Sfeerfoto van Joop
Joop
Joop

Elke twee dagen wordt er een milieuactivist vermoord, al tien jaar lang

Meeste slachtoffers in armere landen en onder inheemse bevolking
Joop

Supermarkten, creëer een noodfonds voor het duurzame midden- en kleinbedrijf

  •  
03-04-2020
  •  
leestijd 3 minuten
  •  
16557048161_8095cb3562_k

© cc-foto: Rikolto

De supermarkten hebben niets gedaan om hun aanbod te verbeteren, terwijl de lokale producenten en thuisverzorgers vaak veel gezondere en duurzame voeding afleveren
Iedere crisis is aanleiding voor een herschikking van financiële, economische en sociale machtsverhoudingen. Nieuwe winnaars krijgen kansen, nemen die en veroveren een steviger plek in de maatschappelijke verhoudingen. Groepen die vóór de crisis aardig boterden, duikelen plotseling omlaag. De coronavirus-crisis en het lokale, nationale en globale beleid van overheden, banken en andere machtige spelers herschikken ook de genoemde maatschappelijke verhoudingen.
Omdat we nog midden in de crisis zitten en de lange termijn-uitwerkingen nog moeilijk kunnen voorspellen, is het lastig met zekerheid grote veranderingen te signaleren. Maar er is één verandering die voor het dagelijkse leven en de maatschappelijke verhoudingen enorm grote verschuivingen teweegbrengt. Burgers kunnen niet meer buitenshuis eten en drinken. Restaurants, cafés en alle andere publieke ruimten zijn gesloten door het overheidsoptreden. Daarnaast beveelt de overheid aan dat consumenten minstens anderhalve meter afstand tot elkaar te nemen.
Kleine winkels hebben vaak niet voldoende ruimte voor meer dan één of twee klanten. Het gevolg is dat de supermarkten veel meer klanten krijgen; hun omzet stijgt enorm. Het vakblad voor de voedingsindustrie geeft in maart 2020 de volgende cijfers :
"“Uit een eerste berekening blijkt dat de markt voor buitenshuis eten die jaar bijna € 2,5 miljard aan omzet verliest als gevolg van de coronacrisis. Foodretail ziet de omzet juist met 1,8 miljard stijgen door hamstergedrag en vanwege het feit dat eet- en drinkgelegenheden gesloten zijn. Het kanaal Gemak verliest meer dan 400 miljoen. Fastservice-bedrijven moeten net als de horeca de deuren sluiten, met uitzondering van delivery en drives. Gemak winkels op stations en luchthavens krijgen een zware klap. De komende maanden is op die plekken bijna niemand. Mensen kiezen sneller de auto. (…) De thuisconsumptie van food stijgt dit jaar met € 1,8 miljard. De meeromzet komt hoofdzakelijk bij de supermarkt terecht.”"
De supermarkten zijn dus in ieder geval grote winnaars van de coronacrisis. Ze winnen niet omdat ze zo goed zijn en beter dan ooit presteren, maar omdat de overheidsmaatregelen hen uitverkiezen als vrijwel de enige plek waar mensen hun dagelijks spullen kunnen kopen. Natuurlijk, de lokale producenten en thuisbezorgers, bijvoorbeeld die rond Support Your Locals , krijgen nu eindelijk ook wat meer kans, maar mijn indruk is dat het om enkele procenten van de totale bestedingen gaat, niet meer. Deze situatie is eigenlijk heel onrechtvaardig. De winnaars hebben niets gedaan om hun aanbod te verbeteren, terwijl de lokale producenten en thuisverzorgers vaak veel gezondere en duurzame voeding afleveren.
Ik stel daarom voor dat de supermarkten een noodfonds oprichten om de thuisbezorgers en het (duurzame) midden- en kleinbedrijf te ondersteunen. In dit noodfonds zou een percentage van deze eigenlijk ten onrechte verworven winsten moeten worden gestort. Via een onafhankelijk bestuur zouden de gelden dan op basis van bijvoorbeeld de Millennium-doelen kunnen worden verdeeld. Ook zouden de supermarkten gratis een gedeelte van hun winkelruimten kunnen reserveren voor deze producenten. Ik houd me aanbevolen voor andere maatregelen die juist het duurzame midden- en kleinbedrijf kunnen ondersteunen.

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (22)

Gandalf2
Gandalf24 apr. 2020 - 19:14

Ik ga nu alleen maar naar de supermarkt en de slijter. Hoe minder winkels ik bezoek, hoe minder risico ik loop. De slijter is klein, maar ik ken die man goed, dus ik kom ook voor het praatje 1x per week. Daarnaast gaat het niet alleen om kwaliteit maar het gaat vaak om kwaliteit/prijs verhouding. Die gezonde producten uit kleine speciaalzaken zijn vaak duurder en worden daarom minder gekocht door de massa. Een supermarkt zal echt een gezond product in zijn assortiment opnemen op het moment dat ernaar gevraagd wordt. Als meerdere klanten aangeven dat zij graag een bepaald product willen, dan zal een ondernemer gaan proberen om aan die vraag te voldoen. Dat je supermarkten extra wil gaan belasten om kleinere ondernemers die deels concurrenten zijn van die supermarkt zelf vind ik een nogal vreemde gedachten gang. De overheid hoort mijn inziens te proberen om de schade van haar maatregelen zoveel mogelijk te beperken, maar niet om de ene groep te straffen omdat de andere groep niet populair genoeg is bij de mensen. Dit is de markt maken zoals de schrijver hem wenst maar blijkbaar niet hoe de meesten mensen hem wensen. Anders had die onderneming nu ook geen hulp nodig gehad.

1 Reactie
Michiel Korthals
Michiel Korthals7 apr. 2020 - 15:52

De supermarkten halen on het algemeen hun producten overal vandaan, zonder te kijken naar de duurzaamheids en sociale kosten, die worden afgewenteld. De overheid ondersteunt nu de supermarkten behoorlijk. De overheid had ook kunnen zeggen in deze corona tijd, kook zoveel mogelijk bij lokale producenten, en lokale bezorgdiensten kunnen faciliteren, zodat daar ook meer mensen kunnen werken. Vraag en aanbod telt nauwelijks in de voedingswereld: de grote producenten hebben veel belang bij zoveel mogelijk kopen (zij doen onderzoek naar blisspoint, zodat je blijft eten). AH wil zelfs acht eetmomenten invoeren. Ook het zelfkoken werd steeds moeilijker gemaakt. Dit zijn niet keuzes van de consumenten maar verlokkingen in een dood lopende straat van ongekend grote risicos en sociale problemen. De markt van voeding wordt niet gemaakt door consumenten, lees mijn boek

Audio
Audio3 apr. 2020 - 22:58

"De winnaars hebben niets gedaan om hun aanbod te verbeteren, terwijl de lokale producenten en thuisverzorgers vaak veel gezondere en duurzame voeding afleveren." Zo gaat het nu eenmaal in een economie. Neem bijvoorbeeld des schadeverzekeraars, die houden geld over omdat er veel minder aanrijdingen zijn, terwijl de schadeherstelbedrijven veel minder werk hebben. Omdat er minder ongelukken gebeuren, is er ook minder inzet van politie, brandweer en ambulances nodig en daardoor zijn er meer ambulances, verplegers, artsen en bedden beschikbaar voor corona patiënten. Ook zullen er nog minder nieuwe auto's verkocht worden, de autowegsleepbedrijven hebben minder te doen, ook autosloperijen hebben minder werk, importeurs van auto-onderdelen zien hun omzet teruglopen etc. In deze huidige omstandigheden hebben alleen de supermarktketens de infrastructuur om de voedselvoorziening te garanderen. Ze zijn erin geslaagd om na de enorme hamsterwoede de winkels snel weer te bevoorraden. Een supermarktmanager vertelde dat hij normaal 48 containers voor het weekend bestelde maar er nu 200 had laten komen. Op een gegeven moment werden de vakken niet meer gevuld maar werden de dozen a la Aldi op de grond gezet, het werd toch wel verkocht. De bezorgdiensten van AH, Jumbo en Picnic zorgen ervoor dat veel minder mensen naar de supermarkt hoeven te gaan, wat het gevaar op besmetting verminderd. Uiteraard is dit niet mogelijk zonder al die tuinders, boeren, productie- en magazijnmedewerkers, vrachtwagenchauffeurs en winkelpersoneel. Het valt me op dat veel bankzitters, mensen met een niet-viraal beroep, kritiek leveren op de bedrijven en mensen die zorgen dat zij überhaupt kunnen overleven. Michiel, kom eens uit je ivoren toren en ga eens een dag op een vorkheftruck rijden, paprika's plukken of vakken vullen. Een beetje beweging is ook nog eens heel gezond.

1 Reactie
Michiel Korthals
Michiel Korthals4 apr. 2020 - 18:46

Beste Audio. “Zo gaat dat nu eenmaal in een economie” Nee dus,zo gaat het niet. Er wordt enorm veel door overheden geïnvesteerd in bepaalde economsiche actoren en hun transacties, en in andere niet. Als de politiek, en de bevolking iets anders willen gaat het langzaam of snel een andere kant op. Denk aan zonnepanelen en windmolens, voornamelijk door de politieke druk een nieuwe industrie tak. Ronduit verwerpelijk zijn de laatste drie zinnen: dat heet op de man spelen. Audio, je kunt je beter Papegaai noemen (van de heersende liberale economie).Maar verder: ik ben akkerbouwer.

Franchyna
Franchyna3 apr. 2020 - 11:26

@Simplex heeft gelijk als ie het heeft over een mentaliteitspunt. Ten aanzien van de klanten dus. Als men niet gehamsterd had, waren zeker de winsten in het begin minder geweest. En dat mensen hamsteren, daar zijn de supermarkten op zich niet schuldig aan ! Supermarkten hebben overigens meestal de dingen in huis ter invulling van de basisbehoeften die een mens werkelijk nodig heeft. Echt nodig. Een 'snuisterijshopje', om maar eens wat te noemen, hoezeer die misschien ook best te respecteren zijn, en meer shopjes daarmee vergelijkbaar, die staan daar ver vanaf. En als men geld wil uitgeven in crisistijd, dan lijkt mij dat, indien de keuzes beperkt zouden zijn, tussen zo'n: 'snuisterijshopje', of een supermarkt, niet zo heel moeilijk. De consumenten doen het dus zelf. En om nu daar- en op juist dàt puntje, die supermarkten op af te rekenen ??? Dat lijkt mij niet helemaal correct. @Wilma zou eigenlijk geen punt mogen hebben... Maar helaas, inmiddels ook door eigen ervaring op ook dit vlak, nu wijs geworden, heeft ze dat wel. Shame on you, ten aanzien van de supermarkten die dit doen !!! En hierrrrr... mag je mijn inziens, de supermarkten dus wél... op afrekenen !

Leontrotsky
Leontrotsky3 apr. 2020 - 11:26

Een zachte tijdelijke nationalisatie is veel nuttiger om het mkb te behouden voor Nederland. Als de overheid de totale kasstromen overneemt en alle betalingen (niet alleen salarissen) tijdelijk, dan kan het mkb gered worden en na de pandemie eventueel weer vrijgegeven worden.

3 Reacties
Pensionada2
Pensionada23 apr. 2020 - 15:21

Kijk: zo kennen we de ware communist weer.

Audio
Audio3 apr. 2020 - 22:21

"na de pandemie eventueel weer vrijgegeven worden. " Zou je wel willen.

Hoofdschuddend
Hoofdschuddend3 apr. 2020 - 23:05

In welke Kolchoz ga jij dan werken Leon? Ik zie alleen maar reacties van je die direct verwijzen naar het oude Sovjet systeem. Vraag me echt af hoe iemand tot zulke keuzes komt. Dit systeem heeft vroeger niet gewerkt, werkt nu niet, en gaat nooit werken. Kapitalistische systeem is niet heilig, maar als je vooruitgang wilt, ook in de medische wereld, is het echt zoveel beter.. Als we het op jouw manier gaan doen hebben we binnen de kortste keren geen geld meer voor onze hele gezondheidszorg. Kost namelijk een vermogen dat wel ergens van betaald moet worden.

Max6
Max63 apr. 2020 - 10:36

Ik vind eigenlijk dat Bol.com en Amazon ook wel een noodfonds kunnen aanleggen voor de lokale winkeliers die ook bijna geen klanten hebben... En misschien dat Netflix en Disney (die zullen ook wel extra cashen) een noodfonds voor de bioscopen kunnen aanleggen. Online gaming kan wel een noodfonds aanleggen voor de gemiste inkomsten van de kegelbanen, escape rooms, etc. E-learning bedrijven kunnen wel een noodfonds starten voor alle huiswerkbegeleiders zonder inkomsten. Waar houdt het op?

1 Reactie
JJP2
JJP23 apr. 2020 - 12:13

Pornhub met een noodfonds voor sexwerkers die nu ook met de handen in het haar zitten.....

Thuiszitter
Thuiszitter3 apr. 2020 - 10:07

Michiel Korthals kan dit nu wel voorstellen maar denk maar niet dat de supermarkt bonzen gezamenlijk een noodfonds gaan samenstellen voor andere ondernemers.

1 Reactie
Michiel Korthals
Michiel Korthals4 apr. 2020 - 15:51

Ik heb dit stukje bewust naief laten eindigen. Natuurlijk doen supermarkten dat niet uit zichzelf. Kijk bijvoorbeeld eens naar de schijnheilige antwoorden op de vraag van NRC (4-4) of grote bedrijven hun bonus beleid willen veranderen. Maar de weigering dit als een kwestie van (on)rechtvaardigheid te zien, brengt ze op zijn minst in het verrdomhoekje. We zien dat andere ondernemers die er een slaatje uit slaan al wankelen, bijv Remag en BNers die een dom lied gaan zingen

Simplex2
Simplex23 apr. 2020 - 10:01

"De supermarkten zijn dus in ieder geval grote winnaars van de coronacrisis. Ze winnen niet omdat ze zo goed zijn en beter dan ooit presteren, maar omdat de overheidsmaatregelen hen uitverkiezen als vrijwel de enige plek waar mensen hun dagelijks spullen kunnen kopen." Ik begrijp niet helemaal waar deze conclusie vandaan komt; de markt is een kwestie van vraag en aanbod. Supermarkten zitten dichter bij het vuur dan de speciaalzaken en verkopen schijnbaar de producten die het gros van de populatie wil hebben... Ik weet niet hoe het bij de schrijver is, maar groentezaken, slagers, bakkers, viszaken etc. etc. zijn gewoon nog open, althans wel hier in het Noorden. Supermarkten zijn ook veel meer vertegenwoordigd in de markt; het is sowieso ook zonder corona al een onvergelijkbaar aanbodsverschil. De horeca is dicht omdat het risico op overdraagbaarheid door te dicht op elkaar staan of zitten te groot is. In een supermarkt is dit door het oppervlak van de winkel beter te reguleren. Dat kleine winkels maar 1 of 2 klanten kunnen herbergen lijkt me geen obstakel als je persé naar de vegetarische slager of groentespecialist is. Het grote probleem is niet de supermarkt, maar de mentaliteit van de koper. Die kiest ervoor om naar de supermarkt te gaan. Het is een mentaliteitsprobleem derhalve, niet het gevolg van het aanbod van de supermarkt.

5 Reacties
adriek
adriek3 apr. 2020 - 12:50

Sigarettenverkopers en fabrikanten leveren ook gewoon waar de klant om vraagt? Mensen willen geen voorgekookte troep met toegevoegde suikers en te veel zout. Mensen willen gemak en multinationals weten dat we verslaafd zijn aan suiker, vet en zout. In theorie is er sprake van vraag en aanbod, in de praktijk wordt de vraag op slinkse wijze gestimuleerd richting goedkoop en winstgevend.

MountEverest
MountEverest3 apr. 2020 - 22:17

Mensen zijn vaak te lui om te koken, dat heeft ook te maken met de vele verplichtingen van moderne mensen. 50 jaar geleden zette moeder de vrouw elke avond aardappels, groente en vlees op tafel. De groenten varieerden naar gelang het seizoen. Het was soms een beetje saai maar in ieder geval wel gezond. De meeste supermarkten hebben een enorm "vers-eiland" waar alle denkbare soorten groente en fruit beschikbaar is. Hetzelfde geldt voor de bakkerij waar je 50 soorten brood kunt krijgen. Idem de zuivelproducten.

Michiel Korthals
Michiel Korthals4 apr. 2020 - 15:47

Beste Audio. "Zo gaat dat nu eenmaal in een economie" Nee dus,zo gaat het niet. Er wordt enorm veel door overheden geïnvesteerd in bepaalde economsiche actoren en hun transacties, en in andere niet. Als de politiek, en de bevolking iets anders willen gaat het langzaam of snel een andere kant op. Denk aan zonnepanelen en windmolens, voornamelijk door de politieke druk een nieuwe industrie tak. Ronduit verwerpelijk zijn de laatste drie zinnen: dat heet op de man spelen. Audio, je kunt je beter Papegaai noemen (van de heersende liberale economie).Maar verder: ik ben akkerbouwer.

Michiel Korthals
Michiel Korthals4 apr. 2020 - 15:54

Simplex: het is echt te beperkt economie te zien als vraag en aanbod, allerlei politieke, sociale en culturele belemmeringen en aanmoedigingen zitten daar bij, dus ook keuzes. De overheid had ook kunnen zeggen: koop alleen nog bij bezorgdiensten in plaats van bij supermarkten. Het hangt zeker niet alleen van de mentaliteit van de koper af waar iets gekocht wordt Vraag en aanbod: terminologie die niets oplost, zoals Marx al aangaf.

Michiel Korthals
Michiel Korthals7 apr. 2020 - 15:56

Zie boven: het grootste misverstand: dat de markt vraag en aanbod is. Nogmaals, Rutte had ook kunnen zeggen: koop lokaal, ik help bezorgdiensten (met bijv bakfiets subsidies), maar nee, hij bevordert het grootwinkel bedrijf en die internationalen die daar achter zitten, zoals Gargill, Nestle etc.

Wilma3
Wilma33 apr. 2020 - 9:37

Ik heb het gevoel dat supermarkten gebruik maken van deze situatie en hun prijzen hebben verhoogd.

2 Reacties
Pensionada2
Pensionada23 apr. 2020 - 15:26

Gelukkig is geen enkele supermarkt maatschappij die monopolie heeft in Nederland dus die houden elkaar wel concurrerend.

Jorah
Jorah3 apr. 2020 - 16:36

Dat idee heb ik niet. Zou overigens wel logisch zijn, het risico voor de werknemers is flink vergroot en de verzekeringspremie die werkgevers afsluiten voor zieke werknemers zullen wel stijgen.