Joop

Minister Wiebes blijft om de hete brij heendraaien bij biomassa

  •  
04-11-2020
  •  
leestijd 4 minuten
  •  
Flickr_biomassa_EssentNieuws_300
Met zeer ernstige en kwalijke consequenties voor klimaat, milieu en volksgezondheid.
Door: Fenna Swart, Maarten Visschers en Johan Vollenbroek
Ruim 2,5 jaar lukte het minister Wiebes om Oost-Indisch doof te blijven voor de steeds luider klinkende protesten in binnen- en buitenland tegen het opstoken van houtige biomassa voor het opwekken van energie. De minister verwees steeds naar aankomende onderzoeken en rapporten. Vanaf de onderhandelingen over het nieuwe klimaatakkoord, begin 2018, bleek biomassa al een heet hangijzer. Maar met het verschijnen van het SER-advies over een ‘duurzaamheidskader voor biomassa’ in het algemeen en de ‘afbouw van subsidies voor de inzet van biomassa voor warmte’ in het bijzonder, moest Wiebes – door middel van een kamerbrief – eindelijk, na 2,5 jaar, met de billen bloot. Maar wat blijkt? Opnieuw geen duidelijkheid. Geen beslissing  en geen enkele concretisering over het ‘hoe en wanneer’ de afbouw van subsidies van houtstook zal plaatsvinden. Minister Wiebes blijft om de hete brij heen draaien.
Alarm Verschillende activistische natuurgroepen in binnen- en buitenland hebben in de afgelopen jaren meermalen alarm geslagen over de aanhoudende overheidssubsidiëring van houtstook. Ook de Commissie Remkes stelde al voor om houtstook te ‘heroverwegen’. In Nederland draaien op dit moment ruim 200 biomassacentrales waarin op grote schaal hout wordt verstookt voor warmte. Dit terwijl uit een recente peiling van De Telegraaf nog bleek dat 98 procent van de lezers voorstander is van een onmiddellijke stop op subsidies voor de inzet van houtige biomassa. Afgelopen zomer verschenen achtereenvolgens het PBL-rapport en het SER-advies waarin in grote lijnen gepleit werd voor het terugdraaien van houtige biomassa voor warmte en afbouw van de subsidies. Het advies van de SER aan de minister wond er geen doekjes om: afbouw van de subsidies, uitfasering van biomassa-gebruik voor energie en prioriteit voor gebruik voor materialen en substitutie in de chemische sector. Met als klapper op de vuurpijl de aanbeveling: ‘Als het afbouwen van subsidies sneller gaat dan bedrijven hebben voorzien, dient de overheid werkgevers te compenseren’ ofwel uitkopen van energiebedrijven als de subsidies reeds zijn toegekend.
Maak je geen zorgen luidde het devies In het televisieprogramma ‘De Hofbar’ gaf minister Wiebes, op de vraag of hij zou stoppen met de subsidies als dit kon, aan niet van plan te zijn hieraan gevolg te geven: ‘Ik heb de ondernemers beloften gedaan, nu kan ik niet het kleed onder hen vandaan trekken’. Volgens hem zou dit leiden tot ‘onbehoorlijk bestuur’. Dit terwijl de minister de afgelopen twee jaar bezig is geweest met het consistent afbreken van alle debatten vanuit het devies: ‘Maak je geen zorgen, het PBL en de SER lossen dit op. Zij zullen ons de antwoorden geven.’ Nu zowel het PBL en de SER hebben gesproken, zegt de minister – opnieuw – geen uitspraken te kunnen doen over de afbouw en uitfasering van biomassa omdat ‘het kabinet het PBL in dit kader eerst om advies zal vragen ’.
Kookpunt is bereikt Het debat over biomassaverbranding tussen de Nederlandse overheid en de samenleving (in de vorm van talloze maatschappelijke actiecomités, bewonersgroepen, natuurorganisaties en een grote hoeveelheid wetenschappers in binnen- en buitenland) heeft hiermee een kookpunt bereikt. Niet alleen bleef de 20 pagina’s tellende kamerbrief met betrekking tot de afbouw van ‘nieuwe subsidies’ onbepaald, de gehoopte concretisering van einddata voor de reeds vergunde subsidies, zoals die voor de grootste geplande biomassacentrale van Nederland in Diemen, bleef onbenoemd. Dit is ongekend voor een minister, die  hiermee zijn verantwoordelijkheid  verzaakt. Het is ook een voorbeeld van onbehoorlijk bestuur. Met zeer ernstige en kwalijke consequenties voor klimaat, milieu en volksgezondheid. Want zolang er geen duidelijkheid komt over de afbouw van subsidies voor houtstook, kan de biomassa-industrie inclusief de miljardensubsidie, gewoon doorgaan.
Dans om hete brij Deze dans om de hete brij heeft tot grote verontwaardiging geleid in zowel de maatschappij, de wetenschap als de sector zelf. Talloze oproepen en noodkreten van actie- en bewonersgroepen en evenzovele petities om de subsidies te staken ten spijt. Maar ook reguliere natuurorganisaties, zoals Milieudefensie, Greenpeace en Natuur & Milieu, de wetenschap en zelfs de energiesector in binnen- en buitenland lieten zich niet onbetuigd. Zij stelden al eerder, in niet mis te verstane bewoordingen dat de subsidies voor het verstoken van hout tot méér CO2 leiden in plaats van minder, naast de desastreuze effecten voor de luchtkwaliteit en ecosystemen in Nederland en daarbuiten.
Oproep: stop met draaien en kom met echte klimaatmaatregelen Wij vragen minister Wiebes niet langer om de hete brij heen te draaien en de biomassasubsidies per direct te stoppen. Concreet stellen we voor directe afbouw het volgende voor: 1. Voor kolencentrales: stop de lopende subsidie voor bijstook van biomassa en sluit de kolencentrales. Compenseer de bedrijven op een redelijke manier; 2. Nog niet gebouwde biomassacentrales: beëindig per direct de subsidie. De te compenseren kosten betreffen ‘alleen’ voorbereidingskosten c.q. aanloopkosten. Vele protesterende bewonersorganisaties vinden dit een uitermate belangrijke maatregel; 3. Reeds gebouwde biomassacentrales: overleg over intrekking van subsidie met schadevergoeding. Met deze besluitvorming over de afbouw van biomassasubsidies geeft minister Wiebes aan de aanpak van klimaatverandering en biodiversiteitsverlies écht serieus te nemen. De hierbij vrijkomende (miljarden)gelden moeten vervolgens ingezet worden voor de stimulering van échte klimaatmaatregelen, zoals het isoleren van oude huizen en investering in echte hernieuwbare energie.
Dr. Fenna Swart, vz Comité Schone Lucht Drs. Maarten Visschers, Leefmilieu Drs. Johan Vollenbroek, vz MOB

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (28)

mjansen2
mjansen214 nov. 2020 - 7:49

De regering en tweede kamerleden schijnen eerst aan den lijve te moeten ondervinden welke gevolgen klimaatverandering heeft en hoe de maatregelen die zij nemen en mee in stemmen precies uitpakken, zoals de bruiloft van Grapperhaus.....Wiebes misschien een tijdje verbannen naar de Noordpool tussen de uitstervende ijsberen? Het is wel treurig dit kortzichtige beleid en de belastingcenten die de burgers uitgeven aan dergelijk falend bestuur.

voorburg2
voorburg212 nov. 2020 - 16:14

Als we klimaatverandering willen stoppen moet de CO2 concentratie in de atmosfeer terug naar de waarde voor de industriele revolutie. In de nabije toekomst zullen we dan ook CO2 moeten sequestreren (diep onder de grond pompen, bijv. in oude gasvelden). En daarom is biomassa is beter dan gas/olie en kolen. Als je dit doet bij biomassa, neemt de concentratie CO2 in de lucht af (de bomen vangen de CO2 af). Als je dit doet bij gas/olie en kolen gebeurt dat vanzelfsprekend niet.

2 Reacties
Paulus3
Paulus313 nov. 2020 - 21:47

1. Nee. 2. Hoogst onwaarschijnlijk op relevante schaal. 3. inconsequent

voorburg2
voorburg221 nov. 2020 - 6:55

Paulus heeft ook weer eens wat bij Greenpeace gelezen.

Ryan2
Ryan29 nov. 2020 - 16:34

Ik vraag me werkelijk af, wie het ooit bedacht heeft. Iedereen weet immers, dat hout stook voor vervuiling zorgt. Kolen, turf, olie ook. Gas komt er dan nog gunstig uit. Punt is alleen, dat gas logischerwijze uit Rusland komt. En dat zit de anti Rusland lobby niet lekker. Kijk, Trump is weg, maar nu met Biden is er iemand president geworden, die in verband gebracht kan worden met de milieu vijandige FRACKING methode om aan gas te komen. Een hopeloze techniek, waarvan juist oost Europa slachtoffer van dreigt te worden. Daarom ook, dat de Amerikanen er alles aan doen, om ultra rechtse potentaten in Oost Europa aan de macht te krijgen en te houden. Kijk maar naar Polen, Hongarije en de Oekraïne. De bedoeling is blijkbaar om ons West Europanen knollen voor citroenen te verkopen. De betere oplossing is Gas uit Rusland, en ondertussen werken aan energiebesparing. De technologie van de zonne energie, windmolens en aardwarmte is schreeuwend duur. Er zal wat anders op gevonden moeten worden. Kernenergie is al helemaal geen oplossing. Het zou heel wat helpen, om radicaal anders te gaan denken over huizenbouw, Er zijn nu veel te veel regels. Het is ook een financiële nachtmerrie om te bouwen.

Minoes&tuin
Minoes&tuin5 nov. 2020 - 6:12

Die man heeft een enorme plaat voor zijn kop! Voor het gemak plaatst hij daar nog een paar oordopjes bij en gaat rustig door op zijn ingeslagen weg. Typisch VVD. Horende doof en ziende blind (zijn) is het devies.

Pseudoniem82
Pseudoniem824 nov. 2020 - 19:34

Helemaal eens met jullie oproep, maar 'Wij vragen minister Wiebes niet langer om de hete brij heen te draaien'... Dat gaat niet gebeuren. U vraagt een politicus om een eerlijk/direct antwoord te geven. Dat gaat natuurlijk niet gebeuren. Nooit zal de politiek toegeven dat we terug moeten naar aardgas zolang er geen echte innovatie beschikbaar komt. Nee, we blijven stug dezelfde kant doorgaan, op papier ziet het er immers goed uit, ook al regent het in de praktijk klachten en zeer gegronde bezwaren.

[verwijderd]
[verwijderd]4 nov. 2020 - 17:00

--- Dit bericht is verwijderd —

1 Reactie
Minoes&tuin
Minoes&tuin5 nov. 2020 - 6:14

Je bedoelt D66!

Mokker
Mokker4 nov. 2020 - 16:37

De hele energietransitie is vooral een businessmodel. Het naar mijn mening veel zinnigere matigen van energiegebruik lijkt sinds de jaren 80 van vorige eeuw niet heel populair meer. De meeste klimaatdoelstellingen zijn nogal boekhoudkundig van aard, en hebben weinig met realistische effecten te maken Zolang onzin als het in de grond pompen van CO2 meegeteld mag worden is het beleid niet heel serieus te nemen. Het motte lijkt: gebruik energie zoveel u wilt, zolang er maar een groen stickertje van de certificerende instanties op zit.

2 Reacties
DeKleineSalamander
DeKleineSalamander10 nov. 2020 - 19:08

Verstandige opmerking. Maar minder energie verbruiken past niet in het plaatje van als maar meer economisch groei. Het komt niet bij de mensen en al helemaal niet bij de meeste politici op dat er iets fundamenteels in de maatschappij moet veranderen. Iets gaan doen wat nog nooit gedaan is en waar veel creativiteit voor nodig is. Grote veranderingen in de zware industrie, de industriële landbouw en ook bij de verslaafd gemaakte burgers is onontkoombaar. Er komt een tijd dat efficiënte basistechnieken weer de boventoon gaat voeren. Een tijd ook waar onnodige vaak ook nog vervuilende producten niet meer mogen worden gemaakt. Waar de burger zijn eigen benodigde apparatuur weer voor een groot deel zelf kan herstellen en niet voor alles afhankelijk is van technocraten en specialisten. Waar de tijd niet gestolen wordt maar teruggegeven. Waar de de verslaafd gemaakte workaholic gaat afkicken van zijn geïnjecteerde consumptiedrift. Energie verminderen is gebruik van grondstoffen verminderen. Maar in plaats daarvan zie je dat kernenergie ook in Lubach nationaal navelstaar kringen 'aanvaardbaar' wordt gemaakt. Neem afscheid van de vervreemding en ga opzoek naar de verloren tijd.

Paulus3
Paulus313 nov. 2020 - 21:59

Dat is wel zo, en belangrijk. Alsof een auto of een computer of een windmolen of een zonnepanelen park geen natuur verslind en vervuilt. Het is een driedubblele boekhouding. Op een deeltje van de pijplijn die van grondstof winning naar weg gooien gaat is het beter. Op andere delen slechter of onverandert of stapelt het zich op. Het ergste vind ik die mensen die zeggen dat men niet zo de natuur moeten beschermen, want het klimaat is veel belangrijker. Bv als het om varkens of immigratie of windmolens gaat (zie ook Lubach). Wat ze bedoelen is dat ze de hoop van algehele persoonlijke consumptie voor een plezierig leven willen behouden, of dat ze hun politieke partij uit de wind willen houden, of dat ze hun rijke vriendjes willen helpen voor een toekomstig riant baantje.

Leontrotsky
Leontrotsky4 nov. 2020 - 14:28

Nederland kan niet onder de biomassa uitkomen. Contracten zijn getekend, tientallen miljarden zijn geinvesteerd in de bouw van biomassacentrales en nog eens tientallen miljarden zijn via contracten (waar de overheid niet onderuit kan) gepland voor uitgaven ten behoeve van biomassa in de toekomst. Wiebes weet dit en dit is de reden dat hij om de hete brij heen blijft draaien. Hij durft niet toe te geven dat Nederland om de duurzaamheidsdoelen en CO2 uitstootvermindering en de klimaatdoelen te halen vol heeft ingezet op biomassa. Biomassa wordt door de rekenmeesters in de EU als CO2 neutraal beschouwd onder andere omdat de uitstoot van biomassa 1 op een wordt gecompenseerd met het planten van evenveel nieuw hout. We moeten in ieder geval 4 dingen doen om van Nederland een duurzaam biomassaland te maken want we zullen of we het nu leuk vinden of niet, de komende 25 jaar voor 75% onze energie uit Biomassa halen. 1) zorg ervoor dat de uitstoot van Biomassacentrales zo goed mogelijk wordt gefilterd; 2) haal alleen biomassa hout uit bossen en landen waar ook daadwerkelijk weer wordt herbepland 3) Probeer zo weinig mogelijk biomassa te halen uit landen waar de bossen bedreigd worden (tropisch regenwoud, Alaska bossen en Taiga); 4) Mocht Nederland toch hout uit kwetsbare bossen moeten halen omdat er anders te weinig hout geoogst wordt heeft Nederland de morele plicht om deze landen te helpen herbeplanting uit te voeren.

3 Reacties
komputerhulp
komputerhulp4 nov. 2020 - 16:30

Wiebes maakt gebruik van een uiterst discutabele rekentruc. De CO2 die bij de verbranding van biomassa vrijkomt, wordt volgens internationale afspraken niet opgeteld bij het land dat de biomassa verbrandt, maar bij het land waar de biomassa vandaan komt, in dit geval de VS. Voor de VS maakt het niets uit, omdat de VS zich uit het klimaatverdrag van Parijs heeft teruggetrokken.

Paulus3
Paulus313 nov. 2020 - 22:01

75%? Echt en bij lange niet.

Paulus3
Paulus313 nov. 2020 - 22:09

4. Ja, dat gebeurt dus niet. Het is altijd een ver van je bed show, waar de vernieteging niet gezien is in de jaarlijkse rapporten hier, omdat de vernieling gebeurt daar. En daar, is het bedolven onder de verdeling tussen prive concern and overheid via prive boekhouders, advocaten, en lagen van locaale, provinciaale en nationale beaurocratie. Biomassa is een soort shell company keten met marketing a la menthol sigaretten.

Buitenstaander
Buitenstaander4 nov. 2020 - 14:19

Ja, tot dat het 'Comite Schone Lucht' over 3 jaar daarover weer bij je op de stoep staat, want zo 'flexibel' zijn ze ook wel weer....

Hakkepuf
Hakkepuf4 nov. 2020 - 14:11

Wanneer hij het nu gaat verbieden loopt hij tegen een paar dikke schadeclaims van investeerders aan. En het Urgenda verhaal. Wanneer houdt de nucleaire allergie bij de beleidsmakers eens op? Laat een paar pensioenfondsen een paar kerncentrales neerzetten, dan zijn veel problemen opgelost. En die opgeloste problemen bezorgen het maatschappelijk middenveld vele financiële problemen. Immers: doel bereikt, subsidie weg.

2 Reacties
Hakkepuf
Hakkepuf4 nov. 2020 - 19:23

@Raycoupe. De prijs van kernenergie is voornamelijk afhankelijk van de snelheid van het afschrijven van de centrale. Stel dat een grote centrale E5 miljard kost. Wanneer je deze in 20 jaar afschrijft, dan kost deze E250 Miljoen aan afschrijving per jaar. Wanneer je de centrale in 50 jaar afschrijft, dan is het E100 Miljoen per jaar. Dat geeft een verschil van E12,5 miljoen per maand. Dit zie je duidelijk op de stroomrekening. Het opwekken van de stroom zelf is veel goedkoper dan bij een conventionele steenkool- of gascentrale. De combinatie Wind/Zonne energie is leuk op microniveau. Zonnepanelen op je dak en een kleine molen in de tuin. Een powerrouter en een stevige accu om de avond en nacht mee door te komen. In geval van windstilte en mist stroom van het net. Dit is te managen.Wanneer de accu vol is en je geen stroom meer nodig hebt, dan schakel je de bronnen af. Op macroniveau werkt het niet. Grote zonneweides en nog grotere windmolens.De backup komt van een gascentrale. Wanneer het schraal weer is (Windkracht 7, grote schapenwolken en volle zon). De molens draaien. Die leveren ongeveer 60% van de vraag op. Wanneer een wolk voor de zon komt leveren de panelen ongeveer 25% van wat nodig is en de centrale de laatste 25%. Nu gaat de wolk voor de zon weg. De panelen geven opeens driemaal zoveel stroom af, Er komt een enorme piek op het net te staan. In plaats van 230V staat er nu 250V spanning op het net. Alle apparaten krijgen een oplawaai inclusief (eigenlijk vooral) de transformatoren in de transformatorhuisjes. Binnen een paar jaar is zo'n transformator overleden. Dit is duur...

adriek
adriek5 nov. 2020 - 9:28

@Hakkepuf: en die wolk knalt in een klap over heel Nederland? Het klopt dat het net aanpassingen nodig heeft om wisselende opbrengsten uit diverse bronnen goed op te kunnen vangen, maar het is onzin om te stellen dat zon en wind op grote schaal zo grillig zijn als je omschrijft. Als er een keer een storing in een (gas of kolen) centrale optreedt valt de energie uit die centrale ook in een klap weg. In deze moderne tijd met internationale energiehandel is dat soort dingen probleemloos op te vangen. De eerste auto's (en laadpalen) met vehicle-to-grid technologie duiken ook al op, en de volgende generatie huishoudelijke apparatuur kan zich waarschijnlijk ook aanpassen aan vraag en aanbod: het probleem dat je beschrijft is van de vorige eeuw.

vdbemt
vdbemt4 nov. 2020 - 13:50

"Minister Wiebes blijft om de hete brij heendraaien bij biomassa'. Nogal wiebes.

2 Reacties
Minoes&tuin
Minoes&tuin5 nov. 2020 - 6:14

v.d.Bemt :) Die houden we erin!

Paulus3
Paulus313 nov. 2020 - 22:14

XD

snieanders
snieanders4 nov. 2020 - 12:57

Niet vergeten dat bijna de gehele linkse goegemeente in eerste instantie massaal voor was. Gelukkig zijn ze tot inkeer gekomen.

2 Reacties
Leontrotsky
Leontrotsky4 nov. 2020 - 14:30

helaas zal dit geen effecten hebben, of we het leuk vinden of niet, Nederland wordt de komende 25 tot 35 jaar biomassaland.

Paulus3
Paulus313 nov. 2020 - 22:11

Dat goedwillige burgers de propaganda geloven is ze niet direct kwalijk te nemen. Het verschil tussen links en rechts is dat rechts het prima blijft vinden want $$$

Fredje3
Fredje34 nov. 2020 - 12:55

Tja Wiebes, die man heeft toch eigenhandig veel gepresteerd. Alles wat hij ooit heeft aangeraakt is kapot gegaan en zijn er mensen die iets van vooruitgang van dat ...... verwachten?

1 Reactie
Paulus3
Paulus313 nov. 2020 - 22:14

Wiebes is bekwaam opgeleid. Maar hij is en zit nu eenmaal in de VVD. Die partij is er niet voor het volk, maar voor het geld en grootfirmas.