Sfeerfoto van Joop
Joop
Joop

Elke twee dagen wordt er een milieuactivist vermoord, al tien jaar lang

Meeste slachtoffers in armere landen en onder inheemse bevolking
Joop

Timmermans: van democratisch poortwachter tot kapitalistisch uitsmijter

  •  
07-10-2014
  •  
leestijd 3 minuten
  •  
BNNVARA fallback image
'Het scenario waarin de poortwachter zich ontwikkelt tot uitsmijter van alles wat niet markt en munt dient lijkt evident'
Vandaag wacht Frans Timmermans een vragenvuur in het Europees Parlement. Tijdens de hoorzitting toetsen de Europarlementariërs zijn geschiktheid voor het ambt van eerste vicevoorzitter in de nieuwe Europese Commissie, verantwoordelijk voor ‘betere regelgeving’. Timmermans wordt als het ware de poortwachter van de vergaderzaal van het Commissarissencollege. Die rol dankt hij aan de ‘subsidiariteitsexercitie’ die hij in Nederland als minister trok: alle ministeries onderzochten welke Europese regels beter naar het nationale niveau konden worden teruggebracht. Nu zal hij in Europese Commissie naar nut en noodzaak kijken.
Het is verleidelijk om ‘betere regelgeving’ als een cosmetische operatie te zien. Veel politici vertellen graag dat de Europese Unie op sommige terreinen een stap terug moet doen, maar die zogenaamde Europese bemoeizucht blijkt echter niet zo eenvoudig te staven met bewijs. Van de duizenden Europese regels belandden er uiteindelijk slechts 54 op het schraplijstje van de Nederlandse regering. Bovendien is het lijstje aangedikt met regels die niet overbodig maar te streng worden geacht, met regels die nog slechts de status van voorstel genieten of zelfs al zijn ingetrokken. Als alle grote woorden over subsidiariteit niet meer blijken te zijn dan politieke cosmetica om te verhullen dat Europese regelgeving blijft uitdijen, is het straks aan poortwachter Timmermans om uit te leggen waarom hij geen strenger deurbeleid voert.
Europese snijtafel Er is een ander scenario denkbaar. Cosmetische operaties lopen weleens uit de hand en kunnen blijvende littekens veroorzaken. Vooral de sociale, groene en democratische verworvenheden van Europa dreigen schade op te lopen. Het zijn overwegend rechtse regeringen en politici die zich verdringen om de Europese snijtafel. De meest kwetsbare Europeanen dreigen de verliezers te worden bij de Europese subsidiariteitsexercitie. Rechtse partijen hebben met de deregulering van de financiële sector de grootste economische crisis sinds de Tweede Wereldoorlog uitgelokt. Het is nogal een gotspe: cynisch grijpt rechts die afkeer aan om nóg een dereguleringsoffensief in te zetten, ditmaal tegen de sociale en milieuregels van het bemoeizuchtige Europa. Betere regelgeving lijkt een dekmantel te zijn voor deregulering.
Frans Timmermans is in dit rechtse frame gestapt. Een denkkader waarin het volstrekt logisch is dat Brussel strenge begrotingsdiscipline afdwingt, Frankrijk onder druk zet om zijn pensioenen te hervormen en Griekenland prest om het drinkwater te privatiseren. Markt en munt boven alles. Als het gaat om de bescherming van mens en milieu is de boodschap: laat Brussel zich erbuiten houden, dan doen we wel nationaal. (Codewoord voor: dat doen we dus niet.) Zelfs bij overduidelijk grensoverschrijdende problemen als belastingontwijking of luchtvervuiling wordt de Europese bemoeienis gehekeld. En terwijl ambitieus beleid rond energiebesparing of duurzaam ons minder afhankelijk maakt van Poetin, blijken opeens Europese afspraken een aanslag op onze soevereiniteit.
Van poortwachter tot uitsmijter Uit een VVD-frame volgt een VVD-agenda. Wanneer je Timmermans hoort over “Europese bemoeienis” rond ecodesign en werkgelegenheidsbeleid dan lijkt het scenario waarin de poortwachter zich ontwikkelt tot uitsmijter van alles wat niet markt en munt dient evident. Ik verwacht meer van een sociaaldemocraat. En dat geldt waarschijnlijk ook voor zijn eigen partij, die bij de Europese verkiezingen drie zetels kreeg in ruil voor de belofte van een socialer Europa. Of Timmermans zich veel gelegen zal laten liggen aan kritiek uit het Europees Parlement is maar de vraag. Dat parlement leeft immers in een Brusselse Bubbel, volgens de kandidaat-eurocommissaris.
Het is te hopen dat Timmermans vandaag die bubbel weet te overtuigen dat hij niet alleen een Europa wil van markt en munt, maar juist ook van mens en milieu.

Meer over:

politiek, opinie,

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (18)

schleborsjki
schleborsjki7 okt. 2014 - 8:29

'Timmermans gaat het wel redden in Europa, verzekeringen, de VS, de banken en de multinationals staan pal achter Frans. Liegen met een stalen gezicht, in alle talen, wat wil je nog meer?' (Roelof Turksema) Juist ja.

JanVrij
JanVrij7 okt. 2014 - 8:29

Ik krijg uit dit stuk niet de indruk dat GL zich gaat onderscheiden. Platitudes over VVD-frames, verwachtingen van sociaal-democraten. Meer inhoud op wat GL anders zou doen, getoetst aan de werkelijkheid (om de vergezichten een beetje in toom te houden) zou iets van dit stuk kunnen maken.

Spelchecker2
Spelchecker27 okt. 2014 - 8:29

Interessante analyse van Bas Eijckhout. Alleen was mij allang bekend dat de EU was, en nog steeds is, vergeven van het neoliberale gedachten goed. Alle pogingen om op nationaal niveau de vrije markt betekenisvol te corrigeren lopen stuk op de neoliberalen in Brussel. Ik vrees dat Timmermans daar geen verandering in gaat brengen. Iemand die zijn geluid en handelen laat bepalen door zijn persoonlijke belangen (baantjesjagerij) zal in die Brusselse neoliberale slangenkuil geen morele bakens gaan verzetten.

GroenLinksEuropa
GroenLinksEuropa7 okt. 2014 - 8:29

Beste Jan en anderen, De uitwerking van de analyse die Bas Eickhout hier boven maakt, is in z'n geheel te lezen via http://start.groenlinks.nl/timmermans/. Daar stellen we Timmermans tien vragen, uitgebreid onderbouwd en aangevuld met uitspraken van Timmermans.

farmacie
farmacie7 okt. 2014 - 8:29

Toch eens een verstandig woord van deze Bas over de EU 'markt en munt boven alles'. Helaas blijven Bas en z'n clubje die EU steunen.

vanessa2
vanessa27 okt. 2014 - 8:29

Nog iets vreemds over Timmermans is zijn opvolging. Dat zou Koenders worden, maar dat mag niet meer gezegd worden. Vandaag willen de drie oppositiepartijen ineens een extra staatssecretaris op defensie. Het is maar een gedachte, ik heb geen oren daar, maar je zou haast denken dat we aan het voorsorteren zijn voor een herziening van het kabinet na de statenverkiezingen. Opstelten weg, een plekje erbij, Timmermans een plekje vrijmaken en dan D'66 erin en een staatssecreatris voor CU en dan nog een plekje SGP?

insignia
insignia7 okt. 2014 - 8:29

@vandelden - schelden doet geen zeer, hier klaas galbak: je hoopt op een verbetering als Buitenlandse zaken overgaat van een VVD-er naar een PvdA-man. Helaas niets, nada, nog steeds dezelfde taal, geinspireerd, misschien wel gesouffleerd door de VS. Als dan die man zijn mond stijf dicht weet te houden tijdens de bombardementen op het dichtbevolkte Gaza kamp en dan hoog van de toren blaast als er 1 Isrealische soldaat vermist wordt, een aanvaller in Gaza nog wel, dan is mijn waardering nul. Ik heb geen enkele illusie dat hij voor ons land iets zal betekenen in Brussel.

[verwijderd]
[verwijderd]7 okt. 2014 - 8:29

--- Dit bericht is verwijderd —

2 Reacties
JoopSchouten2014
JoopSchouten20147 okt. 2014 - 8:29

Zogenaamd 'links', de SP dus, zijn geen populisten. Er bestaat geen sluitende definitie van. De SP maakt wel gebruik van vereenvoudigde en heldere taal om moeilijke onderwerpen te omschrijven. Hiermee kun je stellen dat je er zelf een bent.

Ethio
Ethio7 okt. 2014 - 8:29

"Die kun je maar beter een beetje koest houden door een pas op de plaats te maken." Als blijkt dat van de duizenden regels er maar 54 geschrapt kunnen worden dan kun je dat ook publiekelijk maken dat het gezeik over al die regels gewoon onzin is? Ook bij Buitenhof had Eijkhout een prima verhaal over een regel die volgens de rechtse kerk overbodig was maar die volstrekt logisch en terecht was. Ik verwacht van politici als Frans Timmermans dat ze zich juist wel over dit soort zaken uitspreken.

CliffClavin1993
CliffClavin19937 okt. 2014 - 8:29

Ik onderschrijf het betoog, en de hoop van Bas Eickhout van harte. Het is aan Frans Timmermans (die ten onrechte door de 'usual suspects' verguisd wordt, vermoedelijk omdat hij qua intelligentie en talenkennis torenhoog boven diezelfde usual suspects uitsteekt - de mens haat nu eenmaal dat wat hij niet begrijpt) om te bewijzen dat hij ruggegraat heeft, en zich niet door laat-kapitalistische leugens en neoliberale obsessies met sociale destructie laat inpakken.

1 Reactie
lembeck
lembeck7 okt. 2014 - 8:29

Ouch, dát zal nog erg lastig worden voor hem, denk ik zomaar...

MarcusLucas
MarcusLucas7 okt. 2014 - 8:29

Ik ben fan van Frans Timmermans. Dat klinkt misschien wat naïef, maar ik bedoel dat ik echt vertrouwen in hem heb. Ik vind dat je op een gegeven moment aan jezelf moet vragen: wat moet een politicus in deze mediagekte met al dat gespin, en al die partijdige oordelen, nu zijn, om mijn vertrouwen te krijgen? Nou, dan kom ik bijvoorbeeld uit op Timmermans. Ik zou liever zien dat GroenLinks veel meer rechtse politici, partijen en ideologieën aanvalt, zonder daarbij te jij-bakken richting sociaal-democraten, die door verkiezingen gedwongen werden met rechtse partijen coalities te vormen, en dus compromissen te sluiten. Daar kan je wel punten op scoren, maar probeer je daarmee kiezers te overtuigen niet voor PvdA maar voor GroenLinks te kiezen? Nou, zie de peilingen. De PvdA is al ‘leeggegeten’ en heeft nu nog de harde kern aan eigen kiezers over. Die blijven hun partij heus wel trouw. Je bereikt daarmee dus alleen maar linkse verdeeldheid. Dat ondermijnt het vertrouwen. Een beter plan zou denk ik zijn om te proberen kiezers die nu voor een rechtse partij kiezen (en dan vooral mensen met lagere en middeninkomens), te overtuigen dat jij als linkse partij voor hen betere voorstellen hebben. Dat vertrouwen kweek je volgens mij niet door constant aan te zeiken tegen een van de partijen die ideologisch dichtbij jezelf staat.

1 Reactie
itsme3
itsme37 okt. 2014 - 8:29

"Ik zou liever zien dat GroenLinks veel meer rechtse politici, partijen en ideologieën aanvalt, zonder daarbij te jij-bakken richting sociaal-democraten, die door verkiezingen gedwongen werden met rechtse partijen coalities te vormen, en dus compromissen te sluiten. " Gaat niets worden. Sinds Sap is Groenlinks volledig de weg kwijt en heeft ze geen clou welke kant ze nu eigenlijk uit gaat of wil.

insignia
insignia7 okt. 2014 - 8:29

@Lucas - mijn vertrouwen in Timmermans is sinds de recente massamoord in Gaza tot nul gedaald. Dat compenseert weer een beetje voor jouw hallelujah. Wat een deceptie deze minister van Buitenlandse Zaken. Zal hij in de EU ook alleen VS standpunten verkondigen?q

1 Reactie
lembeck
lembeck7 okt. 2014 - 8:29

Mee eens. Timmermans die je ook niet hoort over IS en nog minder over Ebola. Een opgezwollen ego met wat taalvaardigheden en idem talenten en een rappe tong. Hij zal ongetwijfeld iets kunnen, maar is wat mij betreft stevig door de mand gevallen met zijn door bijna iedereen gewaardeerde speech in de Veiligheidsraad. Naderhand werd duidelijk dat de zaken er wat anders voor stonden dan hij dacht en ook, dat hij dat had kunnen weten.

neutralist
neutralist7 okt. 2014 - 8:29

Ik twijfel niet aan zijn integriteit, ook niet na zijn verbale uitglijder bij Pauw. Maar nee iemand komt boven het maaiveld uit: stengun erop!

1 Reactie
ronald8
ronald87 okt. 2014 - 8:29

Ook ik verbaas me over de kritiek op Timmermans. Maaiveld argument is denk ik juist. Er heerst vooral binnen PvdA stemmers een ongelofelijke domheid als het gaat om besef van wat er in de wereldeconomie gebeurd en welke onveranderbare aspecten invloed hebben op hun economische achteruitgang. Wat voor de PvdA vooral het ergste is, is dat ze niet beloond wordt voor de verzachting van de economische achteruitgang door de belastingen te verhogen en zo het overheidsdeel in de NL economie van 44% naar 50% te laten stijgen. Dit is ten goede gekomen van de zwaksten in de samenleving, alleen het maakte de achteruitgang niet volledig goed. Hierdoor zijn mensen toch boos en denken dat de geldkraan bij een andere partij zomaar verder open kan.