Sfeerfoto van Joop
Joop
Joop

Rutte tracht stikstofbom van Hoekstra onschadelijk te maken

Sigrid Kaag wil draaiend CDA aan afspraken houden
Joop

Maak de landbouw robuuster voor gegarandeerde voedselvoorziening

  •  
17-04-2020
  •  
leestijd 3 minuten
  •  
Schermafbeelding 2020-04-17 om 20.33.40

© cc-foto: Andreas160578

Als er een ding duidelijk is geworden door de coronacrisis is het dat de globalisering uit de hand gelopen is en beperkt moet gaan worden
De coronacrisis treft iedereen en dus ook de boeren. Er is voedsel in overvloed maar omdat de internationale afzet belemmerd wordt kelderen de prijzen en krijgt de boer steeds minder voor zijn producten. De schade in de landbouw wordt voor dit jaar geschat op 5 miljard euro. Tegelijkertijd is de thuisbezorging van versproducten booming. Op de achtergrond werkt het kabinet hard door aan een maatregelenpakket voor de stikstofcrisis; die lijkt even vergeten, maar is er nog steeds.
Ons economisch gedreven landbouw- en voedselsysteem is erg kwetsbaar geworden omdat het weliswaar prachtige producten en veilig voedsel levert, maar afhankelijk is van invoer van goedkoop voer (soja als veevoer), afzet ver buiten de productiegebieden, de prijs van olie (op dit moment erg gunstig) en dus van de mondiale economie. Boeren staan machteloos omdat ze leveren aan coöperaties die de afzet bepalen en opereren op die kwetsbare wereldmarkten. Boeren worden wel geconfronteerd met lagere prijzen en nieuw beleid. Want natuurorganisaties wachten met smart op vergaande maatregelen om de natuurkwaliteit te verbeteren door stikstof te verminderen. En er wacht nog een pakket aan maatregelen om klimaatdoelstellingen te gaan halen.
Dit is een kans om te kiezen voor een structuurverandering en de boer te helpen aan lange termijn toekomstperspectief op een dusdanige manier dat klimaat- en natuurdoelen gehaald gaan worden. Duidelijkheid voor boeren waar zo’n grote behoefte aan is. Het vergt een 10-jarenplan waarbij de import van krachtvoer en het gebruik van kunstmest langzaam afgebouwd wordt tot een halvering en een opbouw van de markt voor de afzet van voedsel in de regio. Afbouw van krachtvoer en kunstmest zorgt ervoor dat de stikstofverliezen beperkt gaan worden, want wat er niet ingaat komt er ook niet uit. Hierdoor worden ook de broeikasgasemissies beperkt, de waterkwaliteit verbeterd en als we inzetten op meer natuurinclusiviteit ook de biodiversiteit.
Vermindering van inputs wil niet zeggen minder boeren, mits de marge verhoogd kan worden door meer diversiteit en regionale verwerking en afzet van producten. Dit wordt georganiseerd binnen regionale coöperaties waar boeren, burgers, terreinbeherende organisaties en bedrijven samenwerken. Afzetbeperking tot maximaal de noordwestelijke euroregio van een diversiteit aan voedselproducten zorgt voor stabielere en betere prijzen mits de import beperkt gaat worden. Dit vergt goed gericht Europees beleid en afspraken over het internaliseren van maatschappelijke kosten (true cost / true price) en normering op verliezen naar het milieu via mineralenbalansen. Mogelijk betekent het ook het openbreken van handelsverdragen om het grootschalig transport van goedkoop voedsel, grondstoffen en biomassa tot een minimum te beperken. Als er een ding duidelijk is geworden door de coronacrisis is het dat de globalisering uit de hand gelopen is en beperkt moet gaan worden.
Laten we beginnen om die 5 miljard vrij te maken om de landbouw te ondersteunen en de boeren door het dal te helpen richting de ontwikkeling van stikstofarme klimaatneutrale landbouw zodat boeren, de natuur en de burgers elkaar nog meer waarderen en samenwerken.

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (22)

Frits Jansen
Frits Jansen20 apr. 2020 - 6:36

"Boeren staan machteloos omdat ze leveren aan coöperaties die de afzet bepalen en opereren op die kwetsbare wereldmarkten." Dat is onzin. Het wezen van een coöperatie is dat die van de boeren zelf is. Een coöperatie is juist een machtsfactor: die beperkt de concurrentie tussen de boeren onderling, zodat die niet met prijzen gaan stunten. Als de coöperatie het belang van de leden schaadt kunnen die het bestuur ontslaan. Gelukkig is Nederland méér dan zelfvoorzienend. In het VK ligt dat anders. De Brexit brengt een serieus gevaar van voedselschaarste met zich mee. Maar ja, dat is de prijs van de "bevrijding van de verschrikkelijke dictatuur van Brussel". Wat natuurlijk puur populistische hoax is.

FransAkkermans1947
FransAkkermans194719 apr. 2020 - 6:42

In Nature werd een studie beschreven over de afhankelijkheid van lokaal geproduceerd voedsel. Slechts een derde deel van de bevolking kan leven van lokaal geproduceerd voedsel. "The distance between the origin and end-point of food supply chains, and the ‘localness’ of food systems, are key considerations of many narratives associated with sustainability. Yet, information on the minimum distance to food crops is still scarce at the global level. Using an optimization model based on ‘foodsheds’ (that is, self-sufficient areas with internal dependencies), we calculate the potential minimum distance between food production and consumption for six crop types around the world. We show that only 11–28% of the global population can fulfil their demand for specific crops within a 100-km radius, with substantial variation between different regions and crops. For 26–64% of the population, that distance is greater than 1,000 km. Even if transnational foodsheds were in place, large parts of the globe would still depend on trade to feed themselves. Although yield gap closure and food loss reductions could favour more local food systems, particularly in Africa and Asia, global supply chains would still be needed to ensure an adequate and stable food supply. (https://www.nature.com/articles/s43016-020-0060-7).

3 Reacties
Polletje2
Polletje219 apr. 2020 - 8:59

Wat een flauwekul - Voor Nederland gaat het in elke geval niet op. Voor welk Europees land eigenlijk wel?

Frits Jansen
Frits Jansen20 apr. 2020 - 6:40

Ik moet denken aan de Laotiaanse boeren die op papier straatarm zijn, maar een aangenaam leven leiden door in hun moestuin genoeg te verbouwen om henzelf te voorzien. Dat heet "subsistence farming". Statistici vervloeken zulke boeren want zij onttrekken zich domweg aan de economie, maar zelf leven ze gelukkig. Ik weet alleen niet waar ze hun mobieltjes van betalen, want die zijn vandaag de dag natuurlijk een eerste levensbehoefte.

FransAkkermans1947
FransAkkermans194720 apr. 2020 - 15:45

@Polletje Waarom is dit flauwe kul? Meer dan de helft van de wereldbevolking woont in (grote)steden. De voedingsgewassen graan, rijst en mais, wat de helft van de wereldbevolking voedt, groeit in de regel op aanzienlijke afstand daarvan. Het graan waarvan in Nederland brood wordt gebakken komt van oudsher uit buitenlanden. Tegenwoordig voornamelijk Frankrijk en Duitsland, vroeger van overzee.

FransAkkermans1947
FransAkkermans194718 apr. 2020 - 14:40

Een interessant artikel over dit onderwerp van landbouweconoom Poppe op Foodlog.(https://www.foodlog.nl/profiel/11621/).

Rutger Groot
Rutger Groot18 apr. 2020 - 14:11

Leuk idee, en opzeggen van internationale verdragen (vrij verkeer goederen EU, WTO afspraken etc.) gaat jaren duren, als het al zover komt.. Zoek het dichter bij huis: richt zelf een cooperatie op, zoek een manier om consumenten grootschalig substantiiel meer te laten betalen voor groente fruit en vlees (dus ook buiten de grbruikelijke bubbel), en rol model dan uit. Doordachte actie, geen luchtkastelen brengen ons op een duurzamer pad

1 Reactie
Frits Jansen
Frits Jansen20 apr. 2020 - 6:43

Trump haat vrijhandel, maar dat confronteert Amerikanen keihard met "de socialistische paradox": door lief te zijn voor lokale producenten wordt de consument wel benadeeld. Protectionisme dient bedrijven die op eigen kracht niet kunnen concurreren omdat ze te duur zijn en/of geen goede waar leveren.

Minoes&tuin
Minoes&tuin18 apr. 2020 - 8:26

Dit zijn weer halve maatregelen, meer van het oude denken, oud beleid in nieuwe zakken. We moeten heel anders gaan denken, veel radicaler. In bedrijven krijgen mensen nu hun ontslag en een uitkering, krijgt booking com geld terwijl ze geen belasting betalen, gaan andere bedrijven gewoon over de kop, worden boeren gepamperd, terwijl boeren al lang geen erfbelasting meer behoeven te betalen bijvoorbeeld en al lang fors gesubsidieerd worden door Europa door Nederland, door burgers, Waarom altijd menen dat alle boeren en boeren van ieder soort, overeind gehouden moeten worden? In wat zijn boeren een andere/betere soort mensen dan al die andere mensen in de samenleving, Die mensen die allemaal tezamen de kosten van jarenlang wegkijken van door boeren veroorzaakte problemen, jarenlang subsidiëren t.k.v. anderen. Mensen die hebben moeten betalen om de kosten van al die boeren, die er al lang teveel aan zijn en al lang onverantwoord bezig zijn met de natuur, met dieren, met volksgezondheid ,moeten betalen, ze in stand te houden moeten houden, ze pamperen en beschermen ten koste van anderen. Ik pas er voor. Al 60 jaar lang hoor ik hetzelfde verhaal.

7 Reacties
Minoes&tuin
Minoes&tuin18 apr. 2020 - 8:30

Al 60 jaar lang moeten mensen hun eigen verantwoordelijkheid kennen toch, iedereen behalve de boeren.

Minoes&tuin
Minoes&tuin18 apr. 2020 - 8:33

ze in stand moeten houden!

Minoes&tuin
Minoes&tuin18 apr. 2020 - 9:14

Alles wat niet deugt gewoon verbieden, zoals megastallen.

KM2
KM218 apr. 2020 - 13:21

Alles wat niet deugt verbieden, met als eerste de boeren natuurlijk, want boeren hebben we toch niet nodig! Minoes mag bepalen wat wel en niet deugt, wij volgen. Ben benieuwd hoe lang je het volhoudt op een lege maag.

FransAkkermans1947
FransAkkermans194718 apr. 2020 - 13:55

Wat klaagt u nou? Elke dag stoppen drie boeren of tuinders met hun bedrijf. U wordt al zestig jaar op uw wenken bediend.

Minoes&tuin
Minoes&tuin19 apr. 2020 - 8:13

Ik heb niets tegen gezonde boeren, tegen boeren die op de goede manier werken en gewerkt hebben. Boeren die mens en dier geen schade toegebracht hebben. Ik klaag? Hoor eens wat je zegt. Draai het eens om zou ik zeggen, ik reageer op het altijd en immer geklaag van boeren dat altijd beloond wordt! Het zijn de boeren die niet anders hebben gedaan en nog doen, terwijl ze alles hebben gedaan wat God verboden heeft om grof geld te verdienen. Er is nog eens een subsidie geweest vanuit de EU. Die was bedoeld voor boeren die het moeilijk hadden. Die subsidie kwam zoals altijd terecht bij de grote heerboeren, de boeren die zelf niet meer als zodanig werkten maar bijvoorbeeld in de politiek zaten en 'bedrijven' in verschillende Europse landen hadden. Ik heb iets tegen industriële boeren. Ik heb iets tegen verschil maken en de ander die altijd een eigen verantwoordelijkheid en/of pech in de schoenen wordt geschoven behalve bij boeren. En zo gaat het al vele en vele jaren. Ik heb het dus ook over gelijke behandeling. Ik heb het over het eeuwig durende geklaag met mensen met financieel 'gezonde' benen en draagkracht. Niet gezond wat betreft hun dieren en producten de mensheid op zich, de manier waarop ze met hun land omgaan. Ik ben niet tegen boeren als zodanig. Nog nooit gehoord zeker van fraude t.k.v. de volksgezondheid om goed geld eraan te verdienen? Nog nooit gehoord van hoe er heden ten dagen met dieren wordt omgegaan, de mega-stallen en hoe dieren misbruikt worden? Het zijn enkel en alleen de boeren die altijd, en altijd anders gecompenseerd moeten worden dan mensen in andere sectoren alsof het een andere soort, een soort übermensch is. En zoals we gezien hebben het afgelopen jaar denken ze dat zelf ook.

FransAkkermans1947
FransAkkermans194720 apr. 2020 - 15:49

@Minoes Gemiddeld houden er per dag drie van die rotboeren van u mee op. U zou uw zegeningen moeten tellen.

Jorah
Jorah18 apr. 2020 - 7:34

Weer een verhaal dat het allemaal anders moet, ditmaal wederom in de landbouw. Wat gaan er ontzettend veel mensen die al deze verhalen instemmend lezen teleurgesteld worden straks na de crisis. Van al deze goedbedoelde d(r)oomverhalen/toekomstperspectieven blijft straks maar een paar procent overeind. En wie wordt er dan straks kwaad aangekeken? Degene die alle gewenste verwachtingen niet kan/gaat waarmaken of degene die in eerste instantie een volledig onrealistisch toekomstperspectief heeft voorgehouden?

MountEverest
MountEverest17 apr. 2020 - 19:34

Het blijft toch een prettig idee dat Nederland ruim voldoende voedsel produceert. Wij kunnen jaren vooruit zonder import. Landen als het VK en Duitsland (!) moeten voedsel importeren. Dat laat onverlet dat er wel iets moet gebeuren.

4 Reacties
Hannes Achterhout
Hannes Achterhout17 apr. 2020 - 21:44

Geboerte moet beseffen dat het volk zich geen knollen voor citroenen laat verkopen, we zitten niet te wachten op een overschot aan tonnen oude uien en mudden muffe aardappelen, laat staan bossen gladiolen en tulpen, of hectaren oneetbare veemais. Als het snugger handelt verhuurt het z'n grond in percelen aan volkstuinhouders en kleinschalige telers, die een diversiteit aan voedzame rijkdom uit de aarde weten te halen.

Polletje2
Polletje218 apr. 2020 - 0:18

Toch mooi dat MountEverest zijn FvD-toon begint te matigen.

MountEverest
MountEverest18 apr. 2020 - 8:58

@Polletje Dat heeft niets met de FVD te maken maar met gezond verstand. Baudet heeft net zo min als jij verstand van voedselproductie. Het is wel komisch dat Randstedelingen die nog geen krop sla kunnen verbouwen zich menen te moeten bemoeien met de boeren.

Polletje2
Polletje218 apr. 2020 - 17:18

MountEverest - Dat verbaast mij ook steeds, gezien het feit dat jij nog nooit een krop sla hebt geteeld en ik al vele.