Sfeerfoto van Joop
Joop
Joop

GroenLinks-leden mogen stemmen over fusie met PvdA in Eerste Kamer

Ledenreferendum over verdere linkse samenwerking
Joop

Terreur en hysterie zijn beste vrienden

  •  
12-01-2015
  •  
leestijd 3 minuten
  •  
RTEmagicC_1001004006537934.jpg
Extremisme als antwoord op extremisme: dat is geen bestrijding, maar vermenigvuldiging
Mag je terrorisme relativeren? Er bestaat natuurlijk geen wet die dat verbiedt, maar wie de reacties op de terreurgolf in Frankrijk heeft gevolgd, krijgt de indruk dat relativeren een doodzonde is. Er moet vooral overdreven worden. Over terreur mag je alles zeggen, zolang het maar in de hoogste staat van emotie is. En dus hebben we gelezen en gehoord dat het oorlog is, volgens sommigen zelfs de derde wereldoorlog. Dat vrijheid niet langer vanzelfsprekend is. Dat we naar de schuilkelders moeten. Dat onze democratie wankelt. Dat er sprake is van een kantelpunt in de geschiedenis. Dat het leger moet worden ingezet.
Terreur en hysterie zijn beste vrienden. Sterker nog, het zijn bondgenoten. Terreur die werkelijk efficiënt wil zijn, heeft een krijsende natie nodig. Wat we ook hebben gezien, is dat terreur voor velen een mooie aangelegenheid is om hun eigen politieke agenda nog eens naar voren te schuiven. Terreur en opportunisme gaan blijkbaar ook uitstekend samen.
Gif van de symboliek Natuurlijk is het onmogelijk om de dood van de redactieleden van Charlie Hebdo te relativeren, net zomin als de dood van de agenten en de gijzelaars. Geen enkel ideaal of motief is meer waard dan een mensenleven. Maar terreur is altijd meer dan moord alleen. Het is ook een symbolische daad. En juist voor het gif van de symboliek is relativisme het beste tegengif.
De moord op de redactieleden van Charlie Hebdo wordt pas een fatale aanslag op Westerse waarden als wij dat toestaan. Als wij ons laten meeslepen door de symboliek van de terreur. Iedere terreurdaad bestaat uit twee lagen. De eerste laag is letterlijk: kogels vliegen, bommen ontploffen, mensen worden gedood. De daaropvolgende laag is symbolisch: de doden staan voor iets anders, iets wat de terrorist kapot wil maken. Een geloof, een waarde, een overtuiging. Maar symboliek is een bom die je kan ontmantelen. Door kalm te blijven. Door niet toe geven. Door je niet te laten meeslepen.
Extremisme als antwoord op extremisme De symbolische leefwereld van de terroristen hoeft niet de onze te worden.
Als we wel toetreden tot die symbolische leefwereld en vervallen in sweeping statements, dwalen we al snel in dezelfde duisternis rond als de terroristen waarop we jagen. Dan worden tegenstellingen uitvergroot en maken we van de terrorist een symbool voor alle moslims. Extremisme als antwoord op extremisme: dat is geen bestrijding, maar vermenigvuldiging. En precies wat de terroristen willen. Als de terrorist symbool wordt voor alle moslims, zullen steeds meer moslims het gevoel krijgen dat zij geen andere keus hebben dan terrorist worden. Een betere wervingsstrategie voor terreur is niet denkbaar. Dan krijgen moslimfanatici de oorlog die ze willen en wij de oorlog waar we voor vrezen.
Hoe nu verder? Een mogelijk antwoord op die vraag ligt in het Noorden, in Noorwegen. Na de afgrijselijke aanslag door Anders Breivik is dit land bewonderenswaardig kalm gebleven. Noorwegen is niet veranderd in een politiestaat of een anti-terreurmachine. In plaats daarvan kozen de Noren ervoor om te reageren via het rechtssysteem en bleven ze trouw aan de waarden die Breivik aanviel. Na de aanslag zei Jens Stoltenberg, toen de premier van Noorwegen: ‘Onze reactie zal zijn: meer democratie, meer openheid en meer menselijkheid.’ Een betere reactie bestaat niet.
Bart Smout is auteur van Lege Lijnen. Volg Bart ook op Twitter.

Meer over:

opinie, wereld

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (22)

KnarroBult
KnarroBult12 jan. 2015 - 13:03

Wijze woorden, scherp geformuleerd. Hulde!

LisanneW
LisanneW12 jan. 2015 - 13:03

Jaja, het valt allemaal best wel mee...No panic, aanslagje hier en daar en waarschijnlijk ook helemaal geen aanslagen verijdeld. Wat probleempjes in Nigeria, Jemen, Syrie en Irak, maar niet noemenswaardig.

Mark Gh
Mark Gh12 jan. 2015 - 13:03

Het grote verschil tussen Breivik en dit is dat er (naar mijn beste weten) na zijn daad geen steun voor Breivik werd uitgesproken in Noorwegen terwijl dat in Frankrijk wel het geval was. De reactie in Noorwegen was juist en gepast gezien die specifieke situatie. Of die reactie in de situatie in Frankrijk juist en gepast was geweest is maar zeer de vraag, een andere context vraagt vaak om een andere benadering.

Freeman2
Freeman212 jan. 2015 - 13:03

Zeer veelzeggend stuk van Bart Smout met wijze en gezonde conclusie en wijze gedragslijn. Dankzij deze auteur wordt duidelijk dat Nederland het gezond verstand niet heeft verloren.

geld1724b
geld1724b12 jan. 2015 - 13:03

Breivik was een eenling zonder een organisatie achter zich. Moslimfanatici hebben wel organisaties achter zich en zijn met ontelbaar veel.

123456zeven
123456zeven12 jan. 2015 - 13:03

Die wereld van grote uitspraken is er al lang, en die is niet het gevolg van terrorisme, maar van het Amerikaanse hyperbolisme wat nu met het internet goed zichtbaar is en wat ook nagevolgd wordt. Voorbeelden zat op Joop.nl zelf. Kijk maar eens onder de Leven rubriek, waar het helemaal stijf staat van de hyperbolische kretologie. Of anders de koppen van de rest van de schrijfsels hier, die constant veel meer beloven dan dat ze waarmaken.

hphilippens
hphilippens12 jan. 2015 - 13:03

Je hoeft op internet niet ver te komen of je vindt ze, de reaguurders die het vuurtje verder willen opstoken. Dat past perfect in een van de doelen van de fundamentalisten-extremisten, namelijk het uitlokken van een burgeroorlog in Europa. Door de haat tegen moslims op te stoken, werken ze die criminelen in de kaart. Ik heb het gezien, de Proleet Van Venlo-aanhangers die weer over de taqiya beginnen, een gekoesterd concept waarmee ze willen beweren dat moslims liegen. Dit idee dat door een kleine fanatieke groep moslims aangehangen wordt, legt er de nadruk op dat een goede gelovige juist niet mag liegen. Maar in tijden van gevaar van uitroeiing mag dit laatste middel gebruikt worden. Bijvoorbeeld als je wordt gewaterboard. Maar ieder hier zou hetzelfde doen. En zo beweren ze nog meer. Het is een oogkleppenbrigade die steeds dezelfde polonaises achter elkaar aan loopt. En die op internet mensen die daar wat anders tegenover zetten, wegjaagt onder de nodige scheldwoorden.

1 Reactie
Zephyr2
Zephyr212 jan. 2015 - 13:03

Op basis van welke feiten concludeer jij dat rechts extremisten uit zijn op een burgeroorlog? Knap, ik heb denk ik wat gemist. Misschien kun je dan ook duiden waar de Islam extremisten op uit op basis van de feiten (veelvuldige aanslagen wereldwijd). Dit is mij ook nog niet geheel duidelijk.

[verwijderd]
[verwijderd]12 jan. 2015 - 13:03

Ik vindt een oproep om georganiseerd moslimextremisme beter aan te pakken geen extremisme. Deze auteur ziet spoken.

1 Reactie
Nuanimo
Nuanimo12 jan. 2015 - 13:03

Dat vind ik ook niet. Mooi, dat de schrijver dan ook helemaal niet beweert.

Zephyr2
Zephyr212 jan. 2015 - 13:03

Ik zie de overeenkomst niet tussen Breivik en een door religie (Islam) gevoede, zich wereldwijd (USA, Australie, UK, Frankrijk, Nederland, etc) manifesterende terreur.

3 Reacties
Nuanimo
Nuanimo12 jan. 2015 - 13:03

Ik wel.

Nuanimo
Nuanimo12 jan. 2015 - 13:03

Mensen die niet zo verstandig reageren zijn er in alle maten en soorten. Zulke mensen zijn als was in de handen van volksmenners. Als er van een bepaalde maat of soort wat meer zijn, dan wijt ik dat vaak aan de mate waarin zulke menners - is niet perse negatief! - die mensen aanspreken. Als een menner vertelt wat het volk aankan en wil horen en begrijpen, heeft die het natuurlijk veruit veel makkelijker dan iemand met een wat minder aansprekende boodschap, die ook nog eens in alle eerlijkheid en onzekerheid genuanceerd moet zijn!

kindval
kindval12 jan. 2015 - 13:03

"Ik zie de overeenkomst niet tussen Breivik en een door religie (Islam) gevoede, zich wereldwijd (USA, Australie, UK, Frankrijk, Nederland, etc) manifesterende terreur." Het is ook geen gelukkige vergelijking....

[verwijderd]
[verwijderd]12 jan. 2015 - 13:03

De enige werkelijke vorm van haatzaaien die in Nederland en andere EU-landen bestaat is die van de multiculti-dromers tegen de realisten. Je hoeft hier maar even rond te neuzen op deze site, of het gaat over het "geteisem" van de PVV of het FN. Of over de "Hysterie" van mensen die voorzichtig een tegengeluid tegen de immigratie laten horen. Dat is werkelijk doodeng, en een veel groter gevaar voor Europa dan alle moslim-terroristen bij elkaar.

2 Reacties
Nuanimo
Nuanimo12 jan. 2015 - 13:03

Waar staat te lezen in het artikel van Smout, "dat het best allemaal meevalt"?

Nuanimo
Nuanimo12 jan. 2015 - 13:03

Koos, heb je nu nog niet begrepen, waarom je stuitende visie op de multiculturele samenleving verwijderd is? Moeten we nu weer aanhoren dat verschillende, "soorten mensen", niet samen kunnen leven. Dat het een vage droom is als mensen het reële besef hebben, dat er gewoon niets anders opzit? Jij durft die mensen "haatzaaiers" te noemen, als ze, meestal in nette bewoordingen, mensen die zichzelf buiten de rechtsstaat plaatsen bekritiseren. En als ze laten zien hoe "het zich buiten de rechtsstaat plaatsen" manifesteert: In discrimineren, in racisme, in haatzaaien..... En hoe kan het nu, dat u niet blijkt te kunnen snappen, dat dat geldt voor iedereen die zich "buiten de rechtsstaat plaatsen", of die nou moslim is, christen of PVV-er.

Multikul
Multikul12 jan. 2015 - 13:03

[Na de afgrijselijke aanslag door Anders Breivik is dit land bewonderenswaardig kalm gebleven. Noorwegen is niet veranderd in een politiestaat of een anti-terreurmachine. In plaats daarvan kozen de Noren ervoor om te reageren via het rechtssysteem en bleven ze trouw aan de waarden die Breivik aanviel.] Dat is een slecht voorbeeld, omdat het in Noorwegen ging om een gestoorde eenling en er geen enkele aanleiding was om te verwachten dat zijn daden de opmaat waren voor meer terreur. Het tegenovergestelde is het geval met de islamitische terroristische aanslagen. Er wordt al jaren opgeroepen tot het plegen van aanslagen op het Westen, en dan specifiek om zoveel mogelijk slachtoffers te maken onder de bevolking, en met de nodige regelmaat vinden deze aanslagen ook plaats - over de hele wereld. Daarbij komt dat het extremistische gedachtengoed dat de daders van Parijs dreef, zeer breed gedragen wordt onder moslims. Vrijwel meteen nadat #jesuischarlie trending werd op Twitter, verscheen de reactie #jesuiskouachi met duizenden steunbetuigingen - door Westerse moslims. Tel daarbij op dat onderzoek heeft uitgewezen dat een ruime meerderheid van de Europese moslims de islamitische wetten belangrijker vindt dan die van het land waarin ze wonen, en het plaatje is compleet. Als je dat verschil niet ziet, dan is elke discussie overbodig.

1 Reactie
JanVrij
JanVrij12 jan. 2015 - 13:03

`Als je dat verschil niet ziet, dan is elke discussie overbodig.` Kop, spijker, raak.

[verwijderd]
[verwijderd]12 jan. 2015 - 13:03

Is er niets mis met de Islam? Is het een geloof van vrede? Is de Islam daarmee dus beter dan al die andere religies? Dat is wat lieden als Smout (in hun onweerstaanbare drang openminded te lijken, aan de goede kant te staan) vinden. Terwijl ze altijd de grootst mogelijke kritiek (en terecht!!!!) hebben op katholicisme, protestantisme, och jee, wat zijn ze er snel bij om de Islam te verdedigen. Waag het niet om ook maar een vraag te stellen over de relatie Islam-politiek geweld. Waag het niet te wijzen naar de vervolging van christenen in islamitische landen. Waag het niet de vraag te stellen hoe het toch komt dat moderne slavernij vooral in islamitische voorkomt. Waag het niet om Unicef te kritiseren omdat ze een rapport over meisjesbesnijdenis achterhouden omdat dat islamitische landen in een kwaad daglicht stelt. Nee, voor lieden als Smout behoren die vragen tot het terrein van enge, racistische, extreem-rechtse types en reactionaire journalisten. Je ziet het ook nu weer: terwijl extreem rechts wartaal uitslaat zoals Wilders, is 'links'er als de kippen bij om relevante vragen te onlopen, weg te kijken en in no time het weer op te nemen voor al die Nedermoslims die nu al weer zoveel ellende ondervinden van de 2 of 3 extreme slechterikken die eigenlijk geen moslim zijn. Kijk naar de video van Hans Teeuwen, Smout en schaam je diep voor je gratuite stukje.

2 Reacties
arieroos
arieroos12 jan. 2015 - 13:03

[Is er niets mis met de Islam?] Nee. [Is het een geloof van vrede?] [Is de Islam daarmee dus beter dan al die andere religies?] Nee. [Dat is wat lieden als Smout (in hun onweerstaanbare drang openminded te lijken, aan de goede kant te staan) vinden.] Nee, dat is niet zo. Dat is slechts een frame, dat gebruikt wordt door figuren als Wilders om een inhoudelijke discussie te vermijden. [Terwijl ze altijd de grootst mogelijke kritiek (en terecht!!!!) hebben op katholicisme, protestantisme, och jee, wat zijn ze er snel bij om de Islam te verdedigen. Waag het niet om ook maar een vraag te stellen over de relatie Islam-politiek geweld. Waag het niet te wijzen naar de vervolging van christenen in islamitische landen. Waag het niet de vraag te stellen hoe het toch komt dat moderne slavernij vooral in islamitische voorkomt. Waag het niet om Unicef te kritiseren omdat ze een rapport over meisjesbesnijdenis achterhouden omdat dat islamitische landen in een kwaad daglicht stelt. Nee, voor lieden als Smout behoren die vragen tot het terrein van enge, racistische, extreem-rechtse types en reactionaire journalisten.] Dat is echt volslagen flauwekul, die hoort bij precies hetzelfde frame.

JanVrij
JanVrij12 jan. 2015 - 13:03

Uitstekend verwoord!