Sfeerfoto van Joop
Joop
Joop

Elke twee dagen wordt er een milieuactivist vermoord, al tien jaar lang

Meeste slachtoffers in armere landen en onder inheemse bevolking
Joop

Ik geef les aan vluchtelingen

  •  
03-01-2016
  •  
leestijd 5 minuten
  •  
school_300
School is de veilige, vrolijke plek waar je niet aan de oorlog hoeft te denken en waar je weer kind mag zijn
Begin dit schooljaar is er in Rijswijk een Wereldgroep geopend. Een speciale klas op een gewone basisschool, waar alle kinderen van 6 t/m 12 naar toe kunnen als ze net in Nederland zijn, om Nederlands te leren. Momenteel elf kinderen, twee expatkinderen en negen vluchtelingenkinderen uit Syrië. Dit zijn kinderen met een (tijdelijke) verblijfsvergunning. Ik geef hier op maandag en dinsdag les.
De eerste dag was spannend; voor mij, maar vooral voor de kinderen. Sommigen slopen bijna naar binnen en durfden me nauwelijks aan te kijken. Waar begin je dan? Ik spreek geen woord Arabisch, zij geen woord Nederlands. Eerst maar met de namen, en de WC laten zien. En dan alles aanwijzen en benoemen: de juf, de tafel, de stoel, het potlood……
Heel schattig: ik ben geen juf maar “joef”, de u kunnen ze nog moeilijk uitspreken. Ik hang het hele bord vol met alle Nederlandse klanken, en maar oefenen met elkaar. Als ze een beurt krijgen gaan ze staan naast hun stoel, kennelijk zo gewend in Syrië.
Overwinning na een paar weken: een meisje van negen jaar durft eindelijk zo hard te praten dat ik niet vlak naast haar hoef te staan om haar te horen. En wat blijkt? Ze heeft de mooiste uitspraak van de klas en kan na één keer oefenen alle woorden van de les oplepelen. Niet iedereen gaat zo vlug: net als in een gewone klas verschillen de kinderen in hoe snel ze leren. Dat geeft niet, we blijven gewoon oefenen tot alle woorden bekend zijn.
Bij een oudergesprek bedankt een vader met tranen in zijn ogen me dat ik zijn dochters niet sla. Párdon? De meisjes hadden in Syrië drie keer moeten vluchten voor ze het land uitgingen en waren op elke school geslagen als ze een antwoord niet wisten. Ik ben er stil van. Blij dat ze hier zijn, veilig bij mij in de klas.
Op een dag neemt het jongste meisje een pop mee in de klas. Ze zegt niets, legt die op haar tafel. De  andere kinderen willen weten of dat mag. Zolang ze er niet mee speelt in de les vind ik het goed. En we oefenen meteen het woord “de pop”. De volgende dag hebben meer meisjes hun pop bij zich. Ik spreek met ze af dat ze allemaal één keer hun pop mogen meenemen. De jongens nemen een robotje mee, ze willen niet achterblijven. Allemaal een stuk van hun kindertijd gemist, weet ik inmiddels van de oudergesprekken. Bijvoorbeeld omdat ze maanden binnen moesten blijven vanwege de oorlog.
En veel van hun speelgoed en schoolspulletjes komen van behulpzame buren en andere ouders van de school. Het is prachtig om te zien hoe iedereen hun best doet om deze gezinnen zich welkom te laten voelen en te helpen met een nieuwe start te maken.
Ze mogen ook mee op schoolreisje, naar dierentuin Blijdorp. Van tevoren leer ik ze wat dierennamen aan, door middel van het liedje “Ze kunnen zeggen wat ze willen”. En dat werkt, de jongste (die normaal erg stil is) schreeuwt: “Kom juf, baby olifant!”. Alles willen ze weten: wat is dit, wat is dat? Een heerlijke dag.
Wonderen bestaan. Na de herfstvakantie komt er een nieuwe jongen in de klas. Twee zussen zijn er helemaal opgewonden over. Ik denk eerst omdat die jongen ook Koerdisch is net als zij, maar van hun vader hoor ik ‘s middags dat hij uit hetzelfde dorp komt als zij. Wat zijn de kansen? Allebei de gezinnen zijn verdreven door de oorlog, gevlucht om vooral weg te zijn van de ellende. Waarheen maakte niet uit, als het maar veilig is. En dan duizenden kilometers van huis vinden ze elkaar terug in een klein stadje in Nederland.
Langzaam komen de kinderen los, ze beginnen zich veilig te voelen. Midden in een les Nederlandse klanken vertellen ze me opeens dat ik nog niet alle namen goed uitspreek. Ik leg meteen de les stil: je naam, dat is belangrijk. Doe eens voor? We lachen met elkaar om mijn geworstel met de Arabische keel-g/r, ik geloof dat ik het nog steeds niet helemaal goed doe.  Maar de moeite die ik er voor doe wordt op prijs gesteld.
Ze gaan steeds meer vertellen, met handen en voeten en alle woorden Nederlands die ze kennen. Na de gymles moet een 11-jarig meisje wat kwijt: “Hele mooie gym, juf, heel mooi” en ze beeldt uit wat ze allemaal gedaan hebben. Er wordt over weekenden verteld, grapjes gemaakt….
Een onuitgesproken afspraak lijkt er te zijn dat er niet over hun vaderland of de oorlog gesproken wordt. Ze vertellen over hoe koud het is vergeleken met Syrië, maar daar houdt het mee op. Het lijkt wel of school de veilige, vrolijke plek moet zijn waar je er niet aan hoeft te denken, waar je weer kind mag zijn.
Half november leg ik ze het Sinterklaasfeest uit. Met een powerpoint met plaatjes: man + Sinterklaaspak + baard = Sinterklaas. Man + pietenpak + schminck = Zwarte Piet. En dan over schoen zetten en hoe kleine kinderen denken dat Sinterklaas en Piet deze vullen…Ongelovige ogen. Echt waar, juf? Ik zie ze denken: in wat voor land ben ik nu terecht gekomen? Maar gaandeweg gaan ze het steeds leuker vinden. We knutselen Sinterklaasspullen, ik leer ze een paar liedjes, ze mogen hun schoen zetten….En ze vinden het geweldig als Sinterklaas op school komt op 4 december. Eigenlijk jammer als het dan weer voorbij is….gelukkig wordt met veel enthousiasme de kerstboom versierd.
Nu is het kerstvakantie, maandag begin ik weer met ze. Ik kijk er nu al naar uit. Natuurlijk gaat niet alles altijd van een leien dakje, het zijn gewoon kinderen. Dus ik moet regelmatig ruzies oplossen met ze, ze hebben ook wel eens geen zin in hun rekenwerk en het eerste briefje (in het Arabisch) heb ik ook al onderschept. Verder is het behoorlijk ingewikkeld om goed les te geven aan kinderen die zo verschillen in leeftijd, reken- en taalniveau.
En toch is het de leukste baan in het onderwijs die ik tot nu toe gehad heb. Deze kinderen hebben meegemaakt wat geen mens en zeker geen kind zou moeten meemaken. En toch komen ze met een lach binnen en willen super graag leren. Ik help ze graag met een nieuwe start maken.
Dit artikel verscheen eerder op Publieke Tribune

Meer over:

opinie, leven,

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (11)

hugo bergveen
hugo bergveen6 jan. 2016 - 9:06

Ik kan iedereen aanraden om nieuwkomers te helpen met hun taallessen, ook de niet-knuffelaars. Je leert dan zelf hoe krom onze taal af en toe in elkaar zit en de blik van verbijstering van je leerlingen als je iets uitlegt wat niet uit te leggen is is onbetaalbaar.

Frans van de Kloosterman
Frans van de Kloosterman5 jan. 2016 - 11:49

Wat een mooi verhaal. Werken aan de toekomst, dat is toch veel mooier dan het nostalgische geklaag. Veel succes met je werk en plezier voor de kinderen.

CliffClavin1993
CliffClavin19933 jan. 2016 - 20:09

Mooi, mooi verslag. (Er zullen wel wat Droogstoppels, of zo men wil Geelmannen reageren, die zaniken dat hier sympathie gewonnen wordt voor vluchtelingen door het sluw inzetten van hun kindertjes - het zij zo. Misschien zijn de klagers wel slechter af dan de immigranten en hun kroost; je zult maar veroordeeld zijn tot een leven zonder hoop en vol van zelfmedelijden, afgunst, en zeikzucht.)

Triggerfinger
Triggerfinger3 jan. 2016 - 20:09

Misschien is het dan toch wel raadzaam om een samenwerkingsverband aan te gaan met een tolk om zo de taalverschillen te verkleinen. Dat is zowel voor de juf als voor het kind een stuk makkelijker communiceren. Nu moeten beide eerst een barriere overbruggen. Verder vind ik het een goed initiatief, mits de kinderen ook werkelijk in dit land kunnen blijven. Als dat namelijk niet zo is en ze vrijwel zeker weer terug moeten naar die regio, is het beter dat ze scholing krijgen in hun eigen taal, omdat ze anders daar dan weer tegen een muur van onbegrip aan lopen. Succes Maaike

FlaviusBelisarius
FlaviusBelisarius3 jan. 2016 - 20:09

"Ik denk eerst omdat die jongen ook Koerdisch is net als zij, maar van hun vader hoor ik ‘s middags dat hij uit hetzelfde dorp komt als zij. Wat zijn de kansen? Allebei de gezinnen zijn verdreven door de oorlog, gevlucht om vooral weg te zijn van de ellende. Waarheen maakte niet uit, als het maar veilig is. En dan duizenden kilometers van huis vinden ze elkaar terug in een klein stadje in Nederland." Dat is geen toeval. Dat is het gevolg van een positieve feedbackloop. Als immigranten uit een bepaalde streek of een bepaald dorp zich in Nederland vestigen en het hier naar hun zin hebben, dan sturen ze bepaalde positieve boodschappen terug naar het thuisfront waardoor mensen vanuit het thuisfront besluiten om ook duizenden kilometers te reizen en duizenden dollars per persoon te betalen om naar Nederland te komen (en daarmee moedwillig aan de opvangmogelijkheden in Turkije, Griekenland, Macedonië, Servië, Hongarije, Oostenrijk en Duitsland voorbij te gaan). In het dorp waar deze kinderen vandaan komen, heeft Nederland kennelijk een erg goede reputatie.

cafeine
cafeine3 jan. 2016 - 20:09

"Deze kinderen hebben meegemaakt wat geen mens en zeker geen kind zou moeten meemaken." Een grote fout dit. Ik ken mensen uit Rwanda en als je wilt dat zij je vermijden, moet je beginnen over "het hebben meegemaakt". zij vinden het een achteruitgang en bovendien willen ze liever NIET geassocieerd worden met TRAUMA. Ik ben overigens met ze eens. Wie zegt dat die kinderen een traumatische ervaring hebben en hoe heb je het vastgesteld? Bijlf aub bij de realiteit en plak geen etiket aan die kinderen. Op termijn gaat het averechts werken omdat het dit ertoe leidt dat die kinderen VERKEERDE AANDACHT krijgen. "Bij een oudergesprek bedankt een vader met tranen in zijn ogen me dat ik zijn dochters niet sla. Párdon? De meisjes hadden in Syrië drie keer moeten vluchten voor ze het land uitgingen en waren op elke school geslagen als ze een antwoord niet wisten." Dit is in de meeste (derden) landen heel normaal. Dat die vader je met tranen bedankt, kan ik persoonlijk niet begrijpen. zelf mag je niet in de klas praten. Want je loopt het risico om op de lijst van de chef van de klas te komen en dan volgen natuurlijk wat slagen. "Ik ben er stil van. Blij dat ze hier zijn, veilig bij mij in de klas." Nee hoor, je bent niet blij. je geeft slechts blijk van de cultuur in die landen niet te kennen. Onkunde leidt soms tot misplaatste trots. " Na de gymles moet een 11-jarig meisje wat kwijt: “Hele mooie gym, juf, heel mooi” en ze beeldt uit wat ze allemaal gedaan hebben." Vroeger noemden we dit slijmen bij de Juf. Inmiddels weet ik uit de ervaring dat dit aan de opvoeding ligt. Ik kan zeggen dat dit meisje goed opgevoed is. Ik zie op feesten dat Afrikanen iedereen aan en naast de tafel groeten terwijl de meeste van ons gelijk gaan zitten nadat de jarige gefeliciteerd is. Dus, wees reëel, dit is geen dankbaarheid, maar slechts beleefdheid. Ik wil je best aanraden om je te verdiepen in de cultuur van die kinderen. Wat is bij hen gangbaar. Anders ga je dingen op je manier interpreteren met verkeerde reacties als gevolg. De emotie van doe vader moet je relativeren. Het is niet echt oprecht want slaan op school in hun cultuur is niemand vreemd. Hij heeft er belang bij zielig gevonden te worden. Dan zijn mensen namelijk bereid om te helpen... Dus laat je je niet misbruiken.

cafeine
cafeine3 jan. 2016 - 20:09

AANVULLEND OP MIJN VORIG BERICHT: Ik keur dit niet goed of slecht want ik weet niet alles. Wat ik hier probeer te doen is je een beeld geven van wat er in andere landen gebeurd. "Het gebruik van lijfstraffen is sinds 1854 verboden in Nederland. In Maleisië wordt dit toegepast op juridisch gebied, als straf. Het basis- en voortgezet onderwijs gebruikt de stokslagen als vorm van disciplineren. Sinds 2004 is er echter een kleine verandering gekomen: studenten mogen niet meer in het openbaar geslagen worden, schrijft de wet Education Regulations (School Discipline) voor. Alleen de schooldirecteur en geautoriseerde docenten mogen deze straf toepassen, op voorwaarde dat daarbij een collega als getuige optreedt. "Stokslagen werken, waarom zouden we dat veranderen?" “Waar ik werk gebruiken we stokslagen als strafmethode”, vertelt een 53-jarige docent van een Chinese basisschool uit Kuala Lumpur die liever anoniem blijft. “Als iemand meerdere keren z’n huiswerk niet heeft gedaan, te laat is gekomen of brutaal is, bijvoorbeeld.” De gebruikte stok is gemaakt van rotan en heeft een diameter van één centimeter en is ongeveer één meter lang. “We slaan er alleen mee op de handen en billen. En drie keer achter elkaar, dat is het wettelijke maximum." http://www.verspers.nl/artikel/join/2193/stokslagen-als-straf-op-school/ Orde houden zonder straffen is onmogelijk in Zuid-Afrika Omdat ik het interessant vind om te onderzoeken hoe het onderwijs in Zuid-Afrika is, observeer ik regelmatig lessen bij andere docenten. Het valt mij op dat docenten heel veel moeite hebben om orde te houden. Tuurlijk, orde houden voor een klas met 40 á 50 kinderen is lastig, maar dat is niet het grootste probleem. Docenten kunnen/mogen hier niet straffen. Sinds enkele jaren mogen docenten kinderen niet meer slaan (wat hier en daar nog steeds gebeurd, ook op Groenberg primary school) en omdat ze de leerlingen niet meer mogen slaan hebben docenten geen middelen om leerlingen te straffen. Docenten mogen en kunnen leerlingen niet laten nakomen, omdat veel leerlingen met de bus worden opgehaald. Als ze de leerlingen laten nakomen dan komen die leerlingen te laat voor de bus en kunnen ze dus niet meer naar huis. Corvee of strafwerk mag je ook niet geven. Dit word namelijk gezien als gedwongen arbeid, dus slavernij en dat is verboden. Je mag ook geen mobieltjes innemen, omdat dat wordt gezien als diefstal. http://blog.han.nl/leraarworden/2015/03/24/orde-houden-zonder-straffen-is-onmogelijk-in-zuid-afrika/

GDR66
GDR663 jan. 2016 - 20:09

Mooie ervaring en zeer dankbaar werk, op Zwarte Piet na dan;-)

1 Reactie
Jansen & Jansen
Jansen & Jansen3 jan. 2016 - 20:09

Het staat er niet expliciet, maar impliciet is duidelijk dat de kinderen er geen moeite mee hadden...

BasVV
BasVV3 jan. 2016 - 20:09

"Een onuitgesproken afspraak lijkt er te zijn dat er niet over hun vaderland of de oorlog gesproken wordt." Dat is vreemd. Is dat door de ouders opgelegd om asiel niet te doorbreken.

1 Reactie
Jansen & Jansen
Jansen & Jansen3 jan. 2016 - 20:09

Ha ha ha, kijk eens een beetje rond in de wereld, dat helpt je van je paranoia af.