Sfeerfoto van Joop
Joop
Joop

Johan Vollenbroek: optreden Rutte ‘kortzichtig, misleidend en rampzalig’

Natuurorganisaties maandag om tafel met Johan Remkes
Joop

Lubach over de dreiging van online complotfantasten en het verdienmodel van YouTube

  •  
19-10-2020
  •  
leestijd 1 minuten
  •  
Geen video? Klik hier.
Arjen Lubach stapt de wereld van complotverzinsels in, ofwel ‘theorieën’ zoals ze vaak genoemd worden. Volgens de fantasten is die benaming, zoals volgens hen zo’n beetje alles, bedacht door de CIA. Het resultaat lieft er niet om. Politici die niet meer normaal in of uit de Tweede Kamer kunnen, journalisten die aanhoudend bedreigd worden. De verontrustende ontwikkelingen zijn te herleiden tot een parallel universum op YouTube, waar fantasten, aandachtsjunkie en kwaadwillenden de ene na de andere wilde beschuldiging de wereld in smijten. Hij laat zien hoe het commerciële systeem van YouTube als fuik werkt. Met als gevolg dat wie eenmaal naar die verhalen luistert er steeds verder in verstrikt raakt.

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (29)

Pater
Pater20 okt. 2020 - 2:38

Dat was weer eens een uitstekende uitzending van Lubach.

Zapata
Zapata19 okt. 2020 - 21:59

Gewoon na iedere browsersessie je cookies deleten en er is geen fuik. Wissel zo nu en dan de regio van je VPN en de algoritmes van de sociale media kunnen er geen logica meer in ontdekken. Mij willen ze altijd bureautollen verkopen. Ben wel een beetje met stomheid geslagen. Nu volg ik geen lange Frans of Haga, bestudeer ook geen graancirkels enzo maar het is werkelijk ongelooflijk wat mensen voor waar aannemen. Sociaal economisch ben ik zeker kritisch op de mainstream media en mis ik vaak het tegengeluid qua economische en sociale insteek (begint nu gelukkig wat te verbeteren het is niet meer het geloof in de markt wat nog overheerst) maar ik ben er van overtuigd dat de meeste mensen gewoon datgene doen waar ze voor staan. Of dat nu eigenbelang is of maatschappelijk belang. Daar zitten geen complotten achter alleen verschil van inzicht of verschil van wat als waardevol gezien wordt. Maar goed, vroeger geloofden mensen steevast in de Enkhuizer almanak, tegenwoordig nog steeds in de bijbel of andere zogenaamde heilige boeken en nu hebben ze daar social media bijgekregen. Het schijnt dat mensen nu eenmaal ergens in willen geloven. Maar verwacht ook niet teveel van ons mensen. We zijn redelijk beperkt in onze intellectuele vaardigheden. Gemiddelde IQ is honderd maar een heleboel mensen zitten daar dus onder. Het is ons dus niet echt kwalijk te nemen.

Ecclesia
Ecclesia19 okt. 2020 - 17:09

Yep... verloren zielen zijn het. Die fuik gaat nog gesloopt worden hoor... maar die zielen die er nu al in gevangen zitten zijn verloren.

RechtdoorZee93
RechtdoorZee9319 okt. 2020 - 16:40

Wist bij het zien van dit nou niet of ik moest lachen of huilen. Beide denk ik maar. Echt bizar hoeveel aandacht dat soort types krijgen en hoe mensen er in tuimen. Ik geloof niet dat er iets is als een universele waarheid, maar op een gegeven moment moet er toch een alarm in je hoofd afgaan van heh dit klinkt wel gek hier moet ik maar van weg blijven. Compleet los van deze idoterie vind ik wel dat er terechte kritiek op de mainstream media is betreffend sommige onderwerpen. De balans tussen de verheerlijking van Obama in het verleden en het verketteren van Trump is m.i. wel een beetje kwijt. Obama was beter maar maakte ook regelmatig fouten en hoewel Trump een slechtere president is doet hij ook wel eens wat goed. Duits onderzoek heeft ook aangetoond dat de beeldvorming tijdens de migratiecrisis in 2015 eentonig was. Maar goed dat zijn relatief kleine details en niet te vergelijken met mensen die geloven in reptilians, microchip injecties en pedofiele netwerken. Overigens heb ik ook 1 collega die dus echt overtuigd is van bill gates zogenaamde plan om de wereld te controleren met microchip injecties.

1 Reactie
Sachs
Sachs19 okt. 2020 - 22:13

[Compleet los van deze idioterie vind ik wel dat er terechte kritiek op de mainstream media is betreffend sommige onderwerpen.] De rol van de media in de opmaat naar de Irak-oorlog schiet me te binnen. Vrijwel alle media overspoelden het publiek met de Amerikaans-Britse leugens over MVW's. Met rampzalige gevolgen. [Maar goed dat zijn relatief kleine details ...] Daar denken ze in Irak anders over.

[verwijderd]
[verwijderd]19 okt. 2020 - 15:59

--- Dit bericht is verwijderd —

4 Reacties
Eerlijke Mening
Eerlijke Mening19 okt. 2020 - 18:28

Al dat gedoe over privacy. Als de Russen echt gekomen waren, dan hadden ze ook alleen maar de lijst van de abonnees van de Telegraaf in beslag te nemen om de harde kern van de mensen die oranje goed gezind zijn te arresteren. Mensen zoals ik zijn zich dat al jaren bewust, daarom vechten we nog steeds elke dag voor de vrijheid

Joe Speedboot
Joe Speedboot19 okt. 2020 - 19:01

'Beetje goedkoop en simpel om Youtube hier de schuld van te geven.' Je zou een punt hebben als de gebruiker een vrijwillig een keuze zou mogen make door bijv een heldere algoritme aan/uit knop. Dat ipv de voor de velen onduidelijke cookieregels en ellenlange gebruikersovereenkomsten. Alle andere “oplossingen” zijn van het kaliber “U zult alleen informatie krijgen van de staat, want alleen wij weten wat goed voor u is”. Flauwekul. Misschien moet je je cookies eens wissen.

Joe Speedboot
Joe Speedboot20 okt. 2020 - 6:32

'Ik kan gewoon zelf nadekenken waarop ik klik en reageer.' Jij bent niet maatgevend. 'U denkt nog steeds in het adagium van de domme arbeider die opgevoed moet worden.' De enigen die wel wat opvoeding kunnen gebruiken zijn de techneuten die dit soort verdienmodellen hanteren en de politici die ze daarbij geen strobreed in de weg leggen.

Joe Speedboot
Joe Speedboot20 okt. 2020 - 6:48

corr: techneuten = techreuzen

Oase2
Oase219 okt. 2020 - 14:55

Dat politici niet meer normaal in of uit de Tweede Kamer kunnen en aanhoudend bedreigd worden (tot moord aan toe) is natuurlijk al heel lang aan de gang. Daar moet je niet van willen wegkijken. Onbegrijpelijk dat er blijkbaar een soort is dat daar wel graag van wegkijkt. Dat nu ook populisten roeptoeteren dat ze zich bedreigd voelen is van recenter datum. Maar hoe bedreigend is het voor een populist dat er geprotesteerd wordt? Zo fraai is het niet om elke dag politici hun doelgroep naar de mond te horen praten in hun streven zoveel mogelijk pluche zetels te verwerven. En ook al gaat over de rug van die ander. Dan moet je toch als populist ook wel tegen een klein stootje kunnen.

Sailor2
Sailor219 okt. 2020 - 14:46

Met plezier gekeken. Lubach is een meester van de vereenvoudiging.

Leontrotsky
Leontrotsky19 okt. 2020 - 13:50

Het voordeel van de youtube fuik is dat je a) alle complotgekken die een youtube kanaal hebben via youtube bijelkaar kunt vegen want je kan ze allemaal op één hoop vegen op youtube b) alle volgers van deze kanalen in beeld krijgt (er zullen ook volgers zijn die juist tegen de content zijn en deze volgen om juist kritische reacties te geven om de fanvolgers van deze kanalen op het goede pad te krijgen) en de fanvolgers ook bijelkaar kunt krijgen. Op deze manier zou je alle complotgekken in Nederland in één keer kunnen vangen en onschadelijk maken. Dus van een nadeel kun je als overheid ook een voordeel maken

1 Reactie
tempest
tempest19 okt. 2020 - 16:04

Het probleem wat Lubach aankaart is veel breder. Het algoritme stuurt iedereen fuiken in en radicaliseert mensen. Niet alleen rond deze specifieke complottheorien, maar ook wat betreft politiek of religie in het algemeen. Je wordt naar steeds sensationelere meningen en onderwerpen geleid, waar alle nuance uit is verdwenen. Het is volkomen menselijk gedrag. Je ziet het (in mindere mate) ook bij geroddel in de kroeg of binnen sektes waar mensen helemaal op zijn gegaan in de materie. De schaal is online alleen een heel stuk groter en het gebeurt heel erg veel sneller.

Berend5
Berend519 okt. 2020 - 12:27

Niet alleen Facebook en YouTube verdien aan het online zetten van alternatief nieuws. Het loont ook erg om zelf een website op te zetten en daar alternatief nieuws op te zetten. Natuurlijk vergezeld met een hele, hele hoop reclame.

3 Reacties
Saïda
Saïda19 okt. 2020 - 13:46

Het hoeft zelf niet eens 'alternatief' nieuws te zijn ;)

ValsPlat
ValsPlat19 okt. 2020 - 17:19

Berend, volgens mij heb je geen flauw idee hoe moeilijk het is om publiek een nieuwe website te laten vinden en er daadwerkelijk enige tijd op door te laten brengen.

Berend5
Berend519 okt. 2020 - 18:26

@valsplat ik heb gewerkt in de E- marketing en weet dat afhankelijk van de inhoud dit erg kan meevallen.

Zwerfstein
Zwerfstein19 okt. 2020 - 11:52

Ik zoek ook wel eens wat op op YouTube en dan zie je inderdaad naast het filmpje wat je bekijkt filmpjes van hetzelfde genre of over hetzelfde onderwerp, maar ik voel zelden de neiging die andere filmpjes te bekijken. Of je de 'fabelfuik' in wordt gezogen ligt dus ook veel aan jezelf.

tempest
tempest19 okt. 2020 - 10:21

Erg goed uitgelegd. Hopelijk worden zo meer mensen zich bewust hoe gemakkelijk je via social media kan radicaliseren. Helaas vrees ik dat de reeds geradicaliseerde mensen dit niet van zichzelf willen erkennen en daarom enkel aandacht hebben voor de details in het item (“maar de CIA heeft ...”, “Trump wordt ook gedemoniseerd”, “De main-stream-media proberen je ook echt wel te manipuleren”, “Hoe verklaar je bij 9/11 dan dat ....”, “Epstein heeft geen zelfmoord gepleegd” etc.) Voor bij wie deze gedachten boven komen: daar gaat dit item niet over! Het gaat over de consequenties van de algoritmen die bij YouTube/Facebook/Twitter/Instagram worden gebruikt.

2 Reacties
Kees van Bemmelen
Kees van Bemmelen19 okt. 2020 - 12:31

Daar heb je denk ik wel gelijk in, Tempest. Mensen voelen zich aangesproken als zij ook een aantal opvattingen hebben die afwijken van de mainstream, en dan gaan ze in op de details. Als je het hele rijtje opnoemt - vaccinatie, vrijmetselaars, 9/11, Soros - dan komt er voor veel mensen vanzelf wel iets voorbij waarvan ze denken: 'ja, die andere zaken zijn ook onzin, maar in dat specifieke geval zit er wel degelijk iets achter...' Je vindt het onzin tot ineens jouw favoriete complot voorbij komt, en dan moet je allerlei redenen gaan bedenken waarom jouw geval anders is dan al die andere gevallen, bijvoorbeeld omdat er bewijzen zijn. Dan blijkt natuurlijk dat de gelovigen in andere complotten ook bewijzen kunnen aandragen. Vervolgens ga je een bepaalde bewijsstandaard bedenken, waaraan jouw bewijzen natuurlijk wel voldoen en die van hen niet, etc. Alles om jezelf maar apart te zetten van de complotwappies. 'Ik ben geen complotdenker, maar...' Vanuit dat licht bezien is die Lange Frans niet eens zo onsympathiek in zijn podcast. Die schaamt zich er niet voor een complotdenker te zijn, en gelooft gewoon onmiddellijk elk verhaal dat hem door zijn gasten wordt voorgeschoteld.

Saïda
Saïda19 okt. 2020 - 13:42

@ Kees Ach, Joe Rogan is één van de meeste succesvolle podcasters, en die geloofde lange tijd dat de maanlanding nep was. Ik denk dat Frans goed heeft afgekeken, en het belangrijkste is dat je meegaat met je gasten en ze de ruimte geeft. Als je denkt voor de waarheid, de feiten, of iets anders te komen dan je amusement en verwondering dan heb je iets essentieels niet begrepen aan de functie van zender-ontvanger-constructies. Misschien omdat je zo geconditioneerd bent dat je gelooft dat dat de functie is van zenders, misschien omdat dat je rol als ontvanger was in meer dan 10 jaar onderwijs, of als kijker naar het nieuws, documentaires etc. Want weten doe je toch niet, je accepteert de autoriteit die het zegt te weten, en behalve zeer kritisch nadenken valt er niets te controleren of het klopt. Blijft over geloof en dat de mens een groepsdier is. Ons brein is niet zo geïnteresseerd in de feiten, wel in vermaakt worden en ergens bij horen. Het doet er dus niet echt toe waar het over gaat, zolang het maar voldoet aan patroonherkenning.

Griezel in post-gezellig Nederland
Griezel in post-gezellig Nederland19 okt. 2020 - 10:19

youtube dringt zelfs dingen op als je geschiedenis docu's kijkt komen er vanzelf in de zijbalk suggesties te staan over "wat de mainstream wetenschap je niet vertelt' en dan een verhaal over atlantis ruimtealiëns en weet ik veel wat amusante materie hoor maar past dat bij de Romeinen en de Azteken?

1 Reactie
Saïda
Saïda19 okt. 2020 - 12:13

Hoezo niet? Je zit toch op Youtube om geamuseerd te worden?

Karingin
Karingin19 okt. 2020 - 10:00

"Het resultaat lieft er niet om" haha die verschrijving is nog best toepasselijk

GoudenBergen
GoudenBergen19 okt. 2020 - 8:23

"Volgens de fantasten is die benaming, zoals volgens hen zo’n beetje alles, bedacht door de CIA." De CIA is inderdaad zo'n beetje overal verantwoordelijk voor. Het is de as van het kwaad.

3 Reacties
RechtdoorZee93
RechtdoorZee9319 okt. 2020 - 16:44

Ik vind de CIA world factbook toch anders een verdraaid goeie tool.

Eerlijke Mening
Eerlijke Mening19 okt. 2020 - 18:10

Als ik wil weten of iets waar. zoek het ook altijd eerst even op bij de CIA. Daar hebben ze het meeste informatie. Afgezien van de NSA natuurlijk, maar die publiceren nooit.

GoudenBergen
GoudenBergen19 okt. 2020 - 18:22

Dit was enigszins sarcastisch bedoeld. De CIA was wel zeer actief met het destabiliseren van regeringen in Zuid-Amerika en Iran. In bepaalde kringen wordt deze club wel degelijk gezien als de kwaad in persona.