Logo Joop
De opiniesite van BNNVARA met actueel nieuws en uitgesproken meningen.

Met gaslighten presenteert de VVD zich als slachtoffer, na gestruikeld te zijn over de eigen politieke spelletjes

•
Gisteren
•
leestijd 8 minuten
•
668 keer bekeken
•
ANP-575518356

Zaterdag was er vanwege de politieke ‘crisis’ een extra uitzending van Pauw & De Wit op NPO 1 om de situatie te duiden. De dag duiden bleek moeilijker; er was radiostilte afgesproken en als wonder boven wonder bleef alles ook binnenskamers. Het grootste nieuws van de dag was dat ze radijsjes en bleekselderij met dip op tafel hadden staan, na het avondeten naar huis zouden gaan en zondag elkaar weer zouden gaan treffen. Wat een ontwikkelingen! Wat een nieuws! Wat een serie bombshells!

Ja mensen, dit is sarcasme.

Wie zaten er aan tafel?
Goed, aan tafel zaten presentator Tim de Wit, Jeanneau van Beurden (Hart van Nederland), Floor Bremer (RTL Nieuws), Laurens Dassen (fractievoorzitter van Volt) en voormalig VVD-campagnestrateeg Bas Erlings. Die laatste leek er minder goed geïnformeerd bij te zitten dan de andere tafelgenoten, aangezien hij vooral vanuit zijn eigen ervaring sprak. Nadat De Wit de vraag stelde of de VVD zich schuldig maakt aan chantage, gaf Erlings eerst aan dat hij er niet zat om de VVD te verdedigen.

Chantage of onderhandelen?
Onderhandelen en chantage zouden dicht bij elkaar liggen en daarom kwam hij tot de opmerkelijke conclusie dat Volt zich net zo goed aan chantage schuldig maakt. Immers, als het amendement aangenomen zou worden, zou Volt voor het belastingplan gaan stemmen. Daarnaast werd het akkoord gepresenteerd als een handreiking, maar dan moet je tijdens een persbijeenkomst jezelf niet tot winnaar uitroepen en de VVD als verliezer afschilderen terwijl die partij op dat moment nog wordt bijgepraat. Tot zover het niet-verdedigen van de VVD door Erlings.

Dat het moment van informeren niet klopt, bleek al eerder uit de geschetste tijdlijn van Paternotte tijdens het debat afgelopen donderdag, die nota bene door Brekelmans werd erkend met een knik. En sinds wanneer is een gesloten akkoord, gebaseerd op afspraken die binnen de coalitie waren gemaakt, een kwestie van winnen en verliezen? Het gaat om het vooruithelpen van Nederland en het zoeken naar steun zodat het belastingplan door de Kamer(s) kan komen. Precies die taak hebben de fracties van D66 en CDA volbracht middels het akkoord met PRO en Volt. Het akkoord is na stevige onderhandelingen dusdanig aangepast om de VVD tegemoet te komen en mee te kunnen nemen.

Kortom: geen chantage.

Wat de VVD heeft gedaan, is wél te kwalificeren als chantage. Met uitlatingen dat het akkoord en nieuws de VVD compleet overvallen heeft en daarom een 'fundamentele reset' wil, dreigen met het tegen het belastingplan stemmen wanneer het amendement aangenomen zou gaan worden en het eisen dat er een nieuwe partij op rechts in het kabinet komt of anders stapt de VVD er zelf uit, zijn wél vormen van chantage. Ook de uitspraak als dat het minderheidskabinet een mislukt experiment is, zal in het grotere plaatje niet helpen om uit de impasse te komen. Een impasse die nota bene door de VVD zelf is gecreëerd.

Betrapte Bontenbal in de DENK-fractie gangen
Na blokjes ‘hoe sterk, of juist zwak, is minister-president Jetten’ en ‘zijn we eigenlijk al maanden al niet aan het formeren’ kwamen de 'spectaculaire’ beelden van Van Beurden van afgelopen donderdagavond aan bod. Hij had een foto ontvangen van een anonieme bron, waardoor hij wist dat Bontenbal bij Denk op de fractiekamer zat. Met een camera spoedde hij zich naar die ruimte en wachtte hij Bontenbal op. Vol irritatie liep een betrapte Bontenbal door de gang terwijl hij met de camera frontaal op hem door Van Beurden werd ondervraagd. Kijkend naar de beelden en het zien van het zichtbare ongemak van Bontenbal, moest Van Beurden zijn best doen de geniepige glimlach te onderdrukken. Hierna werden er weer wat blokjes geopend: ‘waarom Bontenbal zo reageerde’ en ‘hoe werkt politiek’

Floor ‘Bombshell’ Bremer
Hierna volgde een serie daadwerkelijke bombshells. Bremer onthulde dat het verhaal nog een hele andere kant had. Om te beginnen vertelde zij dat ze van DENK had gehoord dat DENK al eerder op de dag met de VVD in de wandelgangen had gesproken. De VVD hoopte DENK te overtuigen om TEGEN het belastingplan te stemmen en in ruil daarvoor had de VVD ook een voorstel bij hen neergelegd. Dat is, in de woorden van Bremer, saillant. De minister van Financiën is immers zelf VVD-huize. Zijn eigen partij ging dus lobbyen voor een tegenstem op het Belastingplan van haar eigen minister. Dat is een unicum op zich.

Tussendoor onthulde Bremer ook nog even waarvandaan de beruchte foto was gemaakt. Het antwoord: de VVD-vleugel, die zich met perfect zicht recht tegenover de kantoren van DENK bevindt. Dit zei zij met een glimlach naar Van Beurden en er valt dan ook weinig anders te concluderen dan dat het dus een medewerker of Kamerlid van de VVD de bron van Van Beurden was.

Hierna kwam de volgende bombshell: na het gesprek in de wandelgangen tussen VVD en DENK, ontving DENK een appje van de minister van Financiën Heinen. Er zou iets in hebben gestaan van ‘Zo, is alles duidelijk? Kunnen we nog wat voor jullie doen?’. De minister zelf heeft hier dus nog actief aan meegewerkt, wat een enigszins verbaasde blik van Erlings opleverde. Het geeft aan hoe ingewikkeld de verhoudingen binnen het kabinet zijn, aldus Bremer. Ikzelf zou het vooral als toxisch willen omschrijven.

Tijdens het debat afgelopen donderdag werd ook de appreciatie tussen 14:45 en 15:00 uur naar de Kamer verzonden, waarin het kabinet de stemadviezen gaf over de tot dan toe ingediende amendementen en moties. Hierin stond dat het amendement van PRO en Volt afgeraden werd, met als reden ‘ongedekt’. Wie geeft die appreciatie? In dit geval namens het kabinet: de minister van Financiën. Voeg al deze gebeurtenissen bij elkaar en je ziet dat de VVD er alles aan heeft proberen te doen om de controle in handen te houden.

Een chronologisch overzicht van de gebeurtenissen in aanloop naar, op en na woensdag
JA21, SGP en BBB vormen samen nog steeds een verbond en hebben eisen gesteld op het gebied van de Spreidingswet, medische ethiek en stikstofplannen. Dat zijn allemaal onderwerpen die niets met het Belastingplan te maken hebben.

ChristenUnie, 50PLUS en Groep Markuszower lijken bereid om vóór het belastingplan te stemmen. Op dinsdag blijkt dat de fundering onder deze helpende hand op drijfzand gebouwd is; Markuszower zegt het vertrouwen in het kabinet op, wil bewindspersonen vervangen en met portefeuilles wil schuiven. Deze weg is geen optie meer voor een stabiele steun.

Persmoment van PRO en Volt over het akkoord op het amendement, in samenwerking met D66 en CDA. Waar het amendement eerst ruim 8 miljard euro moest opbrengen, is dat bedrag na onderhandelingen met D66 en CDA teruggebracht naar 1 miljard euro. Daarmee zou deVVD alsnog kunnen instemmen, zo was de verwachting. De VVD was voorafgaand aan de persbijeenkomst al geïnformeerd.

Het is de VVD niet gelukt om een akkoord meerderheid achter de Belastingplan te krijgen.

De VVD besluit in beraad te gaan op het ministerie van Defensie. Vervolgens steekt Yeşilgöz, precies tijdens de reguliere uitzending van RTL Nieuws, op de trap een tirade af. Ze beweert te zijn overvallen door de gebeurtenissen van die dag en stelt dat er een fundamentele reset nodig is om het vertrouwen te herstellen.

Het debat vindt plaats. De leugens van Yeşilgöz worden met een knik van Brekelmans onderuitgehaald.

Tijdens het debat is de VVD in de wandelgangen bezig partijen ervan te overtuigen tegen het Belastingplan te stemmen. Zelfs de minister appt tijdens het debat vanuit vak K met DENK om die partij te overtuigen.

De rechtse oppositie ziet haar kans schoon en valt Paternotte en Bontenbal aan. Hoe durven zij de VVD zo te verraden? De VVD is immers slachtoffer van het voortdurende kijken naar links door D66 en CDA.

Het kabinet stuurt de Kamer de appreciatie van de ingediende moties en amendementen. Daarin wordt het amendement van PRO en Volt ontraden. Daarmee gaat de appreciatie in tegen de onderhandelingen die D66 en CDA hebben gevoerd.

De moties worden eerst behandeld. Dit hangt samen met de financiering van de amendementen die daarna aan bod zouden komen. Dit is belangrijk met het oog op het amendement van PRO en Volt. Het amendement wordt met 76 stemmen vóór en 74 stemmen tegen aangenomen.

Een uur fractieoverleg blijkt niet voldoende om voor de wetsvoorstellen te stemmen. Stephan van Baarle (DENK) vraagt nog een half uur schorsing aan. Dat is opvallend.

Bontenbal overlegt met DENK en Paternotte mogelijk met de Partij voor de Dieren. Het doel: kijken hoe er steun kan worden gevonden om het Belastingplan erdoorheen te krijgen. De tip aan Van Beurden wordt gedurende de schorsing van dertig minuten gegeven.

Het Belastingplan wordt door de Kamer aangenomen, zonder steun van de VVD, maar mét steun van de Partij voor de Dieren en DENK.

De VVD weet niet meer waar ze het moet zoeken en is verbijsterd over de gang van zaken. Voorafgaand aan de ministerraad moet er een crisisoverleg plaatsvinden tussen Jetten, Yeşilgöz en Van den Brink.

Van den Brink doet de uitspraak voorafgaand aan het crisisoverleg van vrijdag: ‘Ik snap dat ze daar boos over zijn. Maar dat je boos bent, betekent niet dat je ook gelijk hebt.’

Het crisisoverleg duurt uiteindelijk meer dan zes uur. De ministerraad is daarentegen zo voorbij.

Jetten is tijdens de persconferentie optimistisch over de gesprekken van die dag en geeft aan dat de gesprekken in het weekend worden voortgezet.

Yeşilgöz is uitermate negatief en geeft te kennen dat het minderheidskabinet een mislukt experiment is.

Tijdens het crisisgesprek op zaterdag, van 11.00 tot ongeveer 19.00 uur, komt het nog niet tot een akkoord. Op zondag komen de betrokkenen vanaf 11.00 uur opnieuw in Hilversum bijeen in een poging de boel te lijmen.

De rol en het beeld van de VVD
Alles zo op een rij zettend, kan ik niet anders concluderen dan dat de VVD, na ruim 16 jaar aan de macht te zijn geweest, zich niet kan schikken in een kleinere en bescheidener rol. De VVD overheerst het kabinet, dreigt wat af, houdt zich niet aan de gemaakte afspraken. De partij is in haar ‘tere zieltje’ geraakt wanneer de samenwerkingspartners, volgens de gemaakte afspraken, wel resultaat boeken in hun onderhandelingen met de in VVD-ogen oh zo walgelijke PRO.

Zoals ik het nu zie, is dat de VVD simpelweg probeert het narratief neer te zetten dat zij het slachtoffer zijn van de vieze spelletjes en achterkamertjespolitiek. Daarmee probeert de VVD de greep op het kabinet te vergroten door er eventueel een andere partij erbij te halen dan wel de mogelijkheid uit te sluiten dat de andere 2 partijen niet zonder de VVD met andere partijen mogen onderhandelen.

De VVD geeft alleen om haar eigen partij en de rijke leden, niet om het land. Dat is inmiddels wel overduidelijk.

Dus Jetten en Bontenbal: zeg de samenwerking met de VVD op, ga als rompkabinet verder. Ga doen wat jullie beloofd hadden te doen: creëer die nieuwe bestuurscultuur waarin daadwerkelijk per wet of onderwerp een meerderheid in de Kamer gevonden kan worden. Ga samenwerken met de Tweede Kamer en kick de VVD uit het kabinet!

Reacties (0)

Joop

Meld je hieronder gratis aan voor Joop NL. Iedere donderdag een selectie opvallende nieuwsverhalen, opinies en cartoons in je mailbox.

Je kunt je op elk moment uitschrijven. Bekijk of beheer hier alle nieuwsbrieven.

Wil je meer weten over de manier waarop wij met jouw gegevens omgaan? Lees dan ons Privacy statement.

BNNVARA wij zijn voor