Skip de dip: waarom bewegen helpt tegen de winterdip bij jongeren

In de winter verandert er veel. Het is langer donker, we zien minder daglicht en we zitten vaker binnen. Veel jongeren merken dat ze in deze periode minder energie hebben, zich somberder voelen of minder zin hebben om dingen te doen. Dit noemen we een winterdip. Het ontstaat doordat je biologische ritme in de war raakt en je lichaam minder licht krijgt dan het gewend is.

Onderzoek laat zien dat jongeren in de winter minder bewegen en vaak merken dat hun motivatie daalt, wat invloed kan hebben op hoe ze zich voelen en functioneren (Tremblay et al., 2011).

Hoe beïnvloedt de winterdip jongeren?
Een winterdip kan zich op verschillende manieren laten zien. Jongeren voelen zich vaak minder vrolijk en hebben moeite om zich te concentreren. Ze zijn sneller moe, hebben minder zin om af te spreken en blijven vaker binnen. Doordat ze minder energie hebben, wordt het moeilijker om actief te blijven en juist dat heeft effect op de stemming. Zo ontstaat een patroon dat steeds lastiger te doorbreken is.

Waarom bewegen zo goed helpt
Gelukkig is er iets dat duidelijk helpt tegen een winterdip: bewegen. Door te sporten of actief te zijn, maakt je lichaam stofjes aan die je stemming verbeteren en stress verminderen. Verschillende studies tonen aan dat zelfs lichte vormen van beweging, zoals wandelen, fietsen of zwemmen, jongeren kunnen helpen om zich beter te voelen (Zhang et al., 2024; BMC Public Health, 2025).

Je hoeft dus helemaal geen zware trainingen te doen om je beter te voelen. Juist kleine, haalbare activiteiten hebben veel effect. Bewegen in de buitenlucht werkt extra goed, omdat het daglicht je biologische ritme ondersteunt en je meer energie geeft.

De invloed van sociale media
Op sociale media lijkt het soms alsof sport alleen maar draait om grote prestaties: marathons, Hyrox-wedstrijden, Ironmans en intensieve fitnessschema’s. Deze beelden kunnen inspirerend zijn, maar voor veel jongeren voelt het vooral overweldigend. Het kan lijken alsof je alleen “goed bezig” bent als je extreem traint, en dat maakt de drempel om te beginnen hoger.

Maar dat beeld klopt niet. De meeste voordelen voor je mentale gezondheid komen juist van simpele, dagelijkse beweging. Door jongeren een realistischer beeld te geven, dat elke vorm van beweging telt, wordt sporten toegankelijker en minder spannend.

Hoe je makkelijk kunt beginnen
Juist in de winter kan het helpen om klein te beginnen. Denk aan een korte wandeling, een rustige fietstocht, een lesje in de sportschool of een paar eenvoudige oefeningen thuis. Het gaat niet om hoe zwaar of hoe lang je sport, maar om het effect dat beweging op je hoofd en lichaam heeft. Veel jongeren merken al verschil wanneer ze regelmatig een klein moment van beweging in hun dag opnemen.

Conclusie
De winterdip is iets waar veel jongeren last van hebben. Minder licht en minder energie kunnen zorgen voor somberheid en een lagere motivatie. Bewegen is een bewezen manier om die dip tegen te gaan. Je hoeft geen grote doelen te hebben of zware trainingen te volgen. Kleine, haalbare activiteiten maken al een groot verschil. Door voorbij te gaan aan het beeld op sociale media en te kiezen voor beweging die bij je past, kun je de wintermaanden een stuk makkelijker en positiever doorkomen.

Bronnen
BMC Public Health. (2025). Effects of physical activity on adolescent mental health: A meta-analysis.
Tremblay, M. S., Inman, J. W., & Willms, J. D. (2011). Seasonal variation in physical activity among adolescents. Journal of Adolescent Health, 48(2), 120–126.
Zhang, L., Chen, Y., & Li, W. (2024). Physical activity and mood regulation in adolescents during winter months. Journal of Youth Mental Wellness, 12(3), 44–52.
Harvard Health Publishing. (z.d.). Exercise in cold weather: Benefits and tips. Harvard Medical School.