Het Koerdische dilemma en de plannen van Trump

In de huidige oorlog met Iran is de identiteit van alle betrokkenen een mengsel van hardliners en opportunisme, denk aan Rusland, China en Turkije en de proxies van deze complexe spelers. Ik geloof dat degenen die op het internationaal recht leunen dat gebruiken om van beide walletjes te eten. Zij hebben een nostalgische hang naar de oude wereldorde, die met de teloorgang van de VN een fantoom is geworden, maar profiteren ondertussen van de huidige wereldorde.

In de Tweede Wereldoorlog hebben de intensieve en constante bombardementen door de geallieerden niet geleid tot de val van het naziregime, dat uiteindelijk viel door troepen op het slagveld. In de Golfoorlog hebben twaalf jaar van zware economische sancties en internationale druk niet geleid tot de val van Saddam. Uiteindelijk werd president Bush senior gedwongen tot de invasie van Irak en dit was de genadeklap voor Saddam Hussein.

Engeland heeft in de geschiedenis van de Koerden een zeer destructieve rol gespeeld. Irak was een kolonie van Groot-Brittannië tot de pro-Britse monarchie in 1958 ten val werd gebracht. Daaraan voorafgaand had Engeland zeer vijandige acties tegen de  Koerdische vrijheidsaspiraties uitgevoerd. Suleimany, mijn stad in Iraaks-Koerdistan, werd door de RAF gebombardeerd omdat de Koerdische onafhankelijke regering zich daar gevestigd had. De Britse collaborateurs in de Iraakse regering - inclusief een oom van mijn vader die toen minister van Binnenlandse Zaken was - verrichten gruwelijke daden tegen Koerdische en Iraakse strijders voor vrijheid en gelijkheid. Hij werd na de militaire coup van 1958 geëxecuteerd. De Britse koloniale macht steunde zeer reactionaire stammen met geld en wapens, tegen de Koerdische aspiraties.

Recentelijk heeft Engeland samen met de VS een verraderlijke deal gesloten met ISIS-terroristen door het Koerdische bestuur in Syrië (Rojava) een mes in de rug te steken en te manipuleren. Terwijl de Koerden, met steun van de VS, de wereld een grote dienst hebben bewezen door hun jarenlange strijd tegen ISIS in Irak, Syrië en Turkije. Het doel van de VS en Engeland was om Turkije te blokkeren. Dat land wilde namelijk toegang geven aan China voor een deel van de nieuwe Zijderoute, via Turkije en Rojava, om de energiebronnen van de regio te bereiken. Frankrijk deed schaamteloos mee onder het mom van haar koloniale geschiedenis in Syrië en wilde een deel van de buit veroveren: terug naar het oude koloniale tijdperk met nieuwe schmink.

Dankzij wereldwijde protesten van de Koerden en druk van prominente senatoren en politici in Washington, hebben Trump en Starmer wat water bij de wijn gedaan. De legendarische Koerdische leider, Mustafa Barzani, had gelijk toen hij zei: Koerden hebben alleen de bergen als vriend.

Ik ga niet verder in op de rol van de meeste Europese landen in de Koerdische kwestie, want als ik dat doe blijven er weinig leiders en politici over die met opgeheven hoofd in de eigen spiegel kunnen kijken. De geschiedenis van Koerdische revoluties en opstanden kent vele, door de VS veroorzaakte, pijnlijke en immorele gebeurtenissen die botsen met principes van vrijheid en het zelfbeschikkingsrecht.

De VS en Israël steunden de Koerdische revolutie in Irak (1974-1975) met geld, wapens en mankracht toen gevechten uitbraken tussen de Koerden en Saddam op het slagveld. Ik was bij de revolutie en heb met eigen ogen waargenomen hoe militairen van beide landen in traditionele Koerdische kleding in het vrije gebied van Koerdistan leidinggaven  aan een artilleriegevecht tegen het leger van Saddam.

Vele jaren later las ik in de Wikileaks-documenten dat de VS al vanaf 1972  intensief bezig waren geweest om een deal te sluiten tussen de Sjah van Iran en Saddam. De deal vond plaats op 6 mei 1975 en dit leidde tot de ineenstorting van de Koerdische revolutie, met als gevolg dat bijna een miljoen Iraakse Koerden vast kwamen te zitten in Iraanse kampen. Degenen die terugkeerden werden door Saddam naar de woestijnen van Irak gedeporteerd. Meer dan driehonderd duizend mensen zijn in daaropvolgende de Anfal-operaties (hoofdstuk van de Koran over oorlogsbuit) levend begraven.   

Het Iraanse regime heeft ongetwijfeld zeer zware klappen opgelopen  met de dood van de opperste leider en talloze militaire en politieke prominenten, maar toch blijft het regime vechten voor zijn bestaan en is bereid om vele concessies te doen voor dat doel.

Trump, die de oorlog ook gebruikt als drukmiddel op China en Rusland, is niet bereid het eigen leger in te zetten om een einde te maken aan het Iraanse regime. Hij zoekt alternatieven op Iraans grondgebied. Hierbij denkt hij het ene moment aan de Koerden in Iran, om de volgende minuut afstand te nemen van dat idee. De Koerden zijn ondertussen wel wijzer geworden. Ze zullen niet in de val van Trump trappen.  Dat heeft de geschiedenis ons wel geleerd.