun overtuiging. Dat is een groot goed, waar niet aan getornd moet worden. De vrijheid die artikel 23 biedt, wordt zeer gewaardeerd, want 70 % (!) van de ouders stuurt hun kinderen naar een vorm van bijzonder onderwijs. Sommige mensen, die heel lang tegenstander waren van artikel 23 GW, gingen om toen er islamitische scholen werden gesticht. Dat speelde ook bij de perikelen rond het Haga. Het kan verkeren...

JasDon
JasDon10 nov. 2020 - 20:12

"Artikel 23 van de Grondwet biedt ouders de mogelijk om zelf scholen op te richten waar onderwijs wordt gegeven dat in overeenstemming is met hun overtuiging. Dat is een groot goed, waar niet aan getornd moet worden." Man, je lijkt net een gelovige die dogmatisch een vers uit de bijbel opleest. Waarom is het een groot goed? Leg eens uit hoe het de kwaliteit van het leven van een kind en zijn onderwijs verbeterd. Volgens mij is dat het voornaamste grote goed wat er te behalen valt binnen deze context. "want 70 % (!) van de ouders stuurt hun kinderen naar een vorm van bijzonder onderwijs." Want ze hebben altijd de keuze? Mensen willen hun kind graag naar een goed, beschikbaar onderwijs sturen. En dan is de religieuze of tegenwoordig ook kwakzalverij stroming echt niet altijd het voornaamste motief. GoudenBergen, komt dat trouwens niet bij je op? Of valt dat niet zo goed in het plaatje dat je probeert te schilderen?

Sailor2
Sailor210 nov. 2020 - 20:53

Goudenbergen Ja, is mij bekend. De discussie gaat trouwens eigenlijk om de bekostiging van het bijzonder onderwijs. Daar is Nederland heel bijzonder in en wat mij betreft blijft dat zo. Jep inderdaad het kan verkeren. Maar vroeger waren de Katholieken degene die werden gevreesd en die te veel kinderen kregen... Voor de schoolstrijd hadden we 'uniform' onderwijs maar dat kwam in de praktijk neer op protestants onderwijs waar de Katholieken tegen in opstand kwamen. 150 jaar strijd.