Sfeerfoto van Joop
Joop
Joop

Biden: kans op kernoorlog in 60 jaar niet zo groot geweest

Ernstigste waarschuwing voor Armageddon tot nu toe
Joop

Kies voor natuur in het post-corona tijdperk

  •  
04-04-2020
  •  
leestijd 4 minuten
  •  
19240175219_4c48963120_k

© cc-foto: Jac. Jansen

Vanaf nu zouden overheden, maar ook bedrijven en individuen bij elke beslissing de vraag moeten stellen: hoe kan de natuur hier beter van worden?
Terecht wordt er veel geld beschikbaar gesteld voor het post-corona tijdperk. Om al die zzp’ers en kleine zelfstandigen die plots zonder werk en inkomen zitten te helpen. En bovenal de investeringen in de gezondheidszorg en andere cruciale sectoren om het menselijk leed dat de Corvid-19 virus veroorzaakt te minimaliseren en het virus ‘te verslaan’. Maar wat als we deze pandemie hebben verslagen? Een economische recessie is onvermijdelijk. Over de omvang daarvan valt nu nog niet veel te zeggen, maar dat die komt is zeker. De vraag is nu wat doen we dan?
Gaan we die recessie dan te lijf met oude recepten of grijpen we deze ongeëvenaarde crisis aan tot bezinning en nieuwe keuzes? Staan we stil bij waardevolle zaken als saamhorigheid, natuur, gezondheid en welzijn bij de ‘wederopbouw’ na de coronacrisis? Het risico zit er in dat investeringen in natuurherstel, klimaat- milieumaatregelen op de lange baan geschoven worden, of maar half-half uitgevoerd. Met als onvermijdelijke gevolg een volgende natuur en milieu gerelateerde crisis.
Nieuwe richtingen Om dat te vermijden moeten we een aantal zaken op een vernieuwende wijze aanpakken. Al staat ons hoofd nu bij problemen die directe aandacht behoeven; keuzes voor de toekomst worden nu, impliciet en expliciet, ook gemaakt. Er kunnen nu richtingen ingeslagen worden waarbij de biodiversiteit, de natuur, er op vooruit gaat in plaats van nog verder in de versukkeling raakt. En we daarmee stappen zetten naar een gezonder en fijner land om in te wonen. Een land waarbij een zingende veldleeuwerik weer gewoon is. De stilte doorbroken wordt door een vogel- en kikkerkoor en de weilanden kleuren van de wilde bloemen.
Dat begint met de simpele erkenning dat we uiteindelijk volledig afhankelijk zijn van de natuur in de breedste zin van het woord. Van klimaat, bodem, water, planten, dieren, enzovoorts. Dus dat we dat moeten koesteren. Dat lijkt nogal voor de hand liggend maar de dagelijkse praktijk was tot nu toe anders. Natuurlijk er zijn en waren ook hoopvolle initiatieven maar in veel besluitvorming was de zorg voor natuur en milieu tot nu toe bijzaak.
Vanaf nu zouden overheden, maar ook bedrijven en individuen bij elke beslissing de vraag moeten stellen: hoe kan de natuur hier beter van worden? Naast de andere belangen die we er mee willen dienen. Dat zal er toe leiden dat nieuwbouw, verbouw en stadsontwikkeling straks bijdraagt aan de biodiversiteit. Dat er in wijken en steden en op daken en langs wegen wilde planten vol insecten staan. En gierzwaluwen en vleermuizen een plek in gebouwen vinden. Dat dijken niet zomaar hoger en hoger worden maar we de natuur inzetten als buffer tegen het water, en er weer een relatie komt tussen zee en achterland, waar kustvogels leven en vissen heen en weer zwemmen. Dat de landbouw niet langer intensiveert door perverse financiële prikkels maar er een beleid komt dat leidt tot een boerenland waar geproduceerd wordt met de natuur, waar boerenlandvogels floreren. De energietransitie doorgezet wordt maar niet met zonnepanelen in natuurgebieden of op open water, maar op daken en industrieterreinen gecombineerd met meer natuurlijk groen. De goede voorbeelden zijn realistisch en eindeloos.
Streep er door Maar wat als een keuze op geen enkele manier kan bijdragen aan versterking van de biodiversiteit? Dan moeten we gewoon vaker durven te beslissen dat er een streep doorgaat. Ook als we daar eerdere besluitvorming voor moeten terugdraaien, zoals bijvoorbeeld de uitbreiding van vliegveld Lelystad. Of iets heel anders de toelating van allerlei giftige gewasbeschermingsmiddelen. Nu in deze crisis durven overheden stevige beslissingen te nemen. Gezondheid staat nu even boven groei en winst. Laten we daar van leren voor besluiten met consequenties voor natuur, klimaat en milieu, én ons welzijn.
Investeer in natuurkwaliteit En dan is er ook nog de keuze om los van allerlei andere maatschappelijke opgaven direct in de natuurkwaliteit van ons land te investeren. In verbetering van de natuurgebieden, ze robuuster en sterker te maken, natuurgebieden te verbinden en er buffers om heen te leggen van extensieve natuurvriendelijke landbouw. En in basisnatuurkwaliteit buiten de natuurgebieden. Streekeigen elementen terugbrengen in het landschap. Brede sloten in laag Nederland met libellen, futen en sterns en in hoog Nederland houtwallen met sleedoorn waar vogels in zingen en veilig nestelen.
Dit is het moment Door deze keuzes te maken zal het post-corona Nederland, en als het een beetje meezit de rest van Europa en tal van andere landen, wezenlijk beter worden. Door te groeien naar een natuurinclusieve economie met wat minder verspillende consumptie, maar met nieuwe waarden en andere banen. Niet in een klap maar stapsgewijs. Het vergt een omslag in het denken van beslissers en onszelf, en dit is het moment daarmee te beginnen.

Meer over:

natuur, opinie, coronacrisis,

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (30)

Stuurman aan wal
Stuurman aan wal5 apr. 2020 - 11:55

In Nederland hebben we al heel lang geen natuur meer. Natuur is wat onaangeroerd is door de mens, de rest is cultuur. In Nederland is elke vierkante centimeter gecultiveerd, we hebben geen natuur, enkel netjes aangeharkte parken en dierentuinen. Biodiversiteit is een zorg van de mens, de natuur zal het worst wezen. "Wat zou het mooi zijn als daar weer een loofbos met vossen, konijnen en dassen ontstond". Da's geen natuur, maar tuinieren. Natuur is niet maakbaar. Natuur creëren of inrichten is een contradictio in terminis. Pas als mensen verdwijnen, is er weer ruimte voor natuur.

3 Reacties
vdbemt
vdbemt5 apr. 2020 - 14:19

Dat is een mening. Het komt erop neer dat wat vele mensen natuur noemen, door jou 'cultuur' wordt genoemd. Daar zit wellicht nog wat in ook. Dan noemen we, dat wat we zien, dus anders. maar dat verandert NIET wat we zien, wat er IS. De natuurbeschermers, in jouw woorden, cultuurbeschermers, hechten waarde aan wat ze zien. En zijn bezorgd omdat dat wat ze zien (en wat jij kunt zien, maar dan 'cultuur' noemt) steeds verder bedreigd wordt. Ze willen dat voorkomen hebben en zien graag herstel voor wat er is afgepakt en/of slechter gemaakt. "Pas als mensen verdwijnen, is er weer ruimte voor natuur." Daar komt het wel heel dichtbij. Dat is goeddeels de houding binnen de mensheid : de planeet uitputten. Maar gelukkig zijn er ook mensen die de overgebleven 'cultuur' weer de ruimte willen geven in de hoop dat het nog mooier wordt. Misschien zelfs weer natuur. Vind jij die fraaie cultuurgebieden (en waar beesten in leven alsof het natuur is) die Nederland dan toch heeft, helemaal niets waard?

Stuurman aan wal
Stuurman aan wal5 apr. 2020 - 16:17

@vdbemt, Ik hanteer de definitie die ik vroeg bij Aardrijkskunde geleerd heb. Ik vind het een goede definitie, want als je de mens gelijk stelt aan andere dieren is opeens alles natuur, ook alles wat de mens aangeraakt heeft. Door onze intelligentie is het onvermijdelijk dat we een enorme stempel op onze omgeving drukken, meestal ten koste van andere levende wezens. Het lukt ons niet om met onze tengels van dingen af te blijven. Vanwege onze intelligentie dreigen we ook een enorme plaag te worden, er is vrijwel geen plek op aarde waar geen mensen voorkomen. Ik ben bang dat we dat tij zelf niet kunnen keren, daar zijn waarschijnlijk epidemieën en oorlogen voor nodig. Maar ik geloof niet dat de mens het einde van al het leven op aarde betekent, leven is vrij hardnekkig. Na het uitsterven van de geweldig succesvolle dinosaurussen is het leven ook weer helemaal opgebloeid. Ik geniet ook van wandelingen door het bos, bomen, planten, vogels en insecten in de tuin, prachtig! Ik hoop dat we hier nog lang van kunnen genieten en dat ook de mens nog een tijd blijft bestaan. De geschiedenis leert echter dat generalisten (b.v. de kakkerlak) lang blijven bestaan en specialisten (b.v. de giraf, maar ook de mens) na relatief korte tijd verdwijnen. We vinden onszelf heel bijzonder, maar uiteindelijk zijn we ook onderhevig aan de natuurwetten.

vdbemt
vdbemt5 apr. 2020 - 21:55

@Stuurman "Ik geniet ook van wandelingen door het bos, bomen, planten, vogels en insecten in de tuin, prachtig! Ik hoop dat we hier nog lang van kunnen genieten....." Dat dus toch wel. En dit zie je ook: " Door onze intelligentie is het onvermijdelijk dat we een enorme stempel op onze omgeving drukken, meestal ten koste van andere levende wezens. Het lukt ons niet om met onze tengels van dingen af te blijven. " Dit vind ik overigens NIET getuigen van intelligentie. Integendeel. Ik vind dat getuigen van domme hebberigheid. Waarvoor de natuur moet wijken. Maar als je dit dus ook ziet, wat is er dan mis aan:"....verbetering van de natuurgebieden, ze robuuster en sterker te maken, natuurgebieden te verbinden en er buffers om heen te leggen van extensieve natuurvriendelijke landbouw. En in basisnatuurkwaliteit buiten de natuurgebieden. Streekeigen elementen terugbrengen in het landschap. Brede sloten in laag Nederland met libellen, futen en sterns en in hoog Nederland houtwallen met sleedoorn waar vogels in zingen en veilig nestelen."

dickser
dickser5 apr. 2020 - 8:14

Lijkt me helemaal geweldig, kleine veldjes blauwgrasland, die ieder jaar in de plaatselijke kroeg ter pacht voor de duur van 1 jaar worden aangeboden door de plaatselijke grootgrondbezitter onder het genot van wat gratis rondjes omdat een dronken man wat remmingen verliest en die onder de druk van het benodigde voer om zijn veestapel de winter door te laten komen meer betaald dan verantwoord is. Hierdoor geen personeel kan betalen en op deze veldjes niet met machines kan komen waardoor het hooien handwerk wordt. Natuurlijk zal de kinderschare thuis worden gehouden om op de boerderij mee te komen werken, doorleren kan niet, geen tijd en geen geld. Als we dan meteen de priester of de pastoor in ere herstellen om de mensen dom en onderdanig te houden zijn we weer terug in de jaren 30

J.janssen2
J.janssen24 apr. 2020 - 21:07

T klinkt geweldig maar ik vrees dat er toch weer overwegend naar de economische cijfers gekeken gaat worden. En coronavirus of niet het asfalteren van Nederland gaat gewoon door.

Harry14
Harry144 apr. 2020 - 12:47

En daar is weer iemand die zijn eigen agenda pusht.

1 Reactie
vdbemt
vdbemt5 apr. 2020 - 10:34

" Door te groeien naar een natuurinclusieve economie met wat minder verspillende consumptie, maar met nieuwe waarden en andere banen. " Kun jij uitleggen wat er tegen deze agenda is? Jij gaat liever door met verspillende consumptie?

[verwijderd]
[verwijderd]4 apr. 2020 - 10:13

--- Dit bericht is verwijderd —

10 Reacties
DanielleDefoe
DanielleDefoe4 apr. 2020 - 14:02

Waar de mens zijn intree doet verbouwt zij haar omgeving maar aan hoe dat gebeurt mag best wat gestuurd worden.Ik las recent een artikel over de invloed van de mens op de Noorse natuur gedurende de steentijd.

ton14024
ton140244 apr. 2020 - 14:23

Ben u sinds nog buiten geweest, en hoe was het, zonder weelderige bermen, kronkelend slootjes langs nooit verkavelde velden met heggen?

Pater
Pater4 apr. 2020 - 15:25

@Oma Waarom jaren '50? Volgens mij pleit hij voor diversiteit en robuuste natuur. Houtwallen, niet zozeer omdat die er waren maar omdat ze een functie hebben, brede sloten idem. Natuur en mensen kunnen volgens mij best samengaan, met wat zorg. Natuurparken zijn meestal open voor de mens, de randen daarvan worden druk bezocht, als je dieper doordringt wordt het gewoon stil. @Danielle De bossen in geïndustrialiseerde landen werden in de 19e eeuw grootscheeps gekapt voor de hoogovens en de fabrieken, een land als Frankrijk liet daar enorme herbebossingsprogramma's op los.

vdbemt
vdbemt4 apr. 2020 - 15:28

Dat zou best kunnen,dat je er een andere definitie op nahoudt. Dan wordt de slottekst voor jou: "Door deze keuzes te maken zal het post-corona Nederland, en als het een beetje meezit de rest van Europa en tal van andere landen, wezenlijk beter worden. Door te groeien naar een cultuurlandschappen-inclusieve economie met wat minder verspillende consumptie, maar met nieuwe waarden en andere banen. Niet in een klap maar stapsgewijs." Mee eens of niet?

LaBou
LaBou 4 apr. 2020 - 20:37

De cultuurlandschappen uit de 50er jaren waren heel wat meer natuur dan de steriele biljartlakens van tegenwoordig.

vdbemt
vdbemt5 apr. 2020 - 10:41

@Oma-overloos. Ik kan niet beoordelen in hoeverre oma te oud, en daarmee wellicht immobiel, is, om het Nederland van nu te kennen. Het lijkt erop dat je vrij lang weinig van Nederland gezien hebt. Want, je gelooft het mogelijk niet, Nederland heeft prachtige natuur, sorry, cultuurlandschappen, die niet alleen het bewaren waard zijn, maar de moeite waard zijn om die te versterken en uit te breiden. De dijken doorsteken is daar 1 van de manieren voor. Dat gebeurt dan ook tegenwoordig. EN om de diversiteit terug te krijgen. EN om de waterbeheersing (bescherming tegen overstroming) te verbeteren.

DanielleDefoe
DanielleDefoe5 apr. 2020 - 15:36

oma-oeverloos 4 april 2020 at 22:59 klopt.

DanielleDefoe
DanielleDefoe5 apr. 2020 - 15:46

Pater in Nederland leidde de zg herbebossing tot dodelijk saaie bomenakkers zonder ondergroei. Natuurliefhebbers barsten gewoonlijk in luid geween uit als wordt overgegaan tot selectieve kap. Ik weet toevallig ook wel iets van wilde planten (mijn moeders invloed) en mijn tuin is groen.

DanielleDefoe
DanielleDefoe5 apr. 2020 - 17:05

oma-oeverloos 5 april 2020 at 18:29 ik ken bepaalde delen van Nedrland vrij goed en heb een grote afkeer van de golfbanen. Zij leiden tot extra asfalt en parkeerplaatsen en hebben geen enkele natuurwaarde.

vdbemt
vdbemt5 apr. 2020 - 21:46

@Oma-oeverloos.Dat de natuur (of hoe je het ook noemen wilt) in Nederland achteruit is gegaan, daar zijn we het wel over eens. Dan moet je dat wat er over is (wat ik nog heel mooi kan vinden, jij al niet meer) toch willen beschermen en/of herstellen? Of heeft het voor jou sowieso geen waarde? En ook niet gehad?

Vermeer2
Vermeer24 apr. 2020 - 9:59

Mooie bijdrage van Kees de Pater van vogelbescherming Nederland. De natuur is ons groene kapitaal waar we steeds minder van overhouden door perverse prikkels. Deze perverse prikkels zijn bijvoorbeeld de miljarden die er als subsidie worden uitgegeven aan biomassacentrales. Door deze absurde bedragen zie je nu overal in Nederland dat er gezonde bomen in een razend tempo worden gekapt. Bomen die van onschatbare waarde zijn voor de biodiversiteit omdat ze het leefgebied zijn van allerlei vogels en insecten. Bomen die zuurstof produceren en CO2 opnemen worden versnipperd en in ovens verbrand waardoor er CO2 vrijkomt en fijnstof. Nu we zo zwaar in de problemen zijn gekomen is het onverantwoord om met deze praktijken door te gaan. Ik ben benieuwd of er leraren zijn in Nederland die in de klas kunnen uitleggen waarom het verbranden van bomen een bijdrage oplevert voor de natuur en een beter klimaat. Deze absurde praktijken gaat ons nu zoveel geld kosten dat het beter is om er direct mee te stoppen. Verder is het van het grootste belang om meer educatie te geven over het belang van natuur in je eigen leefomgeving. Dit verhaal van Kees de Pater is een blauwdruk voor de toekomst.

webmaatje
webmaatje4 apr. 2020 - 9:14

Ik zie dagelijks op tv grote hoeveelheden desinfexteringsmiddelen gespoten worden. Daar worden natuur en milieu natuurlijk niet beter van. Hoelang er nog strand is, is ook maar de vraag, nu alleen Groenland al de zeespiegel ruim 1 centimeter per jaar doet stijgen. Greenland's melting ice raised global sea level by 2.2mm in two months Analysis of satellite data reveals astounding loss of 600bn tons of ice last summer as Arctic experienced hottest year on record https://www.theguardian.com/science/2020/mar/19/greenland-ice-melt-sea-level-rise-climate-crisis En daar kwam vandaag nog eens bij dat meteologen een bovengemiddeld orkaanseizoen voor alleen al de VS verwachten vanwege extreem warm water in de Golf van Mexico http://blogs.edf.org/growingreturns/2020/04/03/hurricane-season-wetlands-natural-infrastructure/. Post-corona zal wereldwijd nog meer natuurschade tonen als ervoor. Zeker nu al het geld in het overleven van de economie wordt gestopt.

5 Reacties
MountEverest
MountEverest4 apr. 2020 - 11:06

@Pater "En we daarmee stappen zetten naar een gezonder en fijner land om in te wonen. Een land waarbij een zingende veldleeuwerik weer gewoon is. De stilte doorbroken wordt door een vogel- en kikkerkoor en de weilanden kleuren van de wilde bloemen." En in basisnatuurkwaliteit buiten de natuurgebieden. Streekeigen elementen terugbrengen in het landschap. Brede sloten in laag Nederland met libellen, futen en sterns en in hoog Nederland houtwallen met sleedoorn waar vogels in zingen en veilig nestelen." Dit is een prachtig lyrisch verhaal dat sterke herinneringen oproept aan de Verkade albums van Jac. P. Thijsse. Bij die brede sloten moet ik aan Marsman denken. Maar de mooiste beschrijving van de Nederlandse natuur is toch die van Bloem: Natuur is voor tevredenen of legen. En dan: wat is natuur nog in dit land? Een stukje bos, ter grootte van een krant, Een heuvel met wat villaatjes ertegen.

Baggiebor
Baggiebor4 apr. 2020 - 14:32

Ik woon in de Caribbean en kan je vertellen dat er bijna elk jaar gezegd wordt dat het een zwaar orkaan seizoen wordt. Ik heb Irma aan den lijve meegemaakt en dat was geen pretje. Maar ik verkies Irma of welke orkaan dan ook1000 maal boven deze corona crisis.

MountEverest
MountEverest4 apr. 2020 - 19:46

@Baggiebor Orkanen en virussen zijn beiden natuur. Een vlinder op de Azoren een keer met zijn vleugels beweegt, kan een maand later een orkaan van de vijfde categorie veroorzaken die een spoor van vernieling trekt door de Caribbean. Een virus kan door het eten van een halfgare vleermuis overspringen op een mens en zo een wereldwijde pandemie veroorzaken. Vergeleken met de enorme krachten in de natuur is de mens slechts een nietig schepseltje.

Eric Minnens
Eric Minnens4 apr. 2020 - 20:16

@Mount Everest "Een heuvel met wat vilaatjes ertegen." Tja, die hebben we hier dringend nodig. De Mount Everest? ????

DanielleDefoe
DanielleDefoe5 apr. 2020 - 16:12

Eric Minnens 4 april 2020 at 22:16 sommige mensen zien in alles een mogelijkheid om villas te bouwen

Buitenstaander
Buitenstaander4 apr. 2020 - 9:10

De keuze voor natuur is niet altijd eenvoudig, want wat is natuur dan exact en wat weten we van onbedoeld positieve effecten op de natuur, ondanks of misschien wel door klimaatverandereingen en menselijke invloeden; Mag je blij zijn als er meer vogels uit zuideljke gebieden hier komen, zoals Zilverreiger en Bijeneter, terwijl andere afnemen? En wat is langzamerhand 'natuurlijke biotoop'? dat wat in 1600 was of in 1800, of is nu misschien ook mooi?

3 Reacties
MountEverest
MountEverest4 apr. 2020 - 19:40

In Nederland is buiten de Wadden geen stukje echte natuur meer over, alles is door mensenhanden aangelegd en steeds weer veranderd. In 1750 had Nederland nog maar 500 km2 bos. Rond 1900 zijn veel woeste gronden herbebost (Heidemij). Vooral met naaldbomen. Nu hebben we meer dan 3000 km2. Veel plassen en meren zijn ontstaan door afgraven van laagveen, geholpen door afkalving

MountEverest
MountEverest4 apr. 2020 - 19:49

Continued: Het hoogveen is afgegraven, plassen en meren zijn ingepolderd. Duinen zijn met helmgras beplant, stranden opgespoten. Kanalen en havens gegraven, rivieren en grote delen van de kust bedijkt. De meeste grond is duizenden malen omgeploegd. Nederlandse natuur is dus niet natuurlijk maar menselijk. Milieuorganisaties zijn erin geslaagd om een groot aantal natuurgebieden en -gebiedjes als Natura-2000 aan te laten wijzen om op die manier de boeren onder druk te zetten. Het gaat daarbij soms om postzegels, “ter grote van een krant”. Het is veel beter om grotere natuurgebieden aan te wijzen, bijvoorbeeld de nationale parken en een aantal bijzondere natuur gebieden zoals het Naardermeer en het Zwin. Daarvoor gelden dan strenge normen. Voor de overige gebieden in beheer van de Natuurmonumenten en Provinciale Landschappen kunnen dan lagere normen gelden. De snelle groei van de bevolking, die ook nog eens voor een groot deel in de Randstad plaats vindt, leidt tot een enorme druk op het Groene Hart, dat langzaam maar zeker volgebouwd wordt.

vdbemt
vdbemt5 apr. 2020 - 14:26

Leuk hoor jongens, Norm en MountEverest, die discussie. Noemen we wat we hebben wel of geen natuur. Volgens mij gaat het erom of dat wat Nederland rijk is, ik kan het wel rijkdom noemen, behouden moet blijven, of beter nog: weer uitgebreid. Of wil je dat we het verder laten verslonzen?