Het Verenigd Koninkrijk verbood transgenderzorg voor kinderen, het aantal zelfdodingen vervijfvoudigde

Schokkend en tragisch nieuws uit het Verenigd Koninkrijk. Het aantal zelfdodingen onder transgender kinderen en tieners is er de afgelopen jaren explosief gestegen. In de periode 2021-2022 is het aantal zelfdodingen vervijfvoudigd in vergelijking met het jaar ervoor. Ook in de jaren daarna blijven de aantallen hoger. Dit blijkt uit data die is opgevraagd door de ngo Good Law Project, waarover is bericht door Erin in the Morning. De oorzaak van deze enorme stijging is op dit moment nog niet officieel onderzocht, maar er lijkt wel een heldere aanleiding te zijn: een verbod op goede transgenderzorg voor minderjarigen.

Puberteitsremmers
Er is in het Verenigd Koninkrijk al jaren veel te doen om de transgenderzorg voor minderjarigen. Een van de grootste punten daarin is puberteitsremmers. Dat zijn medicijnen die worden voorgeschreven aan sommige trans kinderen en tieners. Puberteitsremmers onderdrukken de effecten van de puberteit op het lichaam, zodat bijvoorbeeld een trans meisje niet door de mannelijke puberteit hoeft te gaan, of andersom.

Voor de helderheid: deze medicatie is veilig, wetenschappelijk stevig onderbouwd en wordt door medische vakorganisaties volledig onderschreven. Puberteitsremmers worden al decennia voorgeschreven. Niet alleen aan trans kinderen, maar bijvoorbeeld ook aan kinderen bij wie de puberteit te vroeg begint. De effecten zijn ook volledig omkeerbaar: als een tiener met de medicatie stopt, komt de gewone puberteit gewoon weer op gang. De medicatie is dus veilig, en voor veel trans kinderen is het onmisbaar. Sommige behandelaren in de transgenderzorg omschrijven puberteitsremmers letterlijk als levensredders.

Helaas worden er geregeld felle campagnes gevoerd tegen de transgenderzorg. Puberteitsremmers zijn hierin een van de grootste doelwitten. Deze ophitsing tegen de zorg is vooral gebaseerd op een combinatie van onderbuikgevoelens, desinformatie en haat jegens trans mensen. Er worden angstbeelden verspreidt over de transgenderzorg die elke arts of wetenschapper met specialistische kennis over deze zorg zal tegenspreken. Dit soort campagnes zijn vooral bedoeld om ophef te creëren en onder die druk de rechten van trans mensen in te perken. Helaas was dit in het Verenigd Koninkrijk succesvol.

De gigantische stijging in zelfdodingen
Eind 2020 werd het voorschrijven van puberteitsremmers aan minderjarige trans personen in het Verenigd Koninkrijk voor het eerst verboden. Artsen mochten de medicatie niet meer voorschrijven aan trans kinderen die het nodig hadden. Dit verbod kreeg uiteraard publiciteit, wat gepaard ging met veel publieke haat en demonisering van trans mensen – inclusief trans kinderen. Maar de kern is dat kinderen dus geen toegang meer konden krijgen tot essentiële medicatie die hun arts wel zou willen, maar niet mag voorschrijven.

In de periode direct hierna steeg het aantal zelfdodingen onder trans jongeren enorm. In de twee jaar voor dit verbod inging, waren er respectievelijk vijf en vier geregistreerde gevallen van zelfdoding door trans kinderen en tieners in het Verenigd Koninkrijk. In het jaar na het verbod, in de periode 2021-2022, steeg dit naar 22 zelfdodingen. Een vervijfvoudiging. Het werkelijke aantal ligt waarschijnlijk nog hoger, omdat niet alle trans kinderen ooit open hebben kunnen zijn over hun identiteit.

Ook in het jaar erna, in de periode 2022-2023 waren er meer zelfdodingen onder trans jongeren dan voor 2020. De overheidsinstantie die over de cijfers gaat geeft hierbij aan dat die cijfers nog niet compleet zijn omdat nog niet alle onderzoeken voor dat jaar zijn afgerond. Maar dat het totaal weer flink hoger ligt dan voor het verbod op puberteitsremmers, dat staat al vast.

Deze cijfers zijn deze maand naar buiten gekomen, maar dit is niet de eerste keer dat we horen over deze schokkende toename. In 2024 meldden twee klokkenluiders uit de Britse transgenderzorg ook al dat zelfdoding onder transgender kinderen en tieners dramatisch aan het toenemen was. Zij hadden de cijfers bijgehouden van minderjarigen die op de wachtlijst stonden voor transgenderzorg bij publieke klinieken. Dat is dus maar een beperkt deel van alle trans kinderen en tieners in het VK, maar de cijfers waren alsnog glashelder.

Voordat het verstrekken van puberteitsremmers werd verboden, is over een periode van zeven jaar één minderjarige die op de wachtlijst stond overleden door zelfdoding. In de eerste drie jaar na dat verbod zijn zestien trans kinderen en tieners van de wachtlijst door zelfdoding overleden. Dat is een astronomische stijging.

De link tussen goede zorg en kans op zelfdoding
Er moet gezegd worden dat op dit moment nog niet formeel is vastgesteld in welke mate deze stijgingen te maken hebben met het verbod op puberteitsremmers. Daarvoor zou meer onderzoek nodig zijn. Het is ook aannemelijk dat andere factoren een rol hebben gespeeld, zoals de publieke haatcampagnes, mediastormen en toenemende discriminatie van trans mensen die we nu al jaren zien. Maar het verbod op puberteitsremmers – een vorm van zorg – lijkt vrijwel zeker een rol te spelen.

Het staat bijvoorbeeld wel vast dat het verbod voor veel Britse trans kinderen en tieners direct heeft geleid tot een flinke verslechtering van hun mentale gezondheid. Dat blijkt uit een onderzoek van de Universiteit van Londen uit 2025. Volgens het onderzoek heeft dit bij sommige kinderen ook direct geleid tot zelfverminking en gedachtes over zelfdoding.

Bovendien is het wetenschappelijk zonder twijfel bewezen dat volwaardige en passende transgenderzorg de kans op (gedachtes over) zelfdoding flink verlaagt. Dat is keer op keer op keer op keer bewezen. Passende medicatie voor hen die dat nodig hebben, valt daar ook onder. Dan is het ook aannemelijk dat, als die passende zorg wordt verboden en weggenomen, die kans gemiddeld weer stijgt. Dat een verbod op puberteitsremmers zou kunnen leiden tot meer zelfdodingen, was dus voorspelbaar.

De Britse regering houdt dit bewust in stand
Nu zwart op wit staat dat het aantal zelfdodingen onder trans kinderen en tieners gigantisch is toegenomen, zou je denken dat de Britse regering hier iets aan zou willen doen. Maar dat blijkt niet zo te zijn. Sterker nog: de Britse regering houdt deze situatie bewust en actief in stand.

Puberteitsremmers zijn nog steeds verboden, en dat is een politiek besluit. Het eerste verbod werd in 2020 ingesteld door de rechter, maar deze uitspraak werd in 2021 in hoger beroep ongedaan gemaakt. De rechter oordeelde toen dat artsen zelf moeten kunnen bepalen welke medicatie zij kunnen voorschrijven. Toch kwam het voorschrijven van puberteitsremmers na deze zaak nooit weer op gang.

De tijdlijn is hierna wat ingewikkeld, maar samengevat: in 2023 besloot de publieke zorginstantie NHS officieel om volledig te stoppen met puberteitsremmers (gebaseerd op een wetenschappelijk onhoudbaar en onethisch rapport), en twee jaar geleden heeft ook de Britse politiek een volledig verbod op het voorschrijven van puberteitsremmers ingesteld. Bij elkaar zitten trans kinderen in het Verenigd Koninkrijk dus al jaren zonder deze levensreddende medicatie. En dat is puur en alleen een politieke keuze.

Het is ook niet alsof de Britse overheid zich niet bewust is van de gigantische toename van zelfdodingen onder trans jongeren. Sterker nog: uit het verslag van Good Law Project blijkt dat de Britse regering actief heeft geprobeerd om dit onder de pet te houden. Zij schrijven dat het ministerie van Volksgezondheid heeft geprobeerd om alle informatieverzoeken over dit onderwerp te blokkeren. Uit interne notities blijkt dat de NHS dit ook heeft geprobeerd, wegens “slechte prestaties” en “potentiële reputatieschade”. Met andere woorden: zij wilden actief voorkomen dat cijfers als deze openbaar werden.

Intussen verspreidt de overheid zelf verdraaide cijfers. In een overheidsrapport uit 2024 werd een veel lager aantal zelfdodingen onder trans kinderen vermeld dan uit deze cijfers blijkt. Met dat rapport in de hand beweerde de regering dat er helemaal geen toename in zelfdodingen was. Maar de cijfers in dit rapport kloppen niet met de data die Good Law Project heeft ontvangen. Volgens Erin in the Morning is dit omdat in het rapport een deel van de trans jongeren niet is meegerekend. Dit terwijl de regering en overheidsinstanties dus wel beschikking hadden over de volledige cijfers en, gebaseerd op de interne notities, er ook van wisten.

Volwaardige transgenderzorg redt levens
Deze verschrikkelijke situatie onderstreept het belang van passende zorg en, in bredere zin, steun voor transgender kinderen en tieners. Kinderen zijn niet gebaat bij golven aan haat, mediastormen, discriminatie, onderbuikpaniek en volwassenen die hen dwingen om hun identiteit te verbergen. Ze zijn niet gebaat bij politici die op de stoel van de arts gaan zitten, gebaseerd op niets dan onderbuikgevoelens en desinformatie. Ze zijn niet gebaat bij een regering die willens en wetens data over zelfdoding negeert, achterhoudt, en intussen een verbod op essentiële zorg blijft handhaven.

Kinderen zijn gebaat bij acceptatie en steun. Ze zijn gebaat bij ruimte om zichzelf te ontdekken en zichzelf te zijn. Ze zijn gebaat bij passende, toegankelijke en volwaardige zorg. Zorg die wordt verleend en voorgeschreven door gespecialiseerde artsen en niemand anders. En kinderen hebben baat bij een regering die luistert naar de wetenschap en gespecialiseerde artsen, die open is over wat er gebeurt in kwetsbare groepen als deze, en die hun beleid dáárop baseert.

Een deel van deze verschrikkelijke sterfgevallen had waarschijnlijk voorkomen kunnen worden als deze kinderen toegang hadden gehad tot volwaardige, passende transgenderzorg.

Ondanks deze nieuwe onthullingen lijkt het Verenigd Koninkrijk opnieuw vast te blijven houden aan de huidige koers van ontkennen, verdraaien en stug vasthouden aan verboden. Het is te hopen dat de Britse politiek snel bij zinnen komt. Dat ze het welzijn van trans kinderen en tieners eindelijk serieus gaan nemen en de juiste maatregelen gaan nemen. En het is te hopen dat, wanneer in andere landen onvermijdelijk weer discussie ontstaat over transgender kinderen en de transgenderzorg, die landen vooral níet het voorbeeld van het Verenigd Koninkrijk volgen. Zodat er niet nog meer onnodige slachtoffers hoeven te vallen.

Het redden van kinderlevens zou boven alles moeten gaan. Alle kinderen verdienen het om geliefd, geaccepteerd en gesteund te worden. Alle kinderen verdienen het om op te groeien. Alle kinderen. Ook transgender kinderen.

Denk je aan zelfdoding? Of maak je je zorgen om iemand? Er is hulp. Je kunt vertrouwd en anoniem terecht bij 113 Zelfmoordpreventie. Bel met 113, chat via 113.nl, of videobel met een tolk gebarentaal via 113.nl/teletolk

Ben jij minderjarig en ben je trans, non-binair, anderzijds genderdivers, of weet je het nog niet goed? En zoek je contact met andere lhbtqia+ mensen? Er zijn groepen waarbij je terecht kunt. Er zijn bijvoorbeeld de contactgroepen van Transvisie, evenementen van de regionale COCs, het platform Jong&Out van het COC, GSAs op veel scholen, en in veel woonplaatsen en regio’ s zijn er ook lokale contactgroepen en organisaties. Je bent niet alleen. Je bent gewenst en meer dan welkom.