Links wint overtuigend verkiezingen Berlijn

Die Linke komt volgens de eerste prognoses als grootste partij uit de bus bij de verkiezingen voor het Berlijnse Huis van Afgevaardigden. De partij van lijsttrekker Elif Eralp laat regeringspartij CDU enkele procentpunten achter zich en boekt met 26 procent van de stemmen de grootste winst van zondag. Het CDU volgt met 20 procent.

Eralp, advocate en tot voor kort buiten haar eigen partij nauwelijks bekend, voerde een campagne die sterk leunde op sociale media en qua toon deed denken aan die van de New Yorkse burgemeester Zohran Mamdani. Zo richtte ze haar pijlen vooral op exorbitant hoge huren en op het onteigenen van vermogende huisjesmelkers.

De uitslag betekent het einde van de huidige coalitie: de traditionele grote partijen CDU en SPD hebben samen geen meerderheid meer. Alleen combinaties van drie partijen lijken nu nog haalbaar, bijvoorbeeld een (centrum-)linkse combinatie van Die Linke, SPD en de Groenen. In dat geval zullen de sociaaldemocraten van de SPD wel water bij de wijn moeten doen, want die partij heeft zich tot nu toe fel tegen het onteigeningsplan van Die Linke gekeerd.

Voor de Duitse bondskanselier Friedrich Merz is de uitslag in Berlijn een uiterst pijnlijke. Na een forse winst voor neonazi-partij AfD in de Oost-Duitse deelstaat Saxen-Anhalt werd openlijk Merz' aftreden geëist, aangezien zijn omarming van extreemrechtse standpunten er niet toe heeft geleid dat de extremisten werden ingedamd, maar juist de poort wagenwijd open hebben gezet - vergelijkbaar met wat in Nederland de VVD deed met het extreemrechtse gedachtegoed van de PVV. Nu ook in Berlijn het CDU aan de kant is gezet, zal het moeilijker worden voor Merz om zijn positie niet verder te zien afbrokkelen.

Behalve in Berlijn zijn er zondag ook verkiezingen in de noordoostelijke deelstaat Mecklenburg-Voor-Pommeren. Ook daar weten de volgens de veiligheidsdiensten staatsgevaarlijke rechtsextremisten van AfD er met de winst vandoor te gaan. Volgens de eerste exitpoll komt die partij uit op 38 procent van de stemmen en blijven ze de sociaaldemocratische SPD (36,5 %) nipt voor. Het CDU heeft er de slechtste verkiezingsuitslag uit de geschiedenis van de partij te pakken (5,5 %). "We kunnen de uitslag in Mecklenburg-Voor-Pommeren niet mooipraten. Het is een ramp", aldus Merz in een eerste reactie.