Sfeerfoto van Joop
Joop
Joop

Rutte leest iedere dag sms'jes voor aan medewerker die inhoud opschrijft voor het archief

Kamer voert spoeddebat over merkwaardige werkwijze
Joop

Het wereldwijde handelssysteem staat op losse schroeven

  •  
17-01-2017
  •  
leestijd 1 minuten
  •  
Schermafbeelding 2017-01-17 om 21.29.46
In De Wereld Draait Door schuiven economen Marike Stellinga en Mathijs Bouman aan om de staat van vrijhandel in de wereld te bespreken. Nu Groot-Brittannië uit de EU stapt, de Amerikaanse president-elect Donald Trump de wereldwijde vrijhandel wil inperken, lijkt het wereldwijde handelssysteem op losse schroeven te staan. Volgens Stellinga spelen de politici poker met het handelssysteem. Handelsverdragen zijn hiermee verworden tot een kaartspel. De Chinese president Xi Jinping toonde zich in Davos, waar het World Economic Forum plaatsvindt, plots een onverwachte voorvechter van de vrijhandel. Waar gaat het met de wereld naartoe? Bouman en Stellinga duiden.

Meer over:

economie, wereld, nieuws

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (56)

RoBru
RoBru19 jan. 2017 - 16:26

Handel (nationaal en internationaal) vindt plaats waar mensen/bedrijven beiden voordeel denken te behalen: - de ene partij wil een product liever hebben dan het geld dat hij ervoor moet betalen, - de ander ontvangt liever het geld dan dat hij het product op voorraad houdt. Naast een natuurramp is overheidsoptreden de grootste variabele . De onvoorspelbaarheid van politici maakt economisch vooruitkijken moeilijk. Overheden kunnen handel niet bevorderen maar alleen maar meer of minder beperken. Dat een vrijhandelsverdrag als TTIP 1600 blz telt zegt dan ook eigenlijk al genoeg: - meer uitzonderingsbepalingen dan vrijhandel - bedrijven moeten juristen en andere overhead inhuren om internationale handel te kunnen drijven en te begrijpen wat wel of niet mag - overheden werpen nog andere barrieres op (invoerrechten, productnormen, minimumprijzen, antidumping maatregelen, antitrustwetgeving, etc)

Basket of Deplorables
Basket of Deplorables19 jan. 2017 - 15:45

De (alt) right komt aan de macht en de wereld vergaat.

MarkvanLeeuwen
MarkvanLeeuwen19 jan. 2017 - 9:39

Handelsysteem misschien wel, handel niet. Dat zal zich bedienen van de grondwet vraag/aanbod. Als je daaraan gaat sleutelen en op bouwen stort het vanzelf een keer in. Je zou dat een bubble kunnen noemen.

Phil2
Phil218 jan. 2017 - 11:45

Beurzen zouden nog wel eens neerwaarts kunnen gaan! BMW heeft gelijk dat Amerikanen maar eens betere auto's moeten maken, willen ze die ook meer in Europa zien. Daarbij, en dat weten maar weinig mensen, is BMW Spartanburg de grootste auto exporteur vanuit de VS. Wat Detroit maakt is voornl. voor binnenlandse afzet en Canada. Duidelijk een gevalletje dat Trump gewoonweg de feiten niet kent.

1 Reactie
omaoeverloos
omaoeverloos18 jan. 2017 - 14:51

BMW X6 kost in de USA 61.400 dollar, 57.500 euro. Dezelfde BMW kost in Duitsland 67.100 en in Nederland 91.300 euro. De overheid is de grootste prijsmanipulator.

Bouwman2
Bouwman218 jan. 2017 - 9:47

Sinds feiten ook maar een mening zijn en dus gevoelens boven de rede gaan duikt de klassieke spreuk die duidt op de noodzakelijkheid der dingen en luidend "Navigare necesse est" weer op. De toevoeging luidt zelfs: Vivere non est necesse. Handeldrijven is dermate noodzakelijk dat reguleren even onvermijdelijk volgt. In die zin is verzet tegen verdragen als TTIP zoals de president elect zegt te willen op te vatten als verzet tegen de dood die onvermijdelijk ieders lot is. Men zou het niet op het eerste gezicht denken , maar mister Trump hoort bij de golf van romantiek die de mensheid weer eens teistert.

12 Reacties
vakman2
vakman218 jan. 2017 - 11:13

Nou...wakker worden bouwman: die vrije markt waar je op prat lijkt te gaan, is zo vrij nog niet. De have's and the have-nots - zijn voor een belangrijk deel het gevolg van een gecorrumpeerd systeem dat de macht in minder en minder handen legt. Het feit dat de mensheid door 'romantiek' zou worden getijsterd. Zou net zo goed gelabeled kunnen worden als - gezond verstand. De situatie was en is onhoudhoudbaar - tenzij je wil dat heel de wereld een kopie wordt van de hierarchische verhoudingen zoals we dat zien op de plek waar jou versie van het kapitalisme het beste werkt, namelijk China. Wat dat betreft wat de houding van het Chinese staatshoofd tijdens het WEF voorspelbaar...

Piet de Geus
Piet de Geus18 jan. 2017 - 16:07

"De have’s and the have-nots – zijn voor een belangrijk deel het gevolg van een gecorrumpeerd systeem" Als je echt een vakman was, dan wist je op zijn minst een factor te noemen die een veel belangrijker rol speelt.

vakman2
vakman218 jan. 2017 - 19:38

Piet... Waar doel je op..?

Piet de Geus
Piet de Geus19 jan. 2017 - 0:13

"Waar doel je op..?" De macht die een vakman op basis van zijn kennis en vaardigheden op kan bouwen. De macht die je als consument hebt om een vakman in te schakelen in plaats van je werkloos te kopen bij de Action en de Primark. De macht die je hebt om je pensioengeld op een fatsoenlijke manier te laten werken in plaats van blind voor het hoogste rendement te gaan. Om maar een paar dwarsstraten te noemen waarbij je keer op keer de keus hebt om macht op te bouwen of deze vrijwillig af te staan. Dat de macht in minder en minder handen terechtkomt is het rechtstreekse gevolg van een hele serie keuzes die iedereen iedere dag weer maakt en geen onheil dat van buiten komt.

vakman2
vakman219 jan. 2017 - 20:05

Piet... Zeker. Een heel gevoelig punt - niets is zo moeilijk is verantwoordelijkheid nemen voor de wereld zoals die 'is'. Dat betekent namelijk dat je de dingen moet loslaten, bijvoorbeeld een lang gekoesterd idee dat leven in een monocultuur nog tot de mogelijkheden behoort of, inderdaad, consumeren omwille van het consumeren. Maar dat is niet het hele verhaal. Want, daarnaast (dus naast onze gedragspatronen waar ieder zijn eigen verantwoordelijkheid indraagt) wordt ons lot ondermeer bepaald door welke ideologie we met z'n allen aanhangen en de keuzes die daaruit voortvloeien. Onze leiders hebben of bezitten de belangrijkste kanalen om mensen te bestoken met een wereldbeeld dat hun het beste uitkomt - jij en ik kunnen hooguit een opiniestukje schrijven dat door een appel en een ei en een windvaan worden gelezen. Onze leiders hebben macht om een bevolking te bereiken - en met grote macht, komt grote verantwoordelijkheid. Het moge inmiddels duidelijk zijn dat niet iedereen profiteert van de ideeen die multinationale bedrijven de wereld inslingeren. Denk bijvoorbeeld het idee dat vrije markten zogenaamd een walhalla zouden doen veroorzaken. Heel veel mensen lijden daar juist onder. Met daarbij de nuance dat op het kritiek op het kapitalisme (die terecht is) - niet meteen betekent het verwerpen van het kapitalisme. Zelf geloof ik eerder in evolutie dan revolutie (puur op basis van de historie). Goed, als je zegt dat iedereen zijn verantwoordelijkheid zou moeten nemen - dan betekent dat dus dat ook onze leiders hun ego dienen te ontstijgen. Maar laten we ons geen illusies aanpraten, onze leiders hebben lak aan verandering van het systeem (denk je echt dat ze daar in Davos bijvoorbeeld bekokstofen dat multinationale bedrijven plotseling op rechtvaardige wijze belasting gaan betalen!!). Ze hebben er alle belang bij de boel zo lang mogelijk te traineren aangezien ze daar (nogal) profijt van hebben - met voor ons daarbij als groot gevaar dat het ressentiment toeneemt en toeneemt en toeneemt tot uiteindelijk destructieve vormen... Dus Piet - waarom zouden we hen niet mogen aanspreken op hun verantwoordelijkheid..? De stappen van onze leiders hebben op het geheel grotere effecten dan de stappen van kleine man. We zijn immers allemaal gelijkwaardig, maar niet allemaal gelijk - er is bijvoorbeeld een verschil in macht. En hoe je het ook went of keert, dat telt mee - ook al wil ik niets afdingen op jouw stelling dat we allemaal een verantwoordelijkheid dragen. Dingen kunnen immers naast elkaar bestaan. Trouwens, volgens niemand minder dan Thomas Jefferson is de democratie pas gezond als de leiders bang zijn voor het volk. Als leiders niet meer bang zijn voor hun daden - ben je volgens Jefferson namelijk beland in een autoritair systeem...

Piet de Geus
Piet de Geus20 jan. 2017 - 0:18

"We zijn immers allemaal gelijkwaardig, maar niet allemaal gelijk – er is bijvoorbeeld een verschil in macht." Maar die macht komt ergens vandaan: die accumuleert niet vanuit het luchtledige. Denk bijvoorbeeld aan de 1500 miljard die de Nederlandse pensioenfondsen beheren: enig idee hoeveel macht dat vertegenwoordigt? Je kunt dat gebruiken om een behoorlijke tegenmacht op te bouwen: Soros had er maar een schijntje van nodig om het pond op de knieën te krijgen. Je kunt het ook gebruiken om het systeem te bevestigen en rustig af te wachten of het rendement wel hoog genoeg is, zoals nu gebeurt. Net zoals je je geld kunt gebruiken om jezelf werkloos te kopen bij de Action, zoals Ronald Duong zo treffend laat zien in zijn serie De Prijsvechter die eigenlijk over de wijze gaat waarop we mondialisering dag in dag uit vormgeven. "volgens niemand minder dan Thomas Jefferson is de democratie pas gezond als de leiders bang zijn voor het volk" En gans het land staat stil als uw machtige arm dat wil. Maar dan moet je arm wel willen. Dat is toch echt waar het allemaal begint: multinationals kunnen wel voordelige belastingen afdwingen maar ze zijn (net als die leiders van Jefferson) helemaal nergens als ze niet in de eerste plaats de behoeften van het volk bevredigen. De consument is met zijn consumptieve vraag de aanjager en niemand anders. Laat je die macht vooral niet afpakken maar gebruik hem.

vakman2
vakman220 jan. 2017 - 9:34

Piet... Natuurlijk heeft in die het volk als in dat we allemaal consumenten zijn - uiteindelijk het laatste woord. In potentie zouden de pesioenpotten een bron van macht van het volk kunnen zijn. Ik ken overigens de documentaire niet waar je naar verwijst (Ik ga ém opzoeken! Maar dat terzijde...) Volgens mij is een van de kernproblemen van deze tijd is dat mensen zich niet of in ieder geval onvoldoende verbonden voelen met het grotere geheel. Dat maakt het lastig oim gezamelijke verandering af te dwingen. Immers, de waargenomen maatschappelijke 'verharding' of polarisatie is in wezen een andere manier om te zeggen dat gemeenschapszin bij velen aan erosie onderheving is. Vandaar dat het maatschappelijke discours richt zich niet op kernbegrip richt als 'algemeen belang' of iets van soortgelijke strekking. Dat maakt dus het organiseren van een effectief tegengewicht tegen de scherpe randen van het kapitalisme, vrijwel onmogelijk. Althans, dat lijkt me zo... Deze situatie, toch wel belangrijk om even te vermelden, is niet volledig aan het (passieve) volk zelf te wijten. Immers, het is de overheid geweest, sinds Jimmy Carter (en later in hevige mate door Thatcher en Reagan), die bijvoorbeeld de macht van de vakbonden heeft gebroken tot op het niveau dat arbeid er niet meer zoveel doet in het genereren van kapitaal. Wellicht was dat in de tijd noodzakelijk, het breken van de macht van de bonden. Maar inmiddels reist de vraag of het kind niet met het badwater is weggegooid. Zo kun je ook kijken naar andere beleidsaspecten van de overheid die er mede toebijdragen dat gemeenschapszin als minder ervaren wordt. Of wat dacht ja van de werking van de media; al waarin kijkcijfers over het algemeen belangrijker worden gevonden dan waarheidsvinding. Brood en spelen - dat soort dingen... Dus - ja, je hebt gelijk dat de echte macht bij het volk ligt. Maar tegelijkertijd is er een sociale omgeving gecreeerd (door lieden die daar belang bij hebben) waarin mensen zich deze macht niet (kunnen) realiseren. Een gevalletje 'catch 22' dus.

Piet de Geus
Piet de Geus21 jan. 2017 - 3:23

"Volgens mij is een van de kernproblemen van deze tijd is dat mensen zich niet of in ieder geval onvoldoende verbonden voelen met het grotere geheel. Dat maakt het lastig oim gezamelijke verandering af te dwingen." Maar dat geldt echt niet voor de hele bevolking. Tegenover de onverschillige woedende burgers die alleen aan zichzelf denken staat een steeds groeiende groep van mensen die bewust consumeren, individueel of gezamenlijk zonnepanelen installeren, hen eventuele vermogen verantwoord beleggen en ga zo maar door. "Immers, de waargenomen maatschappelijke ‘verharding’ of polarisatie is in wezen een andere manier om te zeggen dat gemeenschapszin bij velen aan erosie onderheving is." Maar dat betreft alleen die gepolariseerde groepen. Die zorgen weliswaar voor nogal wat ketelmuziek maar zoals Van der Laan in zijn nieuwjaarstoespraak zo treffend zei: daar tegenover staat een grote meerderheid van burgers die daar helemaal niks mee te maken wil hebben. "Dat maakt dus het organiseren van een effectief tegengewicht tegen de scherpe randen van het kapitalisme, vrijwel onmogelijk. Althans, dat lijkt me zo…" Ik zie vooral veel mensen die echt een tegenwicht willen bieden dat ook gewoon doen. Het doorslaggevende verschil tussen de veranderingsgezinden is dat tussen mensen die hun leven vorm willen geven en mensen die vinden dat het maar voor hun gedaan moet worden. "Deze situatie, toch wel belangrijk om even te vermelden, is niet volledig aan het (passieve) volk zelf te wijten." In zekere zin natuurlijk wel, want het is dat passieve volk dat daarmee werd gefaciliteerd. Net zoals je de macht van je pensioengeld kunt gebruiken (er zitten nota bene vakbondsvertegenwoordigers in de pensioenfondsen) kun je er ook voor kiezen om in zee te gaan met een bank die geen maximaal gebruik maakt van de deregulering maar in zee gaan met ASN of voor mijn part de antroposofen van Triodos. Die keuze is er al decennia, je hoeft er alleen maar gebruik van te maken. "Of wat dacht ja van de werking van de media; al waarin kijkcijfers over het algemeen belangrijker worden gevonden dan waarheidsvinding. Brood en spelen – dat soort dingen…" Dat is nu juist bij uitstek iets waarbij het volk op zijn wenken wordt bediend. Het begon bij de vertrossing en dat was geen gevolg van een strategie van bovenaf om het volk brood en spelen te geven maar het tegemoetkomen aan de wens van de kijker. "Dus – ja, je hebt gelijk dat de echte macht bij het volk ligt. Maar tegelijkertijd is er een sociale omgeving gecreeerd (door lieden die daar belang bij hebben) waarin mensen zich deze macht niet (kunnen) realiseren." Die lieden met hun belangen zijn en blijven de facilitator. En die zijn geen haar beter of slechter dan degenen die ze faciliteren. Wil je daar iets aan veranderen dan zul je dan ook altijd een tweesporenbeleid moeten voeren: wil je bijvoorbeeld misstanden in de textielindustrie aanpakken dan moet je minimumeisen stellen aan arbeidsvoorwaarden, vervuiling enzovoorts. Maar tegelijkertijd moet je de onverschillige consument duidelijk maken dat er grenzen zijn aan zijn wens om alles zo goedkoop mogelijk aan te willen schaffen. Dat krijg je nooit voor elkaar als er niet voldoende consumenten zijn die op vrijwillige basis verantwoord consumeren, want zij vormen de machtsbasis waarop je veranderingen af kunt dwingen: zonder mensen die verontwaardigd zijn en daar ook de consequenties uit willen trekken kom je helemaal nergens. Een grote rem op verandering is dat mensen die zeggen veranderingsgezind te zijn blijven hangen in de ideologische tegenstelling tussen arbeid en kapitaal, wat voornamelijk fungeert als schaamlap voor hun eigen gedrag. De wet van vraag en aanbod werkt namelijk feilloos: zodra er vraag is naar biologisch voedsel gaan boeren dat produceren, ontstaan biologische markten en supermarkten, bedenken mensen manieren om biologisch voedsel in pakketten aan huis te bezorgen en ga zo maar door. En ze weten ook kapitaal aan te trekken om dat te realiseren. Als je iets wilt veranderen dan kun je beter die oude tegenstelling tussen arbeid en kapitaal overboord gooien en simpelweg kijken waar je gelijkgezinden kunt vinden en bondgenootschappen kunt sluiten. Dan maak je jezelf niet nodeloos machteloos.

vakman2
vakman221 jan. 2017 - 15:11

Piet... Neem mij niet kwalijk voor mijn ietwat verlate reactie - was gewoon druk met andere dingen. Ik vermoed dat je dit niet meer lezen zal. Toch nog even een reactie - voor de volledigheid! Anyway... je aansporing om verantwoordelijkheid te nemen voor de wereld zoals die 'is' - daar kan ik alleen maar achter staan. Laat dat gezegd zijn... Ik probeer op mijn manier daar ook een bijdrage aan te leveren - ook al is de impact daarvan te verwaarlozen klein. Maar elk verschil telt. Gedrag is besmettelijk. Dus 'goed' gedrag, doet goed gedrag volgen - dat soort dingen... Natuurlijk, in de ideale situatie neemt iedereen (of in ieder geval een steeds groter wordend deel der mensheid) zijn verantwoordelijkheid. Op termijn zou dat betekenen dat de boel ten gunste van mens en natuur gaat veranderen. Het hoopvolle scenario. Dat overigens het einde betekent van het paternalisme als top-down bestuursmodel dat de mens sedert eeuwen geleid heeft... Maar het knaagt aan me of dit wel zo realistisch is. Is de meerderheid wel instaat om te transformeren zonder de daarvoor gebruikelijke crisissituatie (als in 'oorlog') die de mens in het verleden dikwijls dwong te veranderen? Draait het bovendien niet veelleer om de juiste balans tussen bottom-up en top-down? Bovendien, je verhaal (dat ik overigens graag wil geloven) staat of valt met een kritische massa goed geinformeerde individuen, maar kunnen we daar - in een tijdperk waarin de kwaliteit van de media zo aan erosie onderhevig is - wel op vertrouwen? Als ik bijvoorbeeld naar een Tegenlicht Meet Up bijeenkomst ga, dan tref ik daar bovengemiddeld veel ouderen aan - waar is de jeugd (om wiens toekomst het in wezen allemaal gaat)? Ik ben het dus wel met je eens - er zijn hoopvolle ontwikkelingen - maar ik zie ook die andere kant...

Piet de Geus
Piet de Geus22 jan. 2017 - 3:07

"Maar het knaagt aan me of dit wel zo realistisch is. Is de meerderheid wel instaat om te transformeren zonder de daarvoor gebruikelijke crisissituatie (als in ‘oorlog’) die de mens in het verleden dikwijls dwong te veranderen?" Het gaat niet zozeer om kunnen als wel om willen. Wellicht op voedselbankklanten na (een verwaarloosbaar percentage van de bevolking dat niet richtinggevend is) is iedereen in staat om te kiezen om verantwoord te consumeren of plofkip te kopen en zich van het bespaarde bedrag te buiten te gaan bij de Action. "Draait het bovendien niet veelleer om de juiste balans tussen bottom-up en top-down?" Natuurlijk. Dat is wat ik al betoogde: zonder een kritische massa van consumenten die zich vrijwillig verantwoord gedragen kun je niet van bovenaf de excessen van onverantwoord gedrag verbieden. "Bovendien, je verhaal (dat ik overigens graag wil geloven) staat of valt met een kritische massa goed geinformeerde individuen, maar kunnen we daar – in een tijdperk waarin de kwaliteit van de media zo aan erosie onderhevig is – wel op vertrouwen?" Ook de kwaliteit van de media weerspiegelt de behoefte van de consument. Veel mensen willen helemaal niet continu horen hoe hun goedkope textiel is geproduceerd maar kijken liever naar een quiz of een real-life soap waarin hun soortgenootjes de hoofdrol spelen. De meerderheid wil nu eenmaal gerustgesteld worden en schouderklopjes krijgen dat ze goed bezig zijn. En ook al weten velen best dat ze struisvogelpolitiek bedrijven: liever de klimaatontkenner uithangen dan uit je comfortzone stappen en je gedrag aanpassen. Wat dat betreft ben ik nogal pessimistisch. Daar staat tegenover dat je bepaald geen meerderheid nodig hebt om het beeld te laten kantelen en zaken te veranderen. Als je jezelf maar geen onnodige beperkingen oplegt bij het zoeken van coalitiegenoten: iemand die bij de voedselbank loopt kan je politieke vijand zijn en iemand die in de Quote 500 staat maar best genegen is om risicokapitaal te verstrekken voor het ontwikkelen van een verduurzamingstechniek je politieke vriend. Als je verandering tot stand wilt brengen dan kun je je verdomd weinig luxe permitteren en zul je overal moeten zoeken waar je op deelgebieden bondgenoten kunt vinden, want anders creëer je nooit momentum om de lethargische meerderheid mee te krijgen en de verstokte tegenstanders van de sokken te blazen.

Piet de Geus
Piet de Geus22 jan. 2017 - 3:52

Nog even de 'andere kant' van de zaak: het kapitaal. Bedrijven die afhankelijk zijn van fossiele brandstoffen zoals Shell weten al lang dat dat een eindige zaak is en dat ze over meer 'aangetoonde reserves' beschikken dan ooit gebruikt kunnen worden voordat we onder de zeespiegel verdwijnen. Binnen die bedrijven accumuleert zich meer kennis dan onder de doorsnee burger, dus uiteraard hebben die al lang afdelingen die zich met andere vormen van energiewinning bezighouden en strategieën te ontwikkelen om als bedrijf te overleven als fossiele energiebronnen echt passe zijn. Je kunt ze als vijand zien, omdat ze als dat het beste uitkomt desalniettemin het laatste restje winst uit fossiele energiebronnen zullen persen. Je kunt ze ook als amoreel zien: het maakt hen niet uit hoe ze hun winst behalen. Ze vormen dus net zo'n passieve massa als het overgrote deel van de burgers: als die de kans krijgen rijden ze ook lekker 130 en malen verder nergens om. Je kunt er ook anders tegenaan kijken: ze vormen een uiterst plooibare massa. Veranderen de omstandigheden dan zullen ze zich daar veel sneller aan aanpassen dan de burger die erachter komt dat het ineens de moeite waard is om zonnepanelen op het dak te plaatsen. Omdat dat nu eenmaal hun focus is: kijken waar winst te behalen valt, ongeacht hoe. Natuurlijk zullen bedrijven als Shell proberen hun reserves te gelde te maken. Maar ze zijn slim genoeg om een plan B gereed te hebben en indien nodig om te schakelen. In die zin vormen ze veel minder dood gewicht dan de onwillige burgers: ze zijn veel flexibeler (daarom weten ze hoe dan ook geld te verdienen) en veel makkelijker in beweging te krijgen. Zie bijvoorbeeld biologisch voedsel: het aanbod ervan in de grote supermarkten is veel groter dan de vraag ernaar. Biologisch voedsel heeft het hoogste retourpercentage wegens over de datum, omdat het aanbod veel groter is dan de vraag. Maar het is een ontwikkeling waarbij die supermarkten niet achter willen lopen en die bovendien goed is voor hun imago, waar ze veel gevoeliger voor zijn dan de burger. Een beetje serieus bedrijf kan zich de fuck you-mentaliteit van de woedende burger nu eenmaal niet permitteren. Het is dus in eerste instantie een kwestie van de burger en de consument mee zien te krijgen, want het grote bedrijfsleven beweegt (ondanks hun lobby om het huidige winstmodel in stand te houden) vanzelf mee om de consument te pleasen en imagoschade te voorkomen. De crux is dus dat het soms maar een klein zetje vergt om het tij te keren. Je hebt geen met de voeten stemmende meerderheid nodig om de weegschaal de andere kant op te laten doorslaan: naming and shaming is voldoende om bedrijven zich anders te laten gedragen en de consument volgt vanzelf, want die zal zich vervolgens niet luidkeels durven te beklagen dat het toch een schande is dat er geen talloze doden meer vallen in sweatshops omdat de arbeidsomstandigheden zijn aangescherpt.

vakman2
vakman224 jan. 2017 - 19:55

Piet... Daar ben ik weer! Interessant relaas met veel inzichten die mij aan het denken zetten. Bondgenoten zijn soms op verrassende plekken te vinden. Dat kan ik niet ontkennen. Polarisatie in die zin, is dus zinloos. Thx! (ook al zou ik meer engagement willen van de leiders in Davos - volgens mijn onderschat men daar het probleem!) Enfin, ik had vandaag een gesprek over de verborgen spiritualiteit achter het kapitalisme, dat in zekere zin aansluit op het onderwerp dat we hier bespreken. Ik benieuwd naar jou kijk op de zaak. Maar bereid je voor - het is nogal pessimistisch..! Het ging over de socioloog Weber die een eeuw geleden al opwierp dat achter kapitalistische systemen een protestante ethiek schuild ging (als in de predistinatieleer; dus het idee dat wie 'goed' doet, bijvoorbeeld door hard te werken, daar goddelijk voor wordt beloond. Een idee met psychologische gevolgen. Want tegelijkertijd betekent cultivering van dit idee dat voor degenen die in de rat-race achterblijven, dat betekent dat zij kennelijk goddelijk gezien niet lovenswaardig bezig zijn - resultaat: (bewust of onbewust) een krenking van het ego. Waardoor, en nu komt het, bij deze groep automatisch de behoefte aan een zondebok groeit (als de misere toeneemt) teneinde de illusie van de eigen goedheid in stand te houden. Het volhouden van de kapitalistische droom dus, wat er ook gebeeurd. Uit onderzoek blijkt bijvoorbeeld dat lagere sociaal economische klassen bij geldgebrek eerder geneigd zijn te bezuinigen op eten dan op de aanschaf van statusgoederen. Status gaat dus voor honger - een fenomeen dat aansluit op wat een hele reeks denkers, van Rousseau, Weber tot Marx, beweren over het kapitalisme, namelijk dat het leidt tot een proces van individuele vervreemding zogezegd tussen hart en hoofd. In wezen zou je de huidige sociale en politieke ontwikkelingen, denk aan Trump, kunnen zien als een gevolg van de extreme vorm van kapitalisme waarin we terecht zijn gekomen. Of anders gezegd, het huidige rechtse populisme speelt het beste in op de ontstane gevoelens van vervreemding onder het publiek. Stel dat hier een kern in zit. Dan betekent dat, dat, zolang deze dieperliggende voedingsbodem niet wordt aangepakt, een alternatief paradigma maar moeilijk op gang komt.... Puur en alleen omdat de condities er niet naar zijn. We zitten dan opgesloten in een negatieve spiraal, waarvan we de diepte niet kunnen peilen, zo diep. Ok - ik besef het - nu wordt het wel heel pessimistisch! En dat maakt passief. Maar toch - voor mijn gevoel zit hier wel degelijk iets wat het publiek zich zou kunnen aantrekken...om eigen bestwil!

jahoor2
jahoor218 jan. 2017 - 9:20

Ben niet perse voor kapitalisme. Maar het moge duidelijk zijn dat de gemiddelde Trump, Brexit of PVV loser geen idee heeft van waar ze mee bezig zijn.

Bert Vlierman
Bert Vlierman18 jan. 2017 - 8:38

Bij 'vrijhandel-' staat het woorddeel vrij voor vrij van overheidsbemoeienis. Daardoor wordt in zo'n verdrag ook de afhandeling geregeld van aanklachten tegen de overheid. Elk vrijhandelsverdrag dat een staat sluit is dus een limitering van de democratie. In Nederland juicht rechts, inclusief D66, daar over. Mij doet het telkens denken aan Mussolini's eufemistische omschrijving van fascisme als 'de vervlechting van staat en bedrijfsleven'. De man kon natuurlijk niet dromen dat vervlechting van staat en bedrijfsleven zou overgaan in onderwerping van staat aan bedrijfsleven. Rechts is dus een stap verder dan Mussolini droomde, al mag dat niet zo worden gesteld. Uitverkoop van volksrechten en volkseigendom aan het (internationale) bedrijfsleven is gangbaar geworden. Die uitverkoop is getransformeerd van een nationaal naar een mondiaal verschijnsel. En daarmee is het een autonoom proces geworden.

3 Reacties
SpijkerMaarten
SpijkerMaarten18 jan. 2017 - 10:47

Niet noodzakelijkerwijs. Bij TTIP, CETA en NAFTA moest en zou dat vermaledijde tribunaal erin, daarin heeft Boenders hieronder gelijk. Zonder kan ook, dan kan het veel minder schadelijk.

Kilted
Kilted18 jan. 2017 - 12:10

SpijkerMaarten Zonder kan ook maar het argument voor die tribunalen is dat rechters in verschillende landen niet altijd tot eensluidende vonnissen in gelijke gevallen komen en dat in een land als de UK er zelfs verschillen zitten tussen zaken die Schotland beoordeeld worden en zaken die in Engeland bekeken worden. Dat is een gevolg van het feit dat beiden een eigen rechtssysteem hebben. Het argument voor de tribunalen is dat je dan niet een loer gedraaid wordt door een Roemeense rechter in het geval dat jij een zakelijk verschil van inzicht laat beoordelen door een Roemeense rechter. Dat is ook een argument voor de Brexitkeuze die de Britten gemaakt hebben. Namelijk volledige controle over de eigen rechtssystemen. Maar bedrijven willen graag in gelijke gevallen gelijk behandeld worden. En dat lijkt me niet onredelijk.

SpijkerMaarten
SpijkerMaarten18 jan. 2017 - 21:44

@Kilted, volgens mij zijn daar andere oplossingen voor dan een apart tribunaal achter gesloten deuren, gevuld met mensen die te dicht op de sector zitten. Er zijn wel een aantal andere oplossingen te vinden, bijvoorbeeld een gemeenschappelijke kamer van rechters uit beide rechtssystemen. Maar ik twijfel eraan of het belang van de tribuunalen inderdaad dat is. Dat is het niet. het is een directe poging om bedrijven de macht te geven landen te straffen door middel van aexorbitante schadevergoedingen, die natuurlijk ALTIJD gaan over burgerbelangen die grote bedrijven in de weg zitten, zoals milieu- en gezondheidswetgeving. Dat is het effect van NAFTA geweest, en dat is precies de bedoeling: het belang van het bedrijfsleven te laten prevaleren boven de wil van de burgers.

Hjs2
Hjs218 jan. 2017 - 7:51

Iets van hete soep etc. hoog inzetten maar uiteindelijk eieren kiezen voor je geld. Wat geheel niet aan de orde kwam. Grenzen met Ierland, dat moet de uk helemaal dichttimmeren. Of een muur zoals bij mexico :-) Schotland, die willen dit helemaal niet. Afsplitsen ?

1 Reactie
Piet de Geus
Piet de Geus18 jan. 2017 - 13:13

"Grenzen met Ierland, dat moet de uk helemaal dichttimmeren. Of een muur zoals bij mexico" Met aan beide kanten van de muur Ieren. Dat zal een feestje worden. "Schotland, die willen dit helemaal niet. Afsplitsen ?" Die kunnen heel simpel de Muur van Hadrianus in ere herstellen. Hoeven we verder alleen de Kanaaltunnel nog maar vol te storten.

[verwijderd]
[verwijderd]18 jan. 2017 - 3:46

--- Dit bericht is verwijderd —

7 Reacties
max laadvermogen
max laadvermogen18 jan. 2017 - 7:59

Mee eens! Vrijhandelsverdragen zijn veel kwaad, maar wat is een redelijk alternatief. Dat is een beetje het manko, de minpunten worden steeds bekender, maar wat kunnen we anders doen?

Zephyr2
Zephyr218 jan. 2017 - 10:05

Tja DWDD is dan ook bij uitstek het programma voor een diepgaande analyse en discussie van zo'n complex onderwerp.

erikbos
erikbos18 jan. 2017 - 10:39

"NAFTA heeft een enorme werkloosheid veroorzaakt omdat grote multinationals zoals Walmart de zaak overnamen en de vluchtelingenstroom naar de VS deden toenemen." Er is geen werkgelegenheid verloren gegaan maar verplaatst met name van de VS naar Mexico. Dus heel veel Mexicanen hebben dankzij NAFTA nu een baan, weliswaar ten koste van Amerikaanse banen. Waar baseert u zich op dat NAFTA een vluchtelingenstroom naar de VS heeft doen toenemen?

SpijkerMaarten
SpijkerMaarten18 jan. 2017 - 10:48

Volgens mij kun je ook vrijandeklsverdragen sluiten zonder, om een voorbeeld te noemen, dat vermaledijde ISDS-tribunaal. Dat is inmiddels bij vrijhandelaars een geloofsartikel waar een deel van de burgers niet mee akkoord gaat.

dijkbewaker
dijkbewaker18 jan. 2017 - 10:56

@Boenders, Goed beschreven. De fusie Bayern-Monsanto is bij mijn weten nog niet goedgekeurd. Wel heeel erg veel macht naar 1 bedrijf. Samen vormen de bedrijven een „wereldleider in de landbouw”, schrijven ze in een gezamenlijk persbericht. Als de aandeelhouders van beide bedrijven de overname goedkeuren, ontstaat er een reus met een omzet van 60 miljard euro en 139.000 werknemers over de hele wereld. Het concern wordt de grootste producent van zaden en bestrijdingsmiddelen voor de landbouw. ---- Vreselijk bedrijf dat Monsanto. Gifproducent. Koopt veredeling plantjes op van Nederlandse kwekers en zet daar patent op alsof ze het zelf uitgevonden hebben waarna niemand er meer in mag handelen (zelfs de echte uitvinders niet) en iedereen die het toch doet krijgt het leger advocaten achter zich aan. Dit soort bedrijven maken de wereld kapot voor eigen gewin. De gif die ze produceerden maakt ecosystemen kapot. Het was een van de producenten van het in de Vietnamoorlog gebruikte ontbladeringsmiddel Agent Orange. Ook ontwikkelde het dioxine, DDT, PCB’s, rBGH (een groeihormoon voor melkkoeien) en aspartaam. Ga zo maar door.

Uitgekleed
Uitgekleed18 jan. 2017 - 13:07

Max Laadvermogen, "Dat is een beetje het manko, de minpunten worden steeds bekender, maar wat kunnen we anders doen?" De komende verkiezingen is de laatste kans tot behoud van onze democratie. Alleen onze democratie kan een halt toeroepen op de totale vercommercialisering van onze samenleving. De democratie is het wezen van ons bestaan anders zijn we een speelbal van de macht. Helaas werden worden wij en onze kinderen nog steeds niet, hierin onderwezen. Daarom staat onze democratie in alle 26 EU staten op het spel. Het is 2 voor 12.

erikbos
erikbos18 jan. 2017 - 14:48

@boenders Dat Walmart de markt overneemt lijkt me vrij los te staan van NAFTA. Walmart kan ook zonder NAFTA vestigingen in Mexico openen. En blijkbaar wordt Walmart door de Mexicanen gewaard als ze liever daar gaan kopen ipv bij de lokale ondernemingen. En waarom verdwijnt er werkgelegenheid doordat Walmart vestigingen opent? Het werk moet tenslotte gedaan worden alleen doet nu een ander bedrijf het werk. Zijn de lokale ondernemingen dan zo inefficient/duur?

dijkbewaker
dijkbewaker18 jan. 2017 - 0:55

Trump heeft wel een punt met China. Ze willen wel alles overnemen in het buitenland, maar het eigen land is zo gesloten als een dikke kluisdeur. Dus die vrijhandel vindt China prima als het maar niet in eigen land gebeurd. Zo was het en zo zal het nog lang blijven. Voorbeeld: In China zit men niet per se te wachten op buitenlanders,” zegt M&A advocaat Rogier van Bijnen in gesprek met M&A Community. Nederlandse private equity investeerders en bedrijven moeten beseffen dat zakendoen in China moeilijk is. Ten eerste mogen buitenlanders niet zo maar in iedere industrie investeren. “In sommige sectoren, zoals media, zijn in het geheel geen buitenlandse investeringen toegestaan. In andere industrieën is volledige buitenlandse eigendom weer niet mogelijk en is dus altijd een Chinese joint venture partner nodig. Financiële instellingen, telecom en automotive zijn hier goede voorbeelden van. Ten tweede is in principe voor iedere buitenlandse investering toestemming nodig van de Chinese overheid, zelfs in sectoren waarvoor geen restricties gelden.” -- En het gaat maar door met hobbels op het pad. De liefde moet wel van twee kanten komen. Het probleem is ook de macht die (te) grote bedrijven of staatsbedrijven krijgen waardoor ze feitelijk andere landen in een wurggreep houden. Of het nou patenten zijn waardoor ze de voedsel keten in handen willen krijgen, bioindustrie Of technologie. Dit verstoort de democratische rechtsorde. De menselijke maat is volledig verdwenen net als de controle op de conglomeraten en investeringsgiganten die overal en nergens zitten. . Macht corrumpeert, en absolute macht corrumpeert absoluut. China spuit wat eilandjes op en claimt de omgeving die ze met militair machtsvertoon zeggen te verdedigen tegen inmenging. Een pas op de plaats om te beseffen dat economische groei niet per definitie ons groei naar meer geluk/vrijheid en een betere wereld brengt, lijkt me van gezond verstand te getuigen.

Jiji Fukuyama
Jiji Fukuyama18 jan. 2017 - 0:33

Vrijhandel profiteren alleen de elites van. Zolang de verdeling van de rijkdom niet aangepakt wordt, zal die vrijhandel de gewone mens zijn reet roesten.

3 Reacties
GerritHoltland
GerritHoltland18 jan. 2017 - 5:24

"Vrijhandel profiteren alleen de elites van. Zolang de verdeling van de rijkdom niet aangepakt wordt, zal die vrijhandel de gewone mens zijn reet roesten.". Dat eerste is grote flauwekul. Vaak zie je dat juist de elite profiteert van protectionisme (ga eens in Latijns Amerika kijken). Dat tweede is juist. Alleen heb ik niet de indruk dat de mensen die pleiten voor protectionisme graag de belasting willen verhogen. Integendeel. Ook al mag het gewone man aan zijn reet roesten, het lijkt mij dat die uiteindelijk wel slachtoffer wordt van dit proces (na een aanvankelijke euforie dat er eindelijk naar hem geluisterd wordt).

Piet de Geus
Piet de Geus18 jan. 2017 - 8:24

"Vrijhandel profiteren alleen de elites van" Ga eens bij Primark en Action kijken of het werkelijk de elites zijn die zich daar doodconsumeren.

Joe Speedboot
Joe Speedboot18 jan. 2017 - 10:04

'Vrijhandel profiteren alleen de elites van. ' Flauwekul! Lager betaalden zouden aanzienlijk minder kunnen kopen als producten uit lage lonen landen vanwege hogere invoerrechten flink in prijs zouden stijgen. Rijke mensen maakt dat geen moer uit want die laten hun maatpakken, Ferrari's en designverlichting toch al in W-Europa maken.

Bert Vlierman
Bert Vlierman17 jan. 2017 - 23:04

Ze waren weer beschikbaar, de allesweters die meer meningen hebben dan anderen hersencellen. Beiden uit de rechtse hoek, beiden altijd het gelijk aan hun zijde, beiden nooit verlegen om commentaar gebaseerd op onovertroffen inzicht. En beiden met een aantal andere rechtse collega's zeer gewild in de mediawereld. Erg veel linkser dan de rechtervleugel van de PvdA zal men daar niet worden.

1 Reactie
Zephyr2
Zephyr218 jan. 2017 - 10:06

Maar wat is uw inhoudelijke kritiek op de gevoerde argumenten?

crumb2
crumb217 jan. 2017 - 22:58

Het wereldwijde handelssysteem staat op losse schroeven ? Nee maar ! Wat kan er mogelijk erger zijn ? (afgezien van het vóórtzetten van dat systeem)

Doofenschmirtz
Doofenschmirtz17 jan. 2017 - 22:53

Volgens Trump is de wereldeconomie een zero sum game. Verlies voor een ander is winst voor de VS. Maar zo werkt het dus niet. Vrijhandel levert per saldo meer op dan protectionisme. Maar net als bij alle andere domme uitspraken van Trump komt hij er later wel achter dat hij zichzelf in de vingers snijdt.

1 Reactie
Herr Vorragend
Herr Vorragend18 jan. 2017 - 10:34

@Doofenschmirtz Wel een heel simplistische voorstelling van zaken. Alsof Trump niet begrijpt dat win/win het meest aantrekkelijke concept is. Maar blijkt dat het winnen vooral bij je handelspartner gebeurt en je zelf deels het nakijken hebt moet je snel ingrijpen om het evenwicht te herstellen. Trump als zakenman begrijpt dat en is heel wat anders dan uitgaan van een zero-sumgame. Onderschat deze man niet. Hij is een onwaarschijnlijk botte hork maar beslist niet op z'n achterhoofd gevallen

rgeurtsen
rgeurtsen17 jan. 2017 - 21:34

Jammer dat DWDD, analisten aan het woord laten waarvan de kijk op de wereld een politieke is, en niet een intelligente analytische. Niet slim van redactie.

1 Reactie
GerritHoltland
GerritHoltland18 jan. 2017 - 5:25

Toelichting graag.

mees.
mees.17 jan. 2017 - 21:06

De mensen die er het meest afhankelijk van zijn,een goedlopende economie,worden zelf de dupe van hun stemgedrag,ze hebben zich door populisten 'n oor aan laten naaien. Amerika en ook een Engeland gaan het zwaar krijgen. Ik heb één lichtpuntje,mijn voorspelling is dat het vasteland Europa niet voor de populisten gaan stemmen. De peilingen zijn allang niet meer betrouwbaar en laten hele andere uitslagen zien dan de werkelijke uitslagen. Men staart zich er blind op maar ze komen allang niet meer uit en zitten er vaak dramatisch naast. Europa gaat financieel leading werelddeel worden en Amerika,Engeland etc zullen het met grote verbazing moeten aanschouwen. Ze storten zichzelf maar in de ellende,wij doen niet mee. We hebben het één keer eerder gedaan,achter Amerika aanlopen ten tijde van Busch en ons daardoor in een kredietcrisis gestort...dat nooit meer!!!

msj_meijerink
msj_meijerink17 jan. 2017 - 20:55

Samengevat: het kan nog alle kanten uit, vooral als men in Westminster, in de TheHouse of Commence tot bezinning komt en alles uiteindelijk van tafel veegt. Dan zal voorlopig erna 'Londen' wel een toontje lager mogen zingen.

Steven4
Steven417 jan. 2017 - 20:55

de EU bureaucratie komt door de Brexit tot het moment van waarheid = bestaansrecht. Extrapolerend vanuit voorgaande crises gaan we een spannende tijd tegemoet.

Break on through
Break on through17 jan. 2017 - 20:53

Als je het mij vraagt staan we op een kruispunt in de geschiedenis. https://nl.wikipedia.org/wiki/Kondratjevgolf Neemt niet weg dat we ons af moeten vragen of we ons willen laten koeioneren door ofwel May ofwel Trump. Voorbeeldje, BMW moet zn productie naar US over brengen of 35% importheffingen betalen. Ik zou voor kiezen om de heffingen dan maar te betalen ipv je te laten chanteren. Want dat is het. Die 35% kun je doorberekenen in de verkoopprijs want er blijven nu eenmaal mensen in de US die een BMW willen willen rijden. Als daar een extra prijskaartje aanhangt van 35% import word het nog meer exclusief ook. Is een mogelijke benadering natuurlijk.

7 Reacties
Piet de Geus
Piet de Geus18 jan. 2017 - 0:10

"BMW moet zn productie naar US over brengen of 35% importheffingen betalen." En wat betekent het voor de kwakkelende Amerikaanse auto-industrie als de export daarvan met eenzelfde tarief wordt geconfronteerd? Overigens: wat de Mexicanen voor een prikkie doen is onderdelen in elkaar zetten die over de hele wereld worden geproduceerd. Wil je die onderdelen ook met 35% belasten? Wat betekent dat voor de prijs die de Amerikaan voor zijn heilige koe gaat betalen? En dat in ruil voor wat laagwaardig werk dat door die hogere prijs nog sneller zal worden weggeautomatiseerd.

GerritHoltland
GerritHoltland18 jan. 2017 - 5:27

@ Piet Ben het eindelijk helemaal met je eens Piet.... Ook wel eens leuk,

Break on through
Break on through18 jan. 2017 - 6:44

@Geen tijdgenoot: "Ik vind dit geen chantage maar zaken doen." Je kunt er over redetwisten natuurlijk of het wel of geen Chantage is. Feit is dat producenten fors onder druk worden gezet door iemand als Trump (een discutabel personage, belastingtechnische vaagheden, mogelijke connecties en invloeden Rusland, seksuele escapades etc) @Piet de Geus: "En dat in ruil voor wat laagwaardig werk dat door die hogere prijs nog sneller zal worden weggeautomatiseerd." Zo had is het nog niet bekeken maar hier is inderdaad een zeer grote kans op. Goed dat dat nou eens gezegd word. "En wat betekent het voor de kwakkelende Amerikaanse auto-industrie als de export daarvan met eenzelfde tarief wordt geconfronteerd?" Inderdaad, maar of we dat moeten willen? Vind overigens dat types als Trump hierop aansturen. Handelsoorlogen pakken altijd beroerd uit.

omaoeverloos
omaoeverloos18 jan. 2017 - 8:58

"BMW moet zn productie naar US over brengen of 35% importheffingen betalen." dan blijft zo'n BMW in onze ogen nog steeds spotgoedkoop. De overheid gooit in Nederland zo'n 40% bovenop de prijs die de Duitsers betalen, terwijl er hier wel vrijhandel is in het verenigd Europa. Wat Trump hier gaat doen is exact hetzelfde als wat Nederland doet, alleen is de fopspeen hier niet de seejootwee maar werruk.

Johan eldert
Johan eldert18 jan. 2017 - 9:29

[ GeenTijdgenoot 17 januari 2017 at 23:08 Trump heeft banen beloofd. Hij begint bij BMW om de fabriek van Mexico naar de USA te verplaatsen. Ik vind dit geen chantage maar zaken doen. BMW kan kiezen voor hogere lonen of hogere invoerrechten ] Het grote probleem bij Trump benadering is dat hij op korte termijn bedrijven dwingt tot een keuze voor / tegen de vs. maar wat Trump niet beseft dat hierdoor de competitieve kracht van een bedrijf compleet onderuit zal gaan op den duur. Uiteindelijk levert het een uitholling op van zijn economie. en dan verdwijnen de banen vanzelf. jammer alleen dat Trump dat mogelijk niet mee maakt want dan ben je al aan de volgende administration toe, die de puinhopen kan opruimen. zoals obama de puinhoop van bush Sr en bush jr kon opruimen

Zephyr2
Zephyr218 jan. 2017 - 10:19

Ik werk in de automobiel industrie bij een tier 1 die wereldwijd fabrieken heeft. Wij hebben o.a. fabrieken in USA als in Mexico. Bij een direct labor content van ongeveer 15% van de omzet is het veel voordeliger dicht bij de klant te zitten dan in een lage lonen land. Ik heb meerder keren meegemaakt dat een theoretische loonkosten besparing van 50% (dus 7,5% overal kosten reductie) weer volledig teniet gedaan werden door lagere productiviteit, hogere logistieke kosten en kwaliteitskosten. Kosten voor automatiseren van zelfs complexe assemblage processen met veel varianten worden steeds lager. Voor veel producten is een automatische assemblage überhaupt de enigste optie om de hoge kwaliteitseisen te halen. OEM verwachten een PPM van 10 of lager. Dat betekent parts per million. Dus van de miljoen onderdelen die je produceert mogen er niet meer dan 10 een defect hebben. Dus die hele discussie over lage lonen wordt veel meer een punt van lokale investeringskosten en subsidies bij keuze van productie locatie.

Kilted
Kilted18 jan. 2017 - 12:24

@GeenTijdgenoot 17 januari 2017 at 23:08 Of BMW kan ervoor kiezen om helemaal geen auto's in de VS meer te produceren en die 70.000 mensen die ze nu al in dienst hebben in de VS (direct of indirect) op straat te zetten. Als je het toch hard wilt spelen? Waarom eigenlijk niet?