Servische voorvechter persvrijheid (ex-B92) doelwit van lastercampagne

Veran Matić, die jarenlang het legendarische radiostation B92 leidde, is het doelwit geworden van een ongekende lastercampagne. In een propagandafilm die onlangs op primetime werd uitgezonden op de Servische televisie, werd hij afgeschilderd als landverrader en een Britse spion. En dat allemaal omdat Matić zou samenwerken met buitenlandse ambassades, de BBC, Nederland (!) en de filantroop George Soros, die natuurlijk nooit mag ontbreken in complottheorieën.

B92 gold jarenlang als een van de belangrijkste onafhankelijke nieuwsbronnen in Servië. Om die reden was de radiozender president Slobodan Milošević in de jaren negentig een doorn in het oog. Hij haalde de zender uit de lucht, waarna Nederlandse hackers besloten om de radio-uitzendingen via internet aan te bieden.

Via internet en de ether inspireerde B92 jongeren en academici die het opnamen tegen het autoritaire bewind van Milošević. Om die reden werden B92 en Matić bedolven onder de prijzen. Het International Press Institute onderscheidde Matić in 2000 als een van de vijftig belangrijkste voorvechters van de persvrijheid van de afgelopen halve eeuw. Ook ontving hij de International Press Freedom Award van het CPJ, een organisatie die wereldwijd opkomt voor de persvrijheid.

Matić’ inzet voor de vrijheid van meningsuiting bevalt de huidige populistische regering niet. Het beschermen van de persvrijheid is volgens Matić urgenter dan ooit. “Journalisten hebben nu al te maken met geweld, ze leven en werken met talloze bedreigingen en fysieke aanvallen die niet worden opgelost”, schreef hij deze maand. “Onderzoeksjournalisten die dagelijks corruptie en misdaad aan het licht brengen, lopen letterlijk gevaar. En er is niemand die hen beschermt.”

Ook Matić zelf loopt, net als in de jaren negentig toen hij werd gearresteerd en vastgezet, gevaar. Maar volgens Ana Martinoli, die 18 jaar voor B92 werkte, reiken de “brute en gewetenloze” aanvallen op Matić verder. “De boodschap van de huidige campagne tegen Veran is dat niemand veilig is, dat er geen zekerheid bestaat, dat iedereen een ‘doelwit’ kan worden”, schrijft ze.

“Vijfentwintig jaar na de val van Milošević staan ​​de vrijheid van meningsuiting en de onafhankelijke journalistiek in Servië opnieuw onder druk”, concludeert de voormalige webmaster van B92, Sonja Radenkovic.