Joop

Het staat er echt: Rutte is onredelijk

  •  
29-01-2017
  •  
leestijd 4 minuten
  •  
6148437_a9ae25d97a_o

© cc-foto: Rutger Smit

De premier is als iemand die boos wordt en, nadat je hem tot kalmte maant, snauwt: “Ik bén rustig!”
Politiek tref je aan waar er beslissingen moeten worden gemaakt in een situatie van onenigheid. Je kunt op verschillende manieren zo’n beslissing maken. Je kunt bijvoorbeeld een dobbelsteen gooien, of Monopoly spelen om vast te stellen wie z’n gelijk krijgt. Je kunt er ook een potje om vechten. De liberale democratie is daarentegen een institutionele vorm die met onenigheid om wil gaan door erover te praten. In een liberale democratie dien je daarom redelijk te zijn. Dat wil twee dingen zeggen. Eén: je biedt je opponent redenen aan die hij of zij kan accepteren. Op die manier neem je je gesprekspartner ook serieus, benader je haar als gelijk aan jezelf, namelijk als redelijk. En twee: redelijk zijn betekent blijven praten.
We zien twee foto’s. Op de linker foto staan overduidelijk veel meer mensen dan op de rechter. De president van Amerika zegt: ‘Rechts staan meer mensen!’ Je ziet de interviewers worstelen in het gesprek met Kellyanne Conway, de strateeg van Donald Trump, die stelt dat dit ‘alternatieve feiten’ zijn. Daar sta je dan met je goede gedrag. Want wat zeg je nog als iemand de zichtbare werkelijkheid blijft ontkennen? Wat valt daar in vredesnaam mee aan te vangen? Het democratische praten is hier gewoon geen optie meer, omdat iemand aantoonbaar waanbeelden blijft aandragen. Je kunt zo iemand dan bijvoorbeeld alleen nog als psychotherapeut benaderen en de waanbeelden van de patiënt analyseren en verklaren.
Het heeft in elk geval niks meer met een redelijk gesprek onder gelijken te maken, het heeft werkelijk niks meer met liberale democratie te maken. Trump stelt zijn naakte macht boven het gesprek, boven de feiten, boven de redenen. En wat blijven er voor opties over als het appel aan redelijkheid van de man afketst als regen van een regenjas? Het wordt al snel macht tegen macht, het recht van de sterkste, een ouderwets potje knokken.
Hier in Nederland hebben we te maken met eenzelfde situatie, door de in-en-in gênante brief die premier Rutte deze week inzond. Daar wordt onmiskenbaar gesuggereerd dat de waarden en het ‘fatsoen’ van de ‘gewone Nederlanders’ (dat is dus: witte Nederlanders) onder vuur komen te liggen door ongewone Nederlanders (dus: migranten en Nederlanders met een ‘problematische’ migratie-achtergrond). Rutte komt bovendien met een voorstel: houd je niet van fatsoen, ga dan weg! Alsof het om een concert gaat: vind je de muziek niks, ga dan lekker naar buiten! Dat ‘ga weg’ of ‘pleur op’ is bovendien niet zomaar een kreet. Het zou ronduit een onbegrijpelijke uitspraak zijn als Rutte tegen seksistische en homofobe orthodoxe christenen zou zeggen dat ze weg moeten gaan. Waar zouden ze heen moeten?
Willen we chocola maken van deze oproep, dan moeten we inzien dat Rutte aanhaakt bij de populaire leus dat streepje-Nederlanders lekker moeten oprotten naar hun eigen land. Dit is dus niet hun land. Dit is het land van de ‘gewone Nederlanders’. Democratie is voor Rutte dan: de ‘stille meerderheid’ van gewone Nederlanders bepaalt, ongeacht of minderheden eraan onderdoor gaan. Ons aller premier Mark Rutte maakt daarmee onderscheid tussen eerste- en tweederangsburgers. En dat is een uitmuntend begin als je (of iemand anders) ooit nog eens serieus werk wil maken van dat mensen laten oppleuren.
Maar zoals gezegd: Rutte suggereert alleen maar. Iedereen weet wat er staat, maar het staat er niet. Daarom kon aartsengel Rutte in de Volkskrant demonstreren dat hij helemaal niet bedoelde wat hij bedoelde: “Het gaat mij niet om blank of zwart, islamitisch of christelijk, homo of hetero, migrant of al generaties lang hier. Het enige wat mij interesseert, is hoe we ons in ons land gedragen.” Dat weggaan was ook alleen maar een voorstel: “Het is kortom jouw keuze”. Dat zal vast, maar die retoriek haakt wel aan bij de oproep tot onvrijwillige deportaties (!) die tezelfdertijd in debatcentrum De Balie werden gedaan ten aanzien van moslims.
De premier kan prima ontkennen dat hij zoveelste-generatie migranten of moslims bedoelt, maar wat moeten we dan nog met hem? Hij is als iemand die boos wordt en, nadat je hem tot kalmte maant, snauwt: “Ik bén rustig!” Op zo’n moment valt er gewoon niet meer met iemand te praten, kun je iemand niet meer serieus nemen als gelijke gesprekspartner. Want óf Rutte liegt op z’n Trumpiaans óf hij heeft écht het begripsvermogen van een vier-jarig jongetje. In beide gevallen is hij onredelijk, je kunt niks meer met zo’n man binnen de liberaal-democratische vorm.
Net als in het geval van Trumps foto’s sta je dus met je bek vol tanden. Wat valt er nog te doen als iemand in de politiek aantoonbare waanzin blijft verdedigen? Was het maar een optie om weg te gaan. De andere optie is namelijk precies de optie waarvoor de liberaal-democratie een alternatief probeert te zijn: vechten. En Rutte heeft de eerste klap al uitgedeeld.

Meer over:

mark rutte, politiek, opinie,

Praat mee

Heb je een vraag, suggestie of wil je gewoon iets kwijt? Dat kan hier. Lees onze spelregels.

avatar

Reacties (11)

7anpau1
7anpau130 jan. 2017 - 11:34

Ik hoop dat u bij uw 'research' minder vrijelijk en lustig zaken er 'hineininterpretiert' om bij de voor u vooraf al vaststaande uitkomst uit te komen. Rutte heeft nergens in de verste verte de suggestie gewekt dat hij mensen wenste te 'deporteren' oid. Hij heeft uiting gegeven aan het gevoel dat mensen eens op moeten houden met alleen maar eindeloos te klagen en te zeuren over Nederland. Hoewel hij dat nogal knullig doet - zeker in het licht van zijn eigen geprutst rondom de Teevendeal - is de toon en strekking totaal anders van aard dan wat u hem in de mond legt.

dijkhuis2
dijkhuis230 jan. 2017 - 11:10

Laten we het sommetje eens doen: De brief van Rutte bevat twee passages die appelleren aan PVV gedachtegoed . . . 1) als het je hier niet bevalt, ga dan weg . . . 2) aub ophouden met racisme beschuldigingen. . . . Dit zijn naar boven afgrond zo'n 20 woorden in een brief van 2000 worden. De overige 1980 woorden (99%) bevatten een weeïg normen-en-waarden verhaal a la Balkenende. Als je naar de cijfers kijkt kun je mi twee conclusies trekken. 1) politiek correct denkend Nederland leidt aan een prinses-op-de-erwt syndroom. Men weet feilloos het bruine gevaar in de uithoeken van de VVD reclametekst te vinden. 2) De echte boodschap in de 1980 woorden negeert men totaal. . . . Rutte laat in zijn brief de meest elementaire beginselen van het liberalisme los . . . volgens de liberaal mag je alles doen wat niet door de wet verboden is . . . Rutte verlaat het liberalisme door alle Nederlanders op te sluiten in knellen korset van wat hij normaal vindt . . . dat is communitarisme pur sang . . . dat is hoogverraad aan de liberale zaak. Is links overgevoelig voor racistische erwten . . . en blind voor communitarische olifanten in de porecleinkast?

arjenZH
arjenZH30 jan. 2017 - 10:13

De promovendus maakt een karikatuur van de woorden van Rutte. Wat Rutte en eerder ook Abouthaleb betogen is dat er geen plaats is voor nieuwkomers die onze manier van leven inclusief onze rechtsstaat verwerpen en zeker niet voor degenen die daarbij geweld overwegen. Wat mij in algemene zin ook verbaasd is dat dezelfde mensen die de multiculturele samenleving -inclusief behoud van ieders cultuur- een warm hart toedragen, autochtonen die opkomen voor de Nederlandse cultuur wegzetten als een soort "witte Tokkies" Nogal met 2 maten meten is dat. De promovendus is ovetigens als goed geindocrrineerd door de politiek correcte terminologie van zijn universiteit gezien zijn consequente gebruik van het tenenkrommende "witte mensen" .

[verwijderd]
[verwijderd]29 jan. 2017 - 22:12

--- Dit bericht is verwijderd —

2 Reacties
Tom Meijer
Tom Meijer30 jan. 2017 - 8:18

Wat een rare reactie Erwin. Voor jou en mij mag het duidelijk zijn maar ik denk dat het stuk van Overwijk voor veel mensen helemaal geen open deuren open trapt. In die zin is het dus een nuttig stuk. En de laatste allinea is ronduit potsierlijk. We moeten het natuurlijk afwachten maar mij lijkt dit een uiterst onwaarschijnlijk scenario.

Uitgekleed
Uitgekleed30 jan. 2017 - 23:45

". Een premier die zes jaar lang de ene na de andere crisis adresseert en oplost met zijn kabinet verdient beter" Een premier verantwoordelijk voor het het tekenen van het ESM het (Europees Stability Mechanisme) en de overdracht van onze portemonnee aan de ECB daarmee zijn eigen verantwoordelijkheden overdragend aan de EU. Draghi als een alleenheerser van financiën daarmee op de troon te zetten die dan ook alle banken met hun beleggers een bailout bezorgd dat daardoor nergens van staatswege geen geld genoeg meer is en de pensioenen in de toekomst van de jongeren naar de verdommenis is. Die verdient het niet om uit de wind gehouden te worden.

Mark Gh
Mark Gh29 jan. 2017 - 20:47

Is het ook redelijk om maar te blijven praten, ook wanneer je inmiddels jaren aan het praten bent en je boodschap maar niet binnen lijkt te komen? Mag je ergens een keer een grens trekken? Of is dat dan "onredelijk"? Kortom, is het verkeerd dat wanneer één partij in een conflict zich onredelijk opstelt en weigert mee te doen, de andere dan vanzelf óók "onredelijk" wordt omdat ze stopt met praten en gaat handelen?

4 Reacties
poeslief
poeslief29 jan. 2017 - 21:29

mark, licht eens toe waar jij op duidt?

Mark Gh
Mark Gh29 jan. 2017 - 21:42

De auteur stelt dat het onredelijk is te stoppen met praten. Ik stel dat dat niet zo is, wanneer je gepraat net zo zinvol is als trekken aan een dood paard. Dat kan bijvoorbeeld het geval zijn bij mensen die geen baan willen zoeken en het wel prima vinden in de bijstand. Of bij derde generatie allochtonen die zichzelf primair de identiteit van het land van hun voorvaderen aanmeten. Of bij mensen die kritiekloos zijn en blijven over de EU. Of bij mensen die onder geen beding vluchtelingen willen opnemen in Nederland. Soms heeft blijven praten gewoon geen zin. Mijn vraag is of het stoppen met praten je dan onredelijk maakt.

Tom Meijer
Tom Meijer30 jan. 2017 - 8:19

Bedoel je nu de aanhangers van de PVV? Vind je het niet wat raar om daar redelijkheid van te verwachten?

Mark Gh
Mark Gh30 jan. 2017 - 11:56

Tom, sommige PVV aanhangers inderdaad. Maar ook sommige VVDers, PvdAers, Denkers, GroenLinksers, CDAers, CUers, D66ers...