Sfeerfoto van Joop
Joop
Joop

Nooit eerder waren er zoveel bosbranden in Europa

Branden breiden zich uit naar steeds meer landen
Joop

Negatieve inkomensbelasting, beter dan een basisinkomen?

  •  
28-04-2016
  •  
leestijd 5 minuten
  •  
79 keer bekeken
  •  
5858059202_a15811ccc6_b-1
Een negatieve inkomensbelasting kan voordelen van een basisinkomen combineren met voordelen van ons huidige sociale stelsel
Ieder mens heeft recht op het bestaansminimum. Geen enkel mens zou honger moeten lijden, zich zorgen moeten maken om onderdak, of met onbetaalde rekeningen moeten zitten omdat het geld er gewoon niet is. Als dit niet goed geregeld is, dan is dat niet alleen slecht voor deze mensen zelf, het jaagt ook de samenleving op kosten. Want armoede kost geld. Daar zal in Nederland anno nu misschien niet iedereen het mee eens zijn, maar de overgrote meerderheid wel. En toch krijgen we het in onze welvaartsstaat niet voor elkaar.
Helaas is het ook in ons land nog lang niet zeker dat mensen dit recht echt krijgen. Sterker nog: die zekerheid wordt in ons land in hoog tempo steeds minder, om twee redenen: ten eerste door de flexibilisering van de arbeidsmarkt. Steeds meer mensen zijn daardoor niet meer verzekerd van een regelmatig inkomen. Pogingen van de laatste kabinetten om daar iets tegen te doen maakten dit alleen nog maar erger. Niet alleen vervelend voor deze mensen zelf, het ondermijnt ook de koopkracht en drukt zo op de hele economie. Ten tweede doordat met name het basisvangnet, de bijstand, steeds verder afgebroken werd. Het huidige kabinet – met nota bene twee PvdA-bewindslieden aan het roer van de sociale zekerheid – zette deze ontwikkeling zelfs nog in een hogere versnelling. Strafkortingen en het onthouden van bijstand: veel mensen moetenhet  soms om louter administratieve redenen lange tijd zonder geld doen en komen daardoor in de problematische schulden. Het aantal mensen met problematische schulden groeide de laatste jaren dan ook angstwekkend snel, en dit kost niet alleen de mensen die het betreft geld en veel ellende, het kost ook de samenleving geld. Dat moet echt beter. En dat kan ook beter, vrij gemakkelijk zelfs. Als we het maar willen.
Hier is hoe: Voor ieder persoon wordt door de belastingdienst een bestaansminimum vastgesteld, waarbij uitgegaan wordt van de huidige bijstandsnormen. Dat is dus inclusief de afhankelijkheden van fiscale partners en huisgenoten. Voor mensen met een werkende partner geldt een lager bedrag (dalend naar nul), voor mensen met inwonende en schoolgaande kinderen bijvoorbeeld geldt een hoger bedrag. Voor wie exact wil weten hoe hoog die bedragen zijn: die kan daarvoor kijken op de websites van sociale diensten.
Om te beginnen komen alle bestaande uitkeringen tot of onder dit bestaansminimum te vervallen. Dus de bijstand, de Wajonguitkeringen, de ANW, IOAW, IOW, IOZ en de studielening: al die uitkeringen en hun administratie worden afgeschaft. Uitkeringen die hoger uitvallen, zoals de WW, WAO en WIA uitkeringen, worden met dit bedrag gekort. In plaats daarvan kunnen alle mensen via de belastingen zonder voorwaarden een voorschot aanvragen ter hoogte van het bestaansminimum, om van te leven.
Aan het eind van het jaar wordt dit voorschot verrekend met de verdiensten van dat jaar, op de volgende wijze: er komt een negatieve inkomstenbelastingschijf, die geldt tot het bedrag van het vastgestelde bestaansminimum plus 30 procent. Over de verdiensten in deze eerste flexibele belastingschijf wordt netto 70 procent belasting betaald, zodat slechts 30 procent overblijft. Iedere belastingbetaler ontvangt bij de berekening van zijn belastingopgave echter zijn bestaansminimum, waarna het met de rest wordt verrekend.
Het maximaal te verkrijgen bedrag vanuit deze fiscale bijstandsregeling is dus 130 procent van het bestaansminimum, wat ongeveer overeenkomt met een full-time minimumloon nu. Voor mensen die boven dit bedrag verdienen blijft de berekening uiteindelijk neutraal, want wat ze ontvangen is even hoog als wat ze betalen in de 70 procent schijf. Mensen die beneden dat bedrag verdienen betalen flink, maar houden altijd iets aan hun werk over. Zo wordt werken vanuit een uitkering altijd gestimuleerd.
En hoe zit dat met het basisinkomen? Deze fiscale bijstand kent kenmerken van het basisinkomen, zoals de sterk verbeterde armoedebestrijding, het controlearme karakter van het stelsel en de aanpak van de armoedeval. Dit vangnet betaalt zichzelf. Afgerekend wordt met een gigantische uitkeringsindustrie, die veel kost en waarvan keer op keer bewezen is dat het niets oplevert. Afgerekend wordt bovendien met een ambtelijke molen die mensen vastzet op een specifiek inkomen en werken bestraft. De oplopende schuldenproblematiek wordt aangepakt. Dit alternatieve vangnet geeft meer zekerheid en meer vrijheid. Mensen krijgen weer een basis om op te ondernemen, te investeren. Het is een trampoline waarop mensen kunnen werken, studeren, ondernemen en opvoeden.
Dit zijn allen voordelen die ook terugkomen in het basisinkomen. Maar ook ten opzichte van het basisinkomen heeft dit stelsel enkele grote voordelen. Er hoeft aanzienlijk minder geld te worden rondgepompt. Voor veruit de meeste mensen is dit een budgetneutrale ingreep. Wat mensen verdienen, betalen ze ook weer terug. Daarmee is ook het dekkingsvraagstuk opgelost. Verder blijven aanvullende regelingen bovenop de bijstand, zoals toeslagen, aanvullende inkomensverzekeringen, zorgkostenvergoedingen en woonkostensubsidies, voorlopig bestaan, zodat maatwerk gegarandeerd blijft waar dat nodig is. Hier zijn na het invoeren van deze basis zeker grote verbeteringen in aan te brengen, maar dat is dan van later zorg.
Moeite en resultaten Een systeem als dit betekent nog steeds een ingrijpende stelselwijziging. De belastingdienst, die nu al door bezuinigingen en ingewikkelde regels (toeslagen) wordt geplaagd, zal er een flinke administratie bij krijgen. Maar de capaciteit voor deze wijziging komt vrij door de bezuiniging op de huidige sociale diensten en het UWV. Uiteindelijk wordt op de uitvoeringskosten sterk bezuinigd.
Het resultaat is een regelvrije bijstand die toegankelijk is voor alle mensen onder het huidige minimumloon. Het is simpel, het geeft heel veel mensen die dit nu niet hebben zekerheid, het is goedkoop in de uitvoering, budgetneutraal voor de overgrote meerderheid en het geeft vrijheid. Alle energie die nu nog besteed wordt aan gevechten met uitkeringsinstanties kan direct worden aangewend voor de verbetering van de inkomenssituatie van mensen. Een enorm potentieel dat vrijkomt.
Dit zou wat mij betreft het basisvangnet voor Nederland 2017 moeten zijn. Nu nog zoeken naar politici met de moed en visie om dit vorm te geven. Mijn hoop is gericht op GroenLinks, D66 en de SP. Vooral de laatste twee hebben de mond vol over de sociale zekerheid, maar missen tot nu toe een geloofwaardig eigen alternatief. Bij alledrie lonkt de achterban naar het basisinkomen, maar durft de partijleiding hier niet aan, wat op zich is niet vreemd is. Toch zullen Klaver, Roemer en Pechtold een geloofwaardig antwoord moeten verzinnen op de fundamentele klachten over het huidige sociale stelsel, waar het enthousiasme voor het basisinkomen op drijft. Een geloofwaardig ‘links’ alternatief ontbreekt echter nog volkomen. De zittende politiek vliegt het debat over sociale zekerheid traditiegetrouw op de vierkante millimeter aan, maar dat spreekt ten eerste niemand aan en ten tweede gaat dat niet helpen. Het sociale vangnet moet fundamenteel gerepareerd worden. Het alternatief is oplopende armoede, schulden en een stagnerende economie.
Cc-afbeelding: Images Money

Meer over:

politiek, opinie, economie,

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (116)

Okke2
Okke22 mei 2016 - 15:28

@Kees Alders, Vind het fijn trouwens dat je als auteur de moeite neemt op alle vragen en opmerkingen te reageren. Kost vast een hoop energie, dank daarvoor.

1 Reactie
Kees Alders
Kees Alders5 mei 2016 - 9:33

Dat doet het natuurlijk, maar het is toch een eer dat mensen over een stuk willen discussiëren.

Uitgekleed
Uitgekleed29 apr. 2016 - 16:50

Piet de Geus 29 april 2016 at 15:43 "jij staat met een kraam op die markt en moet je spullen zien te verkopen. Heb je goede spullen in de aanbieding dan kun je er meer voor vragen, leur je met inferieure waar dan mag je die ’s avonds weer inpakken en mee naar huis nemen ." Geen misverstand want zo zal het ook gaan in de arbeidsmarkt

Biff Everwood
Biff Everwood29 apr. 2016 - 11:49

Die experimenten, doel je op de experimenten in Zwitserland en Canada? Die deugen methodologisch van geen kanten om structurele effecten te toetsen. Dit vanwege a) het tijdelijke karakter, en b) het in stand houden van exact dezelfde inkomensbelastingtarieven. Geeft een heel ander speltheoretisch kader dan het daadwerkelijk invoeren van een basisinkomen.

5 Reacties
Biff Everwood
Biff Everwood29 apr. 2016 - 11:50

Sorry, dit als antwoord op Kees Alders' opmerking op 28 april 2016 om 16:20.

Kees Alders
Kees Alders30 apr. 2016 - 21:10

Even de reactie erbij zoeken hoor ;). Waar ik op reageerde is de veronderstelling dat mensen in hun bed zouden blijven liggen bij de garantie van een bestaansminimum, toch? Niet alleen de experimenten die je aanhaalt wijzen erop dat die aanname niet klopt, ook de dagelijkse praktijk. In praktijk blijven ook in onze samenleving mensen niet in hun bed liggen als ze dat niveau bereikt hebben, ze gaan niet part-time werken zodra ze boven dat minimumloon - 30% uitkomen. Mensen blijken meer ambities te hebben dan in bed liggen. Daar zou niet alleen een ander stelsel op draaien, ook onze huidige samenleving duidt op dat verschijnsel. Waarom zou het verdwijnen bij een ander belastingregime?

Piet de Geus
Piet de Geus1 mei 2016 - 1:53

"In praktijk blijven ook in onze samenleving mensen niet in hun bed liggen als ze dat niveau bereikt hebben, ze gaan niet part-time werken zodra ze boven dat minimumloon – 30% uitkomen." Enig idee hoeveel vrouwen nu een baantje erbij hebben dat ze welbewust zo klein houden dat ze niet boven de belastingvrije voet uitkomen, omdat ze het niet leuk meer vinden als ze ook maar een cent belasting of premie bij moeten dragen? Hele sectoren als de thuiszorg draaien op dat legale zwartwerken. Waarom zouden die ineens meer gaan werken voor een beetje extra? Als ze al niet achterover gaan hangen omdat ze het cadeau krijgen als als negatieve inkomstenbelasting vermomde aanrechtsubsidie?

Marc2406
Marc24061 mei 2016 - 14:36

Piet, kan je deze bewering ook staven? Of heb je ook dit gehoord aan de borreltafel...?

Kees Alders
Kees Alders1 mei 2016 - 19:52

Aangezien het eerste deel van zijn antwoord een vraag is, neem ik aan dat Piet ook het antwoord op die vraag heeft. Mijn wedervraag aan hem: vind je dat nu niet zelf ook een beetje ongepast, die term 'legaal zwartwerken'? En waarom verwacht je dat de hele bevolking dat zou gaan doen? Omdat iedereen graag terugwil naar 70% van het minimumloon of zo, zoals die vrouwen waar jij op doelt in ieder geval niet doen? Ik zie dat niet, maar jij kennelijk wel. Je mensbeeld wordt echter door geen enkel praktijkvoorbeeld ondersteund.

Sardar2
Sardar229 apr. 2016 - 10:48

Een basisinkomen is per definitie nationalistisch en reduceert de instroom van migranten en veel andere effecten van globalisering. Een negatieve inkomstenbelasting is een versoepeling voor globalisering in rijkere landen, dus voorlopig valt NL daaronder! Het effect van allebei is gericht op het verbeteren van al aanwezige lage kant van samenleving.

Sardar2
Sardar229 apr. 2016 - 10:40

De basis inkomen is geen linkse mekka. Het is een pure rechtse maatregel met stabiliserende sociale effecten. Het belangrijkste reden dat het een rechtse maatregel is ligt in de mogelijkheden voor verdere flexibiliseren van arbeid. Hoe meer zekerheid in onderste lagen van samenleving, hoe meer spelruimte voor concurrentie rondom het verlagen van arbeidskosten en bedrijvigheid in het midden. Deze zekerheid kan het bestaan van voldoende koopkracht of eigen vermogen zijn, maar ook een sociale dekking. Deze drie, stabielere koopkracht, bedrijvigheid in het midden en flexibelere arbeid zorgen voor langere investeringsperspectieven en sterkere concurrentiepositie in internationale markten. Dat is broodnodig voor kenniseconomie en voorkomen van het vlucht van kapitaal met hogere rendement. De ontwikkelingslanden bereiken deze versterkte marktpositie door het lagere lonen en aantrekken van rendabele kapitaal maar zonder stabiele sociale zekerheid verliezen ze het voorsprong telkens aan het eerste aanbieder van nog meer stabiliteit en winst mogelijkheden. Meer economische zekerheid in markt en sociale stabiliteit in de samenleving verkleint de rol van overheidsapparatuur en is ook een compensatie voor basisinkomen. Basis inkomen ligt in vervolg van het versterken van nationale markt, een issue dat SP en PVV moeten graag ondersteunen. De stabiliserende effect daarvan is ook beleidsstreven van SP, CU, SGP, wat PVV niet nastreeft. D66 heeft een liefde-haat verhouding tot nationale markt, maar ondersteunt vastberaden de globalisering. VVD, PvdA en CDA onderstrepen de neoliberale beleid die hogere winst van kapitaal in korte termijn nastreeft, liever internationaal maar als het internationaal tegenvalt door inbraak van interne welvaart.

1 Reactie
Kees Alders
Kees Alders30 apr. 2016 - 21:15

Het BI is inderdaad niet uitgesproken link, noch is het rechts. Het zal rechts niet bevallen dat ik nog een hele hoop maatwerk in tegemoetkomingen wil laten bestaan. Maar ik maak ze (in dit voorstel) ook niet zwaarder. Het is een politiek neutrale ingreep. Met inderdaad zowel voordelen voor links (meer zekerheid, een goed vangnet, betere armoedebestrijding) als voor rechts (stabielere markt, meer flexibiliteit - of althans, minder linkse weerstand tegen de flexibilisering van de arbeidsmarkt, minder overheidsregels). Idealiter zou het BI natuurlijk wereldwijd uitgerold moeten worden, maar dat blijkt niet haalbaar, vandaar dat ik hier beschrijf hoe het in de huidige Nederlandse staat in een aangepaste vorm mijns inziens vormgegeven zal moeten worden.

Uitgekleed
Uitgekleed29 apr. 2016 - 10:03

Piet de Geus 29 april 2016 at 03:45 "Jij wilt er om niet van profiteren en zij mogen de prijs betalen?" Ik wil de arbeidsmarkt een echte markt laten worden waarin arbeiders niet gedwongen werk tegen hun wil en te laag betaald moeten aannemen, maar dat ze kunnen kiezen wat bij hen past. Dan kunnen ook de werklozen boven het basisinkomen wat in dit geval het minimum is, bijverdienen. Dit geeft dan weer problemen met de instroom die voor een appel en een ei werk wil aanvaarden. Daarom alleen al moet het basisinkomen voor arbeidsgeschikte Nederlanders worden ingevoerd. Met die vrije arbeidsmarkt is zeker de instroom gediend want zij kunnen direct aan het werk zodra ze mogen blijven. Dan nog zijn ze hier niet gratis. Ze worden opgevangen en krijgen bed bad brood. Werken ze dan zullen de capabelen snel meer verdienen dan het minimum. Voor de instroom nietskunners is en blijft er een probleem op die vrije arbeidsmarkt. Dan lijkt mij bad bed brood voldoende. Dit systeem is ook nog toekomstgericht want door de voortschrijdende techniek vallen velen af maar dan is er voor hen ook gezorgd terwijl de ondernemenden in geheel diverse richtingen iets kunnen ontplooien want de basis is gegarandeerd. Het is een systeem wat enorme hoeveelheden bureaucratie voorkomt.

5 Reacties
Piet de Geus
Piet de Geus29 apr. 2016 - 13:43

"Ik wil de arbeidsmarkt een echte markt laten worden waarin arbeiders niet gedwongen werk tegen hun wil en te laag betaald moeten aannemen, maar dat ze kunnen kiezen wat bij hen past." Jij ziet de arbeidsmarkt als een markt waar je als consument je tassen vol kunt stoppen. Dat is een misverstand: jij staat met een kraam op die markt en moet je spullen zien te verkopen. Heb je goede spullen in de aanbieding dan kun je er meer voor vragen, leur je met inferieure waar dan mag je die 's avonds weer inpakken en mee naar huis nemen.

De redactie van Joop zijn een stel hypocrieten
De redactie van Joop zijn een stel hypocrieten29 apr. 2016 - 13:47

Hear hear! De vakbonden worden al jaren door grote bedrijven gesubsidieerd, drie maal raden waarom!

Marc2406
Marc240629 apr. 2016 - 18:18

@ Piet de Geus: De vraag is wat eigenlijk belangrijker is, het neoklassieke idee van een economie als een markt van autonome homo economicus waarin alleen de "sterkste" overleven en de rest het nakijken hebben waardoor uiteindelijk het hele systeem sterft door een infarct. Of is een economie die op een redelijke manier schaarse grondstoffen en welvaart verdeeld, waardoor ook ondernemers kunnen blijven produceren en het systeem rouleert, toch een betere oplossing? Wat wil je nu eigenlijk? Kapitalisme kan uiteindelijk alleen blijven werken met geldroulatie van rijk naar arm en andersom en dat heeft niets met linkse of rechtse politieke overtuigingen te maken maar is de simpele waarheid. Het is Henry Ford die hogere lonen voor de eigen werknemers doorvoerde zodat die vervolgens zijn producten konden kopen, Milton Friedman die het hierboven beschreven negatieve belasting voorstelde als roulatiemiddel, Friedrich von Hayek was een voorstander van universeel basisinkomen en Keynes' methode is roulatie via collectieve (staats)oplossingen. Zelfs in Reagonomics wordt onderschreven dat roulatie belangrijk is, alleen de beoogde methode (trickle-down) blijkt op drijfzand te zijn gebaseerd en dus totaal onzinnig te zijn. Google eens Nick Hanauer, alsjeblieft. Hoe dan ook de genoemde namen waren allemaal nogal rechtse personen (ook Keynes) en allemaal hadden ze het inzicht dat kapitalisme zonder financiële roulatie gedoemd is te floppen. Een essentieel inzicht wat tegenwoordig hopeloos verloren lijkt te zijn aan rechterzijde van de politiek. Zeker op rechts hebben mensen erg veel last van het Minsky-effect (ken je die?). Want wat je wereldwijd ziet is het gevolg van het compleet floppen van kapitalisme op laissez-faire/neoliberale/neoklassieke wijze. Het is juist in het belang van de "rijke" bovenlaag om in te zien dat zij een deel van die rijkdom moet rouleren in de werkelijke economie, niet in assets zoals aandelen en vastgoed. Sterker nog (financiële) rijkdom vasthouden zal uiteindelijk een futiele poging blijken. Al de "verdiende" welvaart *) in bijvoorbeeld huizen stoppen leidt alleen maar tot onhoudbare bubbels (Boom) die vervolgens ineenklappen waardoor al die virtuele welvaart als vanzelf verdampt (Bust). De rijke bovenlaag heeft uiteindelijk zelf het grootste belang bij het reguleren van het kapitalistische systeem, en heeft juist geen belang bij een boom-bust cyclus tenzij ze het leuk vinden om eens in de dertig jaar zichzelf in wanhoop van een wolkenkrabber te gooien of te hopen op de volgende wereldoorlog (zowel WO1 als WO2 hadden duidelijk een economische oorzaak). De vraag is wat de meest efficiënte manier is, en trickle-down is dat in ieder geval niet, en vrije markteconomie a la laissez-faire/neoliberalisme/neoklassicisme (dus zonder fatsoenlijke roulatie) is dat zeker niet. Dat is inmiddels al meerdere keren bewezen (bijvoorbeeld in 1929 én in 2008). *) De vraag is of iemand wel welvaart verdient als hij/zij dit doet via speculatie en marktmanipulatie...? @ Timtim: Ik ben heel benieuwd of je ook bronnen kan overleggen, of dat je dit aan de borreltafel heb mogen vernemen...?

Piet de Geus
Piet de Geus30 apr. 2016 - 0:17

"De vraag is wat eigenlijk belangrijker is" Het ideale evenwicht is nog steeds: geven naar vermogen, nemen naar behoefte. "Of is een economie die op een redelijke manier schaarse grondstoffen en welvaart verdeeld, waardoor ook ondernemers kunnen blijven produceren en het systeem rouleert, toch een betere oplossing?" Dat is er een onderdeel van: een beetje fatsoenlijke verzorgingsstaat. Maar die kan niet bestaan zonder verantwoordelijke burgers: wie alleen maar komt om iets te halen ondermijnt de basis daarvan (de bereidheid tot solidariteit bij degenen die die op moeten hoesten). "Het is Henry Ford die hogere lonen voor de eigen werknemers doorvoerde zodat die vervolgens zijn producten konden kopen" Geloof je dat handige reclamepraatje van hem nog steeds? Er is maar een reden waarom Ford hogere lonen betaalde: hij kon niet anders omdat zijn bedrijf zo'n succes had dat hij niet aan voldoende arbeiders kon komen in Detroit. Tot uit de zuidelijke staten moest hij werknemers naar zijn fabrieken lokken. Een deel van die werknemers die hij van de andere kant van het land haalde begon Motown: zo is de Detroit soul ontstaan. "De vraag is wat de meest efficiënte manier is" Dat is altijd een evenwicht tussen rechten en plichten. Voor alle partijen, niet alleen voor de ander. Het is een kwestie van geven en nemen, dus iets anders dan een snoepwinkel waar je gratis uit mag graaien.

Marc2406
Marc24061 mei 2016 - 14:35

"Het ideale evenwicht is nog steeds: geven naar vermogen, nemen naar behoefte." Als je kijkt naar de manier waarop kapitaal worden gepompt in assetbubbels dunkt mij dat dit ideale evenwicht ver weg is. Het is grof gesteld nu meer zo dat de rijken (zich met name bevindend in de financiële sector) niet geven naar vermogen zodat de armen (dus uiteindelijk de rest) niet naar behoefte kunnen nemen, wat dus een probleem is voor de gehele economie. Dat evenwicht moet herstelt worden (voordat het zich als vanzelf herstelt via een crisis met allerlei aanhangige rampzalige gevolgen). "Geloof je dat handige reclamepraatje van hem nog steeds? Er is maar een reden waarom Ford hogere lonen betaalde:.... etc. etc. etc" Wat mij hier opvalt is dat je van al die namen die ik eerder noemde alleen deze uitlicht. Gevalletje cherry-picking zullen we maar zeggen. Ik denk dat mijn originele punt hierdoor niet onderuit gehaald wordt en dat betekent dat je hier zojuist tijd en energie hebt verspild. Overigens ben ik verder niet bepaald fan van een antisemitische honorary-nazi die Henry Ford eigenlijk was, maar dat is weer een ander verhaal. "Dat is altijd een evenwicht tussen rechten en plichten. Voor alle partijen, niet alleen voor de ander. Het is een kwestie van geven en nemen, dus iets anders dan een snoepwinkel waar je gratis uit mag graaien." Ik ben het zeker eens dat het een kwestie van geven en nemen is, en dat je een evenwicht tussen rechten en plichten hebt te bewaren. En daar zit nu juist het probleem, dit evenwicht wordt niet bewaard! Ik bespeur toch een ongelijkheid bij jou redenering als je aan de ene kant het instellen van een (altijd beperkt) universeel basisinkomen gelijk stelt als gratis geld of een "snoepwinkel waar je gratis uit mag graaien" terwijl ik jou met geen enkel woord hoor over banken die jarenlang vrijwel onbeperkt leningen hebben kunnen uitschrijven (wat neerkomt op het creëeren van kapitaal) en die op dit moment in de Eurozone ondersteunt worden door Q.E. van 80 miljard euro per maand. Meten met twee maten heb je toch echt tot een kunst verheven is het niet? Verder heb je het over rechten en plichten. Als er een situatie ontstaat dat mensen niet meer de eindjes aan elkaar kunnen knopen en dus steeds moeilijker in de eerste levensbehoefte kunnen voorzien denk ik dat de rechten van de mens opeens behoorlijk in de knel komen. We hebben het dan nog geeneens over de vluchtelingen (die let maar op uiteindelijk gewoon komen), maar over de mensen die hier nu wonen en die bijvoorbeeld steeds vaker een beroep moeten doen op voedselbanken of mensen die geen fatsoenlijke woning kunnen vinden of zelfs op straat komen te staan omdat de huizen onbetaalbaar worden. Geloof je dan nog steeds dat zoiets als universeel basisinkomen te vergelijken is met gratis graaien in een snoepwinkel? En geloof jij dan echt dat die mensen gewoon harder moeten werken terwijl de beschikbare banen te gespecialiseerd zijn, ge-outsourced worden of worden overgenomen door robots en computers? Mogen we dan aannemen dat jij bij deze de basisrechten van de mens niet onderschrijft?

[verwijderd]
[verwijderd]28 apr. 2016 - 23:35

--- Dit bericht is verwijderd —

1 Reactie
jellevwal
jellevwal29 apr. 2016 - 7:03

Die voorspelling van Schumpeter is me onbekend. Markteconomie trof en tref je vrijwel overal aan. Alleen het communistische experiment probeerde het er zonder te doen, dat mislukte dan ook volledig.

Uitgekleed
Uitgekleed28 apr. 2016 - 21:51

Aan het eind van het jaar wordt dit voorschot verrekend met de verdiensten van dat jaar, op de volgende wijze: Dat terug betalen per jaar dat wordt een probleem want het is al geconsumeerd Verder zie ik ook alle voordelen. Het probleem blijft bestaan dat er werkloosheid is en dat gaat wringen met de vluchtelingen die ook op de "arbeidsmarkt " komen Ook die instroom heeft recht op die regeling wat niet eerlijk is. Het recht op een minimumloon uitkering zou niet mogen gelden voor de instroom. Die moeten direct werk tot elke prijs kunnen krijgen anders komen die niet aan het werk of het duurt nog jaren Zodra ze werk hebben komt ook het recht op een sociale huurwoning. Daarom is een basisloon voor alle arbeidsgeschikte Nederlanders oke maar niet voor de instroom. Dit betekent wel dat de Nederlander verdiensten boven het basisloon in grotere concurrentie met de goedkopere instromer moet waarmaken omdat de arbeidsmarkt dan een echte markt is.

3 Reacties
Piet de Geus
Piet de Geus29 apr. 2016 - 1:45

"Daarom is een basisloon voor alle arbeidsgeschikte Nederlanders oke maar niet voor de instroom." Jij wilt er om niet van profiteren en zij mogen de prijs betalen?

Mark Gh
Mark Gh29 apr. 2016 - 5:46

Het probleem is dat je immigranten toch iets zult moeten geven omdat ze anders letterlijk dood gaan van de honger en dat is ook weer niet de bedoeling. Ook immigranten moeten dus in aanmerking komen voor zo'n uitkering, maar het is zaak de instroom te reguleren en op die manier te zorgen dat het stelsel niet overstroomt.

Kees Alders
Kees Alders1 mei 2016 - 19:55

Immigrant wordt je niet zomaar. Het wordt immigranten zeer lastig gemaakt een verblijfsvergunning te krijgen en dan is die in eerste instantie maar tijdelijk. Of ze de krijgen, hangt van heel andere factoren af dan de hoogte van ons uitkeringstelsel. Iemand die een verblijfsvergunning nu eenmaal heeft, moet ook voluit kunnen meedoen. Tweederangsburgerschap is niet alleen erg unfair voor de mensen zelf, je krijgt ook allerlei effecten van slechte integratie. Er is ook geen reden aan te nemen waarom we met een ander sociaal stelsel meer mensen zouden gaan toelaten.

peterh2
peterh228 apr. 2016 - 21:39

In dezelfde categorie: http://m.trouw.nl/tr/m/nl/4324/Nieuws/article/detail/4291155/2016/04/28/Het-kapitalisme-is-hopeloos-geflopt.dhtml?originatingNavigationItemId=15

Hank Nozemans
Hank Nozemans28 apr. 2016 - 20:08

Dit bestaat al in Frankrijk. Het is redelijk simpel. Er wordt naar je inkomen en naar je gezinssituatie gekeken. Daar laten ze een formule op los en de uitkomst is betalen of geld krijgen. Dat is echter 1x per jaar na je aangifte.

Van der Wal
Van der Wal28 apr. 2016 - 17:31

Hiermee zet je mensen vast in hun relatie. Waarom is dat een verbetering? straks als de robots alles doen, maar dan ook werkelijk alles. Dan gaat het werken. Eerder niet.

3 Reacties
Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 18:28

Niet vaster dan ze nu al zitten. Sterker nog: minder vast, want als zij hun relatie verbreken, zullen ze zich minder zorgen hoeven maken over hun inkomen.

Van der Wal
Van der Wal29 apr. 2016 - 4:23

Nou nee, want die nieuwe situatie wordt pas een jaar na dato verrekend. Daarnaast zit je nog steeds met een immens controle-apparaat, want al die nieuwe situaties moeten nog steeds voortdurend gecontroleerd worden.

Mark Gh
Mark Gh29 apr. 2016 - 11:10

Die verrekening achteraf is inderdaad wat lastig, maar dat is alleen een probleem voor het eerste jaar. De voorlopige uitkering in jaar 2 kan gewoon gebaseerd zijn op de inkomsten uit het jaar ervoor, zoals nu ook al met veel uitkeringen gebeurt. Een werkbare, praktische invulling hiervan is wel te bedenken zonder dat het tot een grote toename in administratie leidt.

[verwijderd]
[verwijderd]28 apr. 2016 - 15:26

--- Dit bericht is verwijderd —

1 Reactie
Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 16:55

Ja, maar dat is in de huidige situatie niet anders.

jellevwal
jellevwal28 apr. 2016 - 15:10

Er staat of stond hier net een artikel over dat links weer aan het dromen is geslagen. Volgens mij droomt links sinds Den Uyl's maakbare samenleving, en zijn die dromen in de huidige nachtmerrie geëindigde, maar dit terzijde. Ik zag je niet bij de ondertekenaars. Alle grandioze maatschappij verbeterings- of inrichtingsprojecten zij altijd mislukt, tenminste, ik ken geen gelukt project. Het communisme was wel de grootste mislukking, inspanning naar vermogen, loon naar behoefte. Wat gelukt is, lange tijd, is de sociale zekerheidsstaat die begon ergen eind 19e eeuw, en in ons land ingevoerd kon worden omdat de oude Drees Sartre van de vuile handen begreep, en daarom accoord ging met onze politionele acties, zoals dat eufemistisch heette. Het zijn helaas de dromende socialisten geweest, met hun Europa dromen, die wat Drees stichtte om zeep hielpen. Het basis inkomen, of de verfijning daarvan, negatieve belasting, daarop lijkt me de uitspraak van toepassing 'de vijand van het goede is het beste'. Hoe je in vredesnaam wilt voorkomen dat men graag die negatieve belasting incasseert, en er bijklust, mij een raadsel. Hoe je wilt voorkomen dat de mensen die werken de lanterfanters niet gaan lynchen, mij een groter raadsel. Er wordt nu al op grote schaal gefraudeerd met toeslagen.

5 Reacties
Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 16:51

Een rare lezing. Volgens mij zijn de socialisten nooit aan de macht geweest in de EU en waren het eerder de sociaal democraten die in een kongsi met het vrijemarktgeloof van de liberalen de EU in de soep lieten lopen. Nadat ze eerst de verzorgingsstaat hadden opgebouwd, wat toch over het algemeen een succes mag heten geweest te zijn. Helaas moeten systemen zich ook aanpassen aan de veranderende wereld, en dat lukt met ons sociale stelsel maar slecht. Enfin, jij denkt dus dat iedereen op een minimumloon wil gaan zitten in de ruil voor tijd. Waarom gebeurt dat nu dan al niet massaal? Tegen lynchpartijen is er de politie. En die jaloezie tegen uitkeringsgerechtigden zal alleen maar minder worden, want ieder is vrij net zo'n leven te gaan leiden. En ik zal het je nog sterker vertellen: er wordt nu al op grote schaal gefraudeerd met het hele belastingstelsel. Maar dat is nog geen reden om het belastingstelsel af te schaffen. Afschaffen van alle controles, dat is inderdaad een mooie droom, maar niet realistisch.

jellevwal
jellevwal28 apr. 2016 - 17:20

Ik schreef niet 'iedereen'. Uiterst vervelend tegenwoordig hoe je met heel weinig mensen nog maar een zinnige discussie kunt voeren. Het verschil in W Europa tussen sociaal democraten en socialisten ontgaat me even. Die veranderende wereld, ook jij doet alsof dat een onontkoombaar natuurverschijnsel is, in plaats van grotendeels bewust zo gemaakt. Tot vrij kapitaalverkeer, de basis voor belastingontwijking, is besloten, velen waren daar tegen, zagen waar het toe zou leiden. Politie, als er binnen een half uur iemand is mag je van geluk spreken. Uitkeringsgerechtigden zijn er in jouw systeem niet meer. Dat het nu al erg is met knoeien met toeslagen en zo, is toch geen reden dat nog gemakkelijker te maken ? Een weer, in de mond leggen, ik schreef niet over afschaffen van controles, maar ik ben wel vrij reëel over de mogelijkheden van effectieve controles.

Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 18:27

Je mag 'iedereen' natuurlijk overdrachtelijk lezen, als in 'veel mensen'. "Uiterst vervelend tegenwoordig hoe je met heel weinig mensen nog maar een zinnige discussie kunt voeren." Dat kon ook wel eens aan je eigen manier van discussiëren en het benaderen van de discussiepartner liggen. De meeste mensen zouden op zo'n post denk ik niet eens antwoord geven (de meeste schrijvers hier voeren overigens überhaupt geen discussies). "Het verschil in W Europa tussen sociaal democraten en socialisten ontgaat me even." Tsja... het zijn toch zeer verschillende facties. De SP en GL zijn de PvdA niet. Bovendien hadden we het volgens mij over de EU en niet over W Europa. "ook jij doet alsof dat een onontkoombaar natuurverschijnsel is" Tot op zekere hoogte is dat een natuurverschijnsel, en in hoeverre door de mens zo gemaakt: de meeste internationale ontwikkelingen zijn inderdaad vanuit Nederland niet te stoppen. Er moet nu in ieder geval veel meer gecontroleerd worden om het systeem draaiende te houden. Ja, er blijven er over, ja, er komen er meer bij, maar minder dan er afgeschaft worden. Wat de politie ermee te maken heeft ontgaat me een beetje.

jellevwal
jellevwal29 apr. 2016 - 7:01

Kan je even uitleggen wat ik verkeerd doe ? Nooit te oud om te leren. Die politie, die kan volgens jou lynchpartijen vorkomen. Het verschil tussen SP, GL en PvdA is m.i. marginaal. In meer of mindere mate allemaal dromers. Globalisering, dat een klein landje dar niet veel invloed op heeft is natuurlijk waar, maar ik zie zelfs dat kleine landje er geen verzet tegen plegen.

Kees Alders
Kees Alders1 mei 2016 - 19:57

Het idee dat de vrije markt uiteindelijk vanzelf de beste wereld oplevert, die gedachtegang die de VVD erop nahoudt en ook Wilders lijkt te koesteren, dat noemt u geen droom maar (...) ?

Donostia2
Donostia228 apr. 2016 - 15:09

Ik heb Uw bijdrage nu drie maal goed gelezen. ik heb er toch wat vragen over. Begrijp ik nu goed dat U elk inkomen uit arbeid hoger dan 130% van het bestaansminimum wordt belast met 70%? Zo ja, dan denk ik niet dat Uw plan veel steun zal krijgen, hoogstens van degenen die nu al onder die grens zitten. We hebben nu al een heel circus met rondpompen van geld. Ik zie niet in hoe Uw plan minder administratie op gaat leveren. Integendeel, van elk verdiende Euro moet in Uw plan nu een rekensom gemaakt worden. Gezien de armoedige staat van de IT van de belastingdienst voorzie ik grote rampen. Ik deel Uw verlangen zo snel mogelijk het UWV en alle toeslagen op te heffen.

2 Reacties
Mark Gh
Mark Gh28 apr. 2016 - 15:27

Je begrijpt het verkeerd. Slechts de eerste schijf (tot 130% van het bestaansminimum) wordt belast met 70%.

Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 16:52

Precies, die 70% geldt alleen voor het inkomen tot het bestaansminimum + 30%. Dit om het voor iedereen zo budgetneutraal mogelijk te laten verlopen.

[verwijderd]
[verwijderd]28 apr. 2016 - 13:52

--- Dit bericht is verwijderd —

1 Reactie
Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 14:20

Maar in praktijk is het juist in dit systeem dat de prikkel voor jezelf op te komen wordt weggenomen - de armoedeval. Dat probeert men dan weer te compenseren door allerlei re-integratietrajecten maar dat maakt - zo blijkt - alleen maar nog erger. In dit model blijft het zo dat iedere moeite wordt beloond. Plus dat de overheid veel minder als opvoeder optreedt. Op die manier denk ik dat je juist op je wenken bediend wordt. "Maar wie altijd verzekerd is van het bestaansminimum, draait zich ’s ochtends nog eens om" Maar dat uitgangspunt, dat klopt in praktijk niet. Dat wijzen experimenten met 'gratis inkomen' op, maar bovendien kan je het bewijs iedere dag zien: mensen nemen geen genoegen met het bestaansminimum. Ze willen met vakantie, een leuker huis, naar een sportclub, een dagje uit etc. En los daarvan zoeken mensen een levensinvulling. Voor de meesten bestaat dat niet uit in bed liggen. Ware dat wel zo geweest, dan zouden veruit de meeste mensen minimaal werken, om net genoeg te verdienen om niet te verhongeren, en het eten vervolgens in bed opeten ;).

Harba Lorifa
Harba Lorifa28 apr. 2016 - 13:21

Als we nou eens alle arbeid gaan voorzien van een salaris (dus ook huishoudelijk werk thuis en andere onbetaalde arbeid), dan is een basisinkomen helemaal niet nodig. Verder een vlaktax met belastingvrije voet middels een Benthamse progressie. Uiteraard moet eea nog worden uitgewerkt, maar het lijkt me me een haalbare kaart.

10 Reacties
Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 14:49

Het is natuurlijk vrij lastig vast te stellen hoe al die vormen van arbeid gewaardeerd moeten worden.

DanielleDefoe
DanielleDefoe28 apr. 2016 - 15:36

Neem het huisvrouwenloon dat wel eens verdedigd werd. Dat moet of door de werkgever-echtgenoot worden betaald die daar vaak het geld niet voor zal hebben of door de belastingbetaler wat tot onrechtvaardigheid leidt tov alleenstaanden.

Piet de Geus
Piet de Geus28 apr. 2016 - 15:52

"dus ook huishoudelijk werk thuis" Geen slecht idee om daarvoor een rekening in te dienen bij degene waarvoor je dat werk verricht. En dan niet zwart maar gewoon belasting betalen, zodat er niet meer gratis wordt geprofiteerd van de AOW-opbouw.

DanielleDefoe
DanielleDefoe28 apr. 2016 - 17:31

Daar ben ik het uiteraard ook van harte mee eens Piet, maar de christelijke partijen zullen zich daar met hand en tand tegen verzetten al dan niet gesteund door ander sociaal conservatieven.

Bram Emanuel
Bram Emanuel28 apr. 2016 - 18:56

Kom op zeg, huishoudelijk werk wordt nu toch ook dik betaald. Voor de meeste traditionele huishoudens geldt toch echt dat het inkomen wordt verdeeld. Ik denk dat de chirurgenvrouw wat beteuterd zal kijken als ze straks 15 euro per uur betaald krijgt en plots de helft van hypotheek van de villa moet betalen. Dan zit het wekelijkse salonbezoekje er niet meer in.

Harba Lorifa
Harba Lorifa28 apr. 2016 - 19:24

Albert. Die vorm van arbeid waardeer je met het minimum uurloon. Op basis van de grootte van de gemiddelde woning en grootte van het gezin bepaal je de uren. Gewoon belasting betalen en dus participeren aan de economie.

Harba Lorifa
Harba Lorifa28 apr. 2016 - 19:25

Ik bedoel uiteraard Kees. Niet Albert.

DanielleDefoe
DanielleDefoe28 apr. 2016 - 20:00

Berekeningen voor huisvrouw komen uit op het minimumloon als ik me goed herinner. De vrouw van de chirurg heeft tegenwoordig zelf ook werk.

Kees Alders
Kees Alders1 mei 2016 - 19:59

Dat is nou jammer, ik vind het werk van een huisvrouw met kinderen veel meer waard dan het werk van iemand in sales.

Harba Lorifa
Harba Lorifa3 mei 2016 - 13:37

Kees, Dat vind ik ook, alleen hoef je voor huisvrouw of moeder niet echt gestudeerd te hebben. Daar wordt heden ten dage nog altijd monetaire waarde aan gegeven.

Mark Gh
Mark Gh28 apr. 2016 - 13:18

Ik ben een tijdje groot fan geweest van dit concept, het is prachtig eenvoudig in de uitvoering en heerlijk overzichtelijk. Daarbij ook nog eens eerlijk voor alles en iedereen, inkomenszekerheid gegarandeerd en toch loon naar werken - zelfs wanneer je het minimumloon afschaft. Dat stopte toen ik ging rekenen, dan blijkt dat je inkomens tot ver boven modaal aan het aanvullen bent. Heb nu even geen mogelijkheid dit voor te rekenen, zal dit vanavond doen. Toch een groot bezwaar lijkt me.

5 Reacties
Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 14:21

Volgens mij wordt dat in dit voorstel wel ondervangen.

Mark Gh
Mark Gh28 apr. 2016 - 15:40

De overheid zal kosten aan iemand hebben tot het moment dat hij 153% van het bestaansminimum verdient. Daarbij ben ik uitgegaan van 40% loonbelasting voor het stuk boven de 130%. De grote vraag is nu hoe hoog dat bestaansminimum ligt... Jij legt het op 1500 euro, wat betekent dat je pas vanaf (ongeveer) 2300 euro per maand daadwerkelijk gaat bijdragen.

Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 16:55

Neenee, de bedragen die ik hanteer zijn zoals ik in het stuk beschrijf de bijstandsnormen. En de kale bijstandsnorm voor alleenstaanden is ongeveer iets van 800 euro. Verder verschuift de grens tussen rendabel en onrendabel niet, het is een ongeveer budgetneutrale ingreep voor de meesten. Het grote verschil zit hem in rechten, aanspraak en controle.

Mark Gh
Mark Gh28 apr. 2016 - 17:10

Dan moet je me deze zin toch nog eens uitleggen: "Het maximaal te verkrijgen bedrag vanuit deze fiscale bijstandsregeling is dus 130 procent van het bestaansminimum, wat ongeveer overeenkomt met een full-time minimumloon nu." Of misschien gewoon een tabelletje toevoegen aan het artikel met wat rekenvoorbeelden?

Kees Alders
Kees Alders1 mei 2016 - 20:00

Ik zou er een boek over willen schrijven maar helaas ontbreekt het mij aan tijd daarvoor...

Bram Emanuel
Bram Emanuel28 apr. 2016 - 13:12

"Negatieve inkomensbelasting, beter dan een basisinkomen?" Milton Friedman legde het in de jaren '70 al eens goed uit. Ik hoop dat het filmpje geplaatst mag worden. Het idee is wel dat je voor elk uur dat je werkt, je er uiteindelijk extra geld bij krijgt. Uitkeringen kunnen worden afgeschaft, en het minimum loon ook. En dat laatste zal een boel mensen aan het werk helpen. Het is zeker een experiment waard, en mijns inziens veel beter dan een basisinkomen. De huidige situatie dat een persoon met een uitkering die parttime kan werken er uiteindelijk niks aan over houdt, geeft een perverse prikkel, namelijk geen prikkel. Milton Friedman: https://www.youtube.com/watch?v=xtpgkX588nM

2 Reacties
truusbeek2
truusbeek228 apr. 2016 - 14:03

Dat hebben nu in zekere zin toch al iemand die beneden bijstandniveau verdient kan indien aan bepaalde voorwaarden wordt voldaan een bijdrage krijgen tot het bijstandsniveau.

Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 16:56

Het probleem is nu juist die voorwaarden: die leveren heel veel problemen op en geen winst.

thunderbird2
thunderbird228 apr. 2016 - 12:45

Interessant, maakt zwartwerken wel heel erg lucratief. Wat denkt u daar aan te doen ?

4 Reacties
Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 14:23

Dat wordt natuurlijk niet meer lucratief dan het al is. Sterker nog, het wordt eerder minder lucratief, omdat werken vanuit een uitkering nu met 100% afgestraft wordt, en in die toekomst dan met slechts 70%. Onder controles op zwartwerken komen we helaas niet uit.

Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 15:12

Overigens interessante vraag: mijn antwoord net geldt natuurlijk alleen voor de mensen die nu al onder minimumloon zitten. Voor mensen die boven minimumloon verdienen zou zwartwerken inderdaad interessanter worden. Toch denk ik dat een en ander elkaar compenseert, want het zal de meeste mensen niet lukken een baan op te geven, en datzelfde werk zwart dan weer terug te vinden. De meeste werkgevers betalen immers niet graag zwart uit. Maar inderdaad, zwartwerken blijft een punt van aandacht, en dat wordt zeker niet minder. Hoewel het zoals gezegd voor uitkeringsgerechtigden wel minder lucratief wordt.

thunderbird2
thunderbird228 apr. 2016 - 20:26

Uitgaande van mensen met een vaste baan of een vaste uitkering zou je wellicht nog gelijk kunnen hebben, voor de wat 'vrijeren' kan ik je nu al voorspellen dat hun belastingafdracht zal marginaliseren, zodra je met dertig procent zwart net zo veel kunt verdienen als met 100 procent wit...

Kees Alders
Kees Alders1 mei 2016 - 20:04

Nu ja, het kan ook andersom: dat wanneer iemand boven dat minimumloon uitkomt die hele vrijstellingsregeling niet meer werkt. Dan blijft het voor die groep dus bij de oude. Zelfde budget, maar niet lucratief zwart te werken.

truusbeek2
truusbeek228 apr. 2016 - 12:33

Een ander geluid http://daskapital.nl/2014/12/dat_basisinkomen_is_gewoon_onh.html. kijk ook even naar onder andere de berekeningen van Tegenlicht

1 Reactie
Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 14:25

Die berekeningen en bezwaren zijn op deze variant echter niet van toepassing. Dit is geen puur basisinkomen. Het is een midden tussen het huidige stelsel en een basisinkomen.

DaanOuwens
DaanOuwens28 apr. 2016 - 11:52

Op zich prima om na te denken over het basisinkomen. Het zou veel arbeidsmarkt- en inkomensproblemen die nu de arbeidsparticipatie en de economisch groei remmen oplossen. Echter in de geschetste brede opzet wordt het een basisinkomen voor iedereen. Niet realiseren vanwege de hoge kosten, maar vooral vanwege het feit dat er nauwelijks enig draagvlak is voor deze aanpak behalve onder een groepje idealisten die met dit onderwerp aan de haal gaan. Hiermee is deze groep een vijand van het eigen idee geworden. In plaats van in te zien dat deze brede variant onmogelijk gerealiseerd kan worden gebeurd er niets anders dan verongelukt herhalen van het eigen standpunt. Bij SP en D66 is er in tegenstelling tot wat de schrijver beweert geen enkele aansluiten van de partij visie. Overigens wordt de discussie wel in de PvdA gevoerd. De idee kan op de vuilnisbelt als het niet wordt omgevormd tot een meer uitvoerbaar concept. Een volgend kabinet zal of extreem rechts zijn, PPV/VVD, dan heeft het geen kans. Of een 5 of 6 partijen kabinet en dan is het te utopistisch om een meerderheid te krijgen. Dus waarom niet het idee toepassen in afgebakende groepen of regio's. Bijvoorbeeld de gebieden met extreem hoge werkloosheid. Daar kan het de aanzet geven tot eigen ondernemerschap en het versterken van sociale structuren. Of specifiek voor werkloze 50-plussers en langdurig werklozen langer dan 3 jaar. Als mensen 30% van de inkomsten kunnen behouden is het ook voor de uitkeringsinstantie/de gemeente vermoedelijk rendabel. Er zijn al lokale experimenten. Kortom er liggen veel kansen die het idee alleen maar verder kunnen helpen. En het zijn de te idealistische ambassadeurs van het idee die eerder bijdragen aan het afremmen van de realisatie dan dat ze de snelheid doen toe nemen.

4 Reacties
Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 17:02

Ik ben het er helemaal mee eens dat veel predikers van het basisinkomen veel te star zijn en daarmee hun eigen ruiten ingooien. Daarom ook juist dit alternatieve voorstel, waarin een aantal uitgangspunten van het BI verlaten wordt en gekozen wordt voor meer maatwerk, waardoor effectief veel minder mensen geraakt worden: feitelijk alleen de mensen die beneden minimumloon verdienen en geen fiscale partner hebben. En die mensen zien ook hun inkomen niet veranderen. Bij D66 zijn er door het congres al moties aangenomen over het basisinkomen, ze waren daar eerder in dan elke andere partij. Bij de SP rommelt het ook, maar daar heeft de partijleiding vanouds de touwtjes wat strakker in handen. Inderdaad is er ook goodwill bij de achterban van de PvdA, maar die zie ik niet geloofwaardig campagne voeren hiermee, omdat ze daarvoor radicaal zouden breken met het beleid van hun eigen bewindslieden. Voor 2017 zie ik het daar dus niet zo snel in de programma's komen ;).

DaanOuwens
DaanOuwens28 apr. 2016 - 18:22

@ Kees Alders Leuk dat je reageert, dank. Maar dat wat ik al aangaf zie je ook terug in de reacties. Er is gewoon onvoldoende draagvlak voor zo'n brede aanpak. En er is een grote groep mensen die er gewoon niet in wil geloven hoelang je ook argumenten blijft formuleren, het blijft voor hen gratis geld. En als het niet op korte termijn op enige schaal wordt ingevoerd zal het er ook niet meer van komen. Ik verwacht dat het aantal ZZP-ers alleen maar toe gaat nemen en dat ZZP-ers zich gaan organiseren om zelf meer inkomenszekerheid te creëren. Het basis inkomen zou dat proces kunnen ondersteunen maar dan moet het wel in de komende jaren voor deze groep operationeel zijn. Anders gaan zich duizenden of tienduizenden persoonlijke drama's voltrekken voor mensen die structureel onder het bestaansminimum leven. Over 10 jaar is het mosterd na de maaltijd. Er moet nu gehandeld worden op basis van het draagvlak dat er wel is. Dus pas het toe voor ZZP-er die niet structureel aan het werk zijn, voor 55 plussers en mensen die langer werkloos zijn dan 3 jaar. Dan biedt je een paar miljoen mensen perspectief, inkomenszekerheid en de kans om met enige zelfrespect het pensioen te halen. En met deze aanpak gaan de meeste partijen wel mee als je het verhaal goed onderbouwd, ook de PvdA.

Kees Alders
Kees Alders5 mei 2016 - 9:39

Nou, vergis je niet. Reacties zijn bijna altijd negatief, of op zijn minst kritisch. Maar als je kijkt zie je dat dit stuk twee keer zo vaak gedeeld is op alleen al Facebook als dat er reacties zijn (en dan bestaat de helft van de reacties nog uit antwoorden van mijzelf aan mensen, en zitten er daarnaast nog veel dubbelen tussen). Dat wijst toch wel uit dat het stuk goed wordt ontvangen en het draagvlak er wellicht gewoon wel is.

Kees Alders
Kees Alders5 mei 2016 - 9:42

We moeten het idee natuurlijk ook niet laten verwateren.

Piet de Geus
Piet de Geus28 apr. 2016 - 11:47

"Dit vangnet betaalt zichzelf." Oh ja? "Afgerekend wordt met een gigantische uitkeringsindustrie, die veel kost en waarvan keer op keer bewezen is dat het niets oplevert." Dus we geven de pogingen om mensen achter de geraniums vandaan te krijgen maar op? Me dunkt dat we het geld dat die inspanningen kosten dan niet meer van de belastingbetaler hoeven te incasseren. Bedankbriefje erbij voor de financiële inspanningen die getroost zijn om te proberen mensen die buiten de boot zijn gevallen weer een steentje bij te laten dragen. Maar helaas, we hebben het opgegeven dus u kunt het geld in uw zak houden.

15 Reacties
Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 12:06

Hoho, nergens staat dat het verboden is om mensen de helpende hand te geven. Alleen niet op de manier waarop dat nu gebeurt, waarvan keer op keer bewezen is dat het effect nul is of zelfs averechts. En in tegenstelling tot de situatie nu, wordt werken vanuit een uitkering altijd financieel beloond, naast dat het administratief veel makkelijker is. Belonen lijkt mij een kansrijkere methode om mensen achter de geraniums vandaan te krijgen dan alle mislukkingen tot nu toe eerlijk gezegd. En eerlijker bovendien.

DaanOuwens
DaanOuwens28 apr. 2016 - 12:08

@ Piet de Geus We geven de pogingen om mensen achter de geraniums vandaan te krijgen maar op. Inderdaad, goed plan. Blijkbaar realiseer jij je niet dat heel van die pogingen totaal contraproductief zijn en nergens toe leiden. Wellicht weet je het niet maar van slechts een heel klein deel van de succesvolle matches van werklozen is vast te stellen dat de re-integratie inspanningen ook maar iets hebben bijgedragen. Als ik zou schatten 5 tot 10%. Een van de grootste leugens in dit land zijn de uitstroomcijfers die klantmanagers van werklozen leveren. Je hoeft niet lang te zoeken naar een klantmanager die dat bevestigd. Realiseer je goed dat van een groep van 100 werklozen er na een jaar ongeveer 30 % vanzelf weer werk vindt zonder begeleiding of gedoe. Dat is uiteraard afhankelijk van de economie maar de kans is groot dat er meer werklozen in Rotterdam aan de slag komen als het werk loont traject en de andere flauwekul wordt opgedoekt. De gemeente haalt volgens eigen data 12%. Lees het rapport van de ombudsvrouw er eens op na. Mensen werken parttime 6 maanden voor een salaris lager dan een uitkering, krijgen over dat salaris 3 maanden WW en stromen weer in in de bijstand. Financieel levert dat rendement op voor de gemeente. Maar verder levert het niemand wat op. Natuurlijk worden er soms successen geboekt. Maar dat zijn altijd programma's waarbij werkgevers direct betrokken zijn die ook mensen zoeken. En waarin een trainingscomponent zit die mensen goed geschikt maakt voor de vacature. Zonder deze twee onderdelen is iedere poging volstrekt zinloos en niets anders dan werkzoekenden treiteren. Opvallend is dat je van veel onderwerpen iets weet in deze discussies. Maar op dit onderwerp sla je vaak de plank mis.

truusbeek2
truusbeek228 apr. 2016 - 12:34

Kees wat dacht je van een uitkering als beloning

Piet de Geus
Piet de Geus28 apr. 2016 - 13:29

"nergens staat dat het verboden is om mensen de helpende hand te geven" Maar het budget ervoor wil je toch aan iets anders uitgeven? "Belonen lijkt mij een kansrijkere methode om mensen achter de geraniums vandaan te krijgen" En dan zit je dus midden in het wensdenken van het basisinkomen. Een financiële prikkel maakt mensen niet kansrijker op de arbeidsmarkt. Wel maakt het het makkelijker om een klein baantje te nemen en daar vervolgens in te blijven hangen. In feite doe je dan hetzelfde als in Duitsland: minijobs subsidiëren.

Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 14:32

"Maar het budget ervoor wil je toch aan iets anders uitgeven?" Ja, aan het belonen van werk ja. Maar dat sluit niet uit dat trainingen wel gewoon gegeven kunnen worden. Er blijft nog genoeg capaciteit over. Je maakt de fout, Piet, aan te nemen dat werkloosheid de schuld van de werkeloze is. Dat is natuurlijk niet altijd het geval. In een samenleving met een sterk arbeidsoverschot bijvoorbeeld, zoals die van ons. Ook verzet ik me tegen het beeld dat iedere werkloze maar een schlemiel is die nooit voor zichzelf zou kunnen zorgen. Dat geldt voor sommigen maar lang niet voor allen. Maar zo worden ze nu wel allemaal behandeld. Daarbij werken de re-integratiepogingen nu gewoon niet, of averechts. Er is dus eigenlijk alleen maar verbetering mogelijk. Dit systeem geeft mensen veel meer bewegingsvrijheid en kansen om de eigen creativiteit te gebruiken, en daar heb ik veel meer vertrouwen in dan in de reintegratieindustrie. Daarbij wil ik herhalen: opleidingen verstrekken is zeker niet onmogelijk. Alleen niet onder dwang. En dat kan ook alleen maar positieve gevolgen hebben.

Kees Apollo
Kees Apollo28 apr. 2016 - 14:41

Om mensen aan het werk te krijgen, of zoals de populist het formuleert ''vanachter de geraniums te krijgen" heb je wel banen nodig. En die banen zijn er niet, er is een tekort van ca. 1 miljoen banen. - Het tekort, en daarmee de werkloosheid, zou nog groter zijn als er de laatste jaren niet veel banen opgedeeld zouden zijn in parttime/minibanen. Minimumbanen zijn vooral in trek bij tweeverdieners. De bekende k*t baantjes van dames die een paar dagen in de week werken en wel 100% subsidie in de zak steken in de vorm van heffingsvrijstelling. - Maar liefst 5 miljard hebben PvdA elite en VVD dit jaar uitgetrokken om alleen de gezinnen met 2 banen dubbel te laten profiteren van hun 5 miljard cadeau. Schiphol staat weer vol met de profiteurs om de poen in het buitenland van de hand te doen. Lekker voor de werkgelegenheid aldaar.

Piet de Geus
Piet de Geus28 apr. 2016 - 15:57

"Blijkbaar realiseer jij je niet dat heel van die pogingen totaal contraproductief zijn en nergens toe leiden." Hoe kom je daarbij? En waarom heb je zo'n stropop nodig? Als we constateren dat het met de huidige methoden niet werkt (het uitgangspunt dat ambtenaren mensen anders dan zichzelf aan het werk kunnen helpen is in mijn ogen al tamelijk absurd, om over die re-integratiebureautjes maar te zwijgen) is het vervolgens kiezen of delen: of we zoeken naar betere manieren of we geven het op en hoeven daar dus ook geen belasting voor te heffen.

Piet de Geus
Piet de Geus28 apr. 2016 - 16:07

"Je maakt de fout, Piet, aan te nemen dat werkloosheid de schuld van de werkeloze is." Hoe kom je daarbij? "Ook verzet ik me tegen het beeld dat iedere werkloze maar een schlemiel is die nooit voor zichzelf zou kunnen zorgen." Ook hier geldt: dat verzin je er zelf bij. Niemand zal zeggen dat al dat middenkader van banken en dergelijke die de afgelopen jaren is ontslagen bestaat uit schlemielen die nooit voor zichzelf zullen kunnen zorgen. Maar er zal wel gekeken moeten worden waar op de arbeidsmarkt plek voor hen gevonden kan worden en welk traject hen daarheen leidt. "Dit systeem geeft mensen veel meer bewegingsvrijheid en kansen om de eigen creativiteit te gebruiken, en daar heb ik veel meer vertrouwen in dan in de reintegratieindustrie." Waar moeten ze die creativiteit ineens vandaan halen? Niet iedereen begint een B&B of een nagelstudio, veel mensen zoeken een baan waarbij hen het kader waarbinnen ze rendabel kunnen zijn wordt aangereikt. "Daarbij wil ik herhalen: opleidingen verstrekken is zeker niet onmogelijk. Alleen niet onder dwang." Maar mag het ook consequenties hebben als je je arbeidsvermogen niet op peil houdt? Als je dan toch wilt rekenen hoe je al dat re-integratiegeld nuttiger kunt besteden, reken dan eens uit hoeveel maatschappelijk nut het heeft om op zijn minst de mensen die nu in die tak van industrie hun geld verdienen in de zorg aan het werk te zetten. En wat kost het om mensen die nu een uitkering plus de poespas er omheen krijgen maatschappelijk nuttig werk te laten verrichten? Dat kun je beter subsidiëren dan minijobs bij hamburgerbakkers.

Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 17:09

"of we zoeken naar betere manieren of we geven het op en hoeven daar dus ook geen belasting voor te heffen" Dat eerste is dus precies wat ik doe. Je gaat in je bijdrage er echt vanuit dat de overheid de taak heeft om banen voor mensen te verzinnen en ze daarnaartoe te begeleiden. Ik geloof daar niet in. Laat mensen zelf zoeken, en geef ze hulp en opleidingen waar nodig en gewenst. Verder vind ik dat je bijzonder min doet over kleine en laagbetaalde part-time jobs, maar wat geeft je dat recht? Als er hamburgers besteld worden dan is daar geld te verdienen. Denk ook eens aan de schoonmaakbranche. Die branches profiteren er nu van dat het heel lastig is om van het vangnet gebruik te maken. Als mensen een terugvaloptie hebben, dan staan ze veel sterker in loononderhandelingen. Nog even los van de gedwongen werktrajecten die vaak ook bij commerciële bedrijven worden uitgevoerd. Dus die subsidie voor hamburgerkwakkers zie ik met name in het huidige systeem. En daar wil ik graag wat tegen doen.

Piet de Geus
Piet de Geus28 apr. 2016 - 17:59

"Je gaat in je bijdrage er echt vanuit dat de overheid de taak heeft om banen voor mensen te verzinnen en ze daarnaartoe te begeleiden." De overheid moet dat niet zelf doen maar wel faciliteren. En op zijn minst zelf geen misbruik maken van gesubsidieerde arbeid. Ik weet niet of je je de Melkertbanen nog herinnert maar die werden vooral gebruikt om echte banen te verdringen... door de overheid en clubs die door de overheid werden gefinancierd. "Ik geloof daar niet in. Laat mensen zelf zoeken, en geef ze hulp en opleidingen waar nodig en gewenst." We verschillen vooral in de inschatting in welke mate dat gewenst is en in welke mensen zelf in staat zijn om hun leven vorm te geven. Over dat laatste ben ik tamelijk pessimistisch. "Verder vind ik dat je bijzonder min doet over kleine en laagbetaalde part-time jobs, maar wat geeft je dat recht?" Nee, ik vind de manier waarop dat wordt gefinancierd nogal minnetjes. "Als er hamburgers besteld worden dan is daar geld te verdienen." En dan betaalt de hamburgerbakker maar het volle pond voor het salaris van het personeel. En wat mij betreft nog een vettaks er overheen ter compensatie van de aangerichte schade. "Denk ook eens aan de schoonmaakbranche. Die branches profiteren er nu van dat het heel lastig is om van het vangnet gebruik te maken." Dat geldt eerder voor pakketbezorgers. Schoonmakers, kassajuffrouwen, postbezorgers en zorgmedewerkers profiteren nu juist van subsidies: zij nemen een zo klein baantje dat het brutoloon voor hen netto is omdat ze per jaar niet boven de belastingvrije voet uitkomen. Fulltime kun je niet rondkomen van dat werk maar als netto bijverdienste is dat te lage brutoloon een mooie aanvulling op het gezinsinkomen. Als je werk al wilt subsidiëren dan niet op zo'n manier. Subsidieer werk dan op inhoud: omdat het nuttig is en we er allemaal profijt van hebben. Daarnaast kun je natuurlijk subsidie verstrekken voor het in dienst nemen van mensen die niet 100% kunnen presteren of waarvan de werkplek aangepast moet worden om hen te laten functioneren.

DaanOuwens
DaanOuwens28 apr. 2016 - 18:10

@ Piet de Geus Hoe kom je daarbij? En waarom heb je zo’n stropop nodig? Niet door mij als zodanig bedoeld. Ik wilde alleen duidelijk maken da je er gewoon naast zit. Toelichting. Er zijn een aantal zaken die je niet in je analyse betrekt. 1. de arbeidsmarkt is niet transparant en effectief 2. de markt dicrimineert als de pest 3. werkgevers selecteren niet de beste mensen voor de baan. 4. de reintegratieactiviteiten werken niet vraaggestuurd maar gaan uit gaan het treiteren van het aanbod aan werklozen De huidige gemeenten werken op dit moment volgens exact dezelfde methode als die reïntegratiebedrijven. Met een veel slechter resultaat. Er waren namelijk reïntegratiebedrijven die 70 van de 100 mensen aan de slag kregen. Zoals ik schreef Rotterdam nu 12% maar het waren toen betere tijden, toch is het verschil rampzalig. Die leefbaar oliebol zou uit schaamte ontslag moeten aanbieden. Re-integratie moet niet aangepast worden, het moet opnieuw uitgevonden worden. De huidige inspanningen en het idee dat mensen moeten werken voor hun uitkering levert geen ruk op. De participatiefilosofie maakt de afstand tot een normale baan groter en niet kleiner. Er zijn al in 2013 onderzoeken gepubliceerd waaruit dit blijkt. Ik ben betrokken geweest bij het ontwikkelen en opzetten van trajecten voor bankmedewerkers, er heeft echt niemand enig benul waar die mensen aan het werk zouden moeten. Niemand weet voor welke vacatures die mensen bijgeschoold moeten worden. Al het beleid is gebaseerd op 1 vraag aan de medewerker. Wat zou je willen doen? Zonder dat die mensen beschikken over informatie om die keuze te maken. Pottenbakken is dus net zo relevant als piloot. De re-integratie is een aardig onderwerp, maar het wrange is dat het beleid wordt gebaseerd op onjuiste vooronderstellingen en niet werkelijke kennis van de markt en adequaat onderzoek naar wat werkgevers voor mensen zoeken en waar werkzoekende de meeste kans maken op een baan. Het is slechts repressief beleid. Door veel strafkortingen op te leggen is de hoop dat mensen veel solliciteren. Maar het werkt niet. Mij irriteert dat al jaren en ik denk dat het voor iedereen beter zou zijn als dit soort beleid met enige kennis van zaken vorm zou krijgen en niet op basis van borrelpraat. Dus laat die mensen lekker achter de geraniums zitten en zet ze aan het werk als je weet waar werkgevers naar zoeken. En investeer alleen belastinggeld als je weet dat mensen er door aan de slag gaan.

Dantes040
Dantes04028 apr. 2016 - 19:02

Piet, ik heb zeer ruime ervaringen met reintegratietrajecten. Ben (helaas) door omstandigheden langere tijd werkeloos geweest, niet door luiheid of onwil. Na lange tijd 9 maanden bij PostNL staan sjouwen met dozen tussen de 30 en 40 kilo. Ik heb daar goed gewerkt, was nooit te laat, nooit ziek en heb goede referenties. Ik heb er persoonlijk voor gezorgd dat Jeanette op de hoek haar jurkje na 0:00 kon bestellen. Ik heb gepresteerd en geproduceerd. Ondanks dat blijven die uitzendbureaus miepen over dat gat in mijn cv en kom ik opnieuw niet aan het werk. Alles wat klantmanagers doen is eindeloos herhalen van dezelfde sollicitatietrainingen, kaartspelletjes doen met werkelozen, dreigen met kortingen en je proberen wijs te maken dat je niks waard bent omdat je niet werkt. Zij presteren dus niks, produceren niks. Ik weet hoe ik moet solliciteren, hoe ik moet praten, hoe ik moet werken en met mij velen. Vervolgens mag je (zonder dat je een beperking hebt) op de sociale werkplaats om zgn.werkervaring en ritme op te doen. Het uitzendbureau wil je nog minder graag hebben als je zegt dat je op de sociale werkplaats werkt. Dus dat zet je niet op je CV met als resultaat: weer een gat. Of je nu wel of niet wilt werken: dat maakt niets uit. Of je nu aardig bent of niet: (bijna) iedereen wordt slecht behandeld. Als ik voor minimumloon zwaar werk doe MOET ik presteren, anders lig ik er uit. Een klantmanager tekent een intentieverklaring en kan lekker een beetje freewheelen met werkelozen dankzij jouw (en mijn) belastingcenten en het maakt de werkeloosheid niet minder. Als het systeem zou werken, zou je me niet horen. Punt is: ik zou liever zien dat er betere zorg was (ik noem maar wat) dan de 6,5 miljard die dat kost voor deze aantoonbare flauwekul. Zeker als mij verweten wordt dat ik geld kost. Eigenlijk is de reintegratiebusiness wat dat betreft het grootste werkelozenproject van Nederland. En wat anders: ik ken veel mensen zonder werk (en ook veel mensen mét werk) en ik ken er niet één die of de hele dag 'achter de geraniums zit' of die de hele dag 'op de bank zit.' Dit zijn onaangetoonde onaardige vooroordelen. Geen bedankbriefje van mij voor dat zootje, eerder een schop onder HUN kont i.p.v. bij mij. Niet dat ze me zouden raken trouwens, al zouden ze het proberen.

Piet de Geus
Piet de Geus29 apr. 2016 - 3:14

"Ik wilde alleen duidelijk maken da je er gewoon naast zit." En daarvoor bouwde je een stropop, net zoals je nu ook weer doet. "Re-integratie moet niet aangepast worden, het moet opnieuw uitgevonden worden." Daarover verschillen we helemaal niet van mening. De enige banen die de re-integratie-industrie creëert zijn banen in die industrie. "Ik ben betrokken geweest bij het ontwikkelen en opzetten van trajecten voor bankmedewerkers, er heeft echt niemand enig benul waar die mensen aan het werk zouden moeten." Natuurlijk hebben ze daar geen benul van, omdat de markt nog amper ideeën heeft ontwikkeld over hoe mensen waarvan de kennis overbodig is geworden weer rendabel ingezet kunnen worden. Hun afstand tot het deel van de arbeidsmarkt waar wel vraag is is nogal groot: dat is o.a. de meer technische kant. Toch kan dat ineens omslaan als een aantal startups goed gaan lopen en er daar niet alleen vraag is naar (zo goed als gratis) stagiaires maar aan vaste krachten die rond de harde technische kern nodig zijn. Dan heb je eenzelfde situatie als toen de PION-cursussen en dergelijke als paddenstoelen uit de grond kwamen en veel werkloze -ogen en -gogen werden omgeschoold tot IT-gerelateerd werk. "De re-integratie is een aardig onderwerp, maar het wrange is dat het beleid wordt gebaseerd op onjuiste vooronderstellingen en niet werkelijke kennis van de markt en adequaat onderzoek naar wat werkgevers voor mensen zoeken en waar werkzoekende de meeste kans maken op een baan." Succesvolle trajecten gingen uit van die vraag en werden in samenwerking met (voor sommigen een vies woord) het bedrijfsleven ontwikkeld. "Dus laat die mensen lekker achter de geraniums zitten en zet ze aan het werk als je weet waar werkgevers naar zoeken. En investeer alleen belastinggeld als je weet dat mensen er door aan de slag gaan." Dat is me wat al te minimalistisch. Ten eerste raken kennis en vaardigheden van die mensen steeds meer achterhaald en worden ze steeds sleetser. Ten tweede gaat het tempo eruit en gebeurt er psychisch een en ander met die mensen waardoor de afstand tot de arbeidsmarkt nog groter wordt. Waardoor er alleen maar meer drempels te overwinnen zijn tegen de tijd dat jij een mogelijkheid ziet om hen te reanimeren. Ook al weet nog niemand voor welke vacatures die mensen bijgeschoold moeten worden: we weten op een analytisch niveau wel welk soort kennis en vaardigheden steeds belangrijker worden. Die bankmedewerkers zijn overbodig geworden omdat niet alleen aan de lopende band maar ook op kantoor steeds meer repetitieve arbeid wordt weggeautomatiseerd. Wat dat betreft is er niks veranderd sinds de telefoniste die een verbinding tot stand moest brengen en de ponstypiste overbodig werden. Het enige verschil is dat dat principe nu omhoog kruipt en mensen treft die hoger zijn opgeleid en banen hadden waarmee ze een middeninkomen verdienden. En waarvan je kunt en mag verwachten dat ze beter in staat zijn om wat flexibeler in te springen op veranderingen, zoals die werkloze -ogen en -gogen dat indertijd ook konden. Wat overblijft als repetitief werk verdwijnt is werk waarbij de mens zich echt onderscheidt van de machine: naast techneuten die aan die machines werken (en een wel heel afwijkend profiel hebben) hebben we het dan vooral over werk waarbij het draait om creativiteit, analytisch vermogen en intermenselijk contact, dus om werk waarbij echt menselijke eigenschappen centraal staan. Om te beginnen zou je alvast die kant van de werkloze bankmedewerkers kunnen versterken. En dan maakt het niet uit of je ze een gedegen marketingstudie geeft of dat je ze psychologie, culturele antropologie of kunstgeschiedenis laat studeren: als ze maar werken aan verdieping van hun kennis. Als je nog niet weet waar vraag ontstaat zie je achteraf wel hoe ze daar iets hebben. Steve Jobs heeft zijn succes met Apple voor een groot deel te danken aan een module kalligrafie die hij volgde toen hij stopte met studeren en nog wat tijd en mogelijkheden over had om gebruik van te maken en dat wel interessant vond om te doen. Zijn terechte conclusie: achteraf kun je de puntjes pas verbinden, dus zet er zoveel mogelijk. Dat is ook waarom een leven lang leren zo belangrijk is: niet alleen omdat hetzelfde werk niet meer een leven lang bestaat of vakgebieden zich blijven ontwikkelen, ook omdat je niet weet welke combinatie van een set vaardigheden jou morgen succes zal brengen. Niet alleen qua inkomen maar ook qua werkplezier en mogelijkheden om je verder te ontwikkelen. Natuurlijk moet je daar niet pas mee beginnen als je werkloos bent: ook terwijl je wel werk hebt moet je een deel van je tijd investeren in je verdere ontwikkeling en dat moet niet alleen maar gerelateerd zijn aan het werk dat je vandaag doet. Omdat dat de kansen vergroot dat je morgen werk kunt doen waarvan je vandaag nog niet weet dat het zal ontstaan. Op zo'n manier kun je een groot deel van het budget dat nu naar re-integratie en sociale zekerheid gaat preventief inzetten. Dat levert algemene vaardigheden op die je altijd op een ander terrein in kunt zetten. Het is niet voor niets heel goed voor je cv als je dingen hebt gedaan die buiten je curriculum vallen: omdat je daarmee aantoont dat je initiatief neemt en op meerdere terreinen inzetbaar bent omdat je in staat bent je daarin te verdiepen. In die zin moet je mensen dus niet achter de geraniums laten zitten: je moet ze laten werken aan hun eigen ontwikkeling, omdat dat hun kapitaal is. Op iemand die een tijdje werkloos is geweest en die tijd inert heeft doorgebracht of alleen maar sollicitatiebrieven heeft verstuurd voor die laatste vacatures die er op zijn vakgebied nog zijn zit werkelijk niemand te wachten. Met iemand die zich is blijven ontwikkelen wel: al dan niet na een gerichte cursus om zich inhoudelijk te kwalificeren. Je moet dus veel losser met re-integratie omgaan: is duidelijk waar nieuw werk ontstaat, dan kun je mensen met kennis en vaardigheden die aan aspecten daarvan raken gericht gaan omscholen via een traject dat je samen met de werkgevers in die branche ontwikkelt. Is nog niet exact duidelijk waar nieuw werk ontstaat dan is vaak wel duidelijk in welke hoek je dat in het algemeen moet zoeken, ook al is het zo algemeen als dat je menselijke vaardigheden als intermenselijk contact, creativiteit en analytisch vermogen moet verbeteren. Al dat geld wat nu aan re-integratie wordt besteed omzetten in gratis inkomen levert helemaal niks op, behalve voor dat kleine deel van de bevolking dat ondernemend genoeg is om die ruimte te gebruiken om zijn eigen werk te scheppen. Voor het overige stimuleer je daarmee alleen lagelonenwerk: een beetje bijverdienen is genoeg en uiteindelijk komt dat geld terecht bij degene die met die lagelonenwerkers spekkoper is omdat hij winst kan maken zonder volwaardige lonen te betalen. Die race to the bottom eindigt bij het Duitse systeem: mensen stapelen minijob op minijob zonder ooit een inkomen te verdienen waarvan ze rond kunnen komen, want de overheid vult dat inkomen wel aan met belastinggeld. Dan gaat je belastinggeld uiteindelijk naar de bedrijven die daar misbruik van maken en maak je je land tot een lagelonenland. Het geld dat naar re-integratie gaat en het geld dat uiteindelijk gaat naar de bedrijven en instellingen die nu profiteren van de belastingvrije voet (zorginstellingen, supermarkten, postbedrijven en dergelijke die slechts winst maken omdat ze voor de te lage salarissen personeel kunnen vinden waarvoor het brutoloon nettoloon is omdat ze onder die belastingvrije voet blijven) kun je beter inzetten om de factor arbeid weerbaarder te maken: door mensen de ruimte te geven om zich (de ene keer wat gerichter dan de andere) te blijven ontwikkelen. En niet pas als ze werkloos zijn.

DaanOuwens
DaanOuwens29 apr. 2016 - 9:13

@ Piet de Geus En daarvoor bouwde je een stropop, net zoals je nu ook weer doet. Dat doe ik niet. Uit jouw reactie bleek op geen enkele manier dat jij van mening was dat de reintegratie aanpak opnieuw uitgevonden moet worden. Ik heb de nodige kwaliteiten maar paranormale begaafdheid hoort daar niet bij. Die paranormale begaafdheid is overigens zo schaars dat je er beter niet vanuit kan gaan dat iedereen in je omgeving die heeft. Verder dank voor je inhoudelijke reactie. Wij zijn het blijkbaar eens over het feit dat vraaggestuurd reintegreren noodzakelijk is. Dan moet geinvesteerd worden in maximaal 20% van de werkzoekenden en de overige 80 % kunnen achter de geraniums blijven of iets leuks of nuttigs doen. En natuurlijk is een leven lang leren belangrijk. Maar het is toch vooral een HRM-modewoord en niet iets dat met een goed opleidingsaanbod en secundaire arbeidsvoorwaarden wordt gefaciliteerd. Zelfs bij de O&O-fondsen is het niet echt prioritet meer. Maar je hebt geen slecht betoog verder. Het gaat alleen niet meer om reintegratie. Prima om de middelen preventief in te zetten maar er staan nog steeds ruim 1 miljoen mensen langs de zijkant. Die gaat niet aan de slag door middel van de huidige reintegratie aanpak. En dat was toch het onderwerp van discussie en tegelijk een van de grotere maatschappelijke problemen van deze tijd.

Piet de Geus
Piet de Geus29 apr. 2016 - 14:08

"Wij zijn het blijkbaar eens over het feit dat vraaggestuurd reintegreren noodzakelijk is. Dan moet geinvesteerd worden in maximaal 20% van de werkzoekenden en de overige 80 % kunnen achter de geraniums blijven of iets leuks of nuttigs doen." Mag dat nuttigs ook iets rendabels zijn waarmee ze in hun onderhoud kunnen voorzien? Ik zie werkelijk niet waar je het vandaan haalt dat 80% voorgoed aan de kant zal blijven staan. Toch niet vanwege de automatisering? Vooralsnog heeft verhoging van de arbeidsproductiviteit er door de hele geschiedenis heen altijd voor gezorgd dat er weer nieuwe behoeften vervuld konden worden. Er is geen enkele reden om aan te nemen dat dat dit keer anders zal zijn. Echte knelpunten zijn er alleen aan de onderkant van de arbeidsmarkt, omdat er structureel te veel mensen zonder ook maar een startkwalificatie op de arbeidsmarkt komen. "En natuurlijk is een leven lang leren belangrijk. Maar het is toch vooral een HRM-modewoord" Nou nee, voor velen is het al lang dagelijkse praktijk: houden zij een vakkennis een paar jaar niet bij dan is hun arbeidskracht waardeloos geworden. Een wat extreem voorbeeld: toen Plasterk de politiek inging wist hij dat hij alle bruggen achter zich verbrandde, omdat hij nooit meer op zijn oude niveau in zijn oude vak aan de slag kon gaan. Het vervelende is alleen dat hoe minder opleiding iemand heeft genoten, des te minder wordt er gedurende zijn werkzame leven geïnvesteerd in scholing. En des te kanslozer is hij als dat ene vak wat hij beheerst verdwijnt of als hij dat werk lichamelijk niet meer aankan. Dat moet dus rechtgetrokken worden. Mij hoeft geen bijscholing aangeboden te worden: dat maakt een integraal deel van mijn werk uit en de kosten daarvan draag ik zelf. Zou ik er een jaartje tussenuit moeten voor een fundamenteler bij- of herscholing, dan is dat ook geen probleem. Maar voor mensen die veel kwetsbaarder zijn op de arbeidsmarkt moet dat collectief geregeld worden. Wat mij betreft middels een scholingsplicht voor werkgevers, die bij nalatigheid de uitkering voor overbodig geworden werknemers betalen plus alsnog voor de benodigde bijscholing. Lever je je overbodig geworden werknemers in puike conditie af op de arbeidsmarkt, dan heb je verder geen verplichtingen meer. "Het gaat alleen niet meer om reintegratie." Omdat dat dweilen achteraf is. Maar de kern van de zaak is dat we een deel van de bruto-inkomsten gebruiken om ervoor te zorgen dat we niet alleen vandaag werk hebben maar ook morgen aan de slag kunnen. "Prima om de middelen preventief in te zetten maar er staan nog steeds ruim 1 miljoen mensen langs de zijkant. Die gaat niet aan de slag door middel van de huidige reintegratie aanpak." Maar je kunt er zoals gezegd wel voor zorgen dat ze als de arbeidsmarkt aantrekt (en dat doet hij al op bescheiden schaal) daar weer een plekje kunnen vinden. Tegenover de mensen die langs de zijkant staan staat nu al een groeiend aantal onvervulbare vacatures. Hier en daar worden zelfs weer bedrijfsscholen opgericht om er zeker van te zijn dat er over een paar jaar voldoende personeel beschikbaar is. Daarnaast heb ik al aangegeven aan welke algemene vaardigheden mensen alvast kunnen werken, omdat je er donder op kunt zeggen dat ze die morgen in een of andere vorm nodig hebben als ze weer aan de slag willen komen. Dat is een stuk zinniger dan papier prikken en levert op termijn zijn rendement wel op, zoals investeringen in scholing altijd linksom of rechtsom rendement opleveren.

Okke2
Okke228 apr. 2016 - 11:43

De voordelen die je benoemt van een neg. inkomsten belasting t.a.v het basis inkomen vind ik niet echt sterk. "Er hoeft aanzienlijk minder geld te worden rondgepompt. Voor veruit de meeste mensen is dit een budgetneutrale ingreep. Wat mensen verdienen, betalen ze ook weer terug". -rondpompen noemen we dat. Daarmee is ook het dekkingsvraagstuk opgelost. Verder blijven aanvullende regelingen bovenop de bijstand, zoals toeslagen, aanvullende inkomensverzekeringen, zorgkostenvergoedingen en woonkostensubsidies, voorlopig bestaan, zodat maatwerk gegarandeerd blijft waar dat nodig is" -zodat je zeker bent dat het systeem tenminste net zo complex, en waarschijnlijk nog complexer is. Een systeem als dit betekent nog steeds een ingrijpende stelselwijziging. De belastingdienst, die nu al door bezuinigingen en ingewikkelde regels (toeslagen) wordt geplaagd, zal er een flinke administratie bij krijgen. - en dan weet je zeker dat ieder mogelijk voordeel verdampt. waarom is het model van een basisinkomen, van zeg 1500 of 2000 euro voor iedere ingezetene en verder basta niet veel beter?

4 Reacties
Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 12:10

Dat zou beter zijn als ieder mens ook dezelfde financiële behoefte zou hebben. En dat is in onze samenleving met heel hoge woonlasten en sterk uiteenlopende woonlasten nu eenmaal niet het geval. Los van natuurlijk zorgkosten en ondersteuning. Ik ben het er niet mee eens dat het ingewikkelder zou worden. Er worden nogal wat uitkeringen weggestreept zoals u kan lezen. Ja, niet alle, maar toch een zeer forse stap vooruit. Al die uitkeringen worden vervangen door een minder complex iets. Het rondpompen van geld wordt bovendien voor het overgrote gedeelte van de bevolking teruggebracht tot een zuiver administratieve handeling, waarvan er al heel veel zitten in de belastingwetgeving.

truusbeek2
truusbeek228 apr. 2016 - 12:11

2000 euro netto voor IEDERE ingezetene? Ik neem aan boven een bepaalde leeftijd. Maar hoe wilt u dat in godsnaam financieren en heeft in dat geval elke asielaanvrager ook recht op dat basisinkomen? Geef mij eens een beeld hoe u dit wilt betalen?

Okke2
Okke228 apr. 2016 - 15:01

@truusbeek, inderdaad, kleine kinderen hebben geen basisinkomen nodig, alhoewel, het onderwijs, de zorg, de opvang, zijn allemaal dingen die nu zwaar gesubsidieerd worden en middles een basisinkomen zelfstandig betaald kunnen worden, met als gevolg minder administratie en geld rondpompen vanuit de overheid. Natuurlijk heb je dan mensen die hun kindeen niet naar de opvang sturen en liever niet naar school sturen en het geld allemaal zelf houden. Met de asielzoekers (en andere migranten) heeft u een goed punt te pakken, je kan jezelf voorstellen dat een basisinkomen (of neg. inkomst. belasting) voor iedereen een aanzuigende werking gaat hebben op mensen van buitenaf. Een goed voorbeeld nu is Zwitserland, daar gaan ze dit jaar een referendum hebben over het invoeren van een onvolwaardelijk basisinkomen. Praktisch gezien geloof ik niet dat in Nederland in de EU je ooit zoiets van de grond kan krijgen. Zwitserland is een souverein land met controle over haar eigen grenzen en inwoners, Nederland heeft praktisch weinig meer te zeggen over zichzelf. Dus de dag dat hier in Nederland het onvorwaardelijke gratis geld gaat vloeien, dat is de dag dat zo'n beetje iedere kansloze Europeaan en asielzoeker op de stoep staat. Maargoed in een ideale samenleving zou dit gewoon betaald worden op dezelfde manier hoe nu de verzorgingsstaat (en haar miljoenen ambtenaren) betaald word, middels belasting

Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 17:11

Die angst lijkt mij niet gegrond. Als ik morgen een uitkering in België wil aanvragen, dan krijg ik die ook niet. Voordat ik daar genaturaliseerd ben duurt wel even een tijdje. Daarbij worden de normbedragen in mijn voorstel niet veranderd.

Gerrit Spilt
Gerrit Spilt28 apr. 2016 - 11:38

Op SOLINKS schrijven wij ook over het basisinkomen. Mag ik dit stuk er als reactie bij zetten? Op zich vind ik het een goed alternatief, het enige is dat mensen wellicht nog wel geprikkeld worden om (op papier) niet samen te gaan wonen omdat er dan geen rekening wordt gehouden met het inkomen van ander(en) bij het vaststellen van de belastingvrije som. http://www.solinks.nl/basisinkomen.html

1 Reactie
Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 11:52

Dat is inderdaad een controle die blijft. Ook bij de AOW en in het huidige stelsel is dat nadeel er. En daarbij is er een extra nadeel op een zogenaamde 'samenwoonboete', namelijk dat voor elkaar zorgen en zuinig doen niet gestimuleerd wordt. Inderdaad heeft een basisinkomen die nadelen niet, maar mijns inziens is de verdeling van met name woonlasten zo scheef in dit land, en de hoogte van de woonlasten zo exorbitant hoog, dat een huishouden-vrij basisinkomen zolang daar geen verandering in is aangebracht ook niet eerlijk zou zijn. Het is daarbij ook te ingrijpend voor de beurs van mensen om zomaar in te voeren, zeker als er gemiddeld wordt voor samenwoners en alleenstaanden. Iedereen mag dit stuk overigens overnemen, graas zelfs! Maar dan hoor ik dat graag via pm, dat kan naar klokwerk[@]klokwerk-design.nl. Ook heb ik dan graag een vermelding van de auteur (ik) en een link naar het oorspronkelijke stuk of naar mijn blogarchief klokwerk-tekst.nl.

eeweew
eeweew28 apr. 2016 - 11:19

Dit klinkt als een goed idee, met een uitzondering. Het UWV moet niet afschaft worden maar verandert worden in een effectieve organisatie die mensen die dat nodig hebben helpt met het vinden van werk. Als ze zich niet meer met uitkeringen bezig hoeven te houden hebben ze daar voldoende capaciteit voor.

3 Reacties
Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 11:57

Haha, ik heb in een vorige carrière zowel zakelijk als in een korte periode ook voor mijn inkomen met het UWV te maken gehad, en schiet altijd in een lachstuip als ik de woorden UWV en effectief samen lees. Maar dat is een Pavlovreactie. U heeft gelijk: het is natuurlijk prima om nog organisaties te handhaven die mensen helpen met het vinden van werk (misschien kunnen dat beter gemeentelijke organisaties zijn). Belangrijk is het denk ik echter dat dit helpen niet onder dwang gebeurt, want dat is vragen om moeilijkheden. Als de mensen van zo'n organisatie kritische klanten worden, die wegblijven als zo'n organisatie slecht werk levert of voor hen niet effectief is, helpt dat die gewenste efficiëntie te bereiken.

eeweew
eeweew28 apr. 2016 - 13:27

@Kees Alders Misschien dat het om die reden ook een goed idee is om de naam te veranderen.

Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 14:50

Graag ;)

jellevwal
jellevwal28 apr. 2016 - 9:19

In de DDR had iedereen werk. Dat wil zeggen, ze hadden een baan. Of ze daar wat deden, iets productiefs, dat was zeer de vraag. Hotelpersoneel wat na de Wende in echte hotels kwam moest helemaal worden geloosd, bedden opmaken was alleen lakens en slopen neerleggen. Dit ideaal was er dus al in de DDR, iedereen een basisinkomen, maar het heette wat anders. Vandaar dat alle capabele mensen het land uit wilden, het ijzeren gordijn was niet om de buitenwereld uit te sluiten, maar om de binnenwereld op te sluiten. En zo ging die DDR z'n ondergang tegemoet. Ik zie het basisinkomen als een soortgelijke ramp.

7 Reacties
Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 11:20

Dat is apart, want volgens mij heeft de huidige participatiewet met zijn gedwongen tewerkstelling, waardoor ook echte banen verdwijnen, juist oneindig veel meer overeenkomsten met dat wat u beschrijft dan een basisinkomen. Daarbij gaat dit stuk niet over het basisinkomen, maar over de negatieve inkomstenbelasting.

truusbeek2
truusbeek228 apr. 2016 - 11:36

Kees Een dag in de week papierprikken in de groenvoorzienen( werkverdringing??) als participatie is even iets anders dan onproductieve en ineffectieve baantjes in de DDR. Begrijp ik nu goed dat u boven de 130% basisinkomen de mensen 70% van hun inkomen wilt inhouden?? Kunt u mij een rekenvoorbeeld geven van een gezin met 1,5 x modaal inkomen 1 inkomen modaal 100% en een inkomen modaal 50%

Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 12:02

Ja hoor dat is niet zo moeilijk. Beide gezinnen betalen 70% van hun inkomen tot het minimumloon, waar ze beide aan komen, en ontvangen precies dat bedrag weer terug. Dus ze komen gelijk uit als nu. Staat ook in het stuk. Natuurlijk is dit een grove lijn. Details uitwerken, daar zal je een bureau voor nodig hebben. Ik schrijf dit soort columns onbetaald naast een drukke werkweek ;). Het is door de FNV al veel langer vastgesteld dat de verplichte tewerkstelling verdringing oplevert. Ook schoonmakers in het park werden vroeger gewoon betaald. Daarbij komen in veel gemeenten uitkeringsgerechtigden niet met 1 dag per week weg maar zijn ze fulltime aan het werk. Kent u het voorbeeld niet van de straatveger die ontslagen werd door de gemeente Den Haag en twee jaar later met behoud van uitkering vier dagen in de week moest straatvegen 'om werkervaring op te doen en werkritme te houden'? Zo absurd is de participatiewet. (Ik heb dit stuk met name geschreven voor mensen die deze situatie al kennen, maar ik licht het graag nog even toe.)

jellevwal
jellevwal28 apr. 2016 - 12:26

Het verschil tussen basisinkomen en negatieve inkomstenbelasting ontgaat mij nog even. Mijn idee is dat het er om gaat dat mensen de keus wordt gelaten niet te werken, en toch geld te krijgen, ook die mensen die heel goed een betaalde baan kunnen krijgen.

truusbeek2
truusbeek228 apr. 2016 - 12:53

70%? dus zwartwerken wordt nog interessanter.

Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 14:48

Niet voor mensen die nu al een bijstandsinkomen of een uitkering rond dat niveau hebben, want die betalen nu 100% van hun verdiensten terug. Zwartwerken wordt dus (gematigd) minder interessant. Voor andere mensen wordt zwartwerken natuurlijk wel interessanter. Maar natuurlijk niet voor de mensen die gewoon een "witte" baan hebben, want die zullen dus eerst hun baan moeten opzeggen en dan "zwart" datzelfde werk moeten vinden, wat niet altijd even makkelijk gaat - veel werkgevers willen dat helemaal niet en terecht. Een en ander zal elkaar ongeveer compenseren vermoed ik. Maar inderdaad: het probleem van zwart werken wordt niet opgelost.

Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 14:52

Het grote verschil zit hem in het rekening houden met de samenstelling van het huishouden, woonlasten en zorgkosten.

Damaru2
Damaru228 apr. 2016 - 9:14

Ooit een zeer interesant stuk gelezen over een test met een minimum inkomen in een Canadees dorp, was een jaar of 40 geleden maar tot op de dag van vandaag is de arbeidsparticipatie hoger, opleidingsniveau hoger, betere gezondheid en tal van andere positieve effecten. Was imo echt een eye opener wbt een "basisinkomen" waar ik vroeger altijd op tegen was.

5 Reacties
Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 11:22

Dat zal het stuk over 'Mincome' zijn, Bregman gebruikte dat voorbeeld in zijn eerste stuk over het basisinkomen. Mincome was trouwens ook geen puur basisinkomen: alleen de mensen die voordien in de sociale zekerheid zaten ontvingen volgens mij Mincome.

truusbeek2
truusbeek228 apr. 2016 - 11:37

Kees "Ontvingen" project gestopt? waarom ?

Grozny
Grozny28 apr. 2016 - 11:54

Maar studies met basisinkomens laten zien dat het totaal aantal gewerkte uren afnam, het FTE neemt drastisch af en het part time werk neemt aanzienlijk toe.

Kees Alders
Kees Alders28 apr. 2016 - 12:03

Politieke redenen. Er kwam een nieuwe regering in Canada en die wilden er gewoon niet aan. Het was een experiment, en dat is gestopt zonder dat er verder geld werd vrijgemaakt om naar de resultaten te kijken. Die zijn pas veel later door journalisten weer opgediept.

DanielleDefoe
DanielleDefoe28 apr. 2016 - 14:12

Het project werd in eerste instantie opgezet om te onderzoeken of het geven van extra geld aan werkende armen, zodat ze daardoor een inkomen zouden krijgen waarvan ze konden leven, hun motivatie om te (blijven) werken zou verminderen. Een derde van de bewoners kwam in aanmerking voor inkomenssuppletie. Er was een gedifferentieerd tarief afhankelijk van familiegrootte. Dit bedrag werd weer verminderd op basis van andere inkomsten. Het project heeft kort geduurd en is nooit fatsoenlijk geevalueerd. Inderdaad omdat er een guurdere politieke wind ging waaien. De dozen met administratie werden dertig jaar laten opgedoken door dr Evelyn Forget die heeft geprobeerd de effecten te reconstrueren. Forget zegt overigens ook dat het huidige Canadese systeem met the Guaranteed Income Supplement for seniors (AOW??) en the National Child Benefit (kinderbijslag ??) de boel nu aardig op de rails heeft maar nog steeds een "gat" vertoond, namelijk daar waar het de werkende armen betreft. De Canadese situatie toen en nu laat zich niet direct vergelijken met de Nederlandse.