Sfeerfoto van Joop
Joop
Joop

Coronavirus is begonnen aan najaarsoffensief, aantal besmettingen neemt razendsnel toe

Duitsland scherpt maatregelen aan
Joop

Ook in deze crisis geldt het recht van de sterkste

  •  
11-05-2020
  •  
leestijd 3 minuten
  •  
crisis

© cc-foto: photosforyou

Te belangrijk om failliet te laten gaan bepaalt opnieuw de vraag welke bedrijven wel en niet echt door de overheid geholpen zullen worden.
De overheid heeft eindelijk een tipje van de sluier gelicht over de wijze waarop zij de economische gevolgen van de coronacrisis uiteindelijk het hoofd wenst te bieden. Een mix van tijdelijke of meer structurele steunmaatregelen. Gericht op het ledigen van de eerste nood. Zoals bijvoorbeeld in de horeca of in de cultuursector. Of het met veel geld in stand houden van een voor Nederland strategische onderneming, de KLM. Vooral in de maatregelen geen toepassing van het beginsel “gelijke monniken, gelijke kappen” waarbij alle ondernemingen, ondernemers en werknemers over één economische kam worden geschoren. Het recht van de strategisch sterkste en krachtigste gaat ook in deze crisis op. Ergo: het speelt opnieuw, na de vorige bankencrisis, een doorslaggevende rol wie wel echt geholpen wordt met belastinggeld en wie niet. Te belangrijk om failliet te laten gaan bepaalt opnieuw de vraag welke bedrijven wel en niet echt door de overheid geholpen zullen worden.
De banenmotor van Nederland, de MKB-bedrijven en hun werknemers, zijn dus opnieuw de klos. Maar ook alle zelfstandigen die hun werkzaamheden door de coronacrisis  langdurig niet kunnen verrichten. Minister Koolmees was daarover vorige week heel duidelijk. De overheid kan niet iedereen helpen. Faillissementen zullen dus onvermijdelijk zijn. Een keiharde boodschap met enorm grote gevolgen. Niet alleen voor deze groep ondernemers maar evenzeer voor de bij die ondernemers werkzame werknemers. Ondernemers verliezen door een faillissement direct hun inkomen en kunnen misschien terugvallen op een bijstandsinkomen als er geen verdere inkomsten zijn. Werknemers die recht hebben op een WW-uitkering worden verplicht zich te laten omscholen. Dat meldde minister Koolmees vorige week ook. Prima als je oude baan niet meer terugkomt. Maar hoe zeker is dat? Daarnaast weten veel werknemers niet dat het UWV al vrij snel kan bepalen dat na 6 maanden WW de deur wagenwijd wordt opengezet om alle aangeboden arbeid als passend te beschouwen. Inclusief reistijd om bij het werk te kunnen komen. Een weinig prettig vooruitzicht voor honderdduizenden toekomstige werklozen als gevolg van deze te verwachten tsunami aan faillissementen.
Over de gevolgen van de te verwachten inkomstendaling van minimaal 25% en wellicht nog hoger, afhankelijk van bonussen en onregelmatigheidstoeslagen in de verloren banen, hebben we het dan nog maar niet. Voor de coronacrisis waren de meeste werkenden gewend aan een levensstijl die paste bij een te verwachten groei van hun inkomen. Gelet althans op de goede vooruitzichten van de economie en de krapte op de arbeidsmarkt. De uitgaven zijn daar ook veelal op afgestemd. Hoge huren en hypotheeklasten die gewoon doorlopen bij een te verwachten inkomensdaling van 25-35%. Met een volstrekte onzekerheid wanneer een nieuwe baan in zicht is. Waarvoor nu eenmaal andere competenties gevraagd worden dan aanwezig zijn op het moment van werkloosheid. Met daar bovenop volstrekt geen zekerheid dat die nieuwe baan evengoed betaalt als de baan van voor de coronacrisis.
Linksom of rechtsom zal dit onvermijdelijk gaan leiden tot grote sociale onrust en immense sociale gevolgen. Potentiële dakloosheid kan er één van zijn. Maar ook een enorme toeloop op voedselbanken en andere voorzieningen. De geventileerde opvatting van minister Wiebes bij het ontvouwen van het door het bedrijfsleven gevraagde perspectief was opmerkelijk. Nederlanders zijn creatief en innovatief en daar moeten we gebruik van maken bij de oplossing om de economie weer aan het draaien te krijgen.
Een bizarre opmerking als die wordt geplaatst tegenover alle ellende die honderdduizenden ontslagen werknemers en gefailleerde ondernemers straks staat te wachten.
De transitieperiode om uiteindelijk weer terug te keren naar een normale situatie van voor de coronacrisis, als die situatie al ooit zal terugkeren, kan nog heel lang duren. Met misschien heel veel sociale onrust en weinig sociale cohesie. Over die transitieperiode kan niet snel genoeg een super denktank aan het werk gaan om dat in goede banen te kunnen leiden. Als dat namelijk niet lukt, kan het nu al nadenken en antwoord geven op de vraag hoe de economie er straks moet uitzien,  wel eens fors verspilde energie zijn.
Crisismanagement is meer dan het bepalen hoe je van een oude situatie naar een nieuwe situatie moet komen. Het allerbelangrijkste en het moeilijkste is het goed managen van de transitieperiode. Elke ervaren crisismanager weet dat. Laat dat nu juist datgene zijn waar het in de plannen van de overheid tot nu toe aan ontbreekt!

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (15)

Greendutch
Greendutch11 mei 2020 - 17:01

het hart en de gedachten van dit kabinet liggen toch blijkbaar meer bij bedrijven en ondernemers (die hebben ook meer kunnen lobby 'en dan werknemers) en dus worden bedrijven geholpen en horen we niets in deze tijd dat de nieuwe plannen gemaakt worden, wat eigenlijk wel zou moeten want dan kunnen wij - belastingbetalers die de financiën voor de redding bijeenbrengen- tijdig kritiek leveren. geen achterkamertjescultuur dus. ik denk dat 'werknemers het geld van de redding geven' beter is dan het aan de bedrijven geven want we weten niet hoe die ermee omgaan. ik heb rare dingen gelezen in stuk van VN: https://www.vn.nl/quote-500-staatssteun-corona/ om maar een beeld te schetsen. 10 jaar geleden hebben wij allemaal al eens de banken overeind gehouden en dat is niet teruggebracht , wij hebben niet eens gemerkt dat we daarvoor bedankt werden zelfs? het is tijd dat werknemers bescherming verdienen. bedrijven die niet overeind blijven zijn mogelijk ook niet meer nodig in de komende tijd. waarom een horecaeigenaar van 30 bedrijven ipv straks 30 gezinnetjes / stellen die een kroegje of broodjeszaakje beginnen. eerlijk gezegd ben ik al die huilebalken ook wel beu, de klagers die elke avond bij Op1 zitten. de ene is weg en krijgt hulp en de volgende zit al weer klaar om om geld te vragen? alsof wij dat allemaal wel aan kunnen / op kunnen brengen? 30 nieuwe bedrijfjes brengen meer lachende gezichten voort dan 1 werkgever die op een golfbaan loopt. bedrijfsleven komt altijd wel weer op gang. bovendien moeten op dit moment heel veel mensen omgeschoold worden tot leerkracht en verpleger. als dit voorbij is over een jaar of zo, dan zijn er altijd wel weer mensen die zin hebben een cafeetje of timmermanswerkplaats te beginnen. of een kantoortje voor e.o.a. dienstverlening en dat die dan klein beginnen is goed omdat de werkzaamheden beginnen en niet in volle gang zijn zoals een half jaar geleden.

Kazonga
Kazonga11 mei 2020 - 12:35

Inderdaad wordt dit voor velen een zeer hard, oneerlijke gelag. Een keerzijde, is dat ook zij boven de dertig straks mee zullen maken dat het werkelijk niet mee zal vallen om er weer tussen te komen. 'Er is werk zat voor wie dat wil' zal hopelijk met minder bravoure rondgepompt worden.

MountEverest
MountEverest11 mei 2020 - 10:26

Het is inderdaad een wat klagerig verhaal. Bij velen van ons is het nog niet ingedaald dat de wereld van nog maar drie maanden geleden niet meer bestaat. Een wereld met vrijwel volledige werkgelegenheid en snel stijgende huizenprijzen, een wereld met stakende boeren en lerarentekorten, een wereld waar klimaatperikelen en stikstofuitstoot het nieuws beheersten. It's all gone. De financiële mogelijkheden van de overheid lijken eindeloos maar zijn in de praktijk toch maar beperkt. Er moeten dus keuzes gemaakt worden en dan is het beste criterium: wat is nodig om op langere termijn met dit land verder te kunnen. Met dat criterium in de hand kun je gaan bepalen welk bedrijf wel en welk niet voor steun in aanmerking komt. Dan is KLM een vanzelfsprekende keuze. Maar ook een innovatief bedrijf als ASML komt zeker in aanmerking voor steun. Hetzelfde geldt voor Philips Healthcare, maar dat bedrijf heeft die steun waarschijnlijk niet nodig. Booking.com en AirBnB moeten zichzelf maar zien te redden. Als een bedrijf geselecteerd wordt, moet niet alleen naar het bedrijf zelf gekeken worden maar ook naar de cluster aan bedrijven er omheen. Voor het MKB is een andere aanpak nodig. Daarbij kun je denken aan uitstel van belastingen en deeltijd-WW. Ook de banken kunnen (en moeten) hierbij een rol spelen. Ze kunnen overbruggingskredieten verschaffen en uitstel van rentebetaling en aflossing verlenen. Ook de verhuurders zullen hun steentje moeten bijdragen door uitstel te verlenen of de huur tijdelijke te verlagen, eventueel aangespoord door noodwetgeving. Veelbelovende start-ups kunnen meer dan tot u toe gesteund worden met innovatiesubsidies. Het is ook een goed moment om allerlei geplande infrastructurele projecten naar voren te halen en de energietransitie waar mogelijk te versnellen. Hoewel het waarschijnlijk tegen de EU-regels is, kunnen aanbestedingstrajecten voor overheidsopdrachten de komende tijd beperkt worden tot Nederlandse bedrijven.

2 Reacties
MountEverest
MountEverest11 mei 2020 - 10:46

Er wordt dezer dagen veel gesproken over de horeca. De omvang van de horeca is de laatste twintig jaar enorm toegenomen. Veel, vooral jonge mensen kookten nog maar zelden zelf, maar gingen buiten de deur eten of lieten iets thuis bezorgen. In Amerika werd vorig jaar zelfs het punt bereikt dat er meer geld besteed werd in de horeca dan in levensmiddelendetailhandel. Een (koude) sanering lijkt onvermijdelijk. Er zullen tienduizenden arbeidsplaatsen verloren gaan, veel studenten zullen op zoek moeten naar een andere bijbaan. De cateraars, maaltijdbezorgers en fastfood bedrijven zijn voorlopig in het voordeel. Veel restaurants proberen m.b.v. afhaal- en thuisbezorgen in leven te blijven. Hoe zal de nieuwe horeca eruit zien?

MountEverest
MountEverest11 mei 2020 - 10:48

dan tot u toe = dan tot nu toe

I am Legion
I am Legion11 mei 2020 - 9:33

"Het recht van de sterkste" is als alternatief afgeleid van de evolutietheorie van Darwin al zo vaak fout vertaald en daardoor verkeerd begrepen dat het zowel vermoeiend als schadelijk is. Het is: "survival of the fittest" en dat betekent: Het overleven van de best toegeruste of het overleven van de best naar omstandigheden passende.

2 Reacties
adriek
adriek11 mei 2020 - 12:20

Maar of dat dan weer doorvertaald zou moeten worden naar "survival of the richest"?

I am Legion
I am Legion11 mei 2020 - 14:40

@Eirda Je verwart menselijk kapitaal met geld of bezit.

Ballonnendoorprikker
Ballonnendoorprikker11 mei 2020 - 9:30

Daarom zou ik als ik 'overheid' was kiezen voor een ander perspectief. Een perspectief dat zich niet richt op het redden van welk bedrijf dan ook, maar op het redden van mensen. Voer een onvoorwaardelijk basisinkomen in voor iedereen. https://ballonnendoorprikker.nl/2020/04/06/terug-naar-een-basisinkomen/ Als de mensen overleven, komen er van zelf wel weer nieuwe bedrijven. Voor vooral de kleine bedrijven die het dan niet redden, moet faillissement eenvoudig zijn. Zo eenvoudig dat je als ondernemer na faillissement ook van al je schulden af bent. Dan kun je vanuit dat onvoorwaardelijke basisinkomen weer opnieuw beginnen als de tijd er weer rijp voor is. https://ballonnendoorprikker.nl/2020/04/18/de-ezel-en-de-steen-2/

2 Reacties
DaanOuwens
DaanOuwens11 mei 2020 - 18:03

@ Ballonnendoorprikker Jij schrijft: Voer een onvoorwaardelijk basisinkomen in voor iedereen. Dat soort opmerkingen heeft slechts zin als je kan aantonen dat het om een reëel plan gaat. En onvoorwaardelijk basis inkomen van 1000 euro per maand. Dat kost 204.000.000.000‬ per jaar. Geef dan ook even aan hoe je denkt deze uitgaven te financieren.

Ballonnendoorprikker
Ballonnendoorprikker11 mei 2020 - 20:43

Beste Daan Ouwens, Dat financieren we door de inkomstenbelasting progressiever te maken. Bijvoorbeeld over de eerste 20.000 inkomen 30% de volgende 40.000 inkomen 50% de 60.000 daarna 75% en alle wat daar boven komt met 90% te belasten. De top inkomens gaan er zo op achteruit de onderste op vooruit.

Zeurmachine
Zeurmachine11 mei 2020 - 8:39

Waarom wordt de werkzoekende aangevallen door de overheid, terwijl deze een baan zoekt in de geprivatiseerde wereld? Je zoekt werk, je kan werken, maar er is alleen maar UWV, Sociale Zaken en hún eisen. Er zou werk genoeg zijn, maar werklozen voldoen niet. Alsof inwerken of intern opleiden bij wet verboden is. Het lijkt wel of succesvol solliciteren voor groter wordende groepen niet meer bestaat! De salarissen bij vacatures zijn bedroevend laag. Werken zou levensonderhoed moeten garanderen. Maar de overheid, of beter: de partijpolitiek heeft deze twee begrippen van elkaar losgemaakt. Ze willen zelfs de koppeling uitkering/minimumloon afschaffen. Rondkomen is een "misschien" geworden, ipv een "uiteraard". Kleine zelfstandigen, éénmansbedrijven en freelancers konden nog geen tien jaar geleden goed verdienen, ook op lange termijn. Nu zijn het zzp-ers. Het begrip hosselaar werd zelfs geïntroduceerd om hun positie te verduidelijken. De overheid is de motor achter de consensus dat flink veel werken hoort bij het leven. Gek genoeg is het de overheid die de bevolking voorbereid op werkloosheid en faillisement als onontkoombare feiten. En niet voor het eerst. Steeds minder mensen die goed verdienen kunnen een groeiende bevolking niet ondersteunen. Zeker niet als niet-werkenden bij wet rechteloos gemaakt zijn. Sociale onrust neemt toe. Maar ook illegale circuits van groepen die op hun eigen wijze de weg wel vinden of forceren. Een goed voorbeeld is de illegale verkoop van antibiotica in winkels, meestal gerund door niet westerse allochtonen, waar klanten van deze afkomst of uit Oost Europa rustig komen winkelen. De gemiddelde autochtone Nederlander heeft hier geen weet van en pakt keurig netjes zoals van hem/haar verwacht wordt aan dat antibiotica niet zomaar kan, hoor. En dat het tegenwoordig bij de apotheek ook niet leverbaar kan zijn. Tsja, wereldhandel meneer/mevrouw, aldus overheid en groothandel. Best apart, niet? Zo kun je de KLM wel redden, maar wie heeft straks nog geld voor tickets? Steeds opnieuw komt een stukje Nieuwe Werkelijkheid onze samenleving binnen. De overheid faciliteerd, de burger heeft geen verweer.

1 Reactie
adriek
adriek11 mei 2020 - 14:36

Er was een tijd dat vrijwel iedere werknemer lid was van een vakbond. Vakbonden waren machtig (Heel het raderwerk staat stil...) en kregen veel voor elkaar. Soms misschien té veel? De laatste decennia zijn werknemers er van overtuigd geraakt dat ze voor zichzelf kunnen en moeten zorgen, en daaruit hebben ze blijkbaar geconcludeerd dat de vakbond daarbij niet meer nodig is. De gevolgen worden inmiddels pijnlijk duidelijk. Groei is alleen voor de bovenlaag, bedrijven krijgen steeds meer politieke macht, bij problemen komen de gevolgen op het bordje van de werknemers die - individueel - bijna altijd aan het kortste eind trekken.

Sam V
Sam V11 mei 2020 - 8:02

Waar is het alternatief van de schrijver van dit stuk als het om de steunmaatregelen gaat? Bijvoorbeeld: - De overheid gaat het salaris van elke werkende in Nederland betalen. Maar hoe lang dan? - Toch keuzes maken wie geholpen wordt. Welke criteria dan? Wel de hondenpsycholoog ende sekswerker, maar niet KLM en de NS, of zoiets? Ook niets over hoe we eventuele steun gaan betalen. Daarnaast heeft de schrijver het idee dat er geen idee is bij de regering over de transitie. Maar misschien is er wel een verschil tussen wat je als burger moet weten en wat je beter niet kan weten. Ook juist om onrust te beperken.

badgast
badgast11 mei 2020 - 7:59

Ok. Je geeft niet aan hoe het wel moet. Je geeft aan dat je het plan van de regering niet goed vindt. Je denkt dat er geen plan achter zit. Maar dat is aanwijsbaar niet het geval. Wat de regering voorstelt, is het toepassen van "triage". Als de regering fondsen gelijkelijk zou verdelen krijgen alle partijen net genoeg om toch kapot te gaan.