Logo Joop
De opiniesite van BNNVARA met actueel nieuws en uitgesproken meningen

Op zoek naar je identiteit

  •  
27-03-2017
  •  
leestijd 3 minuten
  •  
50 keer bekeken
  •  
16832291_1257080387718796_1519759173560966600_n
Het verhaal van Rajae is een verhaal van velen. Het is een verhaal waar iedereen, jong en oud, zich op de een of andere manier in kan herkennen.
Het waren de weken en maanden van dé Nederlandse identiteit. Tijdens de verkiezingscampagnes en de daarbij horende debatten, was dit onderwerp wellicht een van het meest besprokene. Maar ook buiten de verkiezingstijd domineert de identiteit het gesprek van de dag. Hoewel er verschillende soorten identiteit bestaan, hebben wij het constant over de nationale of de culturele identiteit. Waardoor men soms vergeet dat ieders identiteit is opgebouwd uit aspecten van verschillende groepen waartoe iemand kan behoren, zoals de nationale, culturele, geslachts-, politieke of stedelijke identiteit.
Marokkaanse koffers die klaar liggen, plan B in werking gesteld, Turkse vlaggen en posters, ontevredenheid, Zwarte Piet, hoofddoekjes, normen en waarden die in het geding zijn, angst voor aanslagen op synagogen of moskeeën, integratie, racisme of intolerantie. Het zijn zaken die mensen bezig houden. Omdat het direct te maken heeft met wie je bent en waar je bij hoort. En daarbij vergeet je soms dat je het liefst een samenleving wilt, waarin juist de verschillen tussen mensen als verrijking moet worden gezien en niet als hindernis.
Het is niet makkelijk om je eigen identiteit te omschrijven. Ieder mens heeft er meerdere. Daarnaast wordt je leven voor een groot deel bepaald door de vraag: wie ben ik? Je bent wat je doet, je bent wat anderen over je zeggen of je bent wat je bezit. Maar is het niet belangrijker en wenselijker dat je zelf op zoek gaat naar je werkelijke persoonsidentiteit, die niet gedefinieerd wordt door anderen? Door zelf op zoek te gaan, kun je je onderscheiden van anderen en het geeft je zekerheid: je weet wie je bent en dat geeft rust.
Afgelopen weekend heb ik een theatervoorstelling bezocht over de zoektocht naar de eigen identiteit. In het Laaktheater in Den Haag ging de voorstelling ‘Thuis, Ontheemd’ in première. In deze voorstelling gaat de Nederlands/Marokkaans/Algerijnse Rajae El Mouhandiz op zoek naar haar persoonsidentiteit. Om het heden te begrijpen gaat ze terug naar het verhaal van haar ouders en hun ouders. Naar Marokko en Algerije, het verzet tijdens de Spaanse oorlog in het Rifgebied, het effect van kolonialisme in Noord-Afrika en een leven en opvoeding in Nederland.
De zangeres laat zien hoe zij worstelt met zelfacceptatie en hoe zij omgaat met haar ontheemding en de lessen die ze heeft geleerd sinds zij op haar vijftiende besloot om huis en haard te verlaten en artiest te worden. Ze vertelt en snijdt onderwerpen aan zoals zelfbeschikking, vrijheid, anders zijn en hoe het is en voelt om midden in een steeds harder gevoerd maatschappelijk debat te staan over migratie, religie en andersdenkenden. Rajae’s levensreis heeft haar ontheemd, maar ook sterk gemaakt. Door haar open blik en wilskracht is ze haar pijn niet alleen ontstegen, maar voelt Rajae zich nu overal waar muziek klinkt en mensen naar haar songs en verhalen willen luisteren thuis.
Ontheemding en anders zijn is van alle tijden en culturen. Het verhaal van Rajae is een verhaal van velen. Het is een verhaal waar iedereen, jong en oud, zich op de een of andere manier in kan herkennen. Om te bepalen waar je heen wilt, zul je eerst erachter moeten komen wie je bent, waar je vandaan komt en waar je nu bent. Misschien kun je die koffer dan gewoon op zolder laten staan.
In warme harten wil ik wonen, ontheemd zijn gaat ook voorbij. Jij geeft mij kracht om door te fietsen, tegen de harde wind die van rechts waait. Hier is mijn thuis, ingevlochten niet ingevochten. Wij Hollanders zijn sterke mensen. Rechte rug, blik vooruit, af toe tanden op elkaar. En doorbijten, bouwen aan die dijken en nuchter blijven. – uit: Thuis, Ontheemd
Thuis Ontheemd speelt in april in Mozaiek en de Balie, in mei in de Meervaart en Theater Zuidplein.

Meer over:

opinie, leven
Delen:

Praat mee

onze spelregels.

avatar
0/1500
Bedankt voor je reactie! De redactie controleert of je bericht voldoet aan de spelregels. Het kan even duren voordat het zichtbaar is.

Reacties (1)

Sardar2
Sardar228 mrt. 2017 - 7:40

Als men worstelt met identiteitskwestie dan betekent dat geen ontbreken ervan maar dat men niet tevreden is met essentiële levensverhalen, dat men geen link kan leggen tussen zijn heden en een duidelijk toekomstperspectief. Of men op zoek gaat naar haar verleden om toch een houvast te vinden om voldaan aan zijn identificatie met groep of omgeving, zegt meer over hoe zwak en onvoltooid de bindende kracht van groep of omgeving is voor zijn leden. Dat geld voor iedere individuele burger, ongeacht waar hij bij hoort. Om van eigen leden te mogen opeisen om loyaal optreden tegen het land, de omgeving, groep of gezien (een binding), dient allereerst een sterke insluitende werking aanwezig zijn voor individuele leden, dat de uitsluitende factoren zo min mogelijk en alleen van toepassing worden op uitzonderlijke gevallen. Onder migranten van derde en latere generatie migranten ontbreekt het (migratie)band met verleden maar ook eigen thuisland met haar institutionele uitsluitingsmechanismen de migrant op afstand houdt van een eenheid, een gezamenlijkheid. Daarom gaat men nog verder op zoektocht naar het thuisland van voorouders en dieper naar geloof of etnische verbanden met een “wij” waarmee hij kan zich identificeren. De eerste maar ook de tweede generatie migranten profiteerden/profiteren van de luxe om zich nog als gast te mogen voelen (conform de heersende behandeling in NL) en een functionele binding genoeg vonden/vinden, met behoud van eigen mee geïmmigreerde identificatie natuurlijk. Dat luxe hebben derde en latere migrantenburgers niet. Maar zij kunnen ook niet zich loyaal voelen met een systematiek die hen structureel uitsluit op basis van wat ze natuurlijk eruitzien (racisme). Hoe welvarend en democratisch ook zo’n land moge zijn, kan men niet zich royaal opstellen tegen wat men als tweede rangburger of mindere of tijdelijke of eeuwige zwarte piet wordt aangezien. Dat men (zelfs op vakantie) in het land van voorouders nog met open armen ontvangen wordt, of men met hetzelfde geloof, kleur of etniciteit elders als “onze” beschouwd wordt, maakt het keuze van identificatie zeer makkelijk. Men bindt zich waar als “een van ons” gezien wordt, dat is geen keuze maar wat men overkomt. Ik voel me meer Nederlander dan welke PVV’er ook. Maar ik kan niet hetzelfde over mijn kinderen beweren, omdat ik niet diegene ben die bepaalt waar zij bij horen. Nederland bepaalt of zij als een van “ons” gezien en behandeld worden, in hun rechten en in hun waardigheid. Ik hoop dat zij niet hoeven op zoek gaan naar Iran om een verklaring te zoeken over wie ze zijn. Ik ben zeker zij zullen daar met open armen en hartelijk ontvangen worden.