Joop

Privatiseren loopt vaak uit op hogere kosten en slechtere prestaties

  •  
23-06-2017
  •  
leestijd 2 minuten
  •  
569 keer bekeken
  •  
SONY DSC

© cc-foto: Bert Kaufmann https://flic.kr/p/boNvqF

Het idee dat diensten en producten beter worden als ze uit handen van de overheid worden gehaald en overgedragen aan particuliere bedrijven blijkt een misvatting. Trouw bericht over het falen van een beleid dat decennialang in tal van landen als een wondermiddel werd beschouwd. Overheidsbedrijven en -diensten die publiek eigendom waren, werden verkocht aan particulieren zodat die er winst mee zouden kunnen maken terwijl de burgers zouden profiteren van kostenverlagingen en kwaliteitsverbeteringen. Openbaar vervoer, waterleveranciers, elektriciteitsbedrijven, zorgverlening, alles moest in de verkoop. Nu blijken in nogal wat gevallen de resultaten tegen te vallen en de bijwerkingen nadelig.
"De verwachte kostenvoordelen vallen tegen of wegen niet op tegen bijvoorbeeld verslechtering van de arbeidsomstandigheden voor de werknemers van de geprivatiseerde bedrijven. Ook worden de diensten na privatisering vaak duurder en minder toegankelijk en komen daardoor buiten bereik van bepaalde groepen inwoners. Gemeenten realiseren zich in toenemende mate dat dit de sociale en economische stabiliteit in hun steden niet bevordert. Ook hebben ze zo minder invloed als het gaat om klimaatmaatregelen."
Steeds meer – lokale – overheden over de hele wereld draaien privatiseringen daarom terug. Trouw baseert zich op een studie van The Transnational Institute (TNI) uit Amsterdam waarin de ervaringen van 835 renationalisatieprojecten in meer dan 1600 steden verspreid over 45 landen zijn verwerkt.
"Terugkeer naar de overheid van gezondheidszorg en maatschappelijk werk is weer veel te zien in Noorwegen en andere Scandinavische landen. Maar ook buiten Europa is deze trend waar te nemen, zoals in Latijns-Amerika. Daar zijn in de jaren negentig veel overheidsbedrijven geprivatiseerd om de economische stabiliteit te herstellen na de schuldencrisis die dat deel van de wereld toen hard trof. Dat wordt nu weer deels teruggedraaid, oftewel gedeprivatiseerd."
De belangrijkste bevindingen uit het onderzoek: Deprivatiseren komt veel vaker voor dan gedacht en het werkt Deprivatiseren is een lokaal antwoord op bezuinigingsbeleid Deprivatiseren is een sleutelstrategie voor energietransitie en energiedemocratie Het terug in huis halen van diensten is uiteindelijk goedkoper voor autoriteiten Deprivatiseren leidt tot betere, meer democratische diensten Deprivatiseren levert 835 extra redenen om handels- en investeringsakkoorden tegen te gaan Belangrijke les: ga niet meteen over tot privatiseren Deprivatiseren biedt mogelijkheden voor nieuw, gediversificeerd, democratisch publiek bezit Deprivatiserende steden en burgergroepen werken samen en bouwen netwerken
Het rapport is hier te lezen.
cc-foto: Bert Kaufmann

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (123)

Arjan Fernhout
Arjan Fernhout26 jun. 2017 - 8:17

Het grootste struikelblok inzake privatisering is het fenomeen 'de calculerende burger.' De vraag is hoeveel Nederlandse burgers, Amerikaanse huiseigenaren en Grieken 'gerekend' hebben bij leningen waarbij gebrek aan kredietwaardigheid nog kon worden weggecijferd tegen te verwachten groei in de toekomst. Daarover een goed artikel in de Groene: Trojka, vindt uzelf opnieuw uit (De homo economicus) Helaas kan ik geen link geven, maar een stukje als ... Vandaag lijkt de werkelijke mens te zijn verdwenen uit het economisch denken. Hij is vervangen door een abstracte weergave van de mens ... inspireert mij wel. Helemaal nieuw is het niet, want Michel Foucault beschouwde de hedendaagse mens als uitvinding van ruim twee eeuwen (lees gemakshalve: de zgn. 'menswetenschappen' ontstonden rond die tijd; daarvoor bestond er hooguit iets als fysieke antropologie, beschrijvingen van lichamelijke kenmerken) Terug te vinden in o.a. "De woorden en de dingen." De taak voor links (beter: voor mensen die tegen privatisering - tout court zijn) is dus eenvoudig: vindt even een andere mens uit. Ik herinner mij overigens een diepgaande studie van DNB over de calculerende burger van een jaar of vijf terug. Daarin stonden wat adviezen over hoe mensen calculerende burgers te maken zijn. Kan ik niet terug vinden. Tegenwoordig heeft DNB een 'magazine' waarin staat dat de calculerende burger in de jaren '60 van de vorige eeuw is ontstaan. Ja, kom nou.

1 Reactie
Minoes&tuin
Minoes&tuin26 jun. 2017 - 10:57

"Tegenwoordig heeft DNB een ‘magazine’ waarin staat dat de calculerende burger in de jaren ’60 van de vorige eeuw is ontstaan. Ja, kom nou." Haha...hoe is het mogelijk!

Klaas Vaak2
Klaas Vaak224 jun. 2017 - 17:45

Je moet vooral niet denken dat die rechtse ideologen zich door de feiten laten leiden. Het mooiste kun je dat zien bij het verzekeringswezen: ze voelen zich zo bedreigd dat ze zich zelfs tegen buitenlanders zouden verzekeren als dat zou kunnen, maar het moet natuurlijk wel bij een maatschappij die er goud geld aan verdient en een leger advocaten heeft klaar staan om niet uit te betalen als er iets gebeurt. En dat terwijl iedereen in onze maatschappij bestaanszekerheid heeft: ben je dakloos dan loop je gewoon ergens binnen om een tent en een dekbed te jatten en je bent de volgende winter weer onder de pannen, MET ontbijt, middag- en avondeten en 1 keer per dag luchten.

Bert Vlierman
Bert Vlierman24 jun. 2017 - 15:36

Privatiseren zou zaken beter maken, zo wist rechts. Ieder die daar anders over dacht, werd weg gehoond. Zij waren volgens rechts tegen de vooruitgang, hadden geen oog voor de toekomst of waren, alleszeggend in rechtse kring, Links. En links snapt nooit niks. Nog niet één rechtse visionair heeft het lef gehad om ruiterlijk te erkennen dat ie het bij het verkeerde eind had. Rechts is dus niet alleen ontzettend onnozel maar ook nog eens heel laf.

6 Reacties
Cliff Clavin
Cliff Clavin24 jun. 2017 - 17:04

Dat klopt als een bus, Bert - rechts heeft (in ons land) dertig jaren de tijd gehad om via eerlijke en kritische waarneming de gevolgen van zijn beleid in de werkelijkheid te toetsen. Maar ja: niemand wilde dat doen; men koos ervoor om ziende blind en horende doof over de bevolking heen te blijven walsen. Koos ervoor? Ja. Het is al lang de tijd om rechts eens op zijn eigen verantwoordelijkheid en op zijn vrijheid om te kiezen te wijzen. Dus zijn eigen mantra's op rechts zelf toe te passen. De rapportcijfers die daar het gevolg van zijn, die zijn vernietigend. Ze liggen bij nul graden Kelvin. Volgens elk eerlijk oordeel moet elk neoliberaal bestuurder onmiddellijk en zonder uitkering op straat gezet worden. En dat is dan nog een heel genadig oordeel.

frankie48
frankie4824 jun. 2017 - 18:12

Beste Cliff, "Maar ja: niemand wilde dat doen; men koos ervoor om ziende blind en horende doof over de bevolking heen te blijven walsen." Misschien, maar vergeet niet dat de Wetenschappelijke Raad voor het regeringsbeleid jaren geleden een rapport heeft opgesteld over de gevolgen van de privatisering in Nederland, en daarin werd al gewezen op sommige negatieve ontwikkelingen waar de bevolking mee geconfronteerd gaat worden. En diezelfde bevolking heeft terwijl dat rapport voor iedereen te lezen was toch constant voor een regering gekozen die voor het privatiseren was!

Bert Vlierman
Bert Vlierman24 jun. 2017 - 22:04

Frankie, het is niet zo dat 'de bevolking' heeft gekozen voor een bepaald beleid. Hooguit de meerderheid van de bevolking heeft daarvoor gekozen. Een minderheid, los van de omvang daarvan, heeft juist tégen dat beleid gekozen. Veralgemeniseringen als 'het volk', 'de bevolking', 'de kiezer' worden steevast gebruikt om verantwoordelijkheid te verhullen. De essentie is dat een aantal bestuurders, gesteund door hun toezichthouders, grote delen van de nationale infrastructuur heeft verkocht aan het bedrijfsleven. Met rampzalige gevolgen waarvan nog geen fractie heeft plaatsgevonden.

frankie48
frankie4825 jun. 2017 - 8:03

Beste Bert, Uw bedoeld met met toezichthouders in deze de leden van onze Eerste Kamer! Nou het percentage voor- of tegenstanders van het electoraal in 30 jaar privatiseren in ons land, en dan al voor langere tijd wetende dat door verschillende informatievoorzieningen je iets op de mouw gespeld wordt, lijkt mij bepalend voor het feit of je als kiezer iets afwijst of ondersteunt. Als voorbeeld neem ik de geliefde hervormingen van vooral D66 op onze arbeidsmarkt, die laten al langere tijd zien dat het versoberen van onze verworven arbeidsrechten een slagveld aan het worden is, maar wat zien we bij de laatste verkiezingen, de voorstanders daarvan winnen aanzienlijk.

Minoes&tuin
Minoes&tuin26 jun. 2017 - 11:00

"rechts heeft (in ons land) dertig jaren de tijd gehad om via eerlijke en kritische waarneming de gevolgen van zijn beleid in de werkelijkheid te toetsen." Hebben ze ook gedaan. En wat denk je? Ze kwamen erachter dat het hen forse winsten opleverde, zakken vullen, vooral die van henzelf, gemakkelijker was dan ze dachten!. Dus gingen ze gestaan door en keken niet meer achterom.

Minoes&tuin
Minoes&tuin26 jun. 2017 - 11:01

en keken niet meer 'om'

frankie48
frankie4824 jun. 2017 - 14:45

Schokkend om te lezen dat het privatiseren van publieke diensten door bestuurders van dit land, het startsein blijkt te zijn geweest van de oplopende armoede in Nederland, moeten deze meestal goedbetaalde bestuurders die nu veelal commissarissen zijn en andere bijbanen bij deze bedrijven innemen niet eens ter verantwoording worden geroepen, of zou dat alleen maar kunnen als je onderdeel uitmaakt van het klootjesvolk en je de hele boel verneukt!

RoBru
RoBru24 jun. 2017 - 13:22

Als je dit zo leest moet je eigenlijk ook nagaan of het niet beter zou zijn om andere sectoren die nooit genationaliseerd zijn geweest te nationaliseren, omdat zaken dan veel beter zullen gaan. Stel je voor dat Google gewoon een start up binnen het ministerie van Verkeer en Waterstaat zou zijn geweest. Ze zijn nu al zo goed; waar zouden ze dan niet staan? Of Volkswagen bijvoorbeeld: nog betere auto's en geen sjoemeldiesels. Nationalisatie van Ahold zou tot een rechtvaardiger spreiding van filialen en lagere prijzen leiden: Doen! En waarom laten we de ontwikkeling van medicijnen liggen bij venture capitalists? En wat heeft concurrentie tussen banken ons nu helemaal gebracht? Ik zeg een nationale bank, je BSN wordt je rekeningnummer.

johannn2
johannn224 jun. 2017 - 11:32

titel: " Privatiseren loopt vaak uit op hogere kosten en slechtere prestaties " Hoe verrassend ! Een al decennia open deur. Maar de bestuurderen floreren, zoals inmiddels algemeen bekend. Dus toch nog een goed resultaat, voor sommigen. Hetzelfde geldt overigens voor verzelfstandiging. .

Phil2
Phil224 jun. 2017 - 10:14

Eén van de beste voorbeelden is Britse spoorwegen. Hele spoornet is geëxplodeerd in het uitbaten door tientallen operators. Reistarieven zijn er duur. De dienstverlening gefragmenteerd en (daardoor) vaak dramatisch slecht. Wat hieronder al is gesuggereerd, vaak is de primaire drijfveer voor overheden "to get a service off balance", m.a.w. schrappen uit de begroting. Een bijkomend negatief effect is dat overheden vervolgens niet meer de kennis hebben om de op afstand gezette diensten, die vaak als koninkrijkjes worden geregeerd, goed te beoordelen. Die geven geen sjoege als het slecht gaat, maar chanteren overheden vaak in het toch weer over de brug komen met geld. Onze eigen spoorwegen is daar ook een goed voorbeeld van.

6 Reacties
erikbos
erikbos24 jun. 2017 - 12:35

Eén van de beste voorbeelden van succesvolle privatisering zijn de Japanse spoorwegen succesvolle privatisering. Dus het kan wel.

LaBou
LaBou 24 jun. 2017 - 12:40

Zoals eerder hier al aangegeven bestond tot de twintiger jaren in Nederland de zelfde puinhoop op het spoor als nu in GB. Niet voor niets heeft de toenmalige liberale overheid besloten tot nationalisatie van al die maatschappijtjes en de oprichting van het semi-overheidsbedrijf Nederlandse Spoorwegen oftewel NS. In Duitsland is de DB nog steeds grotendeels overheid. Een reageerder als Frits Jansen zou dat toch moeten weten.

7anpau1
7anpau124 jun. 2017 - 15:19

Boordat er geprivatiseerd werd, was het nog een veel grotere puinhoop.

LaBou
LaBou 24 jun. 2017 - 20:35

@7anpau1 Heb je daar ook voorbeelden van? Want zo'n bewering kun je ongetwijfeld waarmaken.

7anpau1
7anpau124 jun. 2017 - 23:17

Grappig dat u dat alleen vraagt als een mening u onwekgevallig is. https://en.m.wikipedia.org/wiki/Impact_of_the_privatisation_of_British_Rail

Pater
Pater25 jun. 2017 - 2:21

@erikbos De drie spoorwegmaatschappijen op het hoofdeiland van Japan maken winst (en zijn naar de beurs gebracht), en dat kan moeilijk anders met het vervoer van meer dan 10 miljard reizigers/jaar. De drie maatschappijen op de andere, dunbevolkte eilanden lijden verliezen. Bij één bedrijf zouden de winsten voor de aandeelhouders gebruikt kunnen worden voor de noodlijdende bedrijven. De bedrijven hoeven overigens geen aanbestedingen te winnen.

Break on through
Break on through24 jun. 2017 - 9:48

Is ook een groot misverstand dat privatisering goedkoper is voor ons allemaal. Zo werd en word het wel gebracht natuurlijk maar dat is meer bedoeld als excuus. In essentie is het de bedoeling dat het bedrijfsleven er beter van word en Jan gemiddeld het nakijken heeft. Ben groot voorstander van deprivatisering in z'n geheel, tot op het niveau van de postbezorging aan toe.

1 Reactie
7anpau1
7anpau124 jun. 2017 - 15:21

Het bedrijfsleven heeft er nooit om gevraagd. Het zijn (linkse) ambtenaren en bestuurders geweest die minder verantwoordelijkheid wilden met behoud van hun baan.

Geleen
Geleen24 jun. 2017 - 7:34

Cliff Clavin 23 juni 2017 at 16:44 "De techniek maakte alles snel goedkoper. Dat mobieltjes door kinderslaven in verre buitenlanden in elkaar gezet werden, dat scheen niemand erg te vinden, en dat is niet veranderd." En dan heb je het nog niet over de noodzakelijke grondstoffen die voor een habbekrats vanuit 3e wereldlanden worden geïmporteerd en tegen woekerprijzen worden doorberekend aan de consument. Pure diefstal met als gevolg dat de armen arm blijven en de rijken rijker worden. Maar zoals je weet Cliff, vinden wij westerlingen, en dan vooral de beter bedeelden rechtsdenkenden onder ons, tegenwoordig alles prima zolang we er zelf beter van worden... en staan graag op onze achterste poten wanneer het iets kost.

1 Reactie
7anpau1
7anpau124 jun. 2017 - 15:22

Typten zij op hun door uitbuiting gemaakte pc, tablet of smartphone. Zelf verdiend?

Minoes&tuin
Minoes&tuin24 jun. 2017 - 5:27

Zie hier een voorbeeld! http://www.ed.nl/eindhoven/woekerwinsten-van-30-tot-50-procent-op-zorg-in-eindhoven~ac979ba2/ http://www.ed.nl/eindhoven/college-in-eindhoven-aangeschoten-wild-na-zorgdebacle~a999f9d0/

5 Reacties
DaanOuwens
DaanOuwens24 jun. 2017 - 7:58

Grappig genoeg zijn de geleverde teksten helemaal geen bewijs van de stelling. Wat de teksten bewijzen is dat lokale bestuurders op een rampzalige manier kunnen falen. Signalen werden ook afgegeven door andere zorgaanbieders. Ook private aanbieders dus die zagen dat er mogelijk fraudeurs in de markt actief zijn, eerder een argument voor privatisering dus. Maar het kan ook om andere zaken gaan. Misschien werken die kleine aanbieders wel heel erg efficiënt. Geen managers bijvoorbeeld. Dat maakt wel wat uit in de kosten. Kortom je beweert bewijs te hebben maar je onderbouwt de stelling op geen enkele manier.

Minoes&tuin
Minoes&tuin24 jun. 2017 - 10:48

Waar is er sprake van fraude?

Minoes&tuin
Minoes&tuin24 jun. 2017 - 11:07

Toevoeging; We hebben het hier over 'woekerwinsten' en de vergelijking met het jaar voor de privatisering.

7anpau1
7anpau124 jun. 2017 - 15:35

Daan Ouwens heeft gewoon gelijk. Het gaat hier om de aanbestedingsellende waarbij a) je je moet afvragen of je zorg moet gaan aanbesteden want dat komt de continuïteit over het algemeen niet te goede en b) een aanbesteding in iedergeval moet gebeuren door mensen die weten wat ze eigenlijk aan het aanbesteden zijn. De puinhopen en tekorten en uit de klauwen gierende kosten, etc. doen zich voor bij de niet verzekerde zorg, dus dat deel dat door de overheid uitgevoerd moet worden. En die kan sat niet dus gaan ze aanbesteden en guess what, dat kunnen ze ook al niet.

7anpau1
7anpau124 jun. 2017 - 23:21

Het is niet een vergelijking met het jaar voor privatisering. Het enige dat er is veranderd is dat de financiering gedecentraliseerd is.

Pater
Pater24 jun. 2017 - 1:43

Nou verkondig ik deze boodschap al jaren, mede door brede ervaringen in de sectoren afvalinzameling en -verwerking en treinvervoer, dus ik ben niet verrast, maar ik ben wel blij dat deze boodschap nu breder is getoetst! Dat is hopelijk ook de start van de deprivatiseringen. Dat is nog te weinig gebeurd. Met de CU (senator Kuiper heeft er een boek over geschreven) in de regering zal het in elk geval aan de orde worden gesteld. Maar de VVD en D66 zullen er wel vóór gaan liggen.

3 Reacties
Jan Vries
Jan Vries24 jun. 2017 - 9:44

In de DDR was alles beter.

H.Witte
H.Witte24 jun. 2017 - 10:07

Jan de Vries, in de DDR (ben er in die tijd een paar keer geweest) was niet alles beter, zo min als in het kapitalistische Westen alles beter was/is. Wel was er veel gewoon goed, zoals er in het Kapitalisme ook veel gewoon goed is. Het wordt tijd dat we de goede dingen van het Kapitalisme en de goede dingen van het Communisme en Socialisme eens met elkaar weten te verenigen.. En niet krampachtig doen over het een dan wel het ander.

Berend5
Berend524 jun. 2017 - 12:13

@Jan Vries. Wat een kinderachtig antwoord. Om marktwerking belachelijk te maken schrijf ik toch ook niet "in Somalie is alles beter" omdat ze in Somalie helemaal geen vervelende overheid hebben.

peter e
peter e23 jun. 2017 - 23:13

De grotere bedrijven slokken de kleintjes op. Het aanbod zal verschralen. Marktwerking is daarom een doodlopende weg.

2 Reacties
Sygmundi
Sygmundi24 jun. 2017 - 7:30

En door het in handen van de overheid te leggen zal volgens u leiden tot meer diversiteit en minder verschraling?

Karel De Kleine
Karel De Kleine24 jun. 2017 - 13:30

Veel zogenaamde van zulle geprivatiseerde bedrijven zijn in werkelijkheid nog steeds (semi)overheidsbedrijven die wel de lusten willen maar de lasten vergeten. Deze instellingen kun je beter bij de overheid houden, maar voor de rest is het toch vooral het MKB dat voor gezonde concurrentie en werkgelegenheid zorgt en daarmee voor een sterke economie.

7anpau1
7anpau123 jun. 2017 - 22:07

Er is heel vaak helemaal niet geprivatiseerd om dogmatische redenen maar om 1) op papier bezuinigingen door te voeren op een wijze waarbij de ambtelijke en bestuurlijke top zelf buiten schot bleef of 2) om de ambtelijke en bestuurlijke veranwoordelijkheid af te schuiven in hoofdpijndossiers. Voorbeeld van de eerste zijn alle gemeentelijke voorzieningen zoals afvalverwerking en groenonderhoud. Al het uitvoerend personeel is eruit gegooid en overgebleven is een compleet nutteloos waterhoofd van beleidsambtenaren en ander managementtuig dat zichzelf aan het werk houdt met vergaderen. Voorbeelden van de tweede reden zijn zorg en spoor. Neoliberalisme my ass, want de overheidsuitgaven zijn gewoon harder gestegen dan de inflatie sinds WW2. Dus de burger is meer gaan betalen voor minder en moet daarnaast veel diensten inkopen op 'de markt'.

Paddy3
Paddy323 jun. 2017 - 19:54

Privatisering heeft alleen nut als er ook concurrentie is. Is dat er niet of nauwelijks, dan krijg je het slechte van beide werelden. Bureaucratieën die inhalig worden.

5 Reacties
JanB2
JanB224 jun. 2017 - 2:45

Privatisering heeft alleen nut als er ook concurrentie is. Als het om grootschalige infrastructuur gaat zelfs dan niet. ALLES waar die geprivatiseerde uitvreters op parasiteren is destijds tot stand gekomen onder overheidsregie. Het telefoonnet, de spoorwegen, de posterijen en de energieverzorging (gas en electra). Allemaal van mijn belastinggeld! En het resultaat mocht er wezen. Ik zie Essent, Eneco en al die andere klaplopers echter niet in staat in Nederland een nationaal dekkend gasnet te realiseren. Willen ze niet eens (kost namelijk geld).

Piet de Geus
Piet de Geus24 jun. 2017 - 8:43

"Als het om grootschalige infrastructuur gaat zelfs dan niet." Daarbij is per definitie geen sprake van concurrentie, omdat er nu eenmaal geen concurrerende waterleidingen, stroomnetwerken en gasnetwerken worden aangelegd. Net zomin als concurrerende snelwegen en spoorwegen. "Ik zie Essent, Eneco en al die andere klaplopers echter niet in staat in Nederland een nationaal dekkend gasnet te realiseren." Net als het stroomnetwerk, de spoorwegen en het wegennetwerk is het gasnetwerk in handen van een 100% overheidsbedrijf. En dat is niet voor niets maar juist vanwege de onmogelijkheid of ongewenstheid van concurrentie.

7anpau1
7anpau124 jun. 2017 - 9:41

Jan B Netwerk en energielevering zijn gespitst. De aandelen van de netwerkbeheerders zijn volgens mij gewoon in hamden van de overheid gebleven, voor wie dat een vaste, veilige bron van inkomsten is. Dat de overheid zich niet bezigbhoudt met de levering van energie lijkt mij heel verstandig. Je moet niet alleen energie leveren maar iok produceren of inkopen. Dat is een enorm ingewikkeld en risicovol systeem dat ik als belastingbetaler niet graag zou dragen.

Arjan Fernhout
Arjan Fernhout26 jun. 2017 - 6:29

@Piet de Geus 24 juni 2017 at 10:43 "Net als het stroomnetwerk, de spoorwegen en het wegennetwerk is het gasnetwerk in handen van een 100% overheidsbedrijf. En dat is niet voor niets maar juist vanwege de onmogelijkheid of ongewenstheid van concurrentie" Pardon? Deze zaken zijn weliswaar niet geprivatiseerd, maar stroom- en gasnetwerken zijn in handen van regionale beheerders die elkaar beconcurreren. https://www.energieportal.nl/onderwerpen/netbeheerders Netbeheerders zijn ontstaan omdat in Europees verband is afgesproken om de handel in elektriciteit en gas te liberaliseren. Om concurrentie op de aanwezige infrastructuur mogelijk te maken, zijn de elektriciteits- en gasnetten binnen energiebedrijven ondergebracht in een apart bedrijfsonderdeel. In de Verenigde Staten is hetzelfde gebeurd.(wiki)

7anpau1
7anpau126 jun. 2017 - 16:12

Arjan Fernhout 26 juni 2017 at 08:29 Maar de aandeelhouders zijn toch gewoon overheden? Verder is van concurrentie geen sprake. Je kunt namelijk niet kiezen als consument. Misschien is dit op de groot zakelijke markt anders, maar volgens mij zijn alle netbeheerders monopolist, hetzij landelijk hetzij in hun regio. https://www.acm.nl/nl/onderwerpen/energie/netbeheerders/tariefregulering-waarom-en-hoe/ Van enige marktwerking of privatisering is dus geen sprake. Via het aandeelhouderschap is en blijft de overheid eigenaar van de netwerken. De crux is dat in plaats van ambtenaren en politiek is nu het bestuur van de netbeheerder verantwoordelijk als de zaken niet goed gaan. Heerlijk, wel de lusten niet de lasten. Dat zou fijn moeten zijn voor de belastingbetaler maar dat is het niet, omdat de overheid haar uitgaven niet verlaagd, ondanks dat zij taken afstoot. Daar ligt in dit soort kwesties het grootste probleem. Als dit soort papieren bezuinigingen al leiden tot lagere kosten dan heeft de burger daar geen enkel voordeel bij omdat de overheid weliswaar taken afstoot maar evenveel blijft uitgeven. Nu dat een gegeven is, kun je je inderdaad afvragen of privatiseren of bezuinigen door nutstaken in een onderneming onder te brengen voor de burger enig nut heeft. De vraag is echter ook of het terugdraaien van deze constructies niet gaat leiden tot enorme lastenverzwaringen omdat de overheid zelden of nooit de neiging zal hebben om dan op andere punten - zoals allerlei dure toezichthouders - echt te snijden in eigen vlees. Sinds de tweede wereldoorlog is er nog geen jaar voorbij gegaan dat de overheidsuitgaven niet boven inflatie zijn gestegen, ongeacht bezuinigingen en ongeacht de kleur van het kabinet.

Cocicati
Cocicati23 jun. 2017 - 19:45

Privatiseren is niet slecht als het resultaat van de privatisering marktwerking kan faciliteren. Bijvoorbeeld, de spoorwegen is maar een bedrijf, en dat blijft maar een bedrijf. Goedkoop produceren is voor een dergelijk bedrijf niet zinvol, want het leidt niet tot groei. Hetzelfde geldt voor de NS, hoewel daar enige marktwerking is. Maar privatisering werkt heel goed op ziektenkostenverzekeringen. Er is onderscheid gekomen tussen de verzekeringen, ze proberen door productverbetering of door prijsdaling klanten te trekken. Een ander voorbeeld van geslaagde privatisering zijn de energiemaatschappijen. Nu heb ik hierover de discussie doorgescand. Ik moet eerlijk bekennen dat ik niet alles heb gelezen. Maar ik zag dat deze discussie te weinig genuanceerd was op bepaalde momenten. Het ging over wel/niet privatisering, terwijl de discussie zou moeten zijn, onder welke voorwaarden privatiseren. Dat is ook wat het artikel zegt: Belangrijke les: ga niet meteen over tot privatiseren Het artikel zegt niet dat je nooit moet privatiseren.

11 Reacties
Pater
Pater24 jun. 2017 - 1:39

@Coci "Het artikel zegt niet dat je nooit moet privatiseren." Nee, maar het zegt wel: "Deprivatiseren leidt tot betere, meer democratische diensten" Over energie zegt het rapport: "Deprivatiseren is een sleutelstrategie voor energietransitie en energiedemocratie". En hoe kom je op het idee dat privatisering goed werkt voor ziektekostenverzekeringen? Door de honderden polissen met kleine verschillen zie je door de bomen het bos niet meer. Je richten op bepaalde groepen met minder risico's (de hoogopgeleiden bijv.) leidt tot uitholling van de solidariterit. De verzekeraars nemen, in de plaats van de overheid, beslissingen over onze zorgvoorzieningen en hebben de zorgaanbieders aan een touwtje, zodat niet meer het algemeen belang maar de laagst mogelijke kosten de doorslag geeft. Jaarlijks worden honderden miljoenen aan reclame en acquisitie uitgegeven.

Piet de Geus
Piet de Geus24 jun. 2017 - 2:30

"Het ging over wel/niet privatisering, terwijl de discussie zou moeten zijn, onder welke voorwaarden privatiseren." Precies. Privatiseren heeft geen zin als er geen markt is, want dan is er ook geen marktwerking. Wat overigens niet betekent dat een overheidsorganisatie al het werk door ambtenaren uit moet laten voeren: dat kun je ook uitbesteden aan marktpartijen. Alweer: mits er een markt is, dus als jij voor die bedrijven niet de enige opdrachtgever bent en mits er concurrentie is. De nadelen van privatisering die worden genoemd hebben grotendeels betrekking op het slechtste van beide werelden die we de afgelopen decennia in de praktijk hebben gezien: van een markt is doorgaans geen sprake, omdat je nu eenmaal geen vijf concurrerende spoorwegnetwerken naast elkaar aan kunt leggen. Net zomin als vijf netwerken voor vaste telefonie. Bovendien is de overheid vaak de enige afnemer, zoals in de zorg. Daar zijn de gestelde voorwaarden zo dichtgetimmerd dat er van marktwerking amper sprake kan zijn: denk aan de samenstelling van het basispakket. Mensen kunnen wel kiezen uit verschillende zorgverzekeraars en daar een deel van hun premie rechtstreeks aan betalen, maar de bulk van de betalingen verloopt via de overheid en dat is de partij die de voorwaarden bepaalt, niet de klant. Het staat een zorgverzekeraar niet eens vrij om te doen wat het meest rendabel en verstandig is: meer nadruk leggen op preventie. Die preventie (zoals wandelklasjes voor huisvrouwen die te weinig bewegen) is bij de privatisering juist uit het basispakket gehaald en daarmee extra onaantrekkelijk gemaakt. Het zit nu in de aanvullende pakketten die op zich meteen kostendekkend moeten zijn. De gevolgen van een gebrek aan preventie daarentegen worden door de overheid wel vergoed via het basispakket. Over perverse prikkels gesproken. Nog een element dat bepalend is voor de vaak desastreuze gevolgen van privatiseringen die we hebben gezien is dat privatisering in veel gevallen alles behalve het overdoen aan marktpartijen inhield. De NS is zelfs nog steeds 100% een overheidsbedrijf, waarvan de overheid alle aandelen in handen heeft. Ze zijn alleen kariger geworden met de financiering. Dat laatste speelt steevast een rol: privatisering betekent bezuinigingen, in de hoop dat de markt het wel oplost. Niet na een transitieperiode die extra geld kost maar vanaf de eerste dag, dus die bezuiniging is geen doelstelling maar wordt meteen ingeboekt. In plaats van bij privatisering de markt zijn werking te laten doen zijn er vaak alleen wat naambordjes verhangen: de uitvoerders worden ineens privaat genoemd, terwijl de opdrachtgever alles bepaalt en de uitvoering nog steeds in handen is van dezelfde semi-ambtelijke organisatie en onder leiding van dezelfde semi-ambtenaren. De woningbouwvereniging heet ineens woonstichting en moet niet alleen de eigen broek ophouden en geld afdragen in plaats van te ontvangen maar mag ook al geen commercieel werk meer doen om de verlies leidende sociale verhuur te compenseren. En dan ook nog eens onder leiding van de oude semi-ambtenaren die van marktwerking niks hebben begrepen, behalve dan dat ze hun salaris 'marktconform' kunnen maken en net zo ongeremd kunnen graaien als de oude communisten in het Oostblok na het ineenstorten van de USSR. Alles bij elkaar levert dat nogal wat specifieke omstandigheden op waar je een handig lijstje van kunt maken over hoe je niet moet privatiseren.

adriek
adriek24 jun. 2017 - 6:57

De privatisering van de energiemaatschappijen mag dan min of meer succesvol zijn. De dalende energiekosten die het gevolg zouden kunnen zijn worden keurig gecompenseerd door toeslagen en belastingen die door de overheid opgelegd worden en de transportkosten die per regio nog door een monopolist bepaald worden. Het voordeel voor de consument is marginaal.

Jan Vries
Jan Vries24 jun. 2017 - 9:43

Pater. Het overgroot deel van zorgkosten wordt niet uit premies betaald maar uit belasting en de belasting is progressief dus uitholling van solidariteit valt wel mee.

7anpau1
7anpau124 jun. 2017 - 15:28

Het ziekenfonds werkte ook niet. Het probleem met zorg is dat het een oneindige vraag heeft. Niemand zegt nee tegen meer of betere zorg. Dus moet er altijd een rem gezet worden op die vraag. Politici en ambtenaren hebben liever dat een verzeketaar of zorgverlener dat doet dan dat zij dat moeten doen.

Minoes&tuin
Minoes&tuin25 jun. 2017 - 2:31

Het ziekenfonds werkte wel! Ik heb in beiden destijds gezeten zowel in ziekenfonds als in de particuliere verzekering. Probleem vonden ze destijds, dat de overgang van ziekenfonds naar particuliere verzekering bij een bepaald inkomen te groot was voor hen die er precies over zaten.Dat was destijds de gevonden motivatie om iets door te voeren. Dus wat doen ze, ze legden het vervolgens bij de hele groep laagbetaalden neer. Dat is eerlijker volgens hen? Het was niets anders dan een reden bedenken om de bezuinigingen en dus verandering aanvaardbaar te maken. Er staat er letterlijk in de verkenningen en uitgewerkte voorbeeldden van hoe te kunnen bezuinigende welk verwacht effect, hoe dit te framen. Het gaat nu t.k.v. de toegang tot de zorg voor velen maar dat vinden ze ineens peanuts. Het was enkel om te bezuinigen en hoe het aanvaardbaar zou klinken voor de bevolking en had helemaal niets met de erbij gesleepte wachtlijsten te maken, die zijn er nu ook en steeds m,eer en langer. Er is overigens het meest bezuinigd op care, niet op cure. Care wordt vooral; toegewezen aan en aanbesteed door gemeenten, is per gemeente heel verschillend, dus geen rechten meer waar je je op kunt beroepen en dus amper nog rechtsgrond om te protesteren. De landelijke overheid heeft de verantwoordelijkheid van zich afgeschoven tegelijkertijd met de bezuinigingen door ook de eenduidigheid in beleid af te schaffen. Het is een misbruik maken van het argument de zorg dichter bij de mensen te brengen. Tegelijkertijd en dat wordt weleens vergeten, zijn alle tegemoetkomingen voor chronisch zieken afgeschaft. en naast het eigen risico de eigen bijdragen ingevoerd.`Die bezuinigingen worden volkomen gedragen door de chronisch zieken.` Mensen krijgen niet meer de zorg die ze nodig hebben en velen kunnen het zelf niet betalen. Noodzakelijke zorg wordt vermeden of niet meer gegeven. En dat was juist de bedoeling die zorg-mijding. Ook het argument dat mensen graag op zichzelf wilden wonen is misbruikt, Mensen bedoelden te zeggen zolang het kan is dat prettiger en wil ik dat, maar niet dat verzorgingshuizen opgeheven moesten worden en het een dwang werd, ook als het niet meer kon, wanneer ze het niet meer wilden omdat hun gezondheid te slecht was. Wederom een misbruikt argument omgezet in een frame. Lage inkomens betalen procentueel van hun inkomen nu vele malen meer en krijgen zoveel minder. Het is voor hen onbetaalbaar geworden. Dan heb ik nog niet de stijgingen van het eigen risico in gedachten en de eigen bijdragen. Daar durf ik in dit kader amper aan te denken. Dat gaat faliekant mislopen, kan niet anders. De tandarts wordt weer vermeden, de verzekering daarvoor te duur. Het is uitgezocht (NRC kan het zo snel niet terugvinden)) dat lage inkomens niet de meeste kosten maken in de cure, maar juist de hogere inkomens en laatstgenoemden vaak minder bijdragen doordat zij gebruik kunnen maken van lucratievere verzekeringen en een hoger eigen risico kunnen nemen. Zij maken indien ze gebruik moeten maken van zorg, veel meer gebruik van duurdere zorg. Zij hebben meer vermogen waardoor zij risico kunnen nemen en kunnen meer aftrekken van de belasting. Lage inkomens hebben vaak een negatieve belasting na aftrek, waarvan je maar een klein deel kunt terugkrijgen in een speciale berekening. Wilden ze dus de lage inkomens die hoger werden, de overgang besparen, grote onzin, die zijn nu juist de dupe van het systeem en met hen allen die daaronder zitten. Al de verschillende polissen bieden juist het voordeel aan hoogopgeleiden en jonge mensen met minder risico op gebruik maken van dure zorg, Niets solidair, integendeel.

Pater
Pater25 jun. 2017 - 2:38

@Piet "Privatiseren heeft geen zin als er geen markt is" Het criterium lijkt me meer: als er sprake is van een dienst voor het algemene nut. Enkele voorbeelden: - Gemeenten die thuiszorg aanbesteden hebben te maken met meerdere aanbieders, dus er is concurrentie. Die concurrentie leidde er vervolgens toe dat de arbeidsvoorwaarden voor de werkers (zowel hoogte van het loon als zekerheid van de arbeid) sterk verslechterden. Sta je dat voor? - Veel gemeenten zijn onder invloed van de paarse kabinetten hun afvalinzameling en -verwerking gaan aanbesteden, er waren meerdere aanbieders, en aanvankelijk leidde dat ook tot iets lagere kosten. Uiteindelijk leidde dat echter tot minder zorgvuldigheid bij de omgang met de burgers en tot iets hogere kosten: de private bedrijven hadden zich ingevochten maar moesten wel winst gaan maken. Zodat geleidelijk steeds meer gemeenten terugkeren naar het eigen beheer, vaak in de vorm van een overheids-NV met samenwerkende gemeenten.

Pater
Pater25 jun. 2017 - 2:43

@Jan de Vries "Het overgroot deel van zorgkosten wordt niet uit premies betaald maar uit belasting en de belasting is progressief dus uitholling van solidariteit valt wel mee." De feiten zijn juist, de conclusie minder. Verzekerden met kloeine risico's betalen op deze manier wel mee via de belasting, maar betalen minder premie, en dat is m.i. uitholling van de solidariteit. En we (zouden) allemaal naar draagkracht mee moeten betalen aan zaken als de pil en abortus en kraamzorg en hospitiums.

Piet de Geus
Piet de Geus26 jun. 2017 - 0:21

"Gemeenten die thuiszorg aanbesteden hebben te maken met meerdere aanbieders, dus er is concurrentie. Die concurrentie leidde er vervolgens toe dat de arbeidsvoorwaarden voor de werkers (zowel hoogte van het loon als zekerheid van de arbeid) sterk verslechterden." De gemeente is de enige aanbestedende partij, dus er is geen sprake van een markt: het is voor de aanbieders slikken of stikken, ze kunnen niet elders opdrachten binnenhalen. Die slechte arbeidsvoorwaarden zijn daar een rechtstreeks gevolg van: de gemeente moest met de decentralisatie bezuinigingen doorvoeren (het bekende verhaal: jullie kunnen het beter en de markt kan het beter, dus berekenen we de gedroomde besparingen maar vast door) die geen ruimte lieten voor concurreren op kwaliteit. Prijs was zelfs zo alles bepalend dat zorginstellingen moesten concurreren met de schoonmaakbranche, die een veel slechtere cao heeft. Kijk je naar de particuliere markt (waar de klant de bulk van het geld opbrengt en niet de overheid) dan zie je dat concurrentie juist leidt tot uitstekende zorginstellingen die op kwaliteit concurreren. Uiteraard wel met een bijpassend prijskaartje.

Piet de Geus
Piet de Geus26 jun. 2017 - 0:38

"ze legden het vervolgens bij de hele groep laagbetaalden neer" Kletskoek. Particulieren kregen betere zorg voor een relatief lage prijs, omdat ze als kleingebruikers slechts onderling solidair hoefden te zijn en niet meebetaalden aan het ziekenfonds. Particulier verzekerden (en met name de zelfstandigen onder hen) zijn na de stelselherziening veel meer gaan betalen terwijl ze er minder voor terugkregen. Logisch, want ze betalen nu ook voor de laagopgeleide grootgebruikers van de zorg: die sterven weliswaar een paar jaar eerder maar voor die tijd hebben ze gemiddeld een kleine twintig jaar meer die ze in slechte gezondheid doorbrengen, met vaak een opeenstapeling van chronische kwalen. "Lage inkomens betalen procentueel van hun inkomen nu vele malen meer" Welnee. Het zichtbare deel van wat ze betalen (er zijn er nog steeds die werkelijk menen dat ze voor een paar tientjes per maand verzekerd waren) is toegenomen. Maar dat is afgegaan van het deel dat ze via hun brutoloon betaalden en dat kennelijk onzichtbaar was omdat ze nooit op hun loonstrookje keken. De lage inkomens zijn nog steeds verzekerd voor een symbolisch bedrag en hun zorgkosten worden middels belastingen en premies meer gesponsord dan ooit. Zonder dat er voor degenen die het volle pond betalen (en dat is echt vele malen meer) nog iets tegenover staat in de vorm van een eersteklas kamer of iets dergelijks. Met de stelselherziening in de zorg is er meer genivelleerd dan ooit tevoren. Terwijl tegelijkertijd de zorgkosten sterk zijn toegenomen omdat zowel de eisen als de mogelijkheden sterk zijn gegroeid.

7anpau1
7anpau126 jun. 2017 - 16:40

@ Minoes & Tuin U haalt echt rijp en groen door elkaar zoals hiervoor ook al aangegeven in uw betoog over Eindhoven. Niet dat ik erl alles van snap, maar enige basiskennis is wel handig voor een zuivere discussie. Het ziekenfonds was onhoudbaar met de vergrijzing in aankomst. Uiteindelijk was er binnen de politiek vrijwel unaniem consensus over dit gegeven. Ook toen liepen de zorgkosten constant op. Bent u de wachttijden vergeten in die tijd voor ziekenfondspatiënten. Als gezegd, de vraag naar zorg is oneindig. Om die in toom te houden bevatte het systeem tal van financiële prikkels om het aanbod in te perken. Kortom, om zoveel mogelijk binnen budget te blijven werd er geknepen op het zorgaanbod. Ziekenfondspatiënten zijn over het algemeen beter af, zeker met alle toeslagen en afgezet tegen de overall stijging van de zorgkosten sinds invoering van de verplichte ziekenfondsverzekering. In elk geval is er geen tweedeling meer in kwaliteit van de zorg. Dat alles staat los van de zogenaamde niet verzekerde zorg. De problemen daarmee staan los van de afschaffing van het ziekenfonds. Dat wordt betaald uit algemene middelen ("volksverzering') en die kosten zijn enorm opgelopen. Ze vormen ook veruit het leeuwendeel van de totale zorgkosten in Nederland, De problemen hiermee heben tal van oorzaken - waaronder aanbestedingen en het systeem van PGB's. De stelselwijziging (per 1 januari 2015 waarbij de AWBZ-taken zijn ondergebracht in de nieuwe Wet langdurige zorg, de Wet maatschappelijke ondersteuning, de Zorgverzekeringswet (Zvw) en Jeugdwet was - hoe je het wendt of keert een bezuinigingsoperatie. Vooral de decentralisatie van de budgetten is drastisch en zal ongetwijfeld leiden tot zeer onrechtvaardige gevallen. Wat men daar ook van vindt, 'terug naar het ziekenfonds' helpt de mensen die daarvan nu de dupe zijn niets.

Bert Vlierman
Bert Vlierman23 jun. 2017 - 19:12

Er zijn nogal wat commentaren waarin wordt gesteld dat marktwerking slecht uitpakt als de overheid te weinig stuurt. Dat is nou precies wat ik bedoel als ik zegt dat het hoofdkenmerk van rechts is dat daar meningen met meningen worden onderbouwd en dat feiten er niet toe doen. Immers, als de marktwerking pas goed werkt als de overheid goed stuurt, dan is marktwerking fout omdat ze niet op eigen benen kan staan.

3 Reacties
Bruggenbouwer2
Bruggenbouwer223 jun. 2017 - 21:47

"Immers, als de marktwerking pas goed werkt als de overheid goed stuurt, dan is marktwerking fout omdat ze niet op eigen benen kan staan." U redenatie voldoet niet aan de spelregels van logisch nadenken. Bv: Als een auto pas goed rijd als de bestuurder goed stuurt, betekent dat nog niet dat de auto fout is. Maar even serieus, voor een juiste werking van de markt is het van belang dat de overheid monopolie-vorming tegengaat. Want marktwerking verdwijnt bij een monopolie.

Pater
Pater24 jun. 2017 - 1:52

@Bruggenb Privatisering was bedoeld om bestaande monopolies op gemeentelijk, provinciaal en landelijke niveau te doorbreken, vanuit de veronderstelling dat dat tot goedkopere producten zou leiden en vanuit het economische dogma dat de overheid zelf geen bedrijfsmatige activiteiten zou moeten ontplooien. Het heeft in werkelijkheid geleid tot een aanslag op de arbeidsvoorwaarden (zowel wat betreft hoogte van het loon als werkzekerheid), een oerwoud van aanbestedingen met de daarbij horende rechtszaken, een (veel) lager dienstenniveau voor de burger, ontbrekende afstemming en níet tot lagere kosten, vanwege winstneming en reclame- en acquisitiekosten. Openbare bedrijven dienen wel strak aangestuurd te worden op het vermijden van bureaucratie en efficiency. Daarvoor zijn benchmarks heel geschikt.

Piet de Geus
Piet de Geus24 jun. 2017 - 2:36

"als de marktwerking pas goed werkt als de overheid goed stuurt, dan is marktwerking fout omdat ze niet op eigen benen kan staan" Kennelijk heb je nooit gehoord van een geleide economie, waarbij de overheid als scheidsrechter de voorwaarden bepaalt. Het is dus niet markt of overheid maar markt en overheid. De overheid stelt de spelregels op (voedselveiligheid, arbeidsvoorwaarden enzovoorts) en daarbinnen is het werk aan de spelers. Volgens jouw zwart-wit denken kan de overheid overigens ook niet op eigen benen staan en is dus fout. Want als je de landbouw overlaat aan staatsbedrijven weet je wat de gevolgen zijn: hongersnood, verliezen en miljoenen doden.

Julien2
Julien223 jun. 2017 - 17:36

Daarom, SP!

Kruimeltjes2
Kruimeltjes223 jun. 2017 - 17:30

En dan te bedenken dat er liberalen zijn, fanatieke aanhangers van de VVD, die vinden dat schoon leidingwater een commodity is, dat op een vrije markt aan de m/v gebracht moet worden. We falen als maatschappij, hoe zijn er ooit zulke enge schepselen gekomen?

1 Reactie
Boer-Breekt-Klomp
Boer-Breekt-Klomp23 jun. 2017 - 22:13

Je kunt nog de topman van Nestle op davos tegen het lijf lopen die bezig is het water als commodity voor zijn bottelpraktijkje veilig te stellen.

Bert Vlierman
Bert Vlierman23 jun. 2017 - 17:20

Je vraagt je af wanneer er eens een eind komt aan het oppervlakkig gebral uit rechtse hoek waar men kapitalisme gelijkstelt met ondernemen en waar men alle vooruitgang op het conto van ondernemers en kapitalisme schuift. De stelling: "Jong links, oud rechts." is oppervlakkig. Ze is een misvatting van de werkelijkheid de er op neer komt dat rechtse mensen liever niet nadenken. Zij kunnen volstaan met meningen en meningen die meningen ondersteunen. Links vereist denkkracht. En dat is voor rechtse mensen te veel gevraagd. Het was toch links dat waarschuwde voor de gevolgen van privatisering en marktwerking op overheidserrein? Links heeft van a tot z gelijk gekregen. En nog steeds roept rechts dat zij het beter weet. Met Alexander Pechtold als dorpsomreer.

5 Reacties
Paddy3
Paddy323 jun. 2017 - 19:59

Links komt anders ook niet vaak verder dan slogans roepen en semi intellectuele termen gebruiken. Maar het viel me mee dat je niet de term "neoliberaal" te pas en te onpas gebruikt.

Johan eldert
Johan eldert23 jun. 2017 - 20:32

inderdaad. net zo goed als Links al decennia waarschuwt voor klimaatverandering, uitputting van de planeet, verlies biodiversiteit, ongelijkheid op de wereld dat tot conflicten en migratiestromen leidt. maar inderdaad, dat is voor rechts te moeilijk te bevatten. die denken alleen maar op korte termijn. zie rutte.

Maxtax Marx
Maxtax Marx23 jun. 2017 - 21:46

Het laat maar weer eens zien dat de gemiddelde mens niet verder kijkt dan zijn of haar eigen huis. Tot je 23ste geven je ouders en de staat je huis, daarna heb je je eigen huis. Vanaf dan kun je wel op eigen benen staan, maar dan zie je vervolgens nog steeds zij HRA gaan zitten claimen alsof het een stelletje uitkeringstrekkers zijn. En innovatie op rechts is ook lachwekkend weinig. Dat is toch een formule verzinnen om het daarna compleet uit te melken? Efficiëntisering komt weliswaar van rechts, maar zonder een links systeem genaamd de staat was dit überhaupt niet mogelijk geweest. Zonder staat houd je bedrijven en religieuze instanties in monopoliepositie die ze nooit zullen vergeven. Links gaat in onderzoek fundamenteel verder in de zoektocht naar het onbekende, iets wat ik rechts NOOIT zie doen. Die houden het liever op de status quo, want dat is een systeem dat werkt en die zij dus zonder innovatie compleet weten uit te buiten. Die bezuinigen het liefst ieder systeem kapot, zodat je uiteindelijk het feodale anarchokapitalisme overhoudt met niet-denkende slaven, een niet-denkende religieuze elite en kortzichtige opportunisten waar niemand beter op wordt.

Piet de Geus
Piet de Geus24 jun. 2017 - 2:40

"net zo goed als Links al decennia waarschuwt" Waarschuwen kost niets, zelfs niet als de boodschap alarmistisch is. Problemen adresseren en antwoorden vinden is heel andere koek. Maar daar malen mensen die "maar ik had toch gelijk" in hun grafsteen laten beitelen niet om.

7anpau1
7anpau124 jun. 2017 - 15:49

'Rechtse mensen zijn stom' Dat is de lern van uw betoog. En dat noemt u denkkracht? Die hele privatiseringsronde in de jaren '80 en '90 waren een mix van bezuinigingsoperaties en Keynesiaans de economie stimuleren door lastenverlagingen, die nodig waren omdat overheden veel te veel geld uitgegeven in de crisis eind jaren '70 begin jaren '80 waardoor ze failliet dreigden te gaan aan rentelasten en een rem op de economie trokken. Net zo goed als het slap geleuter is om dat toe te schrijven aan links, is het buitengewoon symplistisch om de privatisering alleen rechts in de schoenen te schuiven. We doen het met zijn allen en dat hele links/rechts geleuter is alleen voor electorale redenen bedacht. Als iets 'denkkracht' remt is het wel die hele stupide links/rechts tegenstelling en de daarmee samenhangende de borstklopperij en kinderachtige scheldkanonades.

Willem Straxic
Willem Straxic23 jun. 2017 - 17:04

Ik hou mijn hart vast als in de verre toekomst sociale zekerheden zoals WW, WAO, AOW, WIA etc worden geprivatiseerd door de overheid. Dat kan nooit goed aflopen, want met partijen als de VVD en CDA, weet je gewoon dat zij gevoelig zijn voor dit soort zaken. Want je ziet al het sinds loondoorbetalingen bij ziekte is geprivatiseerd, zijn werkgevers huiverig geworden om mensen aan te nemen met een vaste contract.

MarkvanLeeuwen
MarkvanLeeuwen23 jun. 2017 - 16:02

Privatiseren is wel regeren in functie, niet in daadkracht. Afschuiven dus eigenlijk.

2 Reacties
JanB2
JanB223 jun. 2017 - 16:35

Yep. Weglopen voor je verantwoordelijkheden in feite.

Pater
Pater24 jun. 2017 - 1:53

Goeie analyse.

barendsnoot
barendsnoot23 jun. 2017 - 15:56

Op de, ook hier vaak te gedane veronderstelling dat de privatisering van de telecom-sector zo'n succes is, is wel het een en ander aan te merken. Vergeleken met mobiele telefonie is vaste telefonie nou niet bepaald goedkoop, en of de mobiele telefonie nu al kostendekkend werkt, vraag ik me af. Nu is mobiele telefonie inderdaad relatief niet duur, maar ik ben benieuwd hoe de situatie over bijvoorbeeld een jaar of 10 is, als alle gedane investeringen toch wel een keer terugverdiend moeten worden?!

2 Reacties
thunderbird2
thunderbird223 jun. 2017 - 17:34

"maar ik ben benieuwd hoe de situatie over bijvoorbeeld een jaar of 10 is, als alle gedane investeringen toch wel een keer terugverdiend moeten worden?!" Ik zou maar geen bedrijf beginnen.

Hank Nozemans
Hank Nozemans23 jun. 2017 - 20:02

En daar gaan ze 10 jaar mee wachten denkt u? Dat zal de accountant vast een goed idee vinden.

rvb2
rvb223 jun. 2017 - 14:37

een bedrijf zal altijd opzettelijk inefficient werken, en zoveel mogelijk kosten afwentelen op anderen. Het is dus logisch dat privatisering voor hogere kosten zorgt.

4 Reacties
thunderbird2
thunderbird223 jun. 2017 - 17:41

"een bedrijf zal altijd opzettelijk inefficient werken" Proest. "en zoveel mogelijk kosten afwentelen op anderen." Benieuwd hoe, maar het principe klopt. "Het is dus logisch dat privatisering voor hogere kosten zorgt." Zo logisch is dat niet, in een goed(!) werkende markt zorgt concurrentie voor de laagste kosten. Het probleem is echter dat er in veel sectoren geen goed werkende markten, maar oligo- of monopolies ontstaan

rvb2
rvb223 jun. 2017 - 18:55

@thunderbird: Kosten afwentelen op anderen gebeurt bijvoorbeeld door niet of te weinig te betalen voor vervuiling. Iedereen zit met de vervuiling, bedrijf maakt minder kosten. de opzettelijke inefficientie bestaat uit het opzettelijk een hogere prijs rekenen om winst te maken. Er wordt niet de laagst mogelijke prijs gerekend.

Johan eldert
Johan eldert23 jun. 2017 - 20:35

[ thunderbird 23 juni 2017 at 19:41 Zo logisch is dat niet, in een goed(!) werkende markt zorgt concurrentie voor de laagste kosten. Het probleem is echter dat er in veel sectoren geen goed werkende markten, maar oligo- of monopolies ontstaan ] inderdaad want dat is de tekortkoming van de 'religie' vrije markt werking. het zal nooit bestaan omdat bedrijven geen baat hebben bij volledige vrije mededinging. bedrijven zullen altijd proberen de concurrentie uit te schakelen of over te nemen om zodoende een betere markt en winst positie te krijgen. Het is dus altijd een race naar the bottom. daarmee komt ook vast te staan dat de theoretische voordelen van een vrije markt nooit volledig gerealiseerd zullen worden, zoals dit artikel ook laat zien.

adriek
adriek24 jun. 2017 - 7:04

De hoogst mogelijk prijs rekenen en de laagst mogelijke kosten maken is juist heel efficiënt (of eigenlijk: effectief). Winstmaximalisatie is een doelstelling voor veel bedrijven, dan kunnen de bestuurders en de aandeelhouders mooie bonussen opstrijken. Er zijn maar weinig bedrijven die idealistische motieven hebben en hun producten of diensten tegen de laagst mogelijke prijs aanbieden.

Berend5
Berend523 jun. 2017 - 14:28

Hoeveel % wetenschappelijke consensus is er eigenlijk voor de "werking" van de markt werking.

6 Reacties
JanB2
JanB223 jun. 2017 - 16:37

In kringen waar wetenschap slechts een mening is is die consensus 100%.

thunderbird2
thunderbird223 jun. 2017 - 17:43

Dat ligt eraan hoe wetenschappelijk je economie vindt, maar je mag er van uitgaan dat die science wel echt settled is...

stokkickhuysen
stokkickhuysen23 jun. 2017 - 18:14

Zat ik ook aan te denken. Maar waar kun je het mee vergelijken: een land met en een land zonder marktwerking? De laatste categorie komt vaak met een sterke leider (en de eerste soms), en die veroorzaakt zelf weer veel inefficientie, of zet definieert de doelen langs andere lijnen dan welvaart voor het volk.

Johan eldert
Johan eldert23 jun. 2017 - 20:37

[ thunderbird 23 juni 2017 at 19:43 Dat ligt eraan hoe wetenschappelijk je economie vindt, maar je mag er van uitgaan dat die science wel echt settled is… ] dat is dus juist niet zo. ook al is de neoliberale stroming dominant in het publieke debat, economen zijn flink verdeeld. dus nee, geen wetenschappelijke consensus

JanB2
JanB224 jun. 2017 - 2:38

@ thunderbird Economie is GEEN wetenschap maar een verschil van ongefundeerde meningen.

Piet de Geus
Piet de Geus24 jun. 2017 - 17:29

"Economie is GEEN wetenschap maar een verschil van ongefundeerde meningen." Met net zo weinig verstand van wetenschap kun je hetzelfde zeggen over bètawetenschappen: met al hun bla bla kunnen ze de bulk van de materie niet eens bewijzen.

rbakels
rbakels23 jun. 2017 - 14:02

Dat JOOP.NL een linkse website is, is prima, maar links populisme is bijna net zo stom als rechts populisme. Wat volgens mij vaak fout gaat is het proces van privatisering, en de afspraken die daarbij worden gemaakt. Politici en zelfs de verantwoordelijke ambtenaren hebben geen benul van commercie en economie. Bij het privatiseren van publieke diensten wordt de overheid (namens de burger) klant van commerciële organisaties, en die zullen niet nalaten de overheid in de luren te leggen als die niet professioneel acteert. Omgekeerd kan een overheid die de rol van klant slim speelt er veel uit halen voor de burger. Een prachtig voorbeeld van een geslaagde privatisering is de telecom-sector. Tot in de jaren '80 had de PTT hier een monopolie. Telefoontoestellen kon je alleen bij de PTT kopen, of illegaal elders, want een niet-gekeurd toestel zou het netwerk kunnen destabiliseren. De PTT was een overheidsafdeling, en de aanleg van centrales en netwerken werd ut de begroting betaald. Daardoor kon de PTT niet - zoals een commercieel bedrijf - investeren met het oog op verwachte toekomstige inkomsten. Je moest soms maandenlang wachten op een telefoonaansluiting, omdat ze bij de aanleg en uitbreiding van centrales niet keken naar de behoefte maar hoeveel geld er nog in kas was. Tegenwoordig hebben we massa's providers, en de concurrentie houdt de prijzen laag. Telecom-wetten bevatten speciale regelingen voor machtige bedrijven (zoals de voormalige PTT), omdat de concurrentie anders geen kans zou krijgen. Een mooi voorbeeld van een volkomen mislukte privatisering zijn de spoorwegen. Hier ontstond geen concurrentie (hoewel dat na de "ontvlechting" van ProRail best kan), zodat de NS hun monopolie vrolijk kunnen blijven uitbuiten. daarbij houden ze - ten onrechte - het imago in stand van dé nationale spoorwegmaatschappij, terwijl aan de andere kant een harder commercieel beleid voeren dan bedrijven die van huis uit commercieel zijn. De NS roept dat ze een langjarige concessie op het hoofdrailnet nodig hebben omdat ze daarop verdienen wat ze er bij inschieten op de korte afstand. Hallo! Het punt is dat ze op de korte afstand veel concurrentie hebben van streekvervoer, terwijl ze op de langere afstand een monopolie hebben dat ze kunnen misbruiken om die oneerlijke concurrentie te subsidiëren. Dit is puur misdadig. In Duitsland heeft het spoorvervoer op de lange afstand concurrentie van het vliegtuig. Maar dat mag - juist daarom - niet gesubsidieerd worden. Het vervoer op de korte afstand (ÖPNV) wordt wel gesubsidieerd, maar daar treedt de overheid (via de zgn. Verkehrsverbünde) duidelijk op als klant. Wie de subsidie niet wil mislopen moet meedoen, ook de spoorwegen. Binnen een dergelijke structuur hebben trouwens ook kleien bedrijfjes een kans. In Londen kun je desnoods één enkele buslijn pachten. Uiteraard bepaalt "London Transport" wel de haltes en de dienstregeling. In alle economieboekjes staan lijsten van oorzaken van "marktfalen", d.w.z. omstandigheden waardoor een vrije markt niet automatisch het maatschappelijk gewenste resultaat oplevert. Daar moet de overheid optreden, met regelgeving,subsidies en dergelijke, maar het is geen reden om marktwerking categorisch af te wijzen. Ambtelijke organisaties hebben niet de naam flexibel te zijn. Een overheidsmonopolie is minstens zo erg als een monopolie van geprivatiseerde organisatie. Edith Schipper snapt even weinig van gezondheidszorg als van economie. Op het moment dat een overheid publiceert hoeveel een extra jaar mensenleven mag kosten stoppen de beancounters van de farmaceuten dat in hun rekenmodellen en bepalen ze het meest winstgevende scenario (de prijs mag wel tegen de pijngrens aan zitten, maar als ze de prijs zo hoog maken dat nul exemplaren van een peperdure pil worden verkocht verdienen ze er ook niets aan). Heel ernstig werkt de privatisering van de media - beter gezegd: die waren altijd grotendeels privaat, maar de druk om geld te verdienen in deze overbezette en dus noodlijdende branche is zo groot dat de informatievoorziening er bij in schiet. De publieke omroep zou dat moeten compenseren - maar loopt ook al hijgerig achter kijk- en luistercijfers aan. Kortom dat privatiseringen menigmaal slecht uitwerken komt door domheid van de ambtenaren die dat regelen. Of politieke vooroordelen. Als een tweedehands-autoverkoper je in de luren legt is dat geen reden om de handel in tweedehands auto's te verbieden, maar om beter uit je doppen te kijken en geen sprookjes te geloven. Ik ben oud genoeg om de DDR nog volop meegemaakt te hebben. Dit communistische "paradijs" voor "boeren en arbeiders" was aan het eind volkomen failliet. En Noord-Korea is dat nu ook.

8 Reacties
Berend5
Berend523 jun. 2017 - 14:24

De telecom is wel een erg slechte sector om mee te sparren in deze context. Hier is namelijk tegelijkertijd de achterliggende techniek dermate wezenlijk verbeterd dat het onmogelijk is geworden om te zeggen of de kwaliteit prijs verhouding beter is geworden door de privatisering of door de voortschrijdende techniek.

vakman2
vakman223 jun. 2017 - 14:35

@Frits Jansen Met links of rechts heeft dit alles niet te maken hoor....ik bedoel: Niemand zal beweren dat markten niet kunnen werken - maar, zoals je zelf zegt, er moet dan wel sprake zijn van omstandigheden dat markten uberhaupt kunnen werken. Als het om nuts-voorzieningen gaat, werken markten in ieder geval niet (aangezien er dan geen of onvoldoende concurrentie is). Het voorbeeld echter dat je aanhaalt van Noord-Korea of de USSR is grappig (en daar reageer ik op) - want je geeft af op plan-economieen..... maar vraag je eens af wat onze centrale banken dan nu aan het doen zijn. Is het bijprinten van geld om de economie aan te zwengelen namelijk niet precies hetzelfde wat het polit-bureau doet - namelijk het aansturen van de economie. En in alle gevallen is het gevolg: een kleine elite die profiteert, ten koste van de rect! Het zogenaamde 'vrije' Westen leeft de facto in een plan-economie, as we speak. En wat denk je dat de uitkomst daarvan zal zijn? Wat gebeurde er ook alweer met de USSR...? Inderdaad.... als we door gaan met privatiseren, dan graven we onze eigen graf.

Poubelle
Poubelle23 jun. 2017 - 14:35

Frits, ik ben het niet vaak met je eens. Maar hier zeg je wel degelijk wat zinnigs. De overheid kan en mag gewoon een kader meegeven aan de vrije markt. Helaas doen ze dat te weinig waardoor de marktwerking vaak negatief uitpakt.

Dirruk53
Dirruk5323 jun. 2017 - 15:39

In 1989 werd de PTT een particulier bedrijf, maar al in de 70er jaren kon je op de vrije markt telefoontoestellen kopen. Die waren natuurlijk veel duurder dan het gehuurde toestel dat bij de lijn geleverd werd, maar voor zakelijke doeleinden was er wel concurrentie. De ptt was op technologisch gebied een absolute koploper met als eerste automatisch doorschakelen, digitale centrales, maar ook onderaanneming in de bekabeling. Het kabinet Kok-II heeft een cruciale fout gemaakt door de exploitatie van de hogesnelheidslijn, de HSL-Zuid, openbaar aan te besteden. De NS vreesde dat de lijn in handen zou vallen van een buitenlands spoorwegbedrijf en deed daarom zo'n hoog bod dat er geen geld overbleef om een kwalitatief goede hogesnelheidstrein te kopen. Dat dreef de NS in handen van AnsaldoBreda, de bouwer van de Fyra. Het is dus juist de privatisering die heeft geleid tot het Fyra fiasco. Dat de kosten in de gezondheidszorg de pan uitrijzen heeft niets te maken met de kennis van de markt van de minister, wiens partner overigens actief is in de gezondheidszorg, aanvankelijk als manager van het Slotervaartziekenhuis, dat later in een wolk van rechtszaken ten onder ging. Nu als deskundige die ziekenhuizen adviseert hoe ze zoveel mogelijk geld kunnen binnenharken. Het is toch al jaren bekend dat de managers de zorg onbetaalbaar hebben gemaakt? En dan komen de media op de proppen, die actief gesubsidieerd worden, anders kunnen ze hun hoofd niet boven water houden. Dat gebeurt met belastingvoordelen en fondsen, maar natuurlijk vooral met reclame. Het product zelf zou anders onbetaalbaar worden, zo is de gedachte, maar er wordt aan voorbij gegaan dat reclame betaald wordt door consumenten, omdat dit in de prijs van de producten verwerkt zit. In Noord-Korea is reclame over de leider een eerste levensbehoefte van het systeem. In het Westen gaat het om de producten van het kapitalisme, maar is het voortdurend reclamebombardement evenzeer noodzakelijk voor behoud van het systeem.

MarkvanLeeuwen
MarkvanLeeuwen23 jun. 2017 - 15:59

Mooi voorbeeld van de PTT. Eèn minpuntje: vroeger moest iedereen een telefoon kunnen hebben tegen de zelfde kosten. Nu zijn er gaten in het mobiele dekkingsgebied en plaatsn waar internet niet de gewenste snelheid haalt.

Marc2406
Marc240623 jun. 2017 - 17:07

"Een goed voorbeeld van privatisering is de PTT". Op zich eens, hier is inderdaad sprake van voldoende concurrentie, al denk ik dat in dit segment vooral sprake is van een technologische revolutie waar mensen als het gaat om communicatie verschillende alternatieven tot de beschikking hebben gekregen die voor de traditionele telefoon disruptief werken. Hierbij kan je denken aan Skype, Whatsapp maar ook Facebook messenger. Bovendien is het mobiele netwerk is een veel efficiëntere (en lijkt mij goedkopere) manier om netwerken aan te leggen waarbij de traditionele telefoonaansluiten (en bijhorende kosten) steeds meer overbodig worden. Maar die ontwikkelingen zouden ook plaatsvinden als de PTT gewoon een staatsbedrijf zou zijn gebleven. Het is ook de vraag of mobiel telefoon/internetverkeer nu werkelijk zo goedkoop als mogelijk wordt aangeboden. Er wordt vermoedelijk door de mobiele telefoon aanbieders nog steeds veel geld verdiend met het verhuren van een telefoon met een abonnement, waarbij de extra kosten van al die gloednieuwe telefoons verhaalt worden op de klanten zonder dat het telecombedrijf hier extra dingen voor hoeft te doen. Goed er is relatief meer keuze (alhoewel tegenwoordig de gemiddelde smartphone steeds meer op elkaar gaan lijken wbt looks en specificaties). In feite is KPN naast een telecomaanbieder in dit geval ook een telefoonleaser waar denk ik toch wel heel wat extra geld mee wordt verdient, betaalt door de klanten. Allemaal dankzij de menselijke neiging om het nieuwste bling-bling telefoontje in handen te hebben, maar de vraag is of hetzelfde zou hebben plaatsgevonden als de PTT in staatshanden was gebleven. De vraag is dan ook nog in hoeverre dit nu echt efficiënt is of maatschappelijk wenselijk (gezien bijvoorbeeld de zeer kostbare en giftige zware metalen die in verwerkt zijn). En dan hebben we het nog niet gehad over het roamen wat voor de telecombedrijven een melkkoe was waar de gemiddelde klant niet echt op lette. Dit is nu afgeschaft, maar de kans is dan groot dat gederfde inkomsten verhaald gaan worden op de normale abonnementen. Kortom, ik vraag me serieus af of de telecom als succesvol geprivatiseerde dienst echt klopt... "Een mooi voorbeeld van mislukte privatiseringen is de spoorwegen" Klopt, maar waar we van mening verschillen is dat zoiets als spoorwegen nooit succesvol geprivatiseerd kunnen worden. Het probleem hier is dat er maar een trein tegelijk op een stukje spoor kan rijden, niet meerdere tegelijk en daarmee heeft in Nederland qua streekvervoer altijd te maken met een monopoliesituatie. Dat betekent dat echte concurrentie in ieder geval op het spoor in de praktijk onbegonnen werk is. Want iemand die de trein neemt van Amsterdam naar Zaandam zal altijd zeer sterk geneigd zijn de eerst mogelijke trein te nemen, in plaats van bijvoorbeeld een kwartier te wachten voor een mogelijk goedkopere van een concurrent. Daar sta je dan met je concurrentie, dat is in de praktijk een wassen neus, en transport bedrijven weten dit natuurlijk. Bovendien wil je van de trein als alternatief van de auto echt iets maken dan moet de dienstregeling echt heel goed op elkaar afgestemd worden. Dat is nu al een gigantische puzzel met een vervoerder, hoe zou je dat willen faciliteren als je dan ook nog concurrerende bedrijven op hetzelfde traject laat rijden? Ik zie het in ieder geval niet hoe je dit kan bereiken zonder er een complete janboel van te maken. Zelfs in het VK waar ze Britisch Rail hebben verkocht aan talloze kleine bedrijven is de privatisering van de trein uitgedraaid op een gigantische mislukking waarbij de prijs van de kaartjes, de stiptheid en de veiligheid (hoeveel ongelukken hebben er plaatsgevonden dankzij slecht onderhoud?) ernstig te wensen overlieten. Dit omdat er simpelweg geen echte concurrentie bestond, mensen die per se met de trein moesten zijn daar altijd afhankelijk van een bedrijf zonder een alternatief bedrijf. In feite hebben ze daar de staatsmonopolist vervangen door allemaal kleine geprivatiseerde monopolistjes. "In Londen kun je desnoods één enkele buslijn pachten." Waarmee je feitelijk één enkel klein monopolie hebt voor alleen jezelf. En dat werkt dus niet. Wees dan maar blij dat hier de NS enigzins bij elkaar is gehouden en onder zware curatele van de overheid staat. Want echt liberaliseren zal hier nooit lukken. Het is trouwens niet voor niets dat de vroegere private treinbedrijven op een gegeven moment allemaal zijn genationaliseerd aan het begin van de 20e eeuw. Misschien is hier een geschiedenisles een goed idee? "Er is geen reden om marktwerking categorisch af te wijzen" Dat klopt, maar er zijn wel reden om marktwerking in specifieke gevallen af te wijzen, vooral als blijkt dat concurrentie en niet echt plaatsvindt. "Edith Schippers snapt even weinig.... ze er ook niets aan." Het is evident dat Edith Schippers (en met haar het gros van de prominente VVD politici) heel weinig hebben begrepen van economie. Haar man Sander Spijker daarentegen snapt heel erg goed hoe hij als vertegenwoordiger van de zorgindustrie zijn portemonnee en die van zijn bazen kan spekken. Wat je hier beschrijft is niets meer dan een gevalletje corruptie van het ergste soort die eigenlijk Edith Schippers de kop had moeten kosten. https://www.youtube.com/watch?v=7MTl6wzBZnU Maar daarmee gaat het punt dat de overheids manier altijd slechter is dan privatiseren helemaal niet opgaat. Het probleem rondom de farmaceutische industrie is bovendien dat zij als monopolisten optreden, wat dus een prominente reden zou moeten zijn om deze industrie keihard te nationaliseren. Dit gebeurt natuurlijk niet omdat mensen er te veel geld mee verdienen. Dit heeft in ieder geval vrij weinig met marktwerking te maken, en alles met corruptie!!! "Heel ernstig werkt de privatisering van de media... kijk- en luistercijfers aan." Eens, dat heeft vooral te maken met de wens van voornamelijk de VVD om zoveel mogelijk mensen te bereiken zonder te kijken naar de kwaliteit van de programma's. Er ontstaat hier complete verschraling van het TV aanbod. Waarmee de VVD aangeeft naast weinig kaas over de economie te hebben gegeten ook bijzonder weinig smaak tentoon spreiden. In het verlengde hiervan zou je ook de bezuinigingen op cultuur zien als een idiote poging van de VVD om op zichzelf waardevolle uitingen van cultuur in de uitverkoop te zetten, wat op dit moment direct leidt tot een gigantische verschraling op cultuurvlak. Om maar te zwijgen over bijvoorbeeld muziekonderwijs wat door overheid bijna weggevaagd wordt (ondanks veel bewijs van de gunstige effecten van dit soort onderwijs op de ontwikkeling van kinderen) of de bezuinigingen op bijvoorbeeld verenigingen (minachtend weggezet als breiclubjes) met allerlei bijzonder negatieve maatschappelijke effecten. Toegegeven cultuur is een luxe... maar daar staat wel tegenover dat Nederland toevallig niet een derde wereld land is (alhoewel de VVD op dit vlak echt haar best doet). "Kortom dat privatiseringen menigmaal slecht uitwerken komt door domheid van de ambtenaren die dat regelen, of politieke voorkeuren." Niet helemaal mee eens, want privatiseringen pakken zeer vaak bijzonder slecht uit als er een gebrek is aan concurrentie (zie het spoor). Maar er is volgens mij nog een gebied waar kille marktwerking leidt tot onacceptabele situaties. Dat is als mensen afhankelijk zijn van een bepaald product of dienst. Het is niet zonder reden dat overal waar de markt liberaal is bijvoorbeeld woningprijzen de pan uit rijzen totdat het onhoudbaar wordt (lees starters simpelweg geen huis meer kunnen veroorloven). Het feit dat wij nog steeds denken dat stijgende huizenprijzen moet betekenen dat de economie weer goed draait geeft aan hoe debiel wij handelen op dit vlak. https://www.groene.nl/artikel/help-we-groeien Je zou dan moeten kijken naar de situatie in de VS waar zij allerlei essentiële zaken zoals wonen, onderwijs, zorg, vervoer compleet aan de markt overlaten met desastreuze gevolgen. Want de bevolking in de VS zucht onder stagnerende lonen gecombineerd met bubbels precies op het vlak van wonen, onderwijs, zorg en vervoer. Want naast de mortage-housing bubble kennen ze daar een healtcare bubble, een carloan bubble en een edocationloan bubble. Dan kan je stellen dat dit de schuld is van verkeerde keuzes van politici (zie de Trump-we-don't-give-a-shit-healthcare act), maar feitelijk komen die keuzes precies neer op datgene waar jij voor probeert te pleiten; laat de commercie haar werk doen. Die vlieger gaat niet op als mensen niet zonder kunnen en dus wel moeten kopen. Dan is de verhouding klant en aanbieder verstoord en dat leidt dus geheid tot onacceptabele prijsstijgingen. Overigens het aan de commercie overlaten is precies wat de GOP voorstelt en waarom straks miljoenen Amerikanen geen betaalbare zorg kunnen krijgen. De regel zou moeten zijn dat voor essentiële zaken zoals wonen, zorg, onderwijs en (zeker in het geval van de VS met haar afstanden die mensen moeten maken) vervoer op zijn minst de overheid een belangrijke disruptieve rol MOET spelen. Nu zul je misschien denken waarom heeft hij het niet over eten? Laat de voedselproductie in de VS en in Europa nu toevallig zwaar gesubsidieerd worden? Dit omdat zelfs politici die echt geen kaas hebben gegeten van economie of gewoon corrupt zijn snappen dat als de voedselproductie stagneert de rapen echt gaar zijn en dat is een te grote bedreiging voor hun toch pluche positie. De Arabische lente brak uit omdat brood te duur werd, met alle gevolgen van dien. Ik denk dat zelfs Edith Schippers dit heel goed snapt. "Ik ben oud genoeg om de DDR nog volop meegemaakt te hebben. Dit communistische “paradijs” voor “boeren en arbeiders” was aan het eind volkomen failliet. En Noord-Korea is dat nu ook." Erg flauw om dan te eindigen met de hyperbool van het communisme... OK we weten het, communisme heeft gefaald. Maar omdat een nogal extreme vorm van overheid niet heeft gewerkt wil dat echt niet zeggen dat de overheid ten alle tijden moet vermijden laat staan dat een andere vorm van extremisme (de libertaire natte droom) wel gaat werken. Dat is simpelweg een te zwart-wit stelling waarmee je vraagt om ongelukken. Communisme en Libertairisme zijn twee uitersten, maar de gulden middenweg werkt wel. Het bewijs daarvan zie je om je heen als je kijkt naar de welvaart en welzijn in Europa dankzij een mengvorm van kapitalisme en socialisme. Maar dat weet je toch wel??? Denk daarbij eens aan Animal Farm. Ja, de varkens kregen het voor elkaar een schrikbewind te vestigen, maar die was eigenlijk niet heel anders dat het andere kapitalistische schrikbewind van de boer.

rbakels
rbakels23 jun. 2017 - 20:51

@Marc2406: In Vietnam rijden (op het traject Hanoi-Sapa) (nacht-)treinen waarvan elke wagon weer in handen is van een andere exploitant. Kun je kijken wie de meeste service verleent voor de beste prijs. Ben je een rijke patser, dan neem je een andere trein namelijk de eigen trein van het superdeluxe hotel. van de Victoria keten in Sapa. Bedenk dat Vietnam officieel nog steeds communistisch is. Het voorbeeld dat je naar Hengelo (zonder bijbetaling!) mee kan met de Duitse trein richting Berlijn noemde ik al. telecom privatisering Waar de reacties aan voorbij gaan is dat telecom in de jaren '80 steeds meer een probleem werd. Omdat de infrastructuur (vooral de centrales) uit de overheidsbegroting werden betaald, dus door de belastingbetaler was schraalhans hier keukenmeester en moest je echt máándenlang wachten op een aansluiting als je pech had. En dan gingen zakelijke klanten nog eens voor, want een bedrijf zonder telefoon werkt niet. Het klinkt onvoorstelbaar als je gewend bent aan commerciële investeringen waar "de cost voor de baet" uit gaat. Jazeker, de technologie heeft grote sprongen voorwaarts gemaakt, maar bedrijven innoveren langzamer als ze niet "de tucht van de markt" voelen, onder andere omdat vernieuwing ook risico's met zich meebrengt (kinderziektes). het is trouwens oppassen geblazen van KPN als opvolger van de PTT (althans de "TT" daaruit) heeft ook streken zoals de NS die heeft. Zo wilden ze een opslag rekenen voor WhatsApp verkeer omdat ze zoveel verloren aan het wegvallende SMS verkeer. Meer recent zijn er klachten omdat KPN een vooraanstaand glasvezelbedrijf heeft overgenomen en nu de introductie van glasvezels tegenhoudt omdat ze anders hun ouderwetse koperen netwerk sneller moeten afschrijven. Ik heb zelf ook bij een (bijna-) monopolist gewerkt die vernieuwingen tegen probeerde te houden omdat ze daar minder aan verdienden. Voor alle duidelijkheid: glasvezel is de superieure technologie. Ze persen tegenwoordig wel met veel kunst en vliegwerk veel meer bits over telefoonlijnen (ADSL), maar die technologie zit wel aan z'n grens. Er wordt trouwens beweerd dat als ze nu moesten beginnen met telefoon alles mobiel zou gaan, want het ingraven van kabels is vreselijk duur (al liggen de kabels er nu). In de telecom business gaat het om "te last mile", het hele dure netwerk dat de individuele abonnees toegang geeft. Tja, de privatisering van de gezondheidszorg. Ik denk dat hier de markt inderdaad heel slecht werkt - als ik met een vervelende kwaal in de spreekkamer van mijn specialist zit en die begint te mopperen over het zorgstelsel.

Cliff Clavin
Cliff Clavin24 jun. 2017 - 10:15

@ Marc2406 (23/6, 19:07u) - prachtige en bevlogen bijdrage, dank voor alle moeite die je deed. Ik heb zowaar de indruk dat er meningen aan het schuiven zijn. En ik geloof al lang dat er veel jongere inzenders zijn, die ingeprent is dat alleen dit (falende) systeem waarin wij moeten leven, mogelijk is, óf radicaal stalinisme, zoals in v/h de Sovjet-Unie. Met andere woorden: het is dít, of Noord-Korea. Als dit inderdaad het geval is, dan zou je kunnen denken dat niet die jongere reageerders hier zelf de oorzaak van zijn (want lui zijn ze niet, en ook niet dom); maar dat de schuld ligt bij verschrikkelijk falend, en hoogst doctrinair onderwijs (docenten en hoogleraren economie, bijvoorbeeld). Feit is dat de faculteiten economie in de VS en Groot-Brittannië, en ook die in ons land, vaak regelrecht gegijzeld worden door neoliberale kliekjes, die angstvallig hun hocus-pocus voor kritische pottenkijkers verbergen. Ik geef twee links. De eerste leidt naar een kritisch en tegelijk hilarisch artikel van Edward Fullbrook; met name de truc waarmee een prijs van de Centrale Bank van Zweden stiekum onder de échte Nobelprijzen gefrommeld werd is om te lachen en heel ontmaskerend. https://www.google.nl/search?q=edward+fullbrook+neoliberalism&oq=edward+fullbrook+neoliberalism&aqs=chrome.0.69i59.6863j0j7&sourceid=chrome&ie=UTF-8 (De bovenste link die op Google verschijnt geeft meteen zijn tekst in Word.) Helemaal leuk is hoe Lars Syll ons leert dat om een 'Nobelprijs' voor Economie te winnen, je het best veel chocola kunt gaan eten en snel naar Chicago moet verhuizen, ik hoop dat zijn kijk op het begrip 'correlatie' hier of daar iemand wakker maakt als we het hebben over economie als wetenschap: https://rwer.wordpress.com/2017/06/21/do-you-want-to-get-a-nobel-prize-eat-chocolate-and-move-to-chicago/

spagaat
spagaat23 jun. 2017 - 14:00

Je moet gewoon niet gaan privatiseren in situaties van monopolie of oligopolie. Zie de NS. Als er genoeg concurrentie in de markt is, kan het meerwaarde hebben.

4 Reacties
rbakels
rbakels23 jun. 2017 - 15:27

Betere oplossing: NS monopolie beëindigen. Nu het infrabeheer is "ontvlochten" in ProRail is er geen reden meer om de NS een monopolie te geven.Dat ziet de NS als bedreiging dis laten ze geen gelegenheid voorbij gaan ProRail zwart te maken. Allemaal hopeloos doorzichtig als je wat van economie snapt. En ik ben niet eens een econoom.

itsme3
itsme323 jun. 2017 - 15:53

De NS is nooit geprivatiseerd, maar slechts gecorporatiseerd. Het is nog steeds volledig in overheidshanden. En daar zit hem dan ook het probleem.

Django3
Django323 jun. 2017 - 16:02

Yep. Als er inderdaad volledige concurrentie kan plaatsvinden is privatisering veruit te prefereren. Echter bij sommige nutsbedrijven is dat uitgesloten en leidt privatisering tot monopoliserende krachten. Die moeten dan weer met allerlei kunstgrepen en regels en wetten worden beteugeld. Het is beter om die bedrijven in staatshanden te houden. Wat mij betreft geldt dat in hoge mate voor de NS, en in iets mindere mate de waterleidingbedrijven.

rbakels
rbakels24 jun. 2017 - 10:19

@itsme Alle aandelen van de NS zijn inderdaad in overheidshanden. Privatisering betekent hier alleen dat de overheid geen directe zeggenschap meer heeft over de bedrijfsvoering, anders dan in de tijd dat de NS nog een echt staatsbedrijf was. De NS was toen trouwens zwaar verliesgevend. Dat hebben ze puur cosmetisch opgelost door het beheer van de infrastructuur tot overheidstaak te bombarderen (uitgevoerd door ProRail), waardoor de NS op het reizigersvervoer winst kan maken.

Gerygrr
Gerygrr23 jun. 2017 - 13:15

Eindelijk, het werd tijd! Men begint het door te krijgen.....

Dirruk53
Dirruk5323 jun. 2017 - 12:57

Privatisering is natuurlijk niet bedoeld voor de burgers die zouden profiteren van kostenverlagingen en kwaliteitsverbeteringen. Het was om de overheidsuitgaven te beperken, waardoor ombuigingen en lastenverlichting voor bepaalde inkomensgroepen mogelijk zouden worden. Directe belasting is inkomensafhankelijk. Kosten voor nutsvoorzieningen in de private sector en indirecte belastingen zoals BTW en milieubelasting zijn niet inkomensafhankelijk. De privatiseringsgolf heeft geleid tot hogere lasten voor de lage inkomens en lagere lasten voor de hogere inkomens en dat was precies de bedoeling. Deprivatisering is overigens niet de juiste term. Het is "nationaliseren".

Vuurrood
Vuurrood23 jun. 2017 - 12:56

Heeft iemand ooit uitgezocht wie er in de besturen zitten van die bedrijven welke zijn ontstaan na privatisering? Hoeveel voormalig politici en van welke huize zitten aan het roer van deze bedrijven? Sinds wanneer heeft Roger van Boxtel eerst verstand van gezondheidzorg en nu ineens van vervoer? Iemand enig idee van de lange tentakels van Loek Hermans? Worden voormalig kabinetsleden het bedrijfsleven ingehaald vanwege aan hen toegeschreven vakmanschap of vanwege hun voorkennis? Ik denk dat ik het antwoord op deze vraag wel weet. Gewoon plunderen van de maatschappij. Niet omdat het moet maar omdat het kan.

4 Reacties
Cliff Clavin
Cliff Clavin23 jun. 2017 - 15:42

Goed gesproken! - Dat vraag ik me ook al heel lang af. Ex-politici die lekker gaan graaien na hun werk voor volk (en bedrijfsleven). Waarom worden die lui eigenlijk als deskundigen op specialistische gebieden gezien, terwijl ze nog nooit daar ervaring opgedaan hebben, laat staan op de werkvloer geweest zijn. Ik denk dan toch dat ze van te voren al wel hand- en spandiensten geleverd hebben, waarbij ze via 'soft power'*) in de politiek een en ander voor mekaar kregen. Schiet me ineens de naam van Camiel Eurlings te binnen, waarom zou dat nu zijn? Van Boxtel en Hermans waren heus geen bestuurlijke titanen in de politiek, en experts in hun latere werkvelden waren ze ook helemaal niet. Wat zijn ze dan wél? Hebzuchtig en schaamteloos, that's what.

Cliff Clavin
Cliff Clavin23 jun. 2017 - 15:43

*) ik ga met mijn tijd mee, want de ik en de andere jongeren op Joop denken vooral aan onze eigen loopbaan, weet je.

stokkickhuysen
stokkickhuysen23 jun. 2017 - 17:57

Nijpels heeft eens in een reactie op zijn falen bij DSB / ABP in het houden van toezicht het commentaar gegeven dat hij niet was bedoeld om toezicht te houden, maar dat hij vooral sterk was in en ingehuurd voor het beheersen van vergaderingen. Hij was voorzitter van de Raad van bestuur. Dat DSB was ook een draaideur voor uitgerangeerde VVDers. Alleen Frank de Grave neem ik minder kwalijk, die vertrok meteen toen hij doorhad wat precies het model van DSB was. De rest heeft waarschijnlijk met een 'zo gaat dat dus in het zakenleven' zich niet van hun naieve kant willen laten zien. Toeten noch blazen (of is het 'toeten toch blazen' in dit geval) blijkt een tamelijk winstgevend model.

Laadklep2
Laadklep223 jun. 2017 - 18:27

Maar zo blijft het, Halsema zit niet bij de ASN bank omdat ze zo'n beste bankier is , maar omdat ze ingangen heeft. Dat is mee Bos bij het VU niet anders of Kok bij ING. Zalm werd niet voor niks bij DSB gevraagt. Je hebt bestuurders en mensen met verstand van zaken,het is alleen een beetje jammer dat mensen met weinig kennis de mensen met kennis moeten controleren. Zie de puinhoop in de zorg, een directeur krijgt een salaris van 270000 euro na instemming van de raad van bestuur die vaak uit wat mensen bestaan die er vooral op hun naam in zitten. Zet je er drie ondernemers en twee hoofdmeesters in gaat dat salaris er nooit komen voor die directeur. Want die 5 weten dat één iemand dat nooit waar kan maken , zeker niet iemand die gewoon in loondienst is dus in principe nul verantwoording draagt.

omaoeverloos
omaoeverloos23 jun. 2017 - 12:55

TNI lijkt me nu net niet helemaal een objectief instituut, maar soit, ik denk dat ze grosso modio nog wel eens gelijk zouden kunnen hebben ook. Eigenlijk is de telecomsector de enige waar de privatisering echt succesvol gebleken is.

3 Reacties
Marc Marc
Marc Marc23 jun. 2017 - 15:03

Onderschat de openbaar vervoer concessies niet. Hogere kwaliteit tegen lagere kosten. De verkoop van de energiebedrijven na de splitsingswet heeft ons ook geen windeieren gelegd. Essent en Nuon hebben toch tientallen miljarden opgeleverd voor de voormalig aandeelhouders waaronder gemeenten en provincies. Maar dat was vooral een timing issue.

Willem Straxic
Willem Straxic23 jun. 2017 - 16:58

@marc marc Ik ben zelf actief in de energiemarkt, ik werk voor een netbeheerder. Ik kan je zeggen sinds mijn werkgever is geprivatiseerd zijn de aantal storingen verdubbeld. Netbeheerder voelen nu veel minder de behoefte om te investeren, omdat het ten kosten gaat van de winstmarge. Energieprijzen zijn gedaald omdat Duitsland groene stroom (met subsidie) voor een dumpprijs verkoopt.

stokkickhuysen
stokkickhuysen23 jun. 2017 - 17:32

Onderschat de openbaar vervoer concessies niet. Hogere kwaliteit tegen lagere kosten. ?? ik was paar jaar terug op vakantie in Volendam, ritje met de bus naar Amsterdam voor een familie van 5 kwam op meer dan 80 euro (heen en weer) en drie verschillende kaartjes van drie verschillende vervoerders. kopn het niet geloven maar na veel bellen kwam ik toch hierop uit. Dit is wel eens goedkoper geweest,

Kruimeltjes2
Kruimeltjes223 jun. 2017 - 12:52

Er is dus nog hoop voor de maatschappij.

Machiels**1993
Machiels**199323 jun. 2017 - 12:47

Tja, lastig punt. Aan de ene kant ben ik liberaal ingesteld, aan de andere kant worden sommige diensten beter door de overheid geregeld. Bedoel, de politie en brandweer privatiseren we ook niet. Het is duidelijk dat de privatisering van zorg de boel erg duur heeft gemaakt. Aan de andere kant is bijvoorbeeld telefonie door privatisering stukken goedkoper geworden. Dus ja lastig punt. Waar ligt de grens?

2 Reacties
Cliff Clavin
Cliff Clavin23 jun. 2017 - 14:44

Nee. De telefonie is geheel veranderd door technische vernieuwingen. Als v/h de PTT niet geprivatiseerd zou zijn, dan waren die vernieuwingen er ook gekomen. PTT werd in 1989 verzelfstandigd. In 1994 volgde de beursgang van KPN, de private versie van PTT. Noot: eigenlijk was de Duitse bezetter in de oorlogsjaren bijzonder neoliberaal. Die privatiseerde namelijk onze PTT. Maar direct na het einde van de bezetting werd dat weer ongedaan gemaakt, door onze toen nog wijze regering. In 1993 ging het GSM-netwerk in ons land van start, en toen pas maakte de mobiele telefonie grote opgang; daarvóór gebruikten alleen artsen, schippers, chauffeurs, en zakenmensen draagbare telefoons. En het leger. De techniek maakte alles snel goedkoper. Dat mobieltjes door kinderslaven in verre buitenlanden in elkaar gezet werden, dat scheen niemand erg te vinden, en dat is niet veranderd. Een moderne mythe is die volgens welke wij zonder de privatiseringen niet alle moderne ongemakken, zoals smartphones, iPads, en internet gehad zouden hebben. Vaak komen rechtse mensen met dit verhaal aanzetten. Hun laatste argument is steevast: ja maar in 1980 moest je nog twee weken op een aansluiting van de PTT wachten, en dat kostte nog geld ook. Ja ja. Dat waren overblijfselen van het marxistisch-leninisme, natuurlijk. Dezelfde mensen betalen nu met de grootste liefde € 800 voor een nieuwe iPhone, terwijl de vorige editie het nog prima doet. Het is maar wat je: rationele, intelligente, vrije, persoonlijke keuze blieft te noemen.

adriek
adriek24 jun. 2017 - 7:37

In geval van telefonie zouden met name de netwerk ontwikkelingen waarschijnlijk veel trager gegaan zijn zonder concurrentie. Toen PTT nog het alleenrecht had duurde het jaren voor er diverse typen toestellen met drukknoppen op de markt kwamen, toen derden telefoontoestellen mochten gaan maken kwam er in korte tijd een veelheid aan modellen op de markt (inclusief bijbehorende kwaliteitsproblemen).

Cliff Clavin
Cliff Clavin23 jun. 2017 - 12:46

Hoopgevend - en wat vinden we van de machthebbers overal ter wereld, die deze waanzin dertig tot veertig jaren lang aan hun burgers als de enige en ook beste (ja echt, de stupiteit van deze etiketten tesamen drong ook al niet tot ze door, zoals vrijwel niets van belang) mogelijkheid? Zullen die de waarheid zeggen? Namelijk dat er ontelbaar veel mensen de armoe in gedwongen zijn, hun huis verloren hebben, hun relaties kapot zagen gaan, ziek geworden zijn, en de hand aan zichzelf geslagen hebben, of op andere manieren aan hun eind gekomen zijn - louter op grond van de machtswellust en hebzucht en agressie en permanente wegkijkerij van die 'leiders' van lik-mijn-reet? Daar hebben ze de moed, de bescheidenheid, en het karakter niet voor. Ze ontberen elke grootheid. Ze zullen geruisloos de aftocht blazen, en geen commentaar geven als ze definief ontmaskerd zijn als de schurken die ze echt waren, zijn, en zullen blijven. ------- De echte geschiedenis van veertig jaar dwingelandij, stelen, liegen, en lijden, die moet nog geschreven worden. Want Hegel schreef: „Wenn die Philosophie ihr Grau in Grau malt, dann ist eine Gestalt des Lebens alt geworden, und mit Grau in Grau lässt sie sich nicht verjüngen, sondern nur erkennen; die Eule der Minerva beginnt erst mit der einbrechenden Dämmerung ihren Flug." (De wijsheid (de uil van Minerva) vliegt pas in de avondschemer, als het drama zelf al geschiedenis geworden is.) ------- Maar wat ik schreef is te optimistisch. De prille resultaten zijn hoopgevend. Maar crimineel tuig laat zich niet zomaar alle mooie dingen afpakken, die het van gewone mensen geroofd heeft. Het gaat vooralsnog om lokale overheden. We gaan nog nare dingen zien; niet omdat daarnaar uitzie (wie wel?); maar omdat het altijd zo gaat.

1 Reactie
Cliff Clavin
Cliff Clavin23 jun. 2017 - 12:47

(...mogelijkheid presenteerden?). sorry, als ik me kwaad maak dan ga ik te snel.

Apostrio
Apostrio23 jun. 2017 - 12:33

Wie had dit verwacht.... Bij de overheid moesten de instanties kit spelen. Een commerciële instelling moet winst maken en winst blijven maximaliseren. Scholen, ziekenhuizen, nutsbedrijven, bejaardenhuizen/verzorgingshuizen, openbaar vervoer etc moeten weer allemaal gedeprivatiseerd worden. Marktwerking is niet overal goed.

ton14024
ton1402423 jun. 2017 - 12:22

Open deur intrappen.

Marc Marc
Marc Marc23 jun. 2017 - 12:18

In ieder geval bevat het rapport geen Nederlandse voorbeelden die de kop rechtvaardigen. Het rapport bevat 3 Nederlandse projecten waarvan de meest recente de oprichting van de energiemaatschappij tegenstroom betreft. De overige projecten betreffen ook energiegerelateerde zaken.

Anoniempje5
Anoniempje523 jun. 2017 - 11:54

"Steeds meer – lokale – overheden over de hele wereld draaien privatiseringen daarom terug." Maar daar hebben ze al wat op bedacht. Als we het Tisa verdrag sluiten moet alles worden geprivatiseerd en mag het nooit meer teruggedraaid worden.