Nederland schenkt miljarden gemeenschapsgeld aan Amerikaanse farma-gigant

Terwijl het kabinet fors bezuinigt op essentiële voorzieningen, zoals de sociale zekerheid en de zorg, krijgt een Amerikaanse farmaceut miljarden aan belastingvoordeel toegeschoven. De schat aan gemeenschapsgeld dient er officieel voor te zorgen dat bedrijven zo gelokt worden te investeren en voor werkgelegenheid te zorgen. Maar MSD heeft de vestigingen in Nederland juist gesloten en de productie naar andere landen verplaatst. Experts stellen dat de gigantische overheidssubsidie, die al jaren aan de gang is, neerkomt op weggegooid geld. De regeringspartijen, met name de VVD, wil niettemin doorgaan met de cadeautjespolitiek. De lucratieve regeling is zogenaamd bedoeld voor het hele bedrijfsleven maar in de praktijk gaat 90 procent van de beschikbare subsidie naar drie giganten: Booking, ASML en MSD.

De verbazingwekkende belastingregeling, de zogeheten 'innovatiebox', was al langer bekend en ook dat Booking en ASML daarvan ruim profiteren. Trouw en het Financieele Dagblad hebben achterhaald dat de miljarden ook naar MSD vloeien. MSD werd in de jaren '90 in Nederland bekend omdat toenmalig VVD-leider Frits Bolkestein voor het bedrijf bleek te lobbyen. De innovatiebox houdt in dat bedrijven veel minder belasting dan anderen hoeven te betalen over de winst die gemaakt wordt met een bepaalde innovatie. Trouw legt uit:

MSD is vooral bekend van kankermiddel Keytruda, het meest lucratieve medicijn ooit, waarmee het vorig jaar wereldwijd 27 miljard euro omzette. De werking van Keytruda is twintig jaar geleden ontdekt door Organon, een farmaceut uit het Brabantse Oss, waarna MSD dit bedrijf in 2009 overnam. Doordat Organon ooit veel geld stak in onderzoek op Nederlandse bodem, en doordat het patent nog altijd in Nederland zit, mag MSD gebruikmaken van de innovatiebox. Het bedrijf zegt dit goed te hebben afgestemd met de Nederlandse belastingdienst. Verder benadrukt MSD dat er nog altijd een paar duizend mensen in Nederland werken voor het bedrijf, en dat het nog een onderzoeksafdeling heeft voor diergeneeskunde in Boxmeer.

De krant raadpleegt Jan van de Streek, hoogleraar belastingrecht en deskundige op het gebied van de regeling, die onomwonden stelt: “Dit is absoluut niet hoe de innovatiebox is bedoeld”. Ook het Centraal Planbureau en de Wetenschappelijke Raad voor Regeringsbeleid bekritiseren de regeling omdat alle miljarden slechts bij een klein groepje bedrijven terechtkomt.

GroenLinks-PvdA (Pro)-Kamerlid Luc Stultiens vindt zo’n ‘gigantische belastingkorting’ voor zo’n groot bedrijf als MSD juist ‘helemaal niet uit te leggen’. Wat zijn partij betreft gaan deze ‘ondoelmatige belastingkortingen zo snel mogelijk op de schop’, om het geld vervolgens gebruiken voor ‘échte innovatie’.